¶ Capitulum¶eptiyª v
Septimum
¶¶malū hoīeꝫ. l. ꝯgruit. ff. de offi. p̄ſi. ¶ Ricol̓.de Nacta ī qͣdaꝫ ſua diſputatōne recedēs abilla opini. glo. ponit ſex caſus ī quibꝰ pt̄ inqͥſitio fieri. qͦs Bart. ſibi aſſumit ꝓ regulis indicto. §. ſi publico. qͦꝝ primus eſt ad denūtiatōnē officialis .ſ. publici ad hoc deputati. vtcū ꝑ ſtatutū deputant̉ in comitatu officialesne maleficia cōmittāt̉. vt. l. diuus. ff. de cuſt.reoꝝ. Secūdus pt̄ inquiri ꝓpter p̄cedentemincidentē cognitōeꝫ. vt in falſo teſte. C. de teſtibus. l. nullū. Tercius ꝓpter p̄cedēteꝫ generalem inquiſitōꝫ. al̓s fruſtra fieret. l. ꝯgruit.ff. de offi. p̄ſi. Oportet tn̄ inuēto malefactore:fieri circa eū ſpālem inquiſitōnem ad hoc vtꝯdemnari poſſit. Quartus vbi maleficiū cōram iudice̓ cōmittit̉. vt falſa carta. C. d̓ probati. l. iubemus. Quintus ꝓpter atrocitatemcrimīs ⁊ iniuria facta clericis. vt in. l. ſiqͥs īhoc genus. C. de ep̄i. ⁊ cle. Sextꝰ ꝓpter criminis notorietatem. vt dicta. l. ea. Addit Gar.ſeptimū. vbicunqꝫ ſine metu calumnie et ſineſolennitate inſcriptōis ꝓcedit accuſatio. ibietiam pt̄ inquiri: qd̓ ꝓbat ꝑ rōnes. Sed iſtd̓ſeptimū reprobat Ange. et addit alium caſūſ. in crimīe ſuſpecti tutoris. ¶ Alioꝝ opi. eſtꝙ duplex eſt inquiſitio. Una q̄ principaliterfit ꝓpter ſe ex offitō iudicis nobili. Alia mercēnaria ſeu incidēs: que fit ex officio iudicismercēnario ſeu incidēter. Et prima inquiſitio fit tribus modis. Primo qn̄ ꝑ famaꝫ implorat̉. vt in. l. inſinuas. C. de offi. rect. ꝓuī.Nam fama tenet locum accuſatoris. vt in. c.qͣliter et qn̄. de accu. Scd̓o qn̄ ꝑ ꝓmotorē ꝓuocatur. extͣ de accu. c. cum oporteat. Tercōqn̄ ꝑ publicam denūciatiōem excitat̉. l. ea qͥdem. C. de accu. Et ſubdit Ange. hoꝝ opi. iure canonico credo veram: quo iure inquiſitōeſt remedium ordinariuꝫ. extͣ de ſen. exco. c.cum deſideres. Sꝫ iure ciuili ex ſola fama nōinquiritur ¶ Demū ip̄e Ange. ponit ſuā determīatōem ꝑ diſtinctōem. Dicit em̄ ꝙ inqͥſitio fit duabꝰ de cauſis. quia aūt ad pͥuatamvtilitatem pͥncipaliter. Aut ad publicā. Adpͥuatam aūt vtilitateꝫ regulariter nō fit inquiſitio. quia q̄ ī iudicio agunt̉ ad ꝑtis poſtulatōeꝫ agēda ſūt: nō ex officio. ff. de iudi.l. qͥ ſemel. Fallit hoc in caſibꝰ .ſ. ſuſpecti tutoris. quo ad vtilitatem pupilli inquirit̉ nemine poſtulante. Et in datōne tutoris qͥ daript̄ ex officio nemīe petēte. Itē ⁊ cenſitor pot̄ad vtilitatem pͥuata inqͥre̓. Itē ⁊ p̄tor inqͥritꝯtͣ executores publicos ad pͥuataꝫ vtilitateꝫne interim tributis et alijs vexēt̉ vexatōibꝰ.vt in auten. de māda. pͥn. §. coges. Itē ep̄usī cauſa vſuraꝝ inquirit ꝯtͣ vſurariū. vt vſuras pͥuato reſtituat. vt de iur̄iur. c. ad nr̄aꝫ.Si ad publicam vtilitateꝫ fit inquiſitio. tūcaut in cauſis ciuilibꝰ: aut in crimīalibꝰ. Si īciuilibꝰ regula eſt ꝙ ī omībꝰ cauſis mere ci-
