Liber
tutionē. ¶ Quomō ī illisª marcel.ait ex his ꝑtibꝰ ꝗbꝰ teſtō mr̄is ſcripti fuiſſent: hr̄des ſūtoᵇ. ſi inteſtatamr̄ deceſſerit hos nō eē inſtitutos.Eruꝰ alienꝰᶜ vl̓ in totū ¶Dē.Ꝙ vl̓ ꝓ ꝑteº ſine libertateᵉ hēs inſtitui pōt. ¶ Si ẜuū meū pure he̓dē ſcripſero: ſub ꝯditiōe liberū: diſfert̉ inſtitutio in id tp̄s quo libertasdata eſtᶠ. ¶ Si ꝗs ita ſcripſerit. ſi ticiꝰ hr̄s erit: ſeiꝰ heres eſtoᵍ: qͣſi quiſꝯditio expectat̉ ticij aditio vt ſeiusheres fiat. Et ſane ⁊ iuliano ⁊ tertul̓. hoc videt̉ʰ. ¶ Qui fideicōmiſſaꝫ libertatē ſub ꝯditōe accipit: pōtab herede pure cū libertate heresīſtituiˡ: ⁊ nō expectata ꝯditiōe: libertatē ⁊ hereditatē cōſequit̉. ⁊ erit interiꝫ neceſſariꝰ. ⁊ exn̄te ꝯditiōe volūtarius hr̄s efficiet̉: vt nō deſinatᵏhr̄s eē: ſꝫ vt ius in eo mutet̉ ſucceſſiōisˡ. ¶ Apertureᵐ tabulaꝝ dilatōneceſſarij hr̄dis ius nō mutat ut ſolemus in ſubſtituto impuberi dicēnā eſt relatū ſi ſe ad arrogandū dederitⁿ ſubſtitutꝰ: īpuberis defunctifilio neceſſarium eum fore.
☞Uus quoqꝫ hr̄s ſubº oī ꝯditioneᵖ he̓s pōt iſtitui. ¶ Sꝫ excipiēdꝰ ē filiꝰ qꝛ nō ſub oī ꝯditiōe īſtitui pōt. ¶ Et ꝗdē ſub ea ꝯditōe q̄ē ī ptāte ipſiꝰq pōt. de hͦ .n. inter oēsꝯſtatʳ. ¶ Sꝫ vtꝝ ita demū inſtō effectū hēat ſi paruerit ꝯditōi: an ⁊ ſinō paruerit ⁊ d̓ceſſerit. Iuli. putatfiliū ſub huiuſmōiʸ ꝯditōe īſtitutū:Etiā ſiᵗ ꝯditōi n̄ paruerit ſubmotūªeē. ¶ Et ioˣ ſi cohr̄dē hēat ita īſtitutusʸ: n̄ debe̓ eūʳ expectar̄ donec ꝯditōi ꝑeatª filiꝰ: cū ⁊ ſi pr̄eꝫ īteſtatū faceretᵇ n̄ parēdo ꝯditiōi: ꝓculdubioexpectare deberet. Que ſnīaᶜ ꝓbabilis mihi videt̉: vt ſub ea ꝯditiōeīſtitutꝰ q̄ in arbitrio eiꝰ ſit pr̄eꝫ īteſtatūᵗ nō faciat. ¶ Putoᵇ general̓r recte diffiniri vtꝝ ī ptāte fuerit ꝯditōan nō fuerit: facti ptās ē. Pōt .n. ⁊hec: ſi alexādriā ꝑuenerit nō eē ī arbitrio ꝑꝑ hyēis ꝯditōeꝫ. p̄t ⁊ eē ſi eiꝗ a pͥmo miliario alexādrie agit fuit īterpoſita. ¶ Pōt ⁊ hec ſi. x. ticio d̓derit eē difficilisᵉ. ſi ticiꝰ ꝑegrinet̉ ī lōgīqͦ itiner̄. ꝑꝑ q̄ ad gnaͣlē diffinitōeꝫᶠ r̄currēdū ē. ¶ Sꝫ ⁊ ſi filio
