¶ Capitulum¶ Ouodec
ſenſu ep̄i tenꝫ. quia legatum eſt donatio. Sꝫſi eſt factum priuate ꝑſone: non tenet factuꝫſine autoritate ep̄i. vnde ante factioneꝫ teſtamenti requirendus eſt: fauore tn̄ vltimaruꝫvoluntatum videt̉ etiā ꝙ poſt mortē legātisillud poſſit ep̄us approbare: exquo aliꝰ tenuit teſtamentum. Nametſi teſtator iuſſerit cōſtrui eccleſiam. et circa hoc fecit legata. conſtat. ꝙ neceſſarius eſt conſenſus epiſcopi adconſtruendum. de conſe. diſ. j. nemo. et tn̄ tenet legatum. de teſta. c. nos quidem.¶ Pro pleniori declarati. §. vj.on eorum que dicta ſunt ſupra .ſ. ꝙ ius patronatus acquiritur edificatōne eccl̓ie. dotatōne eius et collatōne ſoli ſeu fundi vbi edificatur. Nota ꝙ per quodlibet horum efficiturquis patronus. Et ratō eſt ẜm io. an. in nouell̓. in. c. j. quia ſicut pater filium. ita pr̄onus eccleſiam de non eſſe ad eſſe venire facit.Non enim poteſt fieri eccleſia ſine fundo et ſine edifitio: nec ſine dote. de conſec. diſt. jͣ. nemo. Alius autem qui multa conferret eccleſie. licet poſſet dici benefactor ratōne p̄dicta.dici non poteſt patronus. Nec ſi ante fundatōnem daret aliquid magnum. et non ꝓ dotedaret acquirit ibi pr̄onatum. nec ſi poſt fundatōnem daret. ẜm inno. qui cum hoſti. dicitꝙ bn̄ ſi a principio eccleſia conſtructa et ꝯſecrata ſine dote. licet male fuiſſet factum: tn̄liquis poſtea eam dotaret: pr̄onus eſſet: cumſine ſubſtantia reꝝ eccleſie non poſſit deſeruiri. et hoc verum credo: ſi fiat de autoritate dioceſani. Et tunc fauore eccleſie fingamꝰꝙ actus iſte preceſſerit. ad hoc. c. tanta. quifi. ſi. le. Et dico verum. quādo a conſecrari faciente vel ab ip̄o ep̄o conſecratore: non poſſꝫdos haberi. Dicit etiam ꝙ edifitio funditusdeſtructo eccleſie perditur ius patronatus. etidem ſi fundus eccleſia depereat facta vel fiēba datus. Et dicit hoſtiē. ꝙ ſiquis edificaretillam ſine conſenſu ep̄i: nulluꝫ ius ibi acquirit patronatus: al̓s acquirit ſi cum conſenſu eius. Equum tn̄ eſſet vt ſi extraneus eā reedificare voluerit anteꝙͣ epiſcopus eī conſentiat: antiquum pr̄onum ſuꝑ hoc moneat. etip̄m alijs preferat: ſi vult ip̄e reedificare. Etidem dicit de dote .i. ꝙ ſi depauperata aliquaeccleſia. aliquis de dioceſani ꝯſenſu dotet eā.ꝙ acquiret ibi ius patronatus. ⁊ ſic loquiturc. quicunqꝫ. xvj. q. vij. vel ſaltem ẜm glo. deberet illa gratia decurtari .i. ꝙ ip̄e ſupplens haberet ꝑtem in iure patronatus cū alijs ⁊ nōtotuꝫ qui prius dotauerant.¶ Nota quaſdam queſti/ §. vij.unculas notatas a quodam ſolēni doctore circa acquiſitōnem pr̄onatꝰ. et de dāte fundumvbi ꝯſtruit̉ eccl̓ia ⁊ edificante vel dotante dictū eſt ꝙ effitiunt̉ ꝑ hoc pr̄oni qn̄ cum ꝯſen-
