XXXV.Ad legem faicidiam.
3 0 6
gatūⁱ ad eūᵇ ꝑuenerit: diceret aliꝗsꝗd ergo ſi exhr̄datus filius non exſubſtitutiōe fratri ſuo hr̄s extiterit:ſꝫ aut lege aūt ꝑ īterpoſitā ꝑſonaꝫ:atqꝫ ita īpubes d̓ceſſerit: ſic quoqꝫexiſtimādū erit ſubſtitutꝰ legata minime debe̓ᵉ. nā qͣꝫtū īterſit exhr̄datus filius ex ſubſtitutiōe fr̄i ſuo hr̄sexiſtat an alio mō: vl̓ ex eoº apꝑeꝙ ab eo al̓s legare pr̄ potuit: al̓s n̄potuitᵉ eſt igit̉ rōni cōgruēs ne plꝰiuris circa ꝑſonā ſubſtituti teſtatorhēar qͣꝫ habue̓at ī eo cui eū ſb̓ſtituebat. ¶ Cohr̄s pupillo datꝰ ſi ꝓ ꝑte ſua legata habita legis falci. rōep̄ſtiteritⁿ: deinde impuber̄ mortuoex ſubſtitutōe hr̄s extiterit: ⁊ femispupilli legatus exhauſtus eſt: ex integro legis fal. rō ponēda erit vt ꝯtributis legatiſ: q̄ ab ip̄o ⁊ qͦ a pupillo data fuerāt ꝑs qͣrta bonoꝝ apd̓eum remaneat lꝫ .n. pupillo hr̄s exiſtat. tn̄ circa legeꝫ fal. ꝑide rō habetur ac ſi pr̄i hr̄s extitiſſet: nec aliteraugebūt̉ legata q̄ ab ip̄o vltra dodratē data fuerāt: quā augerēt̉ cuꝫex ꝑte hr̄s īſtitutꝰ ⁊ cohr̄di ſuo ſubſtitutꝰ deliberāte coherede legata:habita rōne legis fal. ſoluitˣ deīdeex ſubſtitutiōe alteraꝫ qͦqꝫ ꝑtē hereditatis acꝗrat.I Frica.Ui. cccc. hēbat. ccc. legauit deHīde fūdū tibi dignū. c. aureisſub hac ꝯditiōe legauit. ſi legi fal. īteſtō ſuo locꝰ nō eētˡ. Querit̉ ꝗd iuris ēᵐ: Dixi hāc qōeꝫ eē ꝗⁿ tractatꝰapd̓ dialeticoſ dr̄ grecū. etenī ꝗcꝗdꝯſtituerimꝰ veꝝ: eē falſū reꝑiet̉. nāqꝫº ſi legatū tibi datū vale̓ dicamꝰ
legi fal. locꝰ erit: iōqꝫ deficiente ꝯditiōe n̄ debebit̉. Rurſus ſi qͣ cōditiodeficiatᵖ legatū valituꝝ nō ſit: legifal. n̄ locꝰ erit Porro ſi legi locꝰ nōſit exiſtēte ꝯditiōe legatū tibi debebit̉. Cū ātʳ voluntatē teſtatoris eaꝫfuiſſe apꝑeatʸ vt ꝑꝑ tuū legatū cēteroꝝᵗ legata minui nollet: magis eſtvt ſtatuere debeamꝰ tui legati ꝯditiōeꝫ d̓feciſſe. Quid ergo dicemꝰ ſi.cc. legauit ⁊ tibi ſimil̓r ſub eadē cōditiōeᵖ ducēta legata eē ꝓponant̉.nā aūt extitiſſe: aut defeciſſe legatitui ꝯditionē vt aut totū: aut nihil tibi debeat̉ iniquū ⁊ ꝯͣ voluntatē teſtatoris eſtimabitur: rurſus partem d̓beri rationi nō ꝯgruitᵉ: qm̄ʸ neceſſeeſt totiꝰ legati ꝯditionē: vel extitiſſe vel defeciſſe. ergo ꝑ exceptioneꝫᶻdoli mali tota ea resª tēꝑāda erat.Quare cū qͣsᵇ talē ꝗd ꝯſeꝗͥᶜ velit ſiccōſequet̉. ſi ꝗd ampliꝰ legaui: vl̓ legauero qͣꝫ ꝑ legē. fal. licebit: tūc quātū ad ſupplēdū quadrāteꝫ deducioꝫᵇ. ex eo legato qd̓ ticio dedi heresmeus dānas eſto dare. ¶ Qui ducenta in bonis relinquebat legauitmihi c. preſenti die. tibi eque. c. ſubcōditiōe. poſt aliquātuꝫ tꝑis extititcōditio ita tn̄ᵉ vt ex redditu eius ſūme que tibi relicta eſt non ampliusqͣꝫ. xxv feciperetᶠ. legis fal. ratō itahabenda eritʰ heredi vt vigintiꝗnqꝫº conferri ei debeamus: ⁊ amplius fructus. l. medij tēporis: qui verbi gratia efficient quinqꝫˣ. cum igitur triginta ſint conferenda: quidam putant quina dena ab vtroqꝫnoſtrum conferenda eſſe. Qd̓ mi-
