Titulus¶ Viceſimus
vt ſupͣ eadeꝫ qōne. c. regenda. Et ꝙͣuis gloſadicat ꝙ cuꝫ ſubeſt cā neceſſaria: tūc ſingulisānis pt̄ viſitare: al̓s ſi n̄ eſt neceſſitas: de triennio ī trienniū viſitabit. vt de offi. archi. c.vt archidiaconꝰ. Sed addit archid̓. ad glo.dicas ordinariū eſſe vt ſel̓ viſitent̉ eccl̓ie annuatim ſiue ſit neceſſitas ſiue nō. vt ī predicto. c. decernimꝰ. Sꝫ ſi fuerit neceſſitas: viſitabit qͦtiens fuerit oportunū. extͣ d̓ here. c.ad abolendā. Et ſic ītelligas oīa iura dicentia pluries poſſe viſitari ī āno ẜm goff. Necobſtat de cen. c. cū venerabil̓. vbi dr̄ ꝙ bis ināno ēp̄us ꝓcuratōeꝫ accipiat q̄ dat̉ ꝓ viſitatōe. qꝛ illud ītelligo cū a funbatōe monaſterij onus bine ꝓcuratōis fuit illi īpoſituꝫ. velforte monaſteriū illud ꝯſueuit bis viſitari īāno ab illis ep̄is. Iteꝫ dīc archid̓. ſuꝑ verbovnaq̄qꝫ baſilica. ꝙ ꝓ hoc ſoluta eſt q̄ſtio. andioceſanꝰ habeat viſitatōꝫ in eccleſijs n̄ habentibꝰ curā aīaꝝ: et ē dicendū ꝙ ſic. vt pꝫ ꝑp̄dicta verba. Nā videbit an eccl̓ia ſit ornatavel cooꝑta ⁊ hmōi. Etſi n̄ poterit ad vnumquēqꝫ locū declinae̓ archiep̄us. vtqꝛ ſunt niues vl̓ inundatōes aqͣꝝ vel alia iuſta cauſaad vnū ſalteꝫ locū ꝯgruum clericos ⁊ laicosſtudeat cōuocare. vt de cen. c. romana. li. vj.Ad ip̄m gͦ ep̄m pt̄ dirigi verbū pſal. intendead viſitandas ⁊cͣ. Ubi tria pn̄t notari circapiſitatōꝫ. Primo ꝙ fiat affectualiter et cumſubditoꝝ vtilitate. ibi. intende ad viſitādasSecūdo ꝙ fiat vniuerſalit̓ et cū modoꝝ varietate. ibi. om̄es gentes. Tercio ꝙ fiat miſericorditer et cum flagelloruꝫ ſeueritate. ibi.non miſerearis..§. j.Ꝙͣtum ad primumdebet viſitatō fieri ex affectu charitatiuo etpro vtilitate nō ſua: ſꝫ ſubditoꝝ. qꝛ dicit̉ intende ad viſitandas. nō dicit ad dn̄andū velad epulandū vel ad lucͣndū: ſꝫ ad viſitandū.Aliqui em̄ viſitant ſubditos cū multis equitaturis et famulis ac ſi ſint dn̄i vl̓ potius tijranni: de quibꝰ dn̄s ꝑ Ezechieleꝫ ait. Uos cūauſteritate imꝑabatis ⁊ cum potentia. Cumtn̄ dicat petrus apl̓us ep̄is. Non quaſi dn̄antes in clero: ſed forma facti gregis ex aīmo.Ex ꝯcilio Cabilonenſi dicit̉. x. q. iij. Cauendum ſane eſt: ne cum ep̄i ꝑ parrochias ſuasperagrant quandā nonſolū erga ſubditos ſꝫerga ſocios tijrannidemʳ exerceant. ne quodabſit non cum charitate: ſed cū quadam iactantie temeritate ſtipendia ab eis exigant.Et dicit ibi glo. ꝙ ſubditos appellat laicos etſocios clericos. Alij vero viſitant ad epulādum procurantes ſibi parari lauta ꝯuiuia. ⁊ſic longi temꝑis victum breuis hora ꝯſumit.vt dicit Inno. extra de cen. c. cum apl̓us. vn̄ibi dicit̉. Nec ſumptuoſas epulas querāt: ſedcum gratiarūactione recipiant: qd̓ honeſteet ꝯpetenter fuerit illis miniſtratū. Et. x. q.
