Liber

tus fuerit ſi nēo natꝰ ſitª: ariſto ſcribit. Huic qͦqꝫ ẜuo quāuis nō oīaʰ:q̄dā tn̄ circa ꝑtū cuſtodiēdum arbitrio p̄toris eē ꝯcedēda. Quā ſnīaꝫputo verā. Publice .n. inter eſt ꝑtꝰnō ſubijci vt ordinūᵉ dignitas familiarūqꝫᵈ ſalua ſit: iōqꝫ ēt ſeruꝰ iſte cūī ſpe cōſtitutꝰ ſucceſſiōis qͣliſcūqꝫ ſitdꝫ audiriᵉ ⁊ rē publicā ⁊ ſuā gerēsᶠ.¶ Denūciari aūt oꝫ his quos proxima ſpes ſucceſſiōis ꝯtingit: ut puta pͥmo graduᵍ hr̄di īſtituto non ētſubſtitutoᵖ. Et ſi īteſtatꝰ ſit pr̄fa. hiſꝗ pͥmū locuꝫ ab īteſtato tenēt. Si v̓oplures ſint ſimul ſucceſſuri oībꝰ denūciāduꝫ ē. ¶ Qd̓ āt pͥtor ait cā cognita ſe poſſeſſionēᵏ n̄ daturū vl̓ actiōeꝫ d̓negatuꝝ eo ꝑtīet: vt ſi ꝑ ruſticitatēˡ aliꝗd fuerit omiſſuꝫ ex hisq̄ p̄tor ẜuari voluit: nō obſtet ꝑtui:qͣle eſt ſi ꝗd ex his q̄ leuit̉ obẜuādap̄tor edixit n̄ ſit fcūꝫ ꝑtui d̓negariⁿbonoꝝ poſ. ¶ Sꝫ ⁊ mosⁿ regiōis īſpiciendꝰ ē: ⁊ ẜꝫ eū ⁊ obẜuari vētrē⁊ ꝑtū ⁊ īfātē oꝫ.¶ Alia.Dictūº d̓ cuſtodiēdo ꝑtu d̓roAgatoriū ē eiꝰ qd̓ ad carbōiāi d̓creti exēplū ꝯparatū ē: ſꝫ hͦ aliqn̄ remitte̓ pͥtor dꝫ: ſi n̄ malitia ſꝫ īꝑitiaᶠml̓ieris ſcm̄ fuit ne vēter īſpiceret̉aut ꝑtꝰ cuſtodiret̉.PAulus.(Ai vētri ſubſtitutꝰq eſt vel inſtitutꝰ: ſi ventreꝫ ſeruar̄ᶠ uelitaudiendus eſt.SCeuola.Sa quoº ſi ſine liberis d̓ceſſiſſet: ꝗcꝗd ad eū ex bōis ꝑuēiſſetſorori ꝑ fideicōᵗ. relictū erat: deceſ-

ſit poſthumaᵛ hēde īſtituta: ⁊ ſubſtitutis alijs. q̄ſitū ē: cū vxor d̓fūctiᵗp̓gnāteꝫ ſe dicat: an ſorori ꝓcuratoriue eiꝰ ẜꝫ formā edicti ventreꝫ īſpice̓: ⁊ ꝑtū cuſtodire ꝑmittenduꝫ ſit?Rn̄di ī eiuſmōi ſpē d̓ qͣ q̄rer̄t̉ poſſevideri ad eiꝰ cuiꝰ fideicō. datuꝫ eēt/ſollicitudinē ꝑſpiciēdūʸ eē: idqꝫ cācognita ſtatuendum.¶ Si uentris noīeᶻ muliere in poſſeſſione miſſa: eadē poſſeſſio dolomalo ad alium tranſlata eē dicat̉.TLpianus.Ocedictoᵉ rectiſſime p̄torꝓſpexit: nēdū ī fauorēᵇ ꝑtꝰpoſſeſſiōeꝫᶜ polliceat̉: alijsp̄deᵇ occaſioneꝫ p̄beat. Iccirco cōſtituit actioneꝫᶜ ī muliereꝫ q̄ ī aliuꝫˡhāc poſſeſſioneꝫ dolo malo trāſtulit. Nō ſolū muliereꝫ p̄tor cohercet: veꝝ euꝫ qͦqꝫ in cuiꝰ ptāte ea fuerit .ſ. ſi dolo ip̄oꝝᵍ aliꝰ ī poſſeſſiōeꝫfuerit admiſſus. ¶ Actionēqꝫ ītātūpollicet̉ in eos qͣꝫti interfuerit eiꝰ ꝙexꝑit̉. ¶ Neceſſarioᵖ pͥtor adiecit:vt ⁊ ꝗ ꝑ dolū vēit ī poſſeſſionē cōgat̉ⁱ diſcede̓ᵏ. Coget aūt euꝫ diſcedere nō p̄toria ptāte: vl̓ māu miniſtroꝝˡ: ſꝫ meliꝰ ⁊ ciuiliꝰ faciet: ſi eū ꝑīterdcm̄ᵐ ad ius ordinariuꝫ remiſerit. ¶ Intereſt aūt eius ꝗ exꝑit̉ admiſſuꝫ alium in poſſeſſionem nonfuiſſe: cū forte bonafideⁿ fructus ꝑceptos conſumpſerit: aut ſi predoveniret in poſſeſſionem a quo fructus cōſeꝗ non poſſit qꝛ ſoluēdo n̄eſtº. ¶ Hec actioᵖ ēt poſt ānū dabi