a ¶ Legatū. a ſe ſubſtituto relicto: uel dic legatū .i. ꝑꝑ legatū filio relictūItenet̉ ſubſtitutꝰ ꝓ relicto a ſe.b ¶ Ad eū .ſ. exheredatum.¶ Legata debere. lege īterrogatiue ⁊ rn̄.ne. videbat̉ .n. teneri ꝗareditario iure ꝑuenit. ſed cōtra eſt ut dicit: ⁊ ē hoc ſpāle ꝯtra regulā. sͣ.de le. iij. l. ſi fuerit. §. fi. ſ.ut peum reere ab hr̄de. ſic ab hr̄dis hr̄de ẜm azo. uel ẜm aliosrefert. dicā lego ab herede her̄diſ: ⁊ ualet: ut ibi.an a ticio noīando aliqueꝫ ꝗ lꝫ poſtea fit hereshr̄dis nō tenet̉. ar. sͣ. depac. l. ſi vnus. §. fi.Uel ex eo. i. ſaltem.e ¶ Potuit .ſ. cū ex ſubſtiiutione patris herespatri extitit.¶ Ne plus. immo nontatū: qꝛ exhr̄datū cui legauit legato onerare potuit: ſed a ſubſtituto legatum relinquere nō potuit. relictum tn̄ ab eo exheredato etiam a ſubſtituto preſtanduꝫ puto ut.C. de le. l. cum quidami sͣ. de vul. ſubſti. l. cōheredi. §. cuꝫ filie. azo. ⁊facit. sͣ. de leg. i. l. planei. rn̄. ⁊ de le. iij. l. fina. inpͥncipio. ⁊. jͣ. titu. i. l. i.¶ Coheres Si portio minus grauata accreſcit portioni magis grauate ex ſubſtitutione pupillari locus eſt contributioni. ſic̄ ſi accederet vulg ¶ Ratione. cum nil eigari. h. d. bar.manſerat.h ¶ Preſtiterit. erat ergo grauata ultra dodrātem ita ꝙ nihil remanebit ei. ac.l ¶ Exhauſtꝰ. non adeout ſemis coheredis: quiaapud coheredem nil dequaria remanſerat: ⁊ obid eā integraꝫ de legatisa ſe relictis detraxerit: ⁊iō qꝛ nō ſic erat grauatapars pupilli. legata relicta a coherede in aliquoaugerentur ⁊ pro rataoīum legatoꝝ ſit vna cōtributio. Et noͣ. ꝙ dr̄ exhauſta pars pupilli: lꝫ aliꝗd remaneat: uel minꝰquarta. uel quarta. ſic. C. de inoff. do. l. in donationibꝰ ẜm azo. ſed contra. sͣ. e. l. in rōne. §. queſitū. ſed dic ut. sͣ. e. l. qd̓ ſi cum alterutro. uel ẜmh. ꝙ dicit impubere mortuo .ſ. anteꝙͣ adeat hereditatē. ⁊ qd̓ dicit poſteacontributis legatis ſub. oībus: ⁊ concordabit. sͣ. e. §. quid ſi filiū. ⁊. l. qd̓ ſialterutro. uel dic ꝙ mortuus eſt poſtꝙͣ adiuit hereditatē: ⁊ ꝙ dicit contributis legatis ſub. his que relicta ſunt ab ipſo in pupillaribus tabulis .i. ſb̓ſtitutione non his que relicta erant ab eo in principalibus tabulis: ⁊ hoceſt qd̓ dicit. sͣ. eo. l. in ratione. §. queſitum. ẜm. h. nec aliter augebuntur..