a ¶ In illis .ſ. inſtitutionibus. al̓s in illa inſtitutione. ac.b ¶ Sūto .i. volo vt ſint. ⁊ ſunt v̓ba teſtantis. inferiora v̓ba ſunt iuriſcōſul. ac.libertati videt̉ adiecta hr̄ditati. h. d. vel ſic. IoShd̓ ſuſpēdit liberruus Cōdijcꝗd a libertate depēdet Bal. ⁊ Io. d̓ imo.ct ¶ Serne libertate heres inſtitui iure iſto. ſed hois alienusdie eo ipſo eſt lilceſ. ſer. l. quidam. yr.di ¶ Pro parte. qꝛ cōis erat.ei ¶ Sine libertate. ſed an cumea. dic vt no. jͣ. e. l. ſed ſi in cōditione. §. ſi ſeruū cōmunē. etfacit. jͣ. ti. i. l. ſi ẜuus.f ¶ Si ſeruū. data eſt. ꝑinde gͦhr̄ ac ſi vtrūqꝫ ſub eadē cōditione eēt datū: ut. jͣ. e. l. quoti.§. fi. ⁊ hoc niſi fuerit aliēatꝰ pēdēte ꝯditiōe: tūc enī ēptoris iuſſu adibit: vt. jͣ. eo. l. ꝗ filio. §. ſiꝗs. apparet gͦ ẜm has leges ꝙhr̄dē īſtituēdo nō dabat lib̓tatē. ſꝫ ꝯͣ. jͣ. de mau. te. l. diuꝰ piꝰhodie āt ꝯſtat ꝙ vr̄ dare libertatē īſtituēdo heredē: vt. C. deneceſ. here. l. ꝗdā. ꝙͣuis poſſetdici aliud eē cū īſtituit̉ pure nōdata libertate ſub cōditiōe velalio mō. ⁊ aliud cū data ē ſubꝯditiōe: vt h̓ dicit. qꝛ nō vr̄ voluiſſe teſtator ꝙ hēret hr̄ditatēvel libertatē niſi ꝯditiōe exn̄te.Item hodie diſtinguit̉ in caſuhuiꝰ. §. pleniꝰ. vt. C. de neceſ.ſer. l. fi. ⁊ facit. jͣ. de le. iii. l. quiubinā. §. cū teſtō̓.ꝯi quis. De aditiōe alteriꝰ alteri pōt adijci ꝯditio. h.d. Bar. ⁊ Io. de imo.g ¶ Si ꝗs. eſto. hucuſqꝫ ſuntverba teſtatoris.h ¶ Hoc vr̄. ⁊ bn̄: vt. jͣ. e. l. eꝗ ſoluēdo. ⁊ fa. jͣ. de ꝯdi. īſti. l. ſi ticiꝰ. ⁊. jͣ. ſi ꝗs. o. cā teſ. l. ſi in teſtō. ſꝫ ar. ꝯͣ. jͣ. deꝯditōibꝰ. §. i. ī pͥn. ſꝫ pꝫ rn̄ſio. sͣ. ti. ii. l. ſi ita. Itē fa. jͣ. e. l. ſi ẜuo. ac.di. ⁊ de.l¶ Qui fideico. Licꝫ ius inſtitutionis nō mutet̉ tn̄ qͣlitas acꝗſitionis mutaripōt. h. dh ¶ Qui fideicō. ab hr̄de .ſ. eiꝰ ꝗ reliꝗt fideicō. libertatē.i ¶ Inſtitui. pōt. ēt pendente ꝯditiōe. h. k ¶ Nō d̓ſinat. mero iure. ſꝫ ꝙͣtūad effectū deſinit ſi vult repudiare. pōt enī vt. jͣ. d̓ acꝗ. he. l. ſi ſeruū. §. ſiꝗs hacin fi. §. ſic̄ ⁊ filius: vt īſti. d̓ here. qua. ⁊ diſ. §. ſꝫ ⁊ is. h̓ erit gͦ noīe. ſꝫ nō re. ſic et ꝙreſtituit ꝑ trebel. ut īſti. de fideicō. here. §. reſtituta. ⁊ in minore in ītegrū reſtituto ꝯͣ aditionē: ut. sͣ. de mino. l. ⁊ ſi ſine. §. ſꝫ qd̓ papͥ. vel dic nō deſinit ſi nō vultrepudiare. ac. l ¶ Succeſſionis .i. qͣlitas ſuccedēdi. ⁊ facit. C. de fideicō. l.poſt mortē. ⁊ de bo. lib. l. mr̄. ⁊ de lati. liber. tol. l. ſi ꝗs ſub cōditiōe. ⁊. jͣ. qui ⁊ aqui. l. ſi priuatus. §. fi. ⁊. jͣ. titulo. i. l. fi. §. fi. ⁊ sͣ. de dolo. l. filius. ⁊ sͣ. de libe. etpoſthu. l. gallus. in fi. ⁊ sͣ. de vſufruc. l. ſi vſufructus. in pͥn: ſed arg. ꝯͣ. jͣ. de le.ij. l. vnum ex familia. in prin. ⁊ ad trebel. l. ſed ſi autem.erture. Heres neceſſarus teſtatoris ē heres neceſſariꝰ īpuberis cui eſtutꝰ: niſi eius qͣlitas ſit mutata an̄qͣ exiſtat cōditio ſubſtituti. h. d. Bald.