¶ Titulus¶ Sedecimus
omne qd̓ eſt in mūdo. aut eſt concupiſcentiacarnis. aut ꝯcupiſcentia oculoꝝ: aut ſuꝑbiavite. jͣ. io. iij. q̄ ille a ſe abdicauit ꝑ caſtitatē.ꝑ pauꝑtatē. ꝑ humilitatē obediētie. ¶ Tertōhoc facit raritas īpedimētoꝝ. Non em̄ hꝫ impedimenta que habent laici retrahentia a ꝓuidendo ſaluti ſue. ¶ Non enim anxiari habetpro factione teſtamēti. pro vxore et filijs dimittendis: pro ſubſtātia ſua. ꝓ reſtitutiōibꝰfiendis et huiuſmodi. vt dicere valeat illudIob. xxix. ī nidulo meo moriar. ſicut palmamultiplicabo dies ſcilicꝫ in gloria: quā confidenter ex pectat. Ecce ꝙͣbonum fidutie.¶ Nonum bonum eſtᵐ. §. viij.quia remuneratur copioſius: ꝙͣuis em̄ om̄eset religioſi et laici boni: laborantes in vineadn̄i. vnum denarium percipiant. vt patet inparabola Mat. xx. ſcꝫ viſionē beatificādi: tn̄in domo pr̄is mei (ait xp̄us) manſiones multe numerant̉. io. xiiij. c. Opꝰ religioſi ꝑfectiꝰeſt (ceteris paribꝰ) triplici ratione.Ratione donatōnis.Ratione multiplicatōnis.Ratione confirmationis.¶ Ꝙͣtū ad pͥmū opꝰ religioſi ꝑfectiꝰ eſt oꝑelaici. eodē genere facti (ceteris paribꝰ) ⁊ hocꝓpter votum: nam vouere eſt actus latrie: q̄eſt precipua inter virtutes morales: nobilioris autem virtutis eſt opus melius. ⁊ magismeritorium. Unde actus inferioris virtutiseſt melior ⁊ magiſ meritorius: ex hoc ꝙ imperator a ſuperiori virtute: cuius actus fit perimperium. ſicut actus fidei vel ſpei melior eſtſi imperietur a caritate. et ideo actus aliarūvirtutum moralium: puta ieiunare quod eſtactus abſtinentie. ⁊ continere quod eſt actuſcaſtitatis: ſunt meliora ⁊ magis meritoria ſifiant ex voto. quia ſic iam ꝑtinent ad diuinūcultum: quaſi quedam dei ſacrificia. Un̄ augꝰ dicit in libro de virginitate. ꝙ neqꝫ ip̄a virginitas. quia virginitas eſt: ſed quia deo dedicata eſt: honoratur. quam vouit ⁊ ſeruat cōtinentia pietatis. Ita factum laici. ⁊ ſi ſit eq̄bonū ſicut monachi in ſuo genere: monachitamen opus redditur melius ex obedientiaet poto quo deo dedicatum eſt. ¶ Ꝙͣtum adſecundum ꝙͣto quis plus dat ⁊ magis liberaliter. tanto plus debet ei reddi: ſed religioſusbat id quod non tenetur d̓ neceſſitate ſalutiſſcꝫ ad conſilia ſe obligans. Et dat temporalia et corpus et voluntatem deo per votum.Et ideo (ceteris paribꝰ) magis debꝫ remunerari a deo ꝙͣ bonus laicus: qui dat opera bona: ſed voluntatē ſibipſi retinet. Pluſ em̄ meretur faciens aliqua bona ex poto: ꝙͣ ex ſolaabſoluta voluntate. Sicut ponit anſel. exemplum de duobus ſeruis: quoꝝ vnus bat dn̄oſuo arborem fructiferā: puta ficū hortus ſuicum fructibꝰ: alter dat tm̄ fructus. vtiqꝫ ma
