Dflumen creuit ꝙ tranſire nō poteſt certe iſte caſus ſuꝑueniēsexcuſat eum a pena. ff. ſi quis cauti. l. ii. Siue cōtīgat caſusin cōtractibus ⁊ tūc uidet̉ idem. ut. ff. ad. l. ro. de iac. l. ul. ff.d̓ pub. ⁊ vecti. ceſari. l. ul. §. ſi ꝓpter neceſſitatē. tn̄ in cōtractulocationis cōſueuit ſubdiſting. an caſus ſuꝑuerniat in ꝑſōalocatoris. aut in ꝑſona ꝯducentis. aut in re locata ut in illamaͣ ſatis declarat̉. ff. loca. ⁊ ꝯduc. ſi vno. §. item cum quidā.⁊. ff. de var. ⁊ exͣor. cog. l. i. §. diuus. ubi etiam no. accur. ibiuideas. qm̄ circa illā vulgarē materiā nō inſiſto. Item etiaꝫin ꝯtractibus ꝯſueuit diſtingui an caſus cōtingat in ꝑſonadebentis uel eius cui debet̉ uel in re que debet̉. ⁊ an debeat̉qͣntitas uel ſpecies ⁊ an mora interceſſerit nec ne quod iamꝓlixum eſſet narrare. ⁊ q̄ potius eſſent ſuꝑflua qͣꝫ utilia quātum ad p̄ſens ꝓpoſitū. Siue contingat caſus in ultima voluntate cum actu exteriori habet̉ ꝓ facto. ut apparet de illoꝗ relinꝗt libertatē ſeruo ſuo ſi daret. x. heredi. ⁊ cū iſte portaret pecuniā incidit in latrones uel in hoſtes ⁊ pecuniaꝫ amiſit ita ꝙ in termino ip̄am nō potuit heredi dare certe ille actꝰimꝑfectus ꝓpter impotentiā habet̉ ꝓ facto qͣꝫtum ad libertatem ꝯſequendā. ut. C. de condi. inſer. l. ul. Et de caſibusꝯtingētibus circa ultimas voluntates pleniſſime no. per accur. ff. de condi. ⁊ demō. in teſtō. ⁊. C. de inſti. ⁊ ſubſti. ſb̓ cōdi. fac. l. i. ⁊ de reg. iur. l. iure ciuile. ibi videas de iſta maͣ. qꝛnimis longa eſt ⁊ lata. ſed breuitatis ⁊ exempli cauſa ſufficiant que p̄dixi qͣꝫtum ad p̄ſentem intentionē. ſi autē ꝯtingatimpotētia ꝓpter factum ꝓrſus extranei tunc voluntas nonhabetur ꝓ facto. ut uerbi gr̄a. reus debeat ſiſtere in iudicioaliqua certa die ⁊ ſub pena dum veniret ad iudiciū. ꝗdā extraneus eū eximit ⁊ retinuit ⁊ ſic nō ſiſtitit in iudicio illa diecerte ꝓpterea nō excuſat̉ a pena. ſed dat̉ actio ꝯtra illū tertiūimpedientem ad intereſſe ſuū. ff. ſi quis cautio. l. ii. in fi. ⁊. l.ſe. d̓ eo ꝑ quē fac. eſt. l. i. §. ſi reus. ⁊ ad h̓. ff. ad. l. acquil̓. l. huic ſcripture cum ſuis ſi. ſed ſi ille nō eſſet ſoluendo ſubuenit̉ei aduerſus penā. ff. de eo ꝑ quē fac. eſt. l. ul. ⁊ de dolo. ⁊ eleganter. §. penul. de hoc no. xviii. di. qm̄. in gl. videtur ergo.⁊ exͣ d̓ ap. ex rōne. ibi uideas. ſi aūt volūtas verſat̉ in malistunc ita diſtingue. aut quis cogitat ſed nō agit nec ꝑficit itaꝙ uolūtas ſuis terminis eſt ꝯtenta. aut cogitat ⁊ agit ⁊ perficit. aut quis cogitat agit ſed nō ꝑficit. aut quis agit ⁊ perficitſed nō cogitat. aut quis nec agit nec cogitat nec ꝑficit. Et ſiquis cogitat ſed nō agit nec ꝑficit. aut habemus reſpectumad deum aūt ad eccl̓iam ſiue ad ius. Et ſiquidē habemꝰ reſpectum ad deum tunc ꝓpter ſolam cogitationeꝫ ꝗs peccatvenialiter ⁊ punit̉ quo ad deū. ⁊ ſi nō ꝓcedat ad actū. xxvii.di. c. ii. in glo. ar. ꝙ ſola cogitatione ⁊cͣ. ſed ſi ī illa cogitatōedelectetur ⁊ ꝑſeueret delectādo. tūc illud veniale efficit̉ mortale dum placet. xxv. di. nūc aūt. ⁊ hoc eſt qd̓ ibi no. a ſimilitranſit uerbū ad elemētū ⁊ fit ſacramentū. quia uerba tradūtur .i. q. i. detrahere. ⁊ hoc no. de pe. di. i. cogitationis penā.