¶ Citulus¶ Ouodecimus
tatum inſtituat: tunc cum ius eſſet primo q̄ſitum tenetur epiſcopus prouidere primo p̄ſentato ob dolum ſuum ⁊ prouidebit ei in benefitio competenti in menſa ſua. ⁊ hoc iuſtūvt quia recuſauit idoneum et ſic fecit ei iniuriaꝫ. ſic debeat ei prouidere. Et hoc notat Io.in glo. ex. ca. paſtoralis de iurepa. Sed dicitArchidia. ꝙ illud ca. paſtoralis loquitur qn̄primo preſentatus fuit dignior ſecundo. Ceterum ſi ſecundus eſſet eque dignus ⁊ variare patrono concedatur. ⁊ epiſcopus habet inhoc liberum arbitrium. vt in ca. cum autemde iurepa. ⁊ ſic puniri nō debet. Et hoc etiamnotat goff. in ſūma. immo etiamſi nō ſit equeidoneus vt primus. dūmodo idoneus. Io. an.poſt Hoſtien̄. ¶ Item notat Archidia. in dicto ca. ꝙ ſi pupillus ſiue puer qui eſt patronus habens ſeptem annos et vltra preſentatidoneum. et eius tutor preſentat alium ꝙͣuisequalem: preferri debet ⁊ admitti is qui preſentatus eſt a pupillo. Et eſt ratio ẜm Tho.quia pupillus eſt dominus. Idem Bar. brix.Notat etiam Archidia. poſt Hugo. in capi. ſiplures. ꝙ ſi eccleſia a ciuitate vel populo velplebe ratione cōmunitatis vel vniuerſitatisconſeruatur vel dotetur vel fundus. vt dotet̉ei detur. nulli illorum ſingulariter iuſpatronatus debetur: ſed tantū vniuerſitati ipſi velciuitati vel plebi. Et cum vniuerſitas ſecularis que vocari debeat. puta ad eligendum ſeunominandū rectorem eccleſie om̄s maiores.xiiij. annis vocari debent. ſiue ſint mares ſiue femine ſiue virgines ſiue cōiugate ſiue vidue ⁊ minorum tutores. ff. ad munici. l. filij.§. fi. vidua. Item etiam filijfamilias vocandiſunt. ſi alubi ꝙͣ in iuditio patris habēt domicilium: ſed tamē pater vocandus eſt ẜm Innocen. Iſtud tamen .ſ. ꝙ vocentur femine depopulo ad eligendum cōmuniter nō ſeruat̉.Et in hoc ſtandum eſt conſuetudini loci. Sialiqua mulier in particulari haberet iuſpatronatus in aliqua eccleſia bene ſpectat adipſam preſentatio. ſicut ad viros.Pro maiori declara .§. v.tione eius. de quo dictum eſt ſupra de tranſlatione patronatus. Dicit Io. an. per alienationem vniuerſitatis factam per laicum. puta ville. caſtri. ⁊ huiuſmodi ꝑ venditōnem veldonationem. vel alium modum in laicumtranſit iuſpatronatus cum vniuerſitate. niſiexceptum ſit vt dicit ca. ex litteris. eo. ti. trāſit etiam ius ſepulchri. vt. ff. de contrahe. empti. l. in modicis. Et alia iura que poſſūt perlaicos poſſideri. ſecus eſt de decimis ⁊ alijs iuribus mere ſpiritualibus: illa em̄ cuꝫ vniuerſitate nō trāſeūt. Eſt em̄ rationabile. vt quepoſſent poſſideri per tranſferentem tranſeātnō autem illa: que nō poſſunt poſſideri. Cuꝫ
etiam iuſpatronatus nō ſit mere ſpirituale:ſed partim temporale ẜm Inno. nō eſt mirūſi annectitur temporalibus. ⁊ tranſit cū ip̄is.vt de arbi. ca. per tuas. ¶ Querit Io. an. ſuper ca. j. eo. ti. li. vj. Quid cuꝫ aliquis venditalteri villam vel caſtruꝫ in quo eſt altare vl̓eccleſia cum omni iuriſditione exprimendoetiam patronatum. vtrum tranſeat iuſpatronatus cum vniuerſitate vel impediatur exp̄ſſione illius. arguit pro per regulam vtilē dere. iur̄. li. vj. Sed contra. quia iuſpatronatꝰvendi nō poteſt. Demum ſic concludit. Conſulo teneri certum. vt nō fiat expreſſio venditioni cōiuncta ſcilicet per quem dici poſſitillud expreſſe venditum. Sed in fine inſtrumenti recognoſcat venditor iuſpatronatꝰ cūvniuerſitate tranſiſſe in emptorem. Et fateatur ſe dixiſſe eſſe patronuꝫ. ⁊ etiam poſſeſſionis cōmodum ⁊ animum depoſuiſſe. Et dicitHoſtien̄. ꝙ licet verum ſit: quod dicit Inno.de epiſeopo donante laico villam vel caſtruꝫin quo eſt eccleſia. ꝙ tranſit cuꝫ illis donatisiuſpatronatus: ſed non decime vel eccleſia: q̄ſūt mere ſpiritualia. Secus tamē eſt ſi donaret eccleſie vel loco religioſo. quia tunc omīatranſeūt etiam ſpiritualia. vt de dona. ca. cōſultatōnibus. ¶ Dicit etiam Innocen. ꝙ cuꝫaliquis vendit omnia iura ſua: que habet inaliqua villa. cum tamē villa nō ſit ſua: ſi habet ibi aliquos fundos ⁊ aliqua iura ⁊ iuſpatronatus. ꝙ in tali contraętu non tranſit iuſpatronatus. Eſt em̄ neceſſe ẜm eum ad hocꝙ tranſeat. vt res talis ſit que etiam ſine expreſſione vniuerſitateꝫ ⁊ ius illud contineatſicut villa vel caſtrum que in ſe continet iuriſditionem. honorem. diſtrictum ⁊ iuſpatronatus. ad hoc. ff. de per. ſig. l. pupillus. §. territorium. Unde in predicto caſu quādo dicit.Uendo tibi omnia iura que habeo in tali villa. reſoluitur vniuerſalis in ſingulares. ac ſdiceret vendo tibi hoc ⁊ illud. Cum autē iuſpatronatus vendi nō poſſit. ſub tali probatione nō tranſibit. Si tamē eſſet aliquod iusvniuerſale: quod multa iura in ſe contineat.vt hereditas. cum illo bene tranſit iuſpatronatus. ar. de pe. here. Item vendendum. §. fi.Nota etiam ẜm Io. an. ꝙ iuſpatronatus trāſferri poteſt. ſucceſſione. legatōne. ꝑmutatōedonatōne. venditione vniuerſitatis. nō auteꝫpignoratōe. Et ratio eſt ẜm Hoſtien. quia pignus nō conſiſtit. niſi in hijs que quis de bonis ſuis facit ob noxia. vt d̓ pigno. ca. j. ⁊. ij.Sed cum eccleſia in nullius bonis ſit. patetꝙ a nullo poteſt obligari. ¶ Et nota ꝙ ſucceſſione tranſfertur. nōſolum cum ſuos conſanguineos quis iſtituit heredes: ſed etiaꝫ cūextraneos. Delegato auteꝫ dicit idem Io. an.in ca. cum ſecūdum eo. ti. ꝙ ſi legatū factumeſt eccleſie. de ipſo patronatū etiamſi ſine cō-