Liber

in domo erant ab hē̓de filio p̄ſtarivoluit: cautiōes d̓bitoꝝ ēptiōeſqꝫẜuoꝝ nō videri legatas rn̄di: niſi īꝗt ex alia ꝑte ⁊ de ẜuisª eū cogitaſſeapparuerit .ſ. vt eoꝝ ſeruoruꝫ ei legaſſe videat̉ ēptiōes: quos ⁊ ipſosvoluit ad eā ꝑtine̓. ¶ Si ꝗs fundūita vt īſtructꝰ ē legauerit: ⁊ adiecerit cū ſupellectili vl̓ mancipijs: veluna aliqͣ re q̄ noīatī exp̄ſſa nō erat:vtrum minuit legatum adijciēdoſpēꝫ: an v̓o n̄: q̄rit̉. Et papinianusrn̄dit nō videri minutūᵇ: ſꝫ potiusex abūdātia adiectūᵉ. ¶ Idē papiniaᵇ. li. vij. rn̄ſoꝝ ait. īſtructtis ortisfilio legatis: mr̄ argētū muliebre filie legauerat. Rn̄dit ēt id argētummuliebre qd̓ ī ortis hūit: ut ibi eēt inſtructior ad filiāᵉ ꝑtine̓.PAu.Aberne cauponieᶠ īſtr̄o legato: ēt inſtitores cōtineri neratius exiſtimatᵍ. Sꝫ vidēdūᵛ ne interinſtr̄m taberne cauponie: ⁊ inſtr̄mcauponie ſit diſcrimen: vt tabernenō niſi lociⁱ inſtrumenta ſint: ut dolaria uaſa vectiones ancones ⁊ calices ⁊ trulle: q̄ circa cenū ſolēt traici. Itē vrne eree ⁊ cōgiaria ſextaria⁊ ſil̓ia. Cauponie āt cū negotiationis nomē ſit ēt īſtitoresᵏ. ¶ Inſtr̄obalneatorio legato: ēt balneatoreꝫcōtineriˡ neratiꝰ rn̄dit. TDem.Ontinetur autē ⁊ fornicatorᵐN Omponius.I ita teſtamēto ſcripſit que tabernarū exercendarum ⁊ inſtruēdarum priſtini caupone cauſa facta parataqꝫ ſunt do lego. hisverbis ſeruius reſpondit ⁊ caballosⁿ qui in piſtrinis eſſent ⁊ piſtoresº: ⁊ in caupona inſtitores ⁊ focariam: merceſqꝫ que in his taber

nis eēt legatas videri ¶ Domoinſtructa legata rn̄ſū ē ſuppellectilē legatā. nō ēt uinaᵖ qꝛ domꝰ uiniinſtructa ītelligi nō pōtq. ¶ Mulieruille cuſtos ꝑpetuaʳ ī fūdo ꝗ cuminſtrumēto legatꝰ ē aūt īſtructo cōtinebit̉ ut ſaltuariꝰᶠ. Par .n.ᵉ rō ē.nā deſiderāt tā uille qͣꝫ agri cuſtodiam. Illic ne ꝗd uicini aut agri autfructuum occupēt. hic ne ꝗd ceterarū rerū q̄ ī uilla cōtinētur. Uilla ātſine ulla dubitatione pars fundiAXphenus.habetur.Illeᵗ īſtr̄o legatoʸ ſuppellectilē n̄ ꝯtineriᶻ ueriꝰ ē. ¶ Uinea⁊ inſtr̄o eiꝰ legato inſtr̄m uinee nihil eē ẜuius rn̄dit. ſꝫ ꝗ eūª ꝯſulebatcorneliū rn̄diſſe aiebat. palosᵇ ꝑticas: raſtros: ligones: inſtr̄m uineeeē. qd̓ ueriꝰ ē. ¶ Quidā uxori ſuefūdū uti īſtructꝰᶜ eſt ī quo ipſe habitabat: legauit: cōſultus de mulieribus lanificis an inſtr̄o cōtinerētur.Rn̄di nō ꝗdē eē inſtr̄i fundiᵈ: ſꝫ qm̄ip̄e paterfa. ꝗ legaſſet in eodē fūdohabitaſſꝫ dubitare nō oporter̄: quīēt ancille ⁊ cetere res ꝗbꝰ pater fa.in eo fundo eſſet inſtructus oēs leate uiderentur. ꝘArcianꝰO Ictoris īſtr̄o legato cer̄: colores. ſil̓iaqꝫ horum legato cedūt. Itē penicl̓i ⁊ cautoriaᵉ ⁊ ꝯcheᶠ¶ Inſtr̄o piſcatorio legato ꝯtīeriariſto ait nauicellas q̄ piſciū capiendorū cā parata ſunt: ſed ⁊ piſcatoresᵍ ꝯtineri ueriꝰ ē. ¶ Inſtr̄o balneatorio legato: dictū eſt balneatoremᵖ ſic inſtr̄o ꝯtineri balneatorio:quomō inſtr̄o fūdi ſaltuariūᵗ ⁊ topiariuꝫ: ⁊ inſtr̄o caupōio inſtitorēˡcū balnee ſine balneatoribꝰ uſumſuū pͥbe̓ nō poſſintⁱ. PAulus