ſ. per pupillarem hereditatem que non adeo erat grauata ut mea ut ſtatim dixi: ſi enim nil de hereditate mea apud me uel pupillum remanſiſſꝫqualiter mea legata uel per partem ſuam uel econuerſo dicerent̉ augeri:uel qn̄ fieret contributio. azo.¶ Soluit. hic ergo pupillarē ſubſtitutionem aſſimilat vulgari.⁊ facit. sͣ. e. l. §. qui filium. ibi. ꝙ ſi extranei ⁊cͣ. ac.Ꝙeae guadringēta Si ppletitas contingat ex accidēti preiet teſtaioris vbbſͥ mentē teſtatoris dirimit̉. h. d. bar. uel ſic ⁊ magisad litteram. Legatum ſub conditione ſi falcidie locus non ſit. nō ualet: ſitātum ſit neceſſarium hr̄di ꝓ fal. ꝙͣtū aſcendit illud legatū: ſꝫ ſi nō: tn̄ eatenus uitiat̉. ⁊ in reſiduo ualet de eꝗtate: lꝫ de rigore deberet eē in totumnullum ex quo fal. locus eſt. h. d. uſqꝫ ad. §. ꝗ. cc. Et diuidit̉ in tres ꝑtesPrimo loꝗt̉ qn̄ totum legatū erat neceſſariū: pro fal. que aſcendebat adcēiū ⁊ nō ultra. Scd̓o qn̄ totū legatū n̄ erat neceſſariū: qꝛ legatū aſcendebat ad. cc. ⁊ pro falci. ſufficiebāt centū. Tertio iuriſconſultus dat cōſiliuꝫteſtatori ꝙ nō loquat̉ eo mō quo fuit poſitū thema in principio. Quarto apponendo conditionē illo modo reſultat ꝑplexitas: ſꝫ loquat̉ alio mōhͦ expreſſo. ſecunda ibi. ꝗd ergo. tertia ibi. quare. Itē prima ꝑs ſubdiuidit̉qꝛ ponit̉ thema ⁊ qd̓ uſqꝫ ibi: dixi. ſcd̓o on̄dit̉ ꝙ quocunqꝫ modo rn̄deat̉
ad qōuem rn̄ſio erit falſa: ⁊ ſic reſultat ꝑplexitas vſqꝫ ibi. cū aūt. Tertio iſtam ꝑplexitatem diſſoluit determinādo: ꝙ non valet legatum ex p̄ſumpta mēte defūcti: q̄ cenſet̉ fuiſſe ꝙ ꝑ legatum fundi nō diminuant̉ alia legata facta de. ccc. igitnō dꝫ ualere: qꝛ defecit cōditio ſub qͣ cēſet̉ voluiſſe legare. Alex. de imo.l ¶ Non eſſet. ⁊ ſic nihil heredi remanet: ſi hoc legatu ualer̄t.m ¶ Quid iuris eſt .i. an valeat legatū conditionale. ac.n ¶ Qui. ſi habeas ꝗ dic eiustractatus ꝗ ⁊cͣ. ſi habes q̄: plana ē: ⁊ ſemꝑ dic dicitur .i. noīatur. dicitur .n. apud dialecticostractatꝰ illa qd̓: de qua ſempercōcludit̉ rn̄dēti. ſed apud Iſidorum dicit̉ tractatus vnius reimultiplex expoſitio. ac.o ¶ Nāqꝫ. nunc exēplificat. ac.p ¶ Conditio deficiat. quia lotus ſit legi falci¶ Legi. qꝛ pͥſtat̉ legatum nōdetracta falci. cum. c. hēat noīefalcidie. ſed ſi legi fal. locꝰ nō ēergo extitit cōditio. ergo legatūdebet̉ ⁊ hoc ſubijcit. ac.r ¶ Cū āt. nūc ſoluit. ac.g ¶ Apꝑeat. preſumptiue. ac.t ¶ Ceterorum. quibus relictaſūt. ccc. ac.u ¶ Sub eadē cōditione .ſ. ſi. l.fal̓. in teſtō locus nō erit.x ¶ Rōni nō cōgruit .ſ. ſtricte.⁊ qͣre nō ſtatim ſubijcit.y ¶ Quoniā. pro qꝛ.z ¶ Ergo ꝑ ex. i. de eqͦtate. ac.a ¶ Tota ea res. in ſcd̓o caſun̄in primo: ut ita repellatur ſi petat vltra ꝙͣ preſtandum ſit detracta fal. ſui legati ⁊ ceteroruꝫex ſuo legato. Sed quare in ſuperiori in totū nō valet .