ſu ep̄i fiat. Sed quid de fabro q̄ ibi ponit operas ſuas ad edificandū gratis et ſine merced̓alio bante materiaꝫ ſeu pecunias ꝓ expēſismaterie; Rn̄det ſi ꝯuenerunt vt ſimul eſſentex hoc pr̄oni. et hoc cū autoritate ep̄i: eruntpr̄oni: al̓s nō. Et idem qn̄ vnꝰ dat neceſſariamaterie aliꝰ ſoluit edificanti. ¶ Sꝫ qͦd ſi mulier fundat eccleſiam: Rn̄deo ſi hoc facit autoritate dioceſani: efficitur pr̄ona. qꝛ eadē ratō in muliere q̄ et in viro. vn̄ et idem ius eſſedꝫ. vt de tranſ. prela. c. ij. ¶ Sed quid de tutore ſi fundat vel dotet eccleſiam? Rn̄deo. ſi hocnomine pupilli facit vel de eius pecunia. velin fundo eius: acquiritur pupillo non tutori. quia omnia acquiſita per tutorē ex rebuspupilli. acquiruntur pupillo. de pecu. cle. c.ij. ¶ Quid de clerico eccleſiam edificante dpecunia propria in fūdo eccleſie: Rn̄deo puto ꝙ vtriqꝫ acquiritur .ſ. eccleſie ⁊ clerico: nōem̄ potuit facere conditōnem eccleſie ſue deteriorem. vt de dona. c. ij. Et idem dicendumin fundante eccleſiam in fundo ꝓprio. ſꝫ de pecunia eccleſie. ꝙ .ſ. vtriqꝫ acquiritur: qd̓ etiāio. an. ſentire videtur. Sed ſi de pecunia eccleſie emptus eſt fundus et facta ꝯtractō. licetnon nomīe eius ip̄i eccleſie tm̄ acquiret̉ patronatus. ar. c. apoſtolicos. xij. q. ij. Sꝫ quidcum ex pecunia militis conſtruit̉ eccleſia eoignorante ab alio cui acquiritur patronatuſmiliti vel conſtruenti. p̄ſupponendo ꝙ nō nōmine militis ſit conſtructa: Rn̄deo. vtiqꝫ nōmiliti acquiritur. quia non fuit cōſenſus ep̄iad militem. eo. c. qm̄. Nec forte expedit eccleſie militem habere patronum. ſed nec cōſtructori. quia illum voluit habere ꝑ fraudem: ſꝫfraus et dolus nemini debent patrocinari. vtde reſcrip. c. ſedes. ſed remanebit eccleſia libera. ¶ Sed quid de vſurario d̓ cuius pecuniafenebri conſtructa eſt eccleſia. nunquid acqͥritur ſibi ius patronatus vel a quibus extorſit vſuras; Reſpondeo. dic ꝙ licet de talibusnon ſit facienda eccleſia. vt extra de vſuris. c.quia. nec elemoſina eſt facienda. .j. q. j. non ēputanda.: ſed reſtitui deberet. Tamen non ꝓpter hoc eccleſia illa eſt deuiolanda. vt. xiiij.q. vj. comperimus. Conſiderandum igitur ꝙpecunie dominium tm̄ erat ipſius. immo etres empta ex ea. vt notatur per modernos īc. cum tu. extra de vſuris. et ideo ius patronatus ei acquiritur. et hoc puto ſi habet aliunde: vnde ſoluat his a quibus extorſit: al̓seccleſia ſit libera. ad que faciunt notata. .j.q. j. non eſt putanda. Et idem dicendum d̓ eocleſia edificata ex pecunia furis. aut ex pecunia ſimoniaca. aut ex pecunia acquiſita permeretricium vel per alium illicitum moduꝫIn iſto tamen vltimo caſu non tenetur pecuniam illam ex neceſſitate reddere. vel erogare pauperibus. vt in prioribꝰ caſibus. Iteꝫ ſi