a ¶ Et de ſeruis .ſ. ⁊ inſtrumentis: vt ſubijcit. ⁊ facit. sͣ. de le. iij. ſi mihi in prin.fi. ⁊. l. queſitum. §. i. ⁊ sͣ. e. §. idē reſpondit domo inſtructa in fi. ⁊. §. papͥ.¶ Si quis. Iſte. §. hꝫ materiā ꝓfundiſſimā ⁊ multum inuolutā ⁊ tractatama glo. ⁊ doc. meo iudicio multū imperfecte: ⁊ ꝑ oēs. Sed ego tractabo magis late ⁊ breuiter. h. d. Enumeratio ſpecierū reſpiciēs actū legādi nō reſtrīgit genusprecedēs. hoc prīo. Itē qn̄ vnilegatur genus alteri ſpecies: alegato generis ſpēs videt̉ exēempta. h. d. cū. §. ſequēti. bar.b ¶ Nō videri minutū. ſed cōtra. jͣ. de ſuppel. le. l. legata. ii.rn̄. vbi minuitur. ſol̓o ẜm. R.hic non minuitur perſone legatum: ibi agri minuitur. vel hicnominauit aliquā d̓ ſpeciebꝰ.qn̄ plures ſpecies erāt in īſtrumento: ut ſupellex ⁊ mācipia q̄nominādo non eſt receſſum apriori volūtate: verū ſi noīaſſet aliqd̓ īdiuiduū de illis q̄ cōtinebant̉ ī inſtr̄o: vl̓ ꝓpͥo noīevel aliqͣ demōſtratione: q̄ vicenominis fungit̉. vel adijciēdoverū numerū vt duos vl̓ tresreceſſuꝫ vr̄ a priori volūtate eatenus: ut d̓ alijs mācipijs eiuſdē ſpeciei preter q̄ nominauit.lꝫ ibi ſint plura: nō teneat̉. R.⁊ hoc etiā eo modo ſoluitur. jͣ.e. cū delaniōis. §. cui fundusUel plenius diſtingue: qꝛ cumlegatur ab eodē genꝰ ⁊ ſpeciesaut vni aūt diuerſis. ſi vni auta ſciente. aut ab errāte. Prīocaſu aut remouende dubitationis cauſa ſiue ad maioreꝫ euidentiā: ⁊ tūc non minuit ut h̓.aut determinationis gr̄a: ⁊ inhoc caſu ex abūdāti genus nominatur quoniā ei per ſpeciemderogatur: ut. jͣ. e. cū delanionis. §. cui fundū. ⁊. §. quidā. ⁊jͣ. de ſupel. le. l. legata in prin.Si v̓o ab errante in eo caſu exabundāti ſit ſpecieruꝫ noīatio.ideoqꝫ per eam nihil generi derogatur: ut. jͣ. de ſupel. le. l. legata in prin. ⁊ .jͣ. de auro ⁊ argento le. l. pediculis. §. labeo.⁊. jͣ. de reg. iu. l. q̄ dubitatōis.Si aūt vni genꝰ alteri ſpecieslegatur: tunc loquitur ſequens.§. vt de genere ſemꝑ ītelligasſpeciem exceptā niſi contrariūliqueat: ⁊ ſic generi per ſpecieꝫderogat̉: ut ⁊ sͣ. d̓ le. iii. l. vxoreꝫ. §. feliciſſimo. ⁊. l. ſeruis vrba. §. fi. ⁊. jͣ. d̓ reg. iu. l. ī toto.