Liber
ctādū erit vt oēs hr̄ditatem adeātT lp̄ia.☞ Ihr̄ditas nōdū adita ſit: exqͣ tutor ſperat̉: veriꝰ eſt aliū tutorēpoſſe dariª: qͣſi nōdū ſit nec ſperet̉.¶ In tutelis teſtamētarijſ id ꝯſeꝗmur qd̓ nouiſſimū eſt: ⁊ ſi ſepiꝰ tutor datꝰ ſitᵍ: nouiſſimā ſcrpturā intuemur. ¶ Qui filiū ⁊ ex eo nepotēhēat: ſi nepoti tutorem d̓derit: hꝫdiſceptationē: an aliquo cāu nō ſitvtilis datio. utputa ſi ꝓponas filiūviuo pr̄e deceſſiſſe: ⁊ nepotē ex eoſucceſſiſſeᶜ viuo auoʰ. Et fortiꝰ dicēdū ē tutelā quoqꝫ ex lege velleiaconfirmatā. nā ⁊ pōponiꝰ li. vij. adſabinū ſcripſit: valere tutoris dationē. Cū .n. ꝯfirmatū ſitᵉ te ſtamentū: ꝯſequenter tutoris quoqꝫ datōvalebit in eo teſtō ſcripta: qd̓ valꝫ.Idē vbi nepos vl̓ hr̄s inſtitutus vl̓noīatimᶠ exhr̄datꝰ ſit. ¶ Si furioſus teſtō tutor det̉: ſiꝗdē cum furet̉deſierit: tutorē eē recte datū ꝓculus exiſtimat. ¶ Ꝙ ſi datus ſit purnegat ꝓculus valere dationē. Sꝫeſt veriꝰ qd̓ ⁊ pōponiꝰ ait recte videri datū ⁊ tūc fore tutorē cuꝫ ſape̓ceꝑitᵍ. ¶ Seruꝰ alienꝰ ita dari tutor p̄t: ſi liber eritꝰ: tutor eſto. ꝗnimmo ⁊ ſi pure datus ſit vr̄ īeſſe hecꝯditio cuꝫ liber eritˢ. ¶ Pōt āt ꝗſ⁊ extraneo ẜuo defende̓ ex hac cāfideicōmiſſariā lib̓tateꝫ. Quid .n.intereſt ſuū ẜuū an alienū tutoremſcripſeritᵏ: cū pupilli fauor̄ ⁊ publi
ce vtilitatis gratia aſſumpta libtaſſit ī ꝑſōa eiꝰ: ꝗ tutor ſcriptꝰ ē Pōtigit̉ ⁊ huic fideicōmiſſaria libertasdefendi ſi volūtas aꝑtiſſime nō refragetur.I Deꝫ.I ꝗs ſub ꝯditōe vl̓ ex die tutorē d̓derit: medio tꝑe aliustutor dādus eſt: ⁱ qͣꝫuis legitimū tutorē pupillꝰ hēatⁿ. ſciendum eſt .n.qͣꝫdiu teſtamētaria ſperat̉ tutela legitimā ceſſare. Et ſi ſemel ad teſtamētariū deuolūta ſit tutela: d̓indeexcuſatus ſit tutor teſtamētarius:adhuc dicimus in locum excuſatidanduꝫ: non ad legitimū tutoremredire tutelam. ¶ Idē dicimꝰ ēt ſifuerit remotus. nā ⁊ iccirco abijtꝰut alius detur. ¶ Ꝙ ſi tutor teſtamēto datus deceſſerit ad legitimūtutela redit: qꝛ hic ſenatuſcōᵇ. ceſſat. ¶ Plane ſi duo plureſue fuerint tutores teſtamētarij: ī locū eiꝰꝗ ceſſit vl̓ in ciuitateᵖ eē deſijt: poterit dari aliusq. ¶ Ceteruꝫ ſi nullꝰſuꝑſit vl̓ ī ciuitate ſit: legitima tutela ſuccedit.I Dem.Ertaꝝ reꝝ vel cauſarū teſtamento tutor dari nō pōtʸ necdeductisᶠ rebus. NOmponiꝰT ſi datꝰ fuerit: tota datio nihil valebit. Arcianus.U ia perſone non reiᵗ vl̓ cauſe datur.Ilpianus.I tn̄ tutor det̉ teſtamēto reiafricaneⁿ vel rei ſyriace vtilisdatio eſt: hͦ .n. iure vtimur. Ideꝫ.