iij. illud. dicit̉. ꝙ ep̄i non debēt ꝯpellere preſbiteros aut clerum parrochiaꝝ ſuaꝝ ſupravires ſuas eis cōuiuia preparare. Ubi dicitglo. ꝙ comedet ep̄us carnes veruecinas velpaccinas vl̓ porcinas vel tria oua cū aceto.Et ī dicto. c. cauendū. dicit glo. ꝙ ea que domi cōſueuit expendere: expendet dum eſt inpia. ſcꝫ in viſitando. vt in autentico d̓ man.prin. §. illud. colla. iij. Alij viſitant ad lucrādum pecunias. cum tn̄ dicat apl̓us. ꝙ nō debent filij ꝑentibꝰ theſaurizare: ſed parentesfilijs. Et huic prouiſum eſt per. c. romana. decen. li. vj. vbi precipitur ſub interminationemaledictionis eterne. vt epiſcopi viſitantesnihil recipiant preter procurationeꝫ victuscum familia ſua ab eccleſijs quas viſitant. etnon viſitantes nihil ꝑcipiant rōne viſitatōnis nec etiā ꝓcuratōeꝫ. Que ꝯſtitutio infraponit̉ ad litteram cuꝫ ſua declarationē. Intendant gͦ non ad iſta ſꝫ ad viſitandū. Uiſitat ſiquidē medicus egrū ad curandū math̓.xxv. Infirmꝰ fui ⁊ viſitaſtis me. Uiſitat amicus ſociū tribulatum ad conſolanduꝫ. ſicuttres amici iob. cū viſitauerunt afflictū iob.Uiſitat paſtor gregeꝫ ad ꝯgregandum ⁊ defenſandum. ezechiel̓. dicit dominꝰ. Uiſitabooues meas ſicut paſtor viſitat gregem ſuū.Sic prelati debent ſubditos viſitare ad curandas infirmitates vitioruꝫ. ad ſubleuandas neceſſitates miſerorum. ad uniendum etregulandum actiones ſubditorum: et ſic vtiliter viſitent. prout docetur. x. q. j. vbi dicit̉.placuit vt per ſingulas eccleſias epiſcopi etper dioceſes ambulantes primuꝫ diſcutiantclericos. quomodo ordinem baptiſmi teneātvel miſſarum. ⁊ qualiter quecunqꝫ officia ineccleſia peragant. Et ſi recte quidem inueniant: deo gratias referant. Si auteꝫ minime:docere debent ignaros. et hoc modis omnibꝰprecipe̓. ſicut antiqui canones iubent. et poſtea in eodem. c. dicitur. ꝙ debent etiam populum docere. vt vitia fugiant. Et cetera. vtinfra dicetur. vbi glo. ſuper verbo ignarosar. contra illos epiſcopos qui ſtatim ſuſpendunt ſimplices ſacerdotes. vt. xxxviij. diſ. ſedulo.¶ Ꝙͣtum ad ſecundumᵐ. §. ij.principale .ſ. ꝙ viſitatio debet fieri vniuerſaliter et cum modoruꝫ varietate. Innuit̉ hoccum dicit̉ ad viſitandas. o. g. i. quoſcunqꝫ ſibi ſubditos cuiuſcunqꝫ ſtatus. et laicos ⁊ clericos et religioſos et eccleſias collegiatas ⁊non collegiatas. parrochiales ⁊ regulares.ſimplices ſubditos et prelatos. hoſpitales etomnes de ſua dioceſi: niſi ſint exempti a ſuaiuriſdictione: qui de huiuſmodi non habꝫ ſeintromittere iudicare vel viſitare. Etquiahuiuſmodi gentes varie ſunt ꝯditōnis ⁊ ſtatus. ⁊ ideo vario mō ſe dꝫ hr̄e ad eos in iudi-