ſub̓m. ¶ Aperture. nō mutat. R. hꝫ nō mutat. ſꝫ py. deeſt nō. dic gͦ ẜm. R. ꝙ ſi arrogo exͣneū quē ſubſtituerā filio meo īpuberi erit neceſſariꝰ īpuberi. nō ergo mutat ius neceſſarii heredis .i. nō facit quominꝰ ſit neceſſariꝰ ꝗ tꝑe mortis teſtatoriserat in ptāte. ꝗ retro tꝑe īſtitutionis non erat. ⁊ ſic pͥmo regulā ponit: poſtea eaꝫexēplificat. ſed inepte ponit de dilatione aꝑture tabulaꝝ in vita defuncti: cū demū poſt mortē fieri debeat. ſꝫ ꝓ hoc. jͣ. e. l. ſeruū meū. ⁊. l. quotiens. §. ſeruꝰ. etsͣ. de lib. ⁊ poſth. l. filio. §. fi. ⁊ ẜm hoc nō ē ꝯͣ. sͣ. de li. ⁊ poſthu. l. ſub ꝯditione. qꝛibi poſt mortē teſtatoris. Si deeſt nō. ſil̓r dic ꝙ ponit̉ regula quā exēplificat: vtſi filiū puberem ⁊ īpuberē inſtitui ⁊ puberē īpuberi ſubſtitui ⁊ pubes me mortuodederit ſe in arrogationē: dico eū fore vel eſſe poſſe neceſſariū heredeꝫ impuberiſi tꝑe mortis īpuberis ſui iuris īueniatur: al̓s erit volūtarius: ut. d. l. cū cōditōe⁊ sͣ. de iniuſ. teſta. l. an̄pe. vel ẜm hūc caſum dic ꝙ poſt morteꝫ impuberis deditſe in arrogationē. ⁊ ſic ponit̉ ꝓpͥe eū neceſſariū fore. ⁊ ꝓ hac poſitione ē. jͣ. ti. i. l.ſꝫ ſi plures. §. quos poſſum. ⁊ ẜm hoc mutatio fit ēt poſt mortē. Poſſet etiaꝫ ẜꝫIo. h̓ lr̄a legi ī vita: ut mutet qn̄ filiū emācipaui poſt teſtm̄: vel ẜuū manumiſiquē inſtituerā: ut. jͣ. ſic̄ ſolemꝰ ⁊cͣ. ſꝫ ī hoc alio caſu eꝯͣrio qn̄ d̓ exͣneo ſit neceſſariꝰvt qꝛ arrogaui īſtitutū exͣneū. ⁊ ẜm hoc nō dilatio facit pͥncipal̓r mutari: ſed ip̄eſtatus cōmutatus dilatione facit mutari ius neceſſarij heredis. Itē pōt poni ẜmvtrāqꝫ lr̄am ꝙ filius īpubes p̄dictus dedit ſe ī arrogationē poſt mortē pr̄is. nāerit pr̄i neceſſarius ⁊ non erit ꝓut erit ſui iuris: vel non ſui iuris tꝑe mortis fratris īpuberis: vt pꝫ ex p̄dictis. vel dic ꝙ olim erāt ſui heredes an̄ aꝑtas tabulas⁊ trāſmittebāt ſꝫ exͣnei non niſi poſt aꝑtas tabulas: ⁊ ſic iſte arrogatus ē ſuus etpōt dici cum non ⁊ ſine non.n ¶ Dederit. patri īpuberis.Uus. Suus heres pōt ſub oī ꝯditione īſtitui. filius v̓o ſub ptātiua tm̄: cuiſi nō paruerit ab hereditate excludit̉. ⁊ coheres ſtatim pōt adire non expectato ꝙ impleat ꝯditioneꝫ. h. d. Primo ponit vnū dictū. Scd̓o excipit a dcō. Ter