a ¶ Poſſe dari. a iudice ⁊ ſic datiua hic p̄cedit teſtamētariā cū teſtamentariaſoleat oēs p̄cedere: vi. jͣ. e. l. ſiꝗs ſub ꝯdi. dicā. ⁊ facit īſti. d̓ attil. tu. §. itē ſi pure.n tutelis In tutelis attēdimus nouiſſimā ſcripturā. h. d. Bar.b ¶ Tutor datus ſit. vnus idēqꝫ. ſed pͥmo pure: poſtea ſub ꝯditiōe: vel ecōtra:vt. sͣ. e. l. tutor. §. fi. vel dic vnus atqꝫ aliꝰ: ſꝫ ī vltima ſcriptura pͥor ſit reprobatus: alioquin vterqꝫ erit tutor:vt. C. e. l. ij. ſed ſecus ſit in datione procuratoꝝ: vt. sͣ. de procura. l. ſi quis. §. fi.¶ Qui filium. Si neposviuo auo incipit tenere locumſui: ſicut cōfirmatur teſtm̄ ꝑ. l.uellciā: ita tutele datio. Bar.e ¶ Qui filiū. ſucceſſiſſe .i. in lacum ſui patris deueniſſe: vt incipiat eſſe ſuus. accur.d ¶ Auo. ut īſti. de exhere. lib̓.§. poſthumoruꝫ. uel dic viuoauo .ſ. tempore mortis filij: ſꝫpoſt mortem ipſius aui. ac.e ¶ Confirmatū ſit. videt̉ hocſtare non poſſe: nā aūt h̓ filius⁊ nepos ex eo fuit inſtitutus: vl̓alter tātuꝫ. Si vterqꝫ male vr̄poni cū .n. ꝯfirmatū ⁊cͣ. cū ſtatim teneat qd̓ hic dicit: ī fi. Idēeſt ⁊cͣ. nā vr̄ idē repetere cū dicit idē eſt ⁊cͣ. Si auteꝫ alter tm̄aut filius tm̄ ⁊ tūc nepos: ſiueſit exheredatus ſiue non: mortuo filio ⁊ viuo teſtatore deficitteſtm̄: cum nullus inueniaturin eo heres ꝗ adire poſſit. ergo⁊ tutela deficit: ut. sͣ. e. l. ſi nemo. Aut nepos tm̄: ⁊ tunc autfilius fuit exheredatus aut nō.ſi exheredatus ſtatim ualuiſſet datio tutoris: ⁊ male diceret nepotē ex eo ſucceſſiſſe: ⁊ cōfirmatū teſtm̄ ſi fuit preteritꝰ:ergo ab initio nulluꝫ fuit teſtāmentū. nec confirmat̉: lꝫ filiusdecedat viuo auo: ut inſti. d̓ exhere. liber. in pͥn. lꝫ ſecūs ſit inpoſthumo preterito: ut. jͣ. d̓ iniuſto teſta. l. poſthumus. Siuero neuter: ergo non ualuit teſtamentū cū nec alius fuerit inſtitutus: ⁊ male oīa ponerent̉:q̄ dicunt̉ ī littera. Ad hoc rn̄.ꝙ filius fuit īſtitutus: ⁊ neposei ſubſtitutus. Et ꝙ dicit confirmatum: ſub. ex. l. vell̓ .ſ. ꝙ non ab initio nulluꝫfuit: ſed qꝛ niſi eſſet legis velleie conſilium obſeruatū: ruptū eēt: vnde dic̄ confimatū .i. non ruptum. vel dic confirmatum .i. conſeruatum. azo. Item contraria hec videntur regule catōniane. vt. jͣ. de reg. cat. l. i. ſed nō eſt: qꝛ regula cat.non pertinet ad nouas leges: vt. jͣ. de reg. cat. l. fi. lex auteꝫ vell. noua eſt: vt. jͣ.de libe. ⁊ poſthu. l. gallus. §. ſi eius qui filium habeat. accur.