ſ. in fūdo. ⁊ hic valet; rn̄. ſuperius preſumit̉ teſtator ceterorum legata nolle minui ꝑ falci. ⁊ preſumit̉ poſtea voluiſſe: vt ex legato conditionali pro ſe. ⁊ pro oībus legatis ceteris fiat d̓tractioqd̓ qꝛ id fieri non poteſt ideo deficit legatum conditionale. h̓ ātpreſumit̉ idem ꝑ oīa voluiſſe teſtator. qd̓ quidem bene procedere poteſt naꝫ ex legato ꝯditiōalibn̄ poteſt d̓duci quarta pro ipſolegato. ⁊ pro ceteris: ⁊ hec eſt rōquare valet hic legatum.¶ Cum quis. teſtator.c ¶ Conſequi .i. fieri .ſ. ꝙ vnus legatarius patiatur fal. ſui legati. ⁊ alterius: ut īoſtro caſu videtur voluiſſe.d ¶ Oportet. uel nō eſt hic punctꝰ ſꝫ. jͣ. dedi. uel meliꝰ. ſit h̓. ⁊ qd̓ ſubijcit ex eo ⁊cͣ.determinēt ſequētia ⁊ nō precedentia: ⁊ ẜm hoc dic deuuci oportet .ſ. ex legatis ceterorum. ⁊ aede qd̓ no. sͣ. e. l. ſi in teſtamento. que videtur cōtra.nta. Uſure que pendente conditione percipiunt̉ de quātitate le¶ Quigiīputāt̉. qd̓ deeſt oībus legatarijs ſupplet̉ pro rata. h. d. Et diuigata in.dit̉ in tres ꝑtes. Primo ponit̉ thema ⁊ qō vſqꝫ ibi. legis falcidie rō. ibi Secūdain qͣ recitat opinionē quorundā vſqꝫ ibi. Qd̓ minime. ibi Tertia vbi loꝗtur d̓ reprehendendo opiniones illorum. ⁊ ē ſolutio q̄ſtionis. bar.Qui ducenta. ita tn̄. .i. in tantū dilatatus eſt cōditionis euentus. ut ⁊cͣ.Reciperet .i. ꝑciperet heres inſtitutus interim pendēte conditione.Habenda erit. ẜm quoſdā ſed corrigit̉ ut ſubijcit. azo.Uigintiꝗnqꝫ .ſ. ego. xxv. tu. xxv. ⁊ ſic eqͣliter: qd̓ ſtatim corrigit̉ ẜm aꝫ.Medij. q̄ ſunt. cc. q̄ debet habere heres.k ¶ Efficient. v. in cuiuſcūqꝫ legatarij perſona ẜm Io. uel dic īter vtrūqꝫ ẜꝫ alios. dic ergo ꝙ pͥma opinio eſt ẜm quoſdā qd̓ her̄s ꝗ dꝫ habere. l. ⁊. v. pro fructibus pro quolibet habeat eam equalitier ab utroqꝫ: ⁊ iterum habeat amplius.Illa. xxv. que lucratꝰ eſt pendente cōditione: quia fructus poſt mortem proueniens non minuit falcidiā: vt. sͣ. e. l. in quātitate .i. rn̄. ⁊ ẜm hoc qd̓ ſubijcit. xxx.ſunt conferēda .ſ. quolibet cōputato fructu. Item ꝙ ſubijcit quidā putāt ꝗna dena. .i. bis. x. ⁊ bis. v. hoc eſt. xxx. ꝗlibet det. ſed in hoc corrigit̉: qꝛ nō equaliter ꝗlibet nr̄ꝫ grauat̉: cum non eqͣlit̓ onoret̉. ul̓ ẜm Io. prima opinio fuit ꝙ illi. xxv. qͦhabuit heres conditione pendente accepiſſe videat̉ a legatario conditionali nomine fal. ac ſi de burſa ſua numeraſſet legatarius conditionalis: ⁊ ſuppleat una.v. que deſunt .i. fructum quarte. ⁊ alter legatarius preſtitit. xxv. ⁊ fructus quarte. ideſt. v. hoc tamen corrigitur: ⁊ ſtatuitur ut illa. xxv. q̄ lucratus eſt heres tāꝙͣhereditaria computent̉ in qͣrtam: ⁊ utriqꝫ legatario proficiāt ad minuendā fal.