tio format vnā qd̓nē circa pͥmiſſa. Quarto ponit illationē. ſcd̓a ibi. ſed qexcipiendū. tertia ibi: ſed vtrū. qͣrta ibi. ⁊ iō. bar.o ¶ Suus quoheres .i. ꝗ pōt eē ſuus vt nepos ꝓnepos ⁊ deīceps: ut. jͣ. e. l. ii. §. i. ſꝫ ē lexiij. ꝓut ē ibi lex apud iul. p ¶ Cōditiōe. qꝛ nō ſub caſuali niſi in eiꝰdefectū exhr̄det̉: vt. C. d̓ īſti. ⁊ ſub. l. ſi pr̄. q ¶ In ipſiꝰ. vt ſi dederisilli vnū nūmū vl̓ aliꝗdleue: ut. jͣ. e. l. i. §. puto.r ¶ Cōſtat. ē .n. ꝓpurahn̄da: ut. jͣ. ſi ꝗs. o. cāte. l. i. §. ꝗ ſb̓ ꝯditōe. dꝫgͦ eē poſſibilis ⁊ honeſtavt. jͣ. d̓ ꝯdi. īſti. l. filiꝰ. ⁊l. fi. ⁊. jͣ. de ꝯdi. ⁊. de. l.lucius. Ioā. ſꝫ hodie oēgrauamē reijcit̉ ꝙͣtureſt in debito bonoꝝ ſubſidio: ut. C. d̓ inof. te. l.qm̄. Sꝫ ꝗd ſi ſub mixiafuerit īſtitutꝰ filiꝰ. B. diſtinguit. aut īpedit̉ cāu.aut ſpōte ſua n̄ vult parere. Si caſu: ab inteſtato ē hr̄s. ſi ſpōte repellitur. Io. ꝯtra. dic̄. n. abinitio nullā eē inſtōneꝫ.ar. sͣ. de arbi. l. litigres. §. itē iul̓. ⁊. l. item ſivnus. §. ſi ī duos. ⁊ adde quod no. sͣ. de inſti.⁊ ſub. l. ſi pater.f ¶ Hmōi ptātiua.t ¶ Etiā ſi. abundat ēt.ſic. C. de manu. te. l. fi.§. i. vel dic ꝙ nō īnuaridē in ꝯͣrio caſu. ſic. jͣ. d̓ver. ob. l. ꝗcūqꝫ. §. ſivel adiūge ad dictioneꝫfilium ac.u ¶ Submotū .i. ſubmouēdū: ut. jͣ. ſi ꝗs. o.cā. teſ. l. i. §. ꝗ ſub ꝯditiōe. ⁊. jͣ. de ſe. ta. l. ſub ꝯditione. §. ſꝫ ſi is. ⁊ colligjͣ. de ꝯdi. inſti. l. fi. ⁊. jͣ. de le. pͥſ. l. itē ſi a ſubſtituto. ſꝫ ꝗd ſi fuit iuſſus: ſednō potuit? vr̄ admitti qͣſi nō ſit ptātiua ẜm Io. ſꝫ ꝯͣ vr̄ īſpici generalitasut. jͣ. ꝓxi. §. x ¶ Et iō. qꝛ filiꝰ pōt īſtitui ſub ptātiua: ⁊ valet teſtm̄.⁊ ideo ⁊cͣ. y ¶ Inſtitutus. ſub ꝯditione poteſtatiua.z ¶ Cū. coherede. a ¶ Pareat filiꝰ. īmo ſtatī adire dꝫ: ⁊ ſi poſteafiliꝰ nō pareat ꝯditioni ⁊ ſic deceſſerit non facit pr̄em īteſtatū: et accreſciteius portio coheredi. h. at ſubſtitutꝰ expectat: ut. jͣ. e. §. ſed ⁊ ſi filio.b ¶ Faceret .i. facere poſſet: ut qꝛ ſub mixta eſſet īſtitutꝰ. nā duas hꝫ tuncvias filius. vel ꝙ nō pareat ꝯditiōi ⁊ dicat nullū teſtm̄. vel ꝙ velit ꝑere:⁊ tūc eo parēte admittit̉ coheres. ar. sͣ. de