¶ Sextum

¶ Sextun¶ Capitulum

trahit de fct̄o cū altera. Et hic nota diligent̉ꝙ ille qui habet vxorē. ⁊ ip̄a viuente ducit aliam de fct̄o. aut iſta ſcit iſtū habere vxorē autnon. ſi qn̄ ꝯtrahit cum ip̄o ſciuit qd̓ habebataliā nō poteſt cū illo eē mr̄imoniū. etiam ſimortua pͥma vxorē de nouo ꝯtrahat. Et idemiuris eſt ſi neſciuit qn̄ ꝯtraxit: ſed poſtea ip̄apͥma vxore illiꝰ abhuc biuente ſciuit. et ꝑmiſit ſe ꝯgnoſci ab eo. cū quo de facto contraxerat. Si vero ab initio qn̄ ꝯtraxit. neſciuit illum vxorem habere. ⁊ ſemꝑ ſtetit in iſta neſcientia uſqꝫ ad mortē vxoris illiꝰ: ſed poſt mortem eius ſcit. eſt in poteſtate illiꝰ ignorantismr̄imoniū ratificare vel diuortiū petere. itatn̄ ꝙ poſtꝙͣ ſciuit ⁊ ſe ꝯgnoſci ꝑmiſit. non poterit diuortiū petere. extra de eo. qui. dux. inma. c. j. et. c. veniens. xxxiiij. q. ij. ſi virgo. al̓spoterit petere ſi vult. Et quod dictum eſt deviro ducente ſcd̓am vxorem de fct̄o. idē ꝑ totum intellige de muliere ducēte ſcd̓m virum.vel marituꝫ de facto. Si aūt mortua iā pͥmapxore. vir nō ꝯgnoſcit illam ſcd̓am adulterācarnaliter. q̄ ſecū ignorāter ꝯtraxerat: ſꝫ ip̄educat tertiā ẜm Hoſti. debꝫ remane̓ cū tertiaꝙͣuis etiam poſtea ꝯgnoſcat ſcd̓am qꝛ primaviuente. ꝯſenſus habitus cū ſcd̓a nullꝰ fuit. ⁊ſic nō impediuit ꝯſenſū tertie. qͥnetiā ſi poſtmorteꝫ pͥme cognouit carnaliter ſcd̓am. quefuit ignorans illū habuiſſe vxoreꝫ. ⁊ nūc etiāignorans eſt. et ipſa vir cōtrahat cum tertia.adhuc remanebit cū tertia. Idem de muliereerga viꝝ. Dicit̉ aūt ẜm Hoſti. mulier inſcia.qn̄ habet iuſtā cauſam ignorādi. vt quia virde remotis veniēs aſſerebat ſe nō habe̓ vxorēextra de ſpon. cū apud. Ideo autem inſcia nōꝯmittit̉ adulterium. quia non ſine dolo conmittitur. xxxiiij. q. ij. In lectū. Ibē Io. an. inomnibꝰ p̄dictis.¶ Capl̓m. vj. de diſparitate cultus.Extum impedimētū ēdiſparitas cultus .i. fidei int̓ ꝯtrahentes. vbi nota tria pūcta. Et pͥmū. ꝙ fidelis ꝯtrahēs cū iudeo vl̓pagano vl̓ etiā cathecumino nō dū baptiſato. nō ē veꝝ mr̄imoniū. ⁊ ſic ē nullū. xxviij. q.j. §. ex his. ẜm Tho. pet. alber. raÿ. et Ricar.ſpōſalia pn̄t ꝯtrahi a fideli cū infideli. cū hacꝯditōe ſi infidel̓ ꝯuertat̉. xxviij. q. j. nō oꝑtꝫScd̓m ē ꝙ catholico ꝯtrahēte cū ꝑſona he̓tica baptiſata. veꝝ ē mr̄imoniū. nec dirimiturꝓpt̓ heſim. ꝙͣuis peccet ſciēt̓ ꝯtrahēs cū tali.Et ſil̓r fideli ꝯtrahēte cuꝫ fideli ꝑ v̓ba de pn̄ti.ꝙͣtūcūqꝫ alter eoꝝ efficiat̉ he̓ticus iudeus velpaganꝰ nō pt̄ dirimi mr̄imoniū. etiāſi adhucnō erat ꝯſumatū Ray. ⁊ Ricar. Tertiū pūctūeſt. ꝙ infidelibꝰ ꝯtrahentibꝰ adiuuicem mr̄ionium. ꝙͣuis nō ſit ꝑfectū ẜm ꝑfectionem gͣtienec ratum eſt tn̄ mr̄imoniū inquātū eſt ordi-