⁊cͣ. in glo. q̄ incipit ab homine. ⁊. e. di. omnis. hinc eſt ꝙ peccata que ſola voluntate contrahunt̉ ſola voluntate dimittūtur. vnde d̓r ſenſus rōne concept̉ niſi in opera ꝓrumpit adhuc in mente retinetur ⁊ cito perit ab hoſte. xxii. q. ii. ſicut femina. Non autem dimittuntur ſola voluntate ſi voluntas ꝑuenit ad conſenſum. ut. ff. de pac. l. ab emptione. ff. de reg.iur. nihil. exͣ de regu. iu. c. i. C. de act. ⁊ ob. licet. ⁊ hoc no. depe. di. i. in illo. §. item. ſicut auctoritas in gl. que incipit tātūuel nō facit ⁊cͣ. ⁊ hoc eſt quod ꝯſueuit dici de ſimoniaco mentali qui qͣꝫtum ad deum dicit̉ ſimoniacus ꝓpter voluntateꝫ⁊ intentionem. vnde ꝓpter hoc dicitur peccare ⁊ ꝓpter illaꝫvoluntatē ⁊ intentionem iniungenda eſt ei penitentia. ut exͣde ſimo. c. ul. in fi. ⁊ ita intelligitur ibideꝫ hoſt. ⁊ no. b. exͣ. e.ti. conſulente. ⁊ i. q. i. qui ſtudet. no. per io. ſicut d̓r de uſurario qui reputatur uſurarius ꝓpter ſolam voluntatē qͣꝫtū addeum. ut exͣ de uſur. conſuluit. ⁊. xiiii. q. iii. c. ii. ⁊. q. iiii. ſi ꝗsclericus. Et in caſu iſto ad purgationē delicti n̄ eſt opus reſtitutione eius quod ſorti acceſſurum eſt. uel erat ſola intentione. ſed ſufficit ſola penitentia. ſicut ſimonia animo tm̄ cōmiſſa purgatur ſola penitentia. ut in dicto. c. ulti. de ſimo. utplene no. gof. in ſumma ſua. de uſur. §. i. ibi videaſ. Alii cōtradicunt in hoc caſu ut plene dixi. sͣ. xiiii. q. iii. c. i. in fi. ueldic de hoc ut ibi dixi. Confiteor tamen ꝙ qͣꝫuis cogitatio p̄dicta cum delectatione ſequenti ſit peccatū mortale. tn̄ pluspeccat ille qui conſenſum illum ⁊ illam delectationem ꝓducit ad actum. naꝫ ille talis opus adiicit iniquitati. ⁊ hoc no.de pe. di. i. ſi cui nō contingat. in gl. que incipit. sͣ. xxxii. q. v.⁊cͣ. ibi videas. ⁊ per iſta que ꝓxime dicta ſunt poteſt colligimanifeſte ꝙ qͣꝫtum ad deum punitur quis quando cogitatet ꝑficit. ⁊ quando quis cogitat ⁊ agit ſed n̄ ꝑficit. in his duobus articulis inferius amplius non inſiſtam. Si autē habemus reſpectum ad eccleſiam tunc dicas ꝙ illa voluntasſuis terminis contenta nō punitur. quia pͥmi motus nō ſūtin ptāte nr̄a. de pe. di. i. cogitationis. ibi de hoc. ⁊. vi. q. i. ſiquis cū militibus. ī gl. n̄ punit̉ ⁊cͣ. in fi. gl. ⁊cͣ. Et hec vera ſūtniſi in certis caſibus. nam ſola volūtate quis incidit in hereſim. ut no. in pre. l. canonizata cogitatōnis. de pe. di. i. in gl.que incipit ab homine. ibi videas. Sin aūt quis cogitat etagit ⁊ ꝑficit aut uoluntarie aūt inuitus. Et ſiquidem uoluntarie cogitat agit ⁊ ꝑficit illud planum eſt ꝙ punitur qꝛ grādis ratio ſuadet ut maleficia puniant̉. ff. de fideiuſ. ſi a reo.ff. ad. l. acquil̓. ita vulneratus. exͣ de ſen. ex. ut fame. ⁊ ut pēavnius ſit metus multoruꝫ. C. ad. l. iul̓. repe. l. i. ⁊. ix. q. iii. §. ſiautem. ff. de penis. aut damnū. §. craſſatores. nam ſi ea quemale uſurpant̉ omittimus exceſſus viaꝫ alijs aperimꝰ. xciii.di. ꝑuenit. ꝓpagatur enim vicium niſi per correptionē diſcipline ſubſequatur correctio. xxi. q. ii. placuit. in fi. ⁊ facilitasvenie incentiuum tribuit delinquendi. xxiii. q. iiii. eſt iniuſtain fi. ⁊ exͣ de vi. ⁊ ho. cle. ut clericoꝝ. cum ſuis ſi. in fi. Et ſi pena eſt terminata legibus illa imponenda eſt. nam tunc peneimpoſitio uel ꝑſecutio auctoritati legis reſeruat̉ nō arbitrioiudicis cōmittitur. ff. ad turpill̓. l. i. ⁊. ii. q. i. §. notandū. ⁊ ꝓpterea d̓r in aut̓. de iudi. §. oportet. colla. vi. ꝙ iudex nō debꝫeſſe mitior lege. ff. ad munici. ordīe. vnde illa pena a iure ſtatuta nō eſt in aliam cōmutanda. exͣ de pe. clicet. ubi de hocno. Si aūt ꝓ vno eodēqꝫ facto diuerſe pene d̓ iure imponātur tunc utraqꝫ vno eodēqꝫ tempore nō eſt īponenda. exͣ deiudi. at ſi clerici. maxime ubi utraqꝫ ꝑ ſe ſufficeret. ut ibi no.unde ibi videas. ſed tunc minor imponenda eſt. quia penepotius ſunt emoliende qͣꝫ exaſperande. ff. de pe. interp̄tatōe⁊ d̓ pe. di. i. pene. Uel locus erit gratificationi. exͣ d̓ iurepa.ꝙ aūt. ar. exͣ de prochi. c. i. ff. ad ſill̓. ſi quis ingraui. ff. de religi. ⁊ ſump. fu. l. ul. uel illa imponet̉ que magis timeat̉. exͣ ut5lit. nō ꝯteſ. qm̄. in fi. quia hoc ſolū bene agitur ut uita hoīmcorrigatur. xxiii. q. v. ꝓdeſt ſeueritas. de hoc no. xxi. q. ii. inprin. ibi uideas. quia ibi ponam de hoc plures concordantias. Et hec vera ſunt quia pena in lege ſtatuta nō eſt cōmutanda nec minuenda ꝑ iudicem delega. ut exͣ de offi. dele. d̓cauſis. nec per alios qui non poſſunt diſpenſare. ut exͣd̓ penis. licet. ⁊ ibi vide de hoc. Secus aūt ſi eſſet talis iudex ꝗde illo crimine poſſit diſpenſare. quia tunc temporis poteriſcōmutare ⁊ etiā minuere. ut exͣ de rap. in archiep̄atū. ⁊. ff. dehis qui no. infa. ꝗd ergo. §. pena. ⁊. C. e. ti. ⁊ ſi ſeuerior. Dūtamen hanc cōmutationem uel diminutionem faciat cauſacognita. ⁊ ante ſnīam uel in ip̄a ſnīe ꝓlatione ⁊ nō poſt. ſecꝰaūt ſi faceret nō cā cognita uel poſt ſnīam. quia tunc nō poſſet. ut in dicto. §. notandū. ff. ad turpill̓. l. i. ff. ad munici. l. ordinem. ⁊. ff. de iniur. diuus. Et in hac cauſe cognitione habetur ꝯſideratio locoꝝ ⁊ tempoꝝ ⁊ ꝑſonaꝝ ⁊ cauſe ac etiammultitudinis ⁊ etatis ⁊ ſcandali. nam ex oībus iſtis iuris rigor mitigatur. ut colligit̉ manifeſte exͣ de ſen. ex. pueris. ubide hoc. ⁊ di. lxxxvi. tanta. ⁊ exͣ de ſen. ex. ſuper eo. ⁊ d̓ trāſac.c. ulti. l. di. ut ꝯſtitueret̉. ff. de penis. ſi quis aliquid. §. inſtr̄a.