⁊. jͣ. de ma. teſt. l. ſi peculiū. in prin. ⁊ sͣ. de le. iii. heres meus. §. i. ⁊. l. q̄ſitū. §. i.Si aūt vniuerſitas ⁊ pars legatur: ut ricardina ⁊ paganella ꝓ ea parte que proprio noīe caret videtur poſitū totum: ut. jͣ. de rebus dubijs. l. i. azo. Itē facit. jͣ.de ali. le. verba. ⁊. l. alimenta. §. baſilice. ⁊. l. ſtichus. ac.c ¶ Adiectū .i. appoſitū .ſ. qn̄qꝫ videri: ut pꝫ ex p̄dictis ſic. C. de teſta. l. teſtm̄.d ¶ Idem papinianus. al̓s. §. ⁊ al̓s lex īſtructis. al̓s nec lex nec. §. vſqꝫ in fi. ⁊ dicꝙ predium erat inſtrucrum ſeruis ⁊ alijs rebus. que erant inſtrumenta horreoꝝvel matriſfa. inter que erat argenti muliebris quedam ſpecies: ⁊ ita filio videturlegaſſe illam ſpeciem non expreſſim: ſed tacite. R.e ¶ Ad filiam. ſumpta preſumptione in hoc tali dubio tam ex rei legate ꝙͣ ex legatariorum ipſorum qualitate vel conuenientia. non ergo hic derogatur generi per ſpeciem hoc precipue efficiendo. quoniam in legando hic ſpecies non ſit expreſſa. ⁊ ſic nō ob. huic. l. sͣ. de le. iii. ſeruis. §. fi. ⁊. l. heres meus. §. i. ⁊. l. queſitum. §. i. ⁊ qd̓ dixi in ſuperiori. §. R.¶ ¶ Cauponie .i. vbi eſt vinū ⁊ ſimilia parata ad vendēdū. ſꝫ nō vendunt̉Aberne. Taberna nomē eſt loci. caupona nomē ē negociatiōis. bar.adhuc: ut differat a caupona in qua iam exercetur negociatio vini ⁊ vt differata taberna in genere: q̄ eſt vbicūqꝫ negociatio exercet̉: ut. jͣ. e. l. cū querat̉.g ¶ Neraciꝰ exiſtimat. ⁊ male. ac. h ¶ Sꝫ vidēdū. corrigēdo neraciū. ac.i ¶ Eoci. ideſt que ſemper ibi ſtant. ſed inſtitores finito negocio recedunt. ⁊ ẜmhoc intelligi pōt. jͣ. de ver. ſig. inſtructam. ẜm. h.k ¶ Etiam inſtitores. ſcilicet contineri. qui tantū negociationi caupone operampreſtant. ipſis enim potius inferri putatur ꝙͣ ipſi taberne inferatur: vt. jͣ. e. cumdclaniōis. §. i. ⁊ de colono dr̄. sͣ. e. qͦſiti

l ¶ Inſtr̄o. contineri .ſ. quādoqꝫ. vt ſi pr̄fa. ꝑ ſe balneū exercebat: at ⁊ .jͣ.e. cum delanionis. §. i. ⁊ sͣ. proxi. rn̄. ⁊ .jͣ. e. l. pictoris. §. fi.E ſed certe ille dicitur fornicarius.Ontinetur. ⁊ fornicator. qui facit ignem ad calefactionem balnetad. l. aquil. ſeruus ſeruuꝫ.§. ſi fornicarius. vel forte qui meretricem ducit: ut chochi: vel ipſe eſt meretricator. ac.Iita. Legato inſtrumento caupone: continētur merces.Item veniunt piſtoresinſtitores. h. d. Bar.n ¶ Caballos. cā ducēdi piſtrinum. ac.o ¶ Et piſtores. hos piſtores ⁊ inſtitores dicascontineri qn̄ dominuꝫexercet per ſe ⁊ iſtis vtitur ut inſtrumentis. ceterum ſi ipſi exercent inſtrumentū eis paraturnon ipſi ſunt inſtrumētum ut de colono: ut. sͣ.l. queſitum. §. alphenꝰī fi. §. ⁊ .jͣ. cū delaniōis.§. i. ⁊ sͣ. e. l. ꝓxi. in pͥn.⁊. §. i. ⁊. §. fi. ⁊ hic dixitR. ſecundos: non primos contineri. ac.p ¶ Domo. non etiamvina. contra. C. de ver.