natū ad ꝓlem ẜm ꝑfectionē nature. vnde infidelis ꝯgnoſcēs vxorē ꝓpter bonū ꝓlis vl̓ vtreddat debitū nō peccat Tho. in. iiij. et Rÿc.⁊. xxvj. diſ. deinde. Poſſūt etiā infideles vniꝰritus ꝯtrahere cū infidelibꝰ alteriꝰ ritus: puta ſarraceni cū tartaris. niſi ꝑ aliqd̓ ius poſttiuū ꝓhibeāt̉. qꝛ tūc diſparitas cultꝰ dirimit.Ꝙ ſi vterqꝫ ꝯiunx ꝯuertat̉ ad fideꝫ. ratificat̉mr̄ioniū. ⁊ nō pn̄t abinuicē ſeꝑari. etiāſi contraxiſſent cū ꝯſanguineis ſuis in gͣdibꝰ ꝓhibitis per ſtatutum eccl̓ie: ſed ſi cōtraxiſſent ingradibꝰ ꝓhibitis lege diuina Leuiti. xviij. oꝫꝙ ſeꝑarent̉ Rÿcar. Itē ẜm Io. an. ſi paganiqui ẜm legem ſuā cū pluribꝰ vxoribꝰ contrahunt ꝯuertant̉ cū vxoribꝰ ſuis. cum pͥma remanebūt alijs excluſis. Item ſi habuiſſet aliam vxorem. quam repudiaſſet et viueret ſi illa vellet conuerti ad fidem. etiam tenet̉ ip̄amreciꝑe ⁊ illam ſuꝑinductā (ꝙͣuis conuerſamad fidem) abicere īmo etiam ſi prima nō vultꝯuerti ad fidem. nō poteſt iſte ꝯuerſus alteraꝫ reciꝑe: ſed hoc ē in pt̄ate ſua ſi vult cohabitare cū ip̄a vel nō. Si vero alter infideliuꝫꝯiugatoꝝ ꝯuertat̉. pt̄ fidelis ꝯuerſus cū infideli manere ſb̓ ſpe ꝯuerſionis ſi eū ī infidelitate obſtinatū nō viderit ⁊ bene facit ꝯmanere non tn̄ tenetur: ſed poteſt eam dimitterequo ad cohabitatōeꝫ: ſed nō poteſt alterā ducere niſi in tribꝰ caſibꝰ. videlicꝫ ſi ꝯiūx infidelis nolit cohabitae̓ cū fideli. Scd̓us ſi vult cohabitare: ſed nō ſine ꝯtumelia creatoris. Tertius ſi infidelis fidelē ad infidelitatem pertrahere niteret̉. ꝑ quēlibꝫ hoꝝ caſuum ſoluiturvinculū mr̄ionij. etiam anteꝙͣ ꝯtrahat̉ aliudmr̄imoniū. ⁊ ſi ante ꝯtractū ſcd̓m mr̄ioniumaliꝰ ꝯiunx ꝯuerteret̉. nō lice̓t illi qͥ pͥmo ꝯuerſus ē ſcd̓m mr̄ioniū ꝯtrahe̓ viuente illa Ric.in. iiij. Aliqui tn̄ dicūt. ꝙ nō diſſoluit̉ pͥmū.niſi cū ꝯtrahit ſcd̓m adueniēte aliqͦ ex predictis caſibꝰ. Idē Pe. de palu. ſed clariꝰ dicit .n.ꝙ qͦ ad ꝯuerſū. cū alter nō ꝯuerſus non vultcohabitare. vel cū īiuria creatoris. vel vbi ꝑiculū ſubuerſionis eſt ꝯuerſo. qn̄ ſoluat̉ matrimoniū eſt duplex opinio. Aliqui dicunt ꝙſtatim ſoluit̉ mr̄ioniū in quocūqꝫ illoꝝ triūcaſuuꝫ occurrente. ꝙ ſi ꝯuertat̉ alter anteqͣpͥmus ꝯuerſus ꝯtrahat aliud vel faciat votūtenet̉ pͥmus ip̄e reciꝑe illum poſtea ꝯuerſū. ⁊hoc ideo eſt ꝙ licet ſit vinculū ſolutū. adhuctn̄ retinet vinculū ſponſalium. ſic tenet̉ contrahere cū illo. vl̓ quia blaſphemia creatorisſi eſt ꝑpetua ſoluit aliter non. qn̄ aūt potumvel mr̄ioniū tollit̉. nō videt̉ ꝑpetua. Alij dicūt ꝙ nō ſoluit̉ mr̄imoniū illud. quouſqꝫ cōtrahat ſcd̓m mr̄ioniū. Poteſt em̄ ymaginariꝙ in mr̄ionio infideliū nō eſt aliqd̓ reale vinculum de mundo pluſꝙͣ in ſponſalibꝰ. cū n̄ ſitſacramētū an̄ baptiſmū. vn̄ ante baptiſmuꝫvtriuſqꝫ vel alteriꝰ ex ſtatuto eccleſie pt̄ illud