te. l. i. ac. a ¶ Sꝫ ⁊ ſi natus ſit .i. ſi nemo naſceret̉. ⁊ dic a dn̄o īſtitutus cūlibertate: qꝛ tm̄ ſub ꝯdi. ē inſtitutus .ſ. ſi nemo naſceret̉ nō eſt interī liber.b ¶ Nō oīa. forte qꝛ nō ꝓcuratoribꝰ cū eos hēre nō poſſit. cū nō ꝓprie dicat̉ adminiſtrator al̓s poſſet: vt. sͣ. de ꝓcu. l. ẜuū ac. c ¶ Ordinū. ſūt .n. ordinesꝓcerū: valuaſorū: ⁊ ſil̓es. Itē ordines decurionū: ⁊ ſenatorū: ⁊ ſil̓iū. eſſet enimabſurdū: ut aliene ſordide ſtirpes: ſplēdidis ⁊ ingenuis natalibus audeāt ſurrogari: vt. C.de qō. l. ſuꝑ ſtatu. ⁊ facit. sͣ. depoſthu. l. i. ī pͥn. ac.d ¶ Familiarū .i. agnationuꝫvt. jͣ. d̓ v̓. ſi. l. ꝓnūciatio. §. cōie ¶ Dꝫ audiri. lꝫ al̓s n̄: vt ar. ꝯͣ.jͣ. de re. iur. l. qd̓ attinet. ac.f ¶ Gerēs. gerit .n. ſuū negociū cū ad eū hr̄ditas debeat ꝑtinere: ſi nemo ei naſcat̉. gerit ētrē publicā: qꝛ publice ītereſt neꝑtus ſubijciāt̉. ⁊ ne falſe agnatiōi hr̄ditas deferat̉. azo. ⁊ eſtſic. jͣ. d̓ aqͣ plu. ar. l. apd̓. in fi.g ¶ Denunciari. pͥmo graduſic. jͣ. d̓ ſecū. ta. l. ii. §. defert̉. ſꝫar. ꝯͣ. C. vbi pu. edu. l. fi. ac.h ¶ Subſtituto. niſi qn̄ vētrieſt ſubſtitutꝰ: vt. sͣ. e. l. ꝗ uētri¶ Quod autē. Omiſſiomodice ſolēnitatis nō vitiat.i ¶ Pretor ait. sͣ. e. l. §. ſi cui.k ¶ Poſſeſſionē .ſ. carbo. ac.l ¶ Ruſticitatē. ſic. C. de teſta..l. fi. cū concor. ac.m ¶ Denegari. īterrogatiq. d. ſi dꝫ d̓negari. ſꝫ ar. ꝯͣ. sͣ. d̓trāſac. l. cū hi. §. ait p̓tor. ⁊ d̓ īite. reſt. l. diuus. ſꝫ q̄ ſūt h̓ leuia. rn̄. nūerus paulo maiorvel minor ſeīaꝝ ac grauia ſt̄ etnō omittēda h̓ qͣttuor .ſ. īſpectōvētris ⁊ cuſtodia ⁊ pn̄tia ad ꝑtū. ⁊ poſſe inſpici natū: vt. sͣ. e..l. §. ſi cui. niſi ruſticitatis cauſa vel ſil̓i vt dixit: ⁊ .jͣ. l. ꝓxi.n ¶ Sꝫ ⁊ mos. ſic. jͣ. d̓ le. i. l. ſiẜuus plurium. §. fi. ac.☞ Dictum. Mulier ꝑꝑ īperitiā excuſatur. Bar.o ¶ Edictū. qd̓ ē. sͣ. l. ꝓxi. §. d̓inſpiciēdo. uſqꝫ ad. §. ꝙͣuis. etdicas ꝙ carb. edictuꝫ dat poſputa cu ſit qō ſtatus: vt. jͣ. decar. edic. l. i. in pͥn ſed hoc facitqn̄qꝫ denegari .