ſig. l. i. ⁊ sͣ. e. l. queſitū§. ſed ſi fundus. ⁊. §. neracius. ⁊. §. idem rn̄. inſtructis horreis quibusdicitur contineri vina.So. aliud in fundo vtibi. ꝙͣ in domo: ut hic.⁊ eſt ratio quia ex fundo plerūqꝫ naſcitur. velibi gratia vſuſ patriſfa.hic cauſa cuſtodie ⁊ ẜmhoc non refert inter fundum ⁊ domū. ac.q ¶ Intelligi nō poteſt.ẜm ꝙ dixi quādo ē graia vſus.¶ Mulier. Inſtr̄ofundi cedit mulier quevillā cuſtodit ſicut ⁊ ſaltuariꝰ. h. d. Bar.r ¶ Perpetua. ad hocsͣ. de pigno. l. debitor.cum concor.s ¶ Saltuariꝰ. ad qd̓ ēsͣ. l. īſtr̄a. §. fi. ⁊. l. q̄ſitū§. ſaltuarium. ⁊ de legiij. cū quereretur. §. fi.jͣ. e. l. idem. §. fi. ac.t ¶ Parenim. ergo idē eſt ius: ut ⁊ sͣ. ad. l. aꝗl. l. illud. ac.u ¶ Pars fūdi. facit. jͣ. de v̓. ſig. fundi. ⁊ sͣ. ꝗ. mo. vſufru. amit. l. fūdi.x C ¶ Uille .i. ruſtici edificij: ut. jͣ. de v̓. ſig. fūdi appellatiōe. ⁊ sͣ. l. jIlle in. Uille in inſtr̄o non continet̉ ſuppellex. h. d. Bar.xi. §. fi. y ¶ Legato. ſecꝰ ſi villa īſtructa legat̉. vbi diſtinguit̉ leget̉ fūdus īſtructꝰ. vel cū īſtr̄o: ut. sͣ. l. q̄ſitū. §. ſupellex. ⁊. §. ſꝫ ſi fūdꝰ. ibi ꝓīde.z ¶ Nō ꝯtineri. ꝯͣ. jͣ. e. ſeia. §. pe. So. ibi. a ¶ Uinea. ꝗ eū .ſ. ẜuiū.b ¶ Palos. ſic. sͣ. de vſufruc. itē ſi. §. fi. ac. c ¶ Quidā īſtructꝰ. noīſtructꝰ. ſecꝰ ſi cū īſtr̄o: ut. sͣ. e. q̄ſitū. §. ſꝫ ſi fūdꝰ d ¶ Inſtrumēti fūdi. ſꝫ pr̄iſfa. ſi mō vt ibi eēt inſtructior hēbat. al̓s ſi vt exͣ fundū locaret nōꝯtinēt̉ legato: ut. sͣ. e. q̄ſitū. §. ſꝫ ſi fundus. ⁊. §. papinianus. ⁊ jͣ. e. ſi mācipia in prin. in caſu tn̄ ſunt ēt inſtrumenta fundi: ut ſi erāt lanifice ad veſtiendā familiā ruſticā: ut. sͣ. e. l. queſitum. §. ſaltuarium.Etō oīa neceſſaria ad ſuū miniſteriū ꝯtinent̉. h. d. bar. e ¶ Cauctoris. Pictoris vl̓ habitatoris piſtoris vl̓ delaniōis īſtr̄o legatoria. plūbea cū ꝗbꝰ fiūt deſignatiōes an̄qͣ fiat pictura. ac. f ¶ Atꝯche. vaſcula ī ꝗbꝰ ſtāt colores q̄ dr̄ eē de auriculis piſciū. g ¶ Inſtrumēto. ⁊ piſcatores ẜuos. ⁊ hoc cū ipſe teſtator piſcator erat: ⁊ ẜuos piſcatores hēbat in eo miniſterio: ut ⁊. jͣ. l. ꝓxi. §. i. ⁊ dixi. sͣ. e. ſi ita in prin.h ¶ Inſtr̄o. balneatorē .ſ. ẜuū: ut. sͣ. e. tab̓ne. ī fi. cū ipſe dn̄s p̓ſit balneovt no. sͣ. ꝓx. rn̄. i ¶ Saltuariū .i. ſaltus cuſtodē. ſꝫ topiariꝰ ordinator ſaltꝰ: ut. sͣ. de le. iii. l. cū q̄reret̉. §. fi. ⁊ facit. sͣ. e. īſtrumēta. §. fi. ⁊. l. q̄k ¶ Inſtitorē. sͣ. e. taberne. §. pe.ſitū. §. ſaltuariū. ⁊. l. ſi ita. §. fi.um ſuis concor. a-l ¶ Nō poſſint. facit. sͣ. de iu. om. iudi. l. ii.

plendino paImrimuſiundi. dic erxit mo-