gis a domino remunerari debet primus ꝙͣ ſecundus. Sic religioſus dat arborem voluntatis cum fructibus operum. laicus tm̄ opera. et ideo religioſus debꝫ magis remunerari.dicit apl̓s. j. ad corin. iij. c. Unuſquiſqꝫ ꝓpͥammercedē accipiat ẜm ſuum laborē. Sꝫ religioſus multos labores tolerat. ⁊ bona multiplicat ꝓpter deum. Laicus ⁊ ſi aliqn̄ plures labores ſuſtineat: tamen qꝛ hoc non facit ꝓpter deum: ſed ꝓpter mundum: ideo raro ex eis meritum acquirit. Unde dicere poteſt. laboraui īgemitu meo .i. de labore meo. quia non ꝓpterdeum ſuſtinui: ſed ꝓpter mundum ⁊ peccatūIdeo habebo ex eo gemere ī pnīa vel in gehēna ¶ Ꝙͣtum ad terciū: nota ẜm tho. ſcd̓a ſecunde. q. lxxxviij. ar. vj. Sicut quāto quis exmaiori fixione animi in peccato facit actumpeccati. tantograuius peccat. Ita ⁊ in bonoquāto quis ex volūtate magis fixa in bonoagit bonū. tantomelius agit ⁊ plus meret̉.et magis inde erit remunerandus. Sꝫ religioſus ex aīmo fixo in bono ꝑ votū emiſſū ſolēniter oꝑat̉ ea q̄ ſunt religionis. et ideo (cēteris paribus) magis debet p̄miari: totū ītelligendo ꝙͣtū ad omnia ſupradicta de bonis religioſis. ⁊ deuotis: nā vt dicit Io. caſſia. de īſtitu. cenobioꝝ. Nulla peior beſtia malo monacho. Et augꝰ. ſicut difficile ſuꝫ exꝑtus meliores ꝙͣ qui in monaſterijs ꝓfecerūt: ita difficile ſum erꝑtꝰ deteriores ꝙ qͥ a monaſterijsdefecerunt. di. xlvij. Ꝙͣtumlibet ꝑtinet etiaꝫad copiā remuneratōis. ꝙ ꝑfecti religioſi venient cū xp̄o iudice in fine mundi n̄ iudicandi: ſꝫ iudicaturi qui mundū ꝑfecte ꝯtempſernūt. Unde dicitur iob. xxxvj. c. pauꝑibꝰ tribuit iuditiū. ⁊ Mat. xix. vos qui reliqͥſtis omnia et ſecuti eſtis me: ſedebitis ⁊ vos iudicantes ⁊cͣ. Ex his nouem patet: ꝙͣ ſit bonum vtile in religione. trenoꝝ. iij. c. Bonum eſt diroſi portauerit iugum ſcilicet religionis ab adoleſcentia ſua.Ꝙͣtum ad ſecundumᵐ. §. ix.principale. hoc eſt ꝙ bonum ſuauitatis ſeu delectationis ſpiritualis habeatur in religiōe.patet ꝑ id qd̓ dicitur ꝙͣiocundum. et hoc expreſſe dr̄ eccͣi. .j. Religioſitas iocūditatē ⁊ gaudiū dabit. Et hoc poteſt oſtendi ex tribus. ꝑque figurat̉ ſacra religio .ſ. ꝙ ſit in ea iocunditaſ. Figuratur enim.Per paradiſuꝫ voluptationis.Per terram ꝓmiſſionis.Per montem tranſfigurationis.¶ De primo ponit bern̄. in quodā ſermone.ſ. ꝙ religio aſſimiletur ꝑadiſo terreſtri: qͥ dicitur ꝑadiſus voluptatis .i. delectationiſ ⁊ gaudij. Nam ibi non ſentiebant primi parentescalorem nimium. vel frigus: non fameꝫ. nonſitim. non infirmitatem: ſed erat ibi aer temperatiſſimus: ameniſſimus locus ⁊ iocundꝰ.