ſ. ſi mater noninētur: vt. sͣ. l. ꝓxi. §. ſi cui. ⁊. §. fi. ſꝫ qūo: cū factū maobſeruat q̄ in iſto edictotris nō dꝫ nocere filio: vt. jͣ. de car. edi. l. i. §. fi. ⁊. jͣ. ti. i. l. i. circa pͥn. ⁊ sͣ. de iuriurā. l. iii. §. fi. ⁊. l. ſe. rn̄. nō nocet in pͥncipali cauſa filiatiōis: qͣꝓbabit ſe filiū. nāſumit̉ nō filiꝰ ſi ſaltē modicū ꝓ ſe nō habeat: vt. jͣ. de car. ed. l. iij. §.ꝑꝑ matricauſe. ⁊ ar. jͣ. de uē. in poſ. mit. l. i. §. ſi ea. Itē op. qͣre dicit ad exēplū: cū directecarbo. locū hꝫ. rn̄. ad exēplū antiꝗ ſolēnis dat̉ hodie vtile cui hoc d̓rogat: ſic. C.ꝗ. ex cau. ma. l. fi. vel dic h̓ loꝗ de edicto de vētre in poſ. mit. cui hoc d̓rogat: utmulier nō poſſit mitti niſi ẜuauerit ſolēnia huiꝰ edicti. illud enim eſt ad exēpluꝫcarboniani: vt. jͣ. de uētre in poſ. mit. l. i. §. ſi ea ⁊ ẜm hoc ītelliges. sͣ. l. ꝓxi. §. ſicui. ⁊. §. fi. ac.p ¶ Sed imperitia. ut. sͣ. l. proxima. ac.¶ ¶ Ui uētri ſb̓ſtitutꝰ .ſ. directo ſi nemo naſcat̉: ut. sͣ. l. i. §. ſꝫ ⁊ ſi ẜuꝰ uel ēt ꝑZ fideicōmiſſū: ut. jͣ. l. ꝓxilitē ꝙ ſubijcit ſubſtitutꝰ .i. pupillariter uētri ſubſtitutus. quo caſu eſt heres vētris: ut īſti. d̓ pup. ſub. §. i. quo caſu intereſt eiꝰ /tacitā vulgarē. q̄ ītelligit̉ ī exp̄ſſa pupillari: vt. jͣ. de pup. ſub. l. iā hoc iure. ay ¶ Seruare .i. īſpicer̄ n̄ ut natꝰ apd̓ eū alat̉: ut mar. ꝯͣ. jͣ. ubi pu. edu. l. i. ī pͥn.Sa quo. Fideicōmiſſariuſ vl̓is cū ꝯditio deficit ꝑꝑ natiuitatē poſthumiI admittit̉ ad cuſtodiendū ꝑtū. h. d. Bar.s ¶ Is a quo .ſ. heres.t ¶ Fideicō. ſub. ꝑſſi nō eſt h̓ in tex. vl̓ ſub. h̓ ꝗcꝗd ⁊cͣ. u ¶ Poſthuma. quācredebat eſſe ī vtero. ⁊ ſic erat futura hr̄s hr̄dis. ac. x ¶ Defuncti. hr̄dis.ꝗ ⁊ teſtator fuit īſtituēdo poſthumā. ac. y ¶ Perſpiciēdū .ſ. in eo ꝙ petit īſpicere ⁊ cuſtodire ptū. ſꝫ ẜm azo. ⁊. h. ad ſubſtitutos ꝑtinet ꝑꝑ cetera bona a fideicō. q̄ habituri ſūt ꝑꝑ ſubſtitutionē poſthume factā. forte ſic: ſi poſthuma nōnaſceret̉. ſꝫ q̄ ſūt cetera cū generale fuit. rn̄. forte ꝑꝑ qͣrtā trebel. ⁊ fa. sͣ. l. ꝓxi. ac.z ¶ Si vētris noīe. muliere in poſſeſſiōe miſſa eadē ponfeſſio dolo malo ad aliuꝫtrāſlata eſſe dicat̉. Cōtinuat dy. iſtā ℟icā ad p̄cedētē. Quia ẜuatis ſolēnitatibus q̄ ponūt̉. sͣ. ti. i. mulier mittit̉ ī poſſeſſionē cā ventris: vt. l. i. §. ſi uēter. Et ꝑtotū. jͣ. de uē. ī poſ. mit. Sed qꝛ quādoqꝫ ad aliū dolo malo tranſitur ideo poniOcedicto. Primo cōmēdat ediciū: ⁊ eius rōnē ponit. Scd̓o ponittur hic hec Rubrica. Bar.

