¶ Tertium¶ Capitulum
dientium religionem condito vel non cōditoper eos prius teſtamento. Hec omnia abb. deſicilia in lectura. Ad idem vidi ſolēne ꝯſiliuꝫvniuerſitatis bonon̄. et habet̉ in ꝯuentu ſct̄emarie nouelle florentie. Multi etiam ſolennes doc. alij idem ꝯſuluerūt ſcꝫ ꝙ in huiuſmodi caſu euaneſcat ſubſtitutio. Fallit in fratribꝰ minoribꝰ nō in p̄dicatoribꝰ. Ratō diuerſitatis eſt. quia p̄dicatores ex pͥuilegio ſūt hereditatis capaces nō aūt minores.Quis ordo tenendusᵐ. §. xj.in ſoluendo creditoribꝰ aut legatarijs? Reſpōdeo ẜm ray. ſi creditores ⁊ legatarij ſimul veniant primo ſatiſfaciendum creditoribus: ſꝫſi veniant ſeꝑatim liberatur heres ſoluendoper illum odrinem quo venerūt. dum tamennō faciat in dolo. ⁊ creditores poſtmodum venientes. non debent inquietare heredem niſiremanſerit eī de hereditate: ſed habent iusſuum ſaluum contra legatarios. Si tamenheres ſcit vel credit ſiue dubitat ꝙ hereditasnon extēditur vltra debita. ſiue fuerint ex cōtractu. ſiue ex malefitio vel quaſi nihil debetdare legatarijs. donec ſatiſfaciat creditoribꝰ.Et idem modus tenendus eſt in ſatiſfaciendoprius creditoribus prioribus et in iure potioribus. ¶ Et nota ꝙ heres ante omnia poteſt deducere expenſas funeris ⁊ etiam aliasneceſſarias quas fecit cauſa hereditatis. vtin teſtamento inuentario et huiuſmodi. Etbreuiter ſicut quādo debita totam hereditatem exhauriunt. heres debet eſſe īmunis a lucro ſic ⁊ a grauamine. C. de iure de libe. l. ſācimus. §. ſi preuatam cum ſequen. Item nota ꝙ licet obligatio teſtatoris tranſeat ad heredem. non tamen periculum ꝑiurij ⁊ hmōi.que nō poſſunt excedere ſingularem ꝑſonamIdem hoſti. ⁊ Vilh̓. ¶ Quid ſi plures ſint heredes. quomō tenentur ad debita vel legata:Reſpondeo regulariter tenetur quilibet heres pro hereditaria ꝑte. C. de here. ac. le. iij.Excipiunt̉ quinqꝫ caſus. Primus ſi aliquidſit in obligatione faciēdi vel nō faciendi tūcem̄ quilibet tenetur inſoliduꝫ. ff. de ver. obli.l. in executoribus. §. ij. vt ſi teſtator ꝓmiſit ſealiquod opus facturum. vel ꝓmiſit ꝑ ſe velhe redem non fieri quo minꝰ ꝑ fundum ſuumtranſire liceat. hic quilibet heredū obligaturinſolidum. Secūdus caſus eſt ſi res que debet reſtitui inſolidum poſſibeat̉ ab vno. C. dehere. ac. l. ij. ⁊. ff. ꝯmodati. l. ſi tamē. §. heres.Tertius eſt in alimentis legatis. quia ꝓ voluntate defuncti. vel iudicis vel ab vno inſolidum vel a pluribus pro ꝑtibus deſignatispetuntur. ff. de ali. le. l. iij. Quartus. ſi teſtatorab vno heredum legauerit creditori hereditario cōpenſandi animo. tunc enim ille heresonus ſuſtinebit vſqꝫ ad quātitateꝫ legati. ff.de. le. ij. l. cuꝫ ab vno. Quintus in expenſa fu-
neris vxoris que non tm̄ aſtringit heredespro hereditarijs portionibus: ſed etiam viꝝpro portione que ꝑuenit ad eum de dote vxo.ff. de reli. et ſump. fu. l. quotiens. et. l. veluti¶ Quid ſi heres eſt pupillus. nūquid poteſtdifferri ſolutō debitoꝝ p̄textu pupillaris etatis? Rn̄deo n̄. vt. C. de acqͥ. here. l. ſub p̄textu.De dilatione execu .§. xij.tionis ī legatis ad pias cauſas. Et pͥmo queritur. vtrum defunctus inde patiatur detrimentum quia tardant̉ elemoſine quas legauit? Reſpondit beatus tho. in quodlibet. ꝙͣtūad meritum elemoſine nullum detrimentumpatiatur ex p̄dicta tarditate. maxīe ſi ꝙͣtumin eo fuit. cauſam adhibuit. vt eius elemoſine cito darentur. quia meritum principalit̓ex voluntate dependet ⁊ intentōe. Sed ꝙͣtumad effectum elemoſine patitur detrimentumnō quidem vt ꝑ huiuſmodi tarditatē puniat̉ſed quia remediū expiatōnis pene eī nō adhibetur: cum non ſit ſuffragium vnde ſubleuaretur. Similiter nō patitur detrimētū ſi deferat̉ reſtitutio. quā ipſe manda uit fieri. licꝫtarde mandauerit etiaꝫ in morte. tamē fecitquod potuit. hec ille. Ex quibus ſequitur ꝙ ſitepide et incaute mandauit fieri ſuffragiumvnde non fit vel multum differtur. nocet etquo ad meritum ex remiſſione voluntatis etquo ad ſuffragium vt non ſubleuetur ſi nō fitvel non ita cito ſi tarde fit. Et multomagisde reſtitutione fienda. Nam poſſet cum volūtate ita remiſſa mandari fieri reſtitutōnem.puta ne filij egerēt. vel ip̄e ne euaderet quaſinō curans de reſtitutōe. ꝙ parū vel nihil ſibiꝓdeſſet talis reſtitutō mandata. ſi etiā fieret.¶ Secundo querit̉. vtꝝ executor debeat tarbare diſtributōneꝫ elemoſinaꝝ ad hoc vt resdefuncti melius vendant̉. puta morit̉ teſtator temꝑe meſſium vel vindemiaꝝ. legat ſummam pecunie pauperibꝰ erogandā trahendāex fructibꝰ recollectis ip̄ius teſtatoris qͦ tunctemporis parū valent. inde ad ſex menſes. vl̓annū valebunt multoplus? Reſpondit beatꝰtho. in quodlibet. ꝙ in mora modici temꝑisnō videt̉ magnum periculū vel detrimentuꝫvnde ſi executor ꝑ modicum tempus elemoſinas dare differat vt rebus defuncti venditisampliores elemoſinas faciat. non videt̉ abſqꝫ culpa. quia forte tunc defunctus a purgatorio erit liberatus. in quo dum erat cruciatus. remedium ſuffragiorum maxime ei neceſſarium erat. hoc autē relinquit̉ prudentisexecutoris examī. vt conſideratis dilationetemporis. ⁊ conditione ꝑſone: que citius veltardius liberāda eſt. et etiam ꝙͣtitate augmēti elemoſinarum faciat quod viderit magisexpedire defuncto. ¶ Tertio queritur. vtruꝫex tali dilatione. et precipue magna peccetur mortaliter et ab executore et ab herede?