( ¶ Uel noīatim. debebant aūt mares nominatim exheredari: femine poterantinter ceteros: vt inſti. de exhere. li. §. i. ſed hodie nulla eſt differentia: vt inſti. deexhere. li. §. ſed noſtra. ẜm azo. ⁊ dicas idem. ſed non per oīa idem. nam ſi fuitnepos inſtitutus: vel cum filio vel filius exheredatus non confirmatur. ſed ſtatim valet: mortuo poſtea auo. Item ſi fuit exheredatus vterqꝫ ⁊ extraneus inſtitutus: mortuo poſtea ano: ſtatim valet tutela: vt. jͣ. e. l. ſi pater. ſi autem filiustm̄ fuit exheredatus: tunc teſtm̄ aui nullum eſt: ſi premoriatur filius auo: vt. sͣ.dixi. ⁊ facit. sͣ. e. l. i. ⁊. jͣ. de liber. ⁊ poſthu. l. filius a patre. ⁊. l. ſiquis. ſed argu.ꝯͣ. jͣ. de reg. catul. penul. accur.oſus. Inhabilis datꝰ tutor ītelligit̉ datꝰ cū fuerit habilis. Bar.Si furioſus. ceperit. dic vt. sͣ. ti. i. l. furioſus noͣ. ⁊ facit inſti. e. §. furioſus. ⁊. de iudi. l. cum furioſus. accur.nus. Seruus alienꝰ pōt dari tutor ſub ꝯditione libertatis. Et ſi ſimpficite.tur in dubio vr̄ ei data fideicōmiſſaria libertas. h. d. Bar.h ¶ Si liber erit. ſub eadem conditione poteſt heres inſtitui: vt. jͣ. d̓ condi. inſtil. ſeruus alienus. Item ꝙ dicit dari: dic a teſtatore. a iudice autem non nec purenec cum libertate: vt. C. qui tu. da. poſ. l. ī ſeruili. accur.i ¶ Cum liber erit. gͦ tenet. ſed ꝯͣ inſti. e. §. ſeruus vbi dicit non valere. So. nonvalet vt ſtatim adminiſtret: vt ibi. ſed cū liber erit ſic: vt hic dicit. accur.k ¶ Scripſerit. q. d. nihil. ⁊ hoc quantū ad ipſaꝫ libertatē: ⁊ tutelā final̓r: ſed tn̄in ſuo directā ſi fuerit ſciens: ſi ignorans fideicō. ī alieno ſꝑ fideicō. vt. C. de fideicō. liber. l. ⁊ ſi nō aſcripta. ⁊ inſti. e. §. ſeruus. ⁊ facit. C. e. l. ſi pupilloꝝ. ace.Ide n teſtārius deſijt et naturaliter vel ciuiliter: iudice hoc pͥncipaliter agēSpes teſtamentarie facit ceſſare legitimam: ⁊ locus erit datite. Secus ſi deſijt eſſe naturaliter vel ciuiliter iudice hoc principaliter nō agēte:
qꝛ tunc legitimus ſuccedit ſed nō ſuccedit vbi aliquis ex teſtamētarijs ſuperuiuit. h. d. Bar. Et eſt valde noͣ. lex. Primo ponit qn̄ teſtamentarianō cepit: ſed eius ſpes ſubeſt. Scd̓o qn̄ cepit ⁊ deſijt naturaliter vl̓ ciuiriiudice pͥncipaliter hoc agēte. Tertio quādo cepit ⁊ deſijt naturaliter velciuiliter iudice principaliter hoc non agente. Quarto qn̄ teſtamentaria invnius ꝑſona ceꝑit eſſe ⁊deſijt: in alterius perſona ſupereſt. Secūda ibi.ſi ſemel. Tertia ibi: ⁊ ꝙſi tutor. ꝯiuncto v̓. Ceterū ꝗ eſt ī fi. legis. Quarta ibi: plane. Bar.l ¶ Dandus eſt: ut īſti.d̓ attil. tu. §. i.m ¶ Habeat .i. haberepōt: ſic. jͣ. de ſta. lib. l. labeo. accur.n ¶ Idē dicimus. abijt.ideſt iudex eum remouetvl̓ excuſat: ſic. jͣ. d̓ le. tu..l. tutela. §. queri. ⁊ facit.§. ſi duo. ⁊. l. inteſtato.