uilibꝰ ⁊ numerarijs pͥncipaliter vtilitatē reipublice ꝯcernentibꝰ pōt̄ ꝓcedi ꝑ inquiſitōꝫ.vt. C. de bo. po. l. ſiquis. In cauſis vero crīalibus. do qͣtuor regulas: qͣꝝ prime tres ſūt affirmatiue. qͣrta negatiua. Prima regula eſt.ꝙ vbicūqꝫ crimen ē tale. ꝙ accuſādo iuris ſolennitas relaxat̉: d̓ illo pt̄ inquiri. ꝓbat̉ hecregula. C. de accu. l. ea. Unde qꝛ cuꝫ procedit̉ꝑ accuſatōeꝫ: in multis ſolennitas iuris relaxatur. iō de eo pt̄ inquiri. qd̓ etiā notat Innocen. ī. c. vr̄a. de coha. cle. ⁊ muli. Et inde ēꝙ ad denūciatōeꝫ publici official̓ pt̄ inqͥri. qꝛꝑ talem denūciatōem fit crimen notoriū. Secūda regl̓a eſt. ꝙ vbicūqꝫ cōmittit̉ crimē coram iudice̓: ita ꝙ offēdatur pars vel iudicismaieſtas pt̄ inquiri de eo. ꝓbatur hoc. C. deteſti. l. nullū. Un̄ ſiquis corām iudice ꝓducitfalſū teſteꝫ vl̓ vtit̉ falſo inſtrumento. qꝛ offēdit aures iudicis: merito ꝓpter offenſaꝫ iudicis maieſtatis ⁊ ꝑtis pt̄ ꝯͣ eū inqͥrere. Tercia regula eſt. ꝙ vbicūqꝫ crimen eſt de atrotioribus fama publica p̄cedente a fidedignispt̄ inquiri. ꝓbatur hoc. l. iiij. §. mandatis. ff.ad. l. iuli. pecu. video em̄ in iſtis actōibꝰ iurisſolennitateꝫ relaxari. gͦ poterit inquiri. Intereſt em̄ reipu. atrotiora delicta pūiri: vt ꝓuincia malis hoībꝰ purgata pacata remaneat. Et reputat̉ inter atrotiora iniuria q̄ fitclericis. vt. C. de epiſ. ⁊ cle. l. ſiquis in hoc genus. Quarta regula eſt negatiua .ſ. ꝙ in hiscaſibꝰ exceptis nō pt̄ ī crimīalibꝰ cauſis reqͥri. ꝓbatur hoc ꝑ. l. reſcripto. §. ſiquis accuſatus. ff. de mu. et hono. hoc videt̉ intelligēdūqn̄ iudex inquirit ad denūciatōeꝫ ⁊ inſtantiāalterius: nō at̄ ex mero officio ſuo hoc agit.vel intelligendum hoc de iure ciuili: ſecus d̓iure canonico. qꝛ pt̄ ⁊ ī alijs caſibꝰ inquiri etita pͣcticatur. qd̓ etiaꝫ declarat̉ ī. §. ſequenti.Poteſt at̄ inquiſitio impugnari ſꝑ cū in aliqͦeorū que ſūt de ſubſtātia inquiſitōis deficit:ſicut accuſatio: cū defectꝰ ſit ī ſubſtātialibꝰ.Et tūc ex hmōi defectu ſubſtantialiū nō poſſet ꝓcedi ad ꝯdemnatōem. qd̓ veꝝ eſt niſi inquiſitus ſit cōfeſſus crimen vel non opponattalem defectum ſubſtātialiū. Nā ex inqͥſitōnedeficiente ī ſubſtātialibꝰ ꝯtͣ cōfeſſū crimē. nōopponentē defectū ſubſtācialiū: pōt̄ ſequi cōdemnatio. vt exp̄ſſe dr̄. c. j. de ꝯfeſ. lib. vj.De ſubſtācialibus in .§. iij.quiſitionis. dicit Ange. ꝙ quinqꝫ ſūt neceſſaria. ¶ Primū ē ex ꝑte iudicis inqͥrētis: ⁊ hoceſt ꝙ ſit ꝯpetens iudex. al̓ non tenet inquiſitio. vt de re. iu. ea que fiūt li. vj. Ubi ſciendūẜm ipſum. ꝙ in cauſis meri imperij vt ſuntcriminales cauſe: ſolus iudex habens meruꝫimperium poteſt principaliter inquirere: qͥaeius negocij ſolus ip̄e habet iuriſditionem.ff. de iuriſdic. om. iudic. l. iubere. Incidenter