iniuſ. teſ. l. filio. ſic ⁊ al̓s īſtitutiexpectāt pͥteritos: ut. jͣ. de ꝯͣ ta. l. illud. §. fi. vel dic faceret .i. ſi diceremusfieri patrē inteſtatū ſi filius nō pareat ꝯditioni ptātiue dꝫ coheres expectare: vt mō dixi de mixta. qd̓ tn̄ dicere nō debemꝰ vt ſtatiꝫ ſubijcit. vel dicfaceret qn̄ nō hꝫ cohr̄dē vel ſubſtitutū. ⁊ dic expectare dꝫ filiꝰ vſqꝫ ad finēvite ipſiꝰ teſtatoris vel poſt mortē. c ¶ Que ſnīa .ſ. vt valeat teſtm̄filio inſtituto ſub ptātiua: ⁊ ſic non poſſit filiꝰ dicere nullū teſtm̄ ut ſubijcit cū habeat̉ ꝓ pura ut dixit. ⁊ hoc ſi habeat coheredē vel ſubſtitutū. al̓sfacit nullū nō parēdo ⁊ pr̄em īteſtatū. Uel vltimo vite ſpiritu viuens qn̄nō poterat impleri in fine vite. Uel poſt mortē filij qn̄ pōt impleri in finePuto. Cōditio dr̄ ptātiua ẜm id qd̓ frequēter accidit. h. d. Bar. ⁊vite: vt. jͣ. e. §. apud iul̓. ⁊. jͣ. de condi. inſti. l. fi. ac.Io. de imo. d ¶ Puto. diffiniri .i. ꝓ regula tradi. ⁊ hoc qd̓ ſeꝗturfacti poteſtas eſt vtrum ⁊cͣ. .i. an̄ facile de facto poſſit adimpleri. ſed ⁊ iuris ē: vt. jͣ. de condi. inſti. l. filius. ac.e ¶ Indifficilis .i. valde difficilis. ſic. sͣ. de lib. ⁊ poſthu. l. gallus. §. ille.ſ ¶ Ad generalē diffinitionē .ſ. p̓dictā facti ptās ē ⁊cͣ. vt ꝯſideret̉ an poſet facit. sͣ. ſi ꝗs. ca. l. i. §. diximus. ac.ſit de facili adimpleri vel non. ⁊ ſic ad arbitriū iudicis. ſic. sͣ. de impen. l.pe. §. fi. et de vſuris. l. mora. et de le. ⁊ ſe. con. l. non poſſunt: ul̓ generalediſ .i. ꝯſidera qd̓ generalius ⁊ frequētius fit. nam ⁊ hec. ſi exieris de ſcholis eſt poteſtatiua lꝫ accidere poſſit ꝙ exire non poſſis. ſꝫ frequentius contingit ꝙ poſſis. ac.Sed ⁊ ſi filio Pendente poteſtatiua ꝯditione iniſtituti nō admittitur ſubſtitutio uulgaris: ſed deinde ea defecta. h. d. Bal.¶ Sed ⁊ ſi filio. in eius poteſtate. et que poteſt impleri vltimo momēto vite ⁊ ſic nō erit ſubſtitutus heres viuente filio. ſed nec exheredari pōtin caſu: qꝛ poſt mortem ſuam inuenitur exheredatus: ſecūs ſi ſit alia corditio poteſtatiua que non poteſt impleri vltimo momento. tunc enī etiaviuente filio poteſt ſubſtitutus heres eſſe .ſ. ex quo certū ſit ꝯditioneꝫ iinpleri non poſſe ꝑ filium: ut. jͣ. de condi. inſti. l. fi. et hec eſt ratio in pricaſu: ut quandiū viuit non ſit locus ſubſtitutiōi. quia quandiū locuꝫ