⁊. jͣ. e. l. idem fiet. accur.o ¶ Quia hic ſenatuſcō. ſcꝫ innominatuꝫ: ut⁊ sͣ. ti. i. l. cum plura. ⁊dicebat ꝙ ꝙͣdiu locus ēteſtamentarie ceſſat legitima. ac.p ¶ Plane. in ciuitateeſſe. nota eꝗparat̉ morsciuilis naturali. Itemnota. ꝙ habenti tutoreꝫdatur tutor: ſic. jͣ. de excu. tuto. l. propter. §. i. ⁊nota. sͣ. ti. i. l. ſolet. Iteꝫnoͣ ꝙ teſtamētaria ſi nōeſt excludit legitimam ⁊datiuam: ſed ſi ea non ēlegitima excludit datiuam. tertio ſuccedit datiua deficiente legitimaSed quid ſi fuit teſtamētarius: ⁊ deſijt? reſpon.referre an remaneant relique: vt qꝛ excuſatus ē:vel remotus: ⁊ tunc datiua an non: vt qꝛ ē mortuus naturaliter vel ciuiliter: ⁊ tunc aut aliꝗsalius teſtamentarius remanet ⁊ datur datiuus aut nō. ⁊ tunc legitimus: vt hac. l. Itē quid ſi fuit legitimus ⁊ deſijt; rn̄ ſequēs legitimus erit quocunqꝫ modo deſinat primus: vt. jͣ. de leg. tu. l. tutela. §. fi. ⁊. l. ſe. nam ⁊ datiuus iam datus reijcitur ſuperueniente legitimo: qui prius non erat: vt. jͣ. de tu. ⁊ ra. diſ. l. ſi tutor. §. i. multomagis impeditur dari dum eſt legitimus. Item quid ſi datiuus deſijt? rn̄. venitur ad legitimū ſi eſt. al̓s ad alium datiuuꝫ: vt ar. d.l. ſi tutor. §. i. Sed quid ſi mater deſijt que tutrix fuit? rn̄. ſiue teſtamētariam ſiue legitimam ſiue datiuam dicas: habes reſponſionem ex premiſſis. Sed qualis ſit noͣ. C. qn̄ mu. tu. of. fun. auten. matri. ſed hodie videt̉ꝙ ipſa poterit petere quem vult ſi ſecundo nubat: vt in aucͣ. de nup. §. ſiante tutelam. ⁊. C. ad tertul. l. omnem: ⁊. C. qui pe. tuto. l. matris. ⁊ facitjͣ. de admi. tu. l. lucius. §. pe.q ¶ Dari alius. vt enim heredibus hereditas non defertur ex teſtamentoī ab inteſtato: ita teſtamentaria ⁊ legitima non ſe compatiuntur: ſed teſtamentarius cum datiuo ſic: vt hic. accur.Ertaruꝫ Tutor nō poteſt dari certe rei: ſed perſone vel vniuerſitati. h. d. cum duabus. ll. ſequētibus. Bar.r ¶ Non poteſt. quantum ad hoc: vt ita ſit tutor ſicut diſpoſuit tęſtator: ſꝫintegre ad oīa erit tutor: vt. sͣ. ti. i. l. qui habet. §. fi. azo. ⁊. h. ſed lex. jͣ. proxi. dicit contra. ⁊ in. l. qui habet. eſt alius caſus. Item ꝙ dicit cauſarum ēcontra. C. de in lit. dan. tu. l. ad litem. So. ibi tutor .i. curator: de quo conſtat. vt. jͣ. de tu. ⁊ cu. da. l. vij. accur.¶ Nec deductis. ſic. sͣ. de vſu. ⁊ habi. l. plenum autem. §. i. ⁊. jͣ. de libe. ⁊poſthu. l. cum quid. accurſius.Uia ꝑſone non rei. vt inſtitu. e. §. certe. ſed contra inſtitu. de excu.Z tu. §. datas. ⁊. jͣ. de admini. tuto. l. cum plures. §. cum tutor. Sol.ibi ſecundario. principaliter non vt hic. in curatore econtra: vt. C. de nup..l. in cōpulandis. accur.MItamen. rei africane. hic datur cuidem vniuerſitati. ⁊ ſic nō obſtātO Iquis. Indefinita in ſingulari. vel in plurali prolata in tutelis.ll. precedentes. accur.