¶ Capitulum¶ Primum
vt liberet deus a neceſſitate et cōſeruet ī pace. nō pax q̄rit̉ vt bellū exerceat̉: ſed bellumgerit̉ vt pax acqͥrat̉. Eſto bellādo pacificus.vt eos qͦs expugnas ad pacis vtilitatē vīcendo ꝑducas. et infra. Sicut bellāti et reſiſtētipiolētia reddit̉: ita victo capto miſericordiadebet̉. maxīe ī qͦ pacis ꝑturbatō n̄ timet̉. hecAugꝰ. xxiij. q. j. noli. ¶ Quid aūt ſit de iuremilitari: on̄dit iſidorꝰ dicēs. Ius militare ēbelli īferendi ſolēnitas federis faciēdi nexꝰ.ſigno dato egreſſio ī hoſtē vel pugne ꝯmiſſio.Item ſigno dato receptō. Item flagitij militaris diſciplīa: ſi locꝰ deſerat̉. Stipēdioꝝ modus. dignitatū gradus. p̄mioꝝ honor. veluticū torques vel corona donat̉. Prede deciſio ⁊ꝓ ꝑſonaꝝ qͣlitatibꝰ et laboribꝰ iuſta diuiſio.ac principis portō. In decre. diſ. j. Ubi dicitglo. ꝙ qͥ fugit de bello publico ē infamis. ẜmcanones. ſed ẜm leges: capite punit̉. Imitet̉gͦ bonꝰ miles bt̄m martinū militeꝫ: qͥ caſtiſſimus fuit ī armis. hūil̓. pauꝑibꝰ miſericors.vt ptꝫ d̓ media clamide data pauꝑi. īmo xp̄oī forma pauꝑis nudi: ſuis dn̄is obediēs. Imitet̉ et mauritiū cū ſotijs: qͥ militabāt ꝓ r̄publica cōtͣ hoſtes romanoꝝ: ſꝫ mortē ꝑ martiriū ſuſtinuer̄t ꝓ b̓itate fidei ⁊ cultꝰ dīni: ſeruantes illud Ecc̄i. iiij. c. uſqꝫ ad mortem certa pro iuſtitia.¶ Ꝙͣtum ad ſecūdumᵐ. §. viij.debet ſe miles abſtine̓ a rapinis. Nam vt aitAguſ. Propterea qͣdā ꝓuidētia ſūt militibꝰꝯſtituta ſtipēdia. nedū ſūptꝰ q̄rit̉: p̄do graſſetur. xxiij. q. j. militare a luxurijs. qͥbus illudhominū genꝰ ē totū īplicatuꝫ ī oī ſpē eius. ablaſphemijs. a ludis. delitijs et ebrietatibꝰ. aſacrilegijs et alijs vitijs: ſꝫ hodie talibꝰ vitijspleni ſūt. Equidē militaris diſciplīa: quā vegetius ſenatū docuit: hodie euanuit. Ait eīeos eē aptos armis: qͥ ſub diuo et labore nutriunt̉ ſolē patiētes. vmbrā negligētes. balneoꝝ neſcij et delitiaꝝ ignari. parco cibo cōtēti: qͥbus geſtare ferrū. foſſaꝫ duce̓. oīs fereꝯſuetudo de iure ē. Sꝫ nūc milites pugnantcū ebrietatibꝰ. bacāt otio ⁊ eneruitati. nomē⁊ titulū militie dehoneſtāt. n̄ ſimiles iude machabeo: qui ꝓtegebat caſtra gladio: ſed ſil̓esdiabolo: qͥ captiuos ſuos crudeliſſime cruciat. imitātes milites pilati: qͥ accipiētes ih̓mſpinis coronauerūt. et ſpuētes et blaſphemātes eū deriſerūt ml̓tiplicit̓. Ludētes īluꝑ veſtimēta xp̄i. vt ptꝫ ī euāgelio. Etſi nūc milites nr̄i ī expeditōe ire ꝯtingat. ſomarij eorūnō ferro: ſed vino. nō lanceis: ſed caſeis. nōenſibꝰ: ſꝫ vtribꝰ. nō haſtis: ſꝫ ferubꝰ onerāt̉.qͣſi vadāt ad ꝯuiuiū. nō ad bellū. Clipeos habēt optimos deauratos: predā potiꝰ hoſtiumꝙͣ hoſtes et eos d̓ſerūt v̓gines ⁊ ītactos. Bella et ꝯflictꝰ ī ſellis et clipeis depingi faciunt.vt ſe quādā imaginaria viſionē delectēt ī pu