mētē edicti. Tertio cxpōit edictū uſqꝫ ad finē. Scd̓a ibi iccirco. Tertia ibiintereſt aūt. Bar. a ¶ Edicto cuius v̓ba nō habemꝰ niſi dicas derubrica. ac.b ¶ In fauorē. cui plus fauet̉ ꝙͣ nato ⁊ eſt rō. jͣ. deuen. in poſ. mit. l. i. §. ſi ea. in fi. ac. c ¶ Poſſeſſionem. cā uentrisex edicto illo de uentre in poſ. mit. ac. d ¶ Prede .i. liuſte acꝗſitiōiscōſiderata re ipſa uel ētꝓpoſito tradētis nō accipientis: ꝗ bonefidei eſtqn̄qꝫ. vn̄ lucrat̉ fructusvt. jͣ. e. §. ītereſt. ⁊ fa. C.d̓ uſuca. ꝓ ēp. l. fi. ac.co. Iſta ſecūda ꝑs ſubdit̉ ī qͣttuor. Primo dicit actionē dari ī mulierē. ſcd̓o īpr̄eꝫ. Tertio dicit ad ꝗddet̉ ꝯͣ eos. Quarto dicitdari ī exͣneū. Scd̓a ibi.n̄ ſolū. Tertia ibi. actiouē. qͣrta ibi. neceſſario.e ¶ Actionē. no. ī factūdari ex edictis. ſꝫ ex legeciuili ꝯdi. ex le. vt. sͣ. decōdi. ex le. l. i. ac.ſ ¶ Alium. patrem. ac.g ¶ Nō ſolum. ip̄oꝝ .i.ml̓ieris ⁊ eiꝰ ī cuiꝰ ptāteē vl̓ dic̄ .i. dolo eiꝰ. ⁊ ſictranſit de ſingulari adplurale. ſic. C. de in iusuo. l. fi. ⁊ bn̄: qꝛ ſufficitalteriꝰ tm̄ dolus ad hocut ip̄e teneat̉ ꝗ dolū adhibuit: vt. l. ꝓxi. §. i. ac.h ¶ Neceſſario. qꝛ prīaꝑte n̄ ꝯtinebat̉. ⁊ dic inedicto qd̓ nō hēmus.l ¶ Cogat̉ ab eo cuiꝰ intereſt aliū n̄ eē admiſſūin poſ. a muliere. ac.k ¶ Diſceder̄. al̓ d̓ceder̄l ¶ Loget. uel māu miniſtroꝝ. ꝓ eodē. ⁊ dic. i.miniſtris iudicis. ſic ponit̉. sͣ. de rei vē. l. ꝗ reſtituere: ul̓ dic. i. ſuis miniſtris .ſ. agētis. nā ⁊ ſuisetiā auctoritate ſua vr̄h̓ facer̄ poſſe: qꝛ ille nōē mitti iuſſus. ⁊ iſte hꝫpoſſeſſionē ciuilē ⁊ naturalē: qꝛ an̄ erat ī poſſeſſine: cū mulier .ſ. ciuil̓r n̄poſſidebat: ut. jͣ. de acꝗ. poſ. l. iii. §. fi. ⁊. l. ſi id qd̓. §. fi. ⁊ de vi ⁊ vi. ar. l..i. §. eū ꝗ. ſed ẜm primā expōnē eſt ꝯͣ. jͣ. ne vis fiat ei ꝗ in poſ. mit. l. ſi gSo. auxiliū manu militaridat̉ ibi expulſo. h̓ dn̄o ſeu hr̄di dat̉. Item īꝯͣ p̄donē. h̓ ꝯͣ bōefidei poſ. forte agit̉. uel ut pͥus dixi. hic verus heres nōdeſinit poſſidere poſt