gnis: qͣs bide̓ vl̓ īgredi n̄ audēt. Un̄ cū ſcipioaffricanꝰ ſcutū cuiuſdā vidiſſet gēmis et auro ornatū: dixit ſe nō mirari. ſi tāta diligertia honoraſſet. in qͦ plus haberet p̄ſidij ꝙͣ ingladio. Sic ut aūt quidā ph̓us pericles ait.Nō pictura nō auꝝ. nō lapides: ſed ſcutū diuulſū. fracta galea. gladiꝰ hebes. facies vulnerata: cedūt militibꝰ ad ornatū. Sꝫ certe tota ars militie hodierne ꝯuerſa ē ī latrocinium. ⁊ nulla fides pietaſqꝫ viris: qui caſtra ſequūt̉. Pleni ſūt ꝓditōnibꝰ. furtis. ſacrilegijsꝑiurijs. blaſphemijs. crudelitatibus erga captos: etiā iuſto. crapul̓. ludis. ſodomijs. Nullū r̄ſpectū habētes ad iuſtitiā belli eiꝰ. qͥ eosꝯducit: ſed ad rapinā et maius ſtipendiū. Etde hmōi militibꝰ dr̄ de pe. diſ. v. falſas. ꝙ nonpt̄ tal̓ miles vere age̓ penitētiā: niſi dimiſerit militiā. Intelligit̉ em̄ d̓ īiuſta militia. etiō videāt ꝯfeſſores quō tales abſoſuāt. Ber. īẜmone ad milites tēpli: qͥ bellāt cōtra īfideles. ſic ait ī ẜmone. Quis hic o milites tā ſtupendꝰ error ac furor: tātis ſūꝑtibꝰ ac laboribus militare. ſtipendijs vero nullis niſi autmortis aut criminis. operitis equos ſericis.⁊ pēdulos. neſcio qͦs paniculos loricis ſuꝑ īduitis. d̓pīgitis haſtas. clipeos et ſellas. frena et calcaria. auro ⁊ argēto circūornatis. ⁊cū tāta pōpa pudēdo furore. et īpudēti ſtupore ad mortē ꝓperatis. Militaria ſūt hec inſignia: an muliebria potiꝰ ornamenta? Nūqͥdforte hoſtil̓ mucro. r̄uerebit̉ auꝝ. gēmis parcet ſerica penetrare nō poterit; Deniqꝫ ipſiſepius certiuſqꝫ exꝑimī tria eē p̄cipue neceſſaria p̄liāti. vt .ſ. ſtrēnuus īduſtriuſqꝫ miles⁊ circūſpectꝰ ſit ad ſe ẜuandū. expeditꝰ ad diſcurrēdū. et ꝓmptꝰ ad feriēdū. Vos ꝑ ꝯtrarium ī ocl̓oꝝ grauamē ritu feīneo. comā nutritis. lōgīs ac ꝓfuſis camiſijs ꝓpria vob̓ veſtimēta obuoluitis. delicatas ac teneras manus. amplis ⁊ circūfluētibꝰ maīcis ſepelitis:nec aliud īt̓ vos bella mouet. liteſqꝫ ſuſcitat.niſi aut irrōnal̓ iracūdie motꝰ aut īanis gl̓ieappetitꝰ aut t̓rene qͣliſcūqꝫ poſeſſiōis cupiditas. talibꝰ certe ex cauſis neqꝫ occidere neqꝫoccūbe̓ tutū ē. At vero milites xp̄i ſecuri p̄liant̉ p̄lia dn̄i ſui. nequaꝙͣ metuētes aut d̓ hoſtiū cede pct̄m. aut d̓ ſua nece ꝑiculū. qn̄qͥdēmors ꝓ xp̄o vl̓ ferēda ſit vl̓ īferēda. Miles īꝙͣ xp̄i ſecurꝰ īt̓imit: ſecurior īterit: ſibi prātcū īterit. xp̄o cū īterimit: nec cū malefactorēoccidit hoīcidā. ſꝫ (vt ita dixerī) malecida. ⁊plane vīdex et xp̄ianoꝝ d̓fenſor reputat̉. Inmorte em̄ pagani xp̄ianꝰ gl̓iat̉. qꝛ xp̄c glorificat̉. Nō qdem vl̓ pagani necādi eēt: ſi quōaliter poſſēt a nimia īfeſtatōe vl̓ opp̄ſſiōe fideliū cohiberi. Nunc aūt meliꝰ ē vt occidant̉ꝙͣ certe relinquat̉ virga pct̄oꝝ fuꝑ ſortē iuſtoꝝ ne forte extēdāt iuſti ad īiqͥtateꝫ manꝰſuas. Quid em̄ ſi ꝑcute̓ in gladio oīno fas n̄