miſſionē mulieris: ut. jͣ. de acꝗ. poſſ. l. iii. §. fi. vnd̓agit vti poſ. nec mulier plus dedit ꝙͣ haberet. vnde ille nō poſſidet. ⁊ interdicto vti poſ. ſuccūbit. ſed hodie cū incipit ſcire videt̉ facere vim. ſubaudi uel dolū: vt. jͣ. de do. excep. l. ii. §. itē q̄rit̉. ſed ẜm hoc dic nō pretoriapoteſtate ſed tm̄ ciuili: cum ſit per ius ordinarium. ac.m ¶ Per interdictū. vti poſ. vel vn̄ vi. ⁊ hoc ſi primo poſſidebat. uel perhoc interdictū: qꝛ pͥtor in iſto adiecit vt ꝗ ꝑ dolū ⁊cͣ. alij ꝑ illud ne vis fi.ei ⁊cͣ. ſed male: qꝛ illud nō datur ei cui ī factū ex h̓ edicto. ſed mulieri q̄ uētris noīe miſſa eſt in poſ. ſi ꝗs eā nō admittat uel eijciat ꝑ ſe uel ꝑ aliū: vt.jͣ. ne uis fiat ei. ꝑ totū. ſed poſſet ſic defendi: vt ꝙ dr̄ cogat̉ diſcedere .ſ.ab ip̄a muliere: cū ſine dolo eiꝰ īgredit̉ aliꝗs. ⁊ qd̓ ſubijcit ītereſt aūt ⁊cͣ.ſic ꝯtinua. uerū eſt ꝙ mulieri ita ſubuenit̉: qꝛ eiꝰ intereſt ſꝫ ⁊ intereſt eiuſꝗ expērit̉ ⁊cͣ. ⁊ pōe aūt ꝓ ſed. ⁊ ꝙ dicit experit̉ .ſ. actione ī factū ex hoc edicto cōtra ip̄am mulierē: cū dolo eiꝰ alius eſt admiſſus in poſ. Sed hec lectura nō eſt bona: qꝛ ſtatī dicit bonafi. ⁊ ſic nō cōpetit mulieri iſtud interdictū: ne vis fiat ei ⁊cͣ. ſꝫ ſi velis tueri ꝓbabil̓r dicas h̓ eē. §. intereſt auteꝫ⁊ mutet caſū. ſꝫ pͥma uerior eſt ut agat dn̄s nō mulier: qꝛ eius intereſt vtſubijcit. ſed ꝯtra quē agit dn̄s qꝛ ītereſt eius. ſi dicas cōtra poſſidente ꝓpoſſeſſore nō uidet̉: qꝛ cum poſſit mulierē conuenire: non ītereſt ſua: ſedforte nō eſt ſoluendo ⁊ ip̄a: ⁊ ſic aūt ponit̉ ꝓ qꝛ. uel dic agi ꝯtra muliereꝫ:qꝛ ītereſt ⁊ ſic ē. §. ītereſt ⁊cͣ. ⁊ aūt ponit̉ exceptiue: uel cā ornatus. ſic. ff. d̓iuſti. ⁊ iu. l. ius ciuile. §. hoc igit̉. ⁊ h̓ placet ꝙ ſit. §. ⁊ mutet caſū. ac.n ¶ Bonafide. cū titulo uel ſine ti. vt. sͣ. fi. reg. l. iiii. §. i. ac.o ¶ Non eſt. ⁊ ſic actio eſt inanis: quā excludit inopia debitoris: vt. sͣ. dedolo. l. nam is. ac. p ¶ Hec. actio in factū: vt. sͣ. in pͥn.