Druckschrift 
Rationale divinorum officiorum
Einzelbild herunterladen
 

Quartus a ſtella mercurij quam quidā cādidūcirculum dicunt. Quintus a ſtella iouis. quamfetontem aiunt. Sextus a ſtella veneris quamlucifer aſſerunt. quia inter cūcta fidera plꝰ lucis aufert. Septimus a ſtella ſaturni. que ſexto celo locata. xxx. annis fert̉ explere curſū fuum de hoc dictum eſt in ꝓhemio ſeptime ꝑtisSed querit̉ qͣre dies non ita ordinant̉ in ſeptimana ſicut planēte in celo. qm̄ in celo ordinantur ſecundū hunc verſū Sol ve. mer. et lunaſaturnus iupiter et mars. Vel ſic. Saturnꝰ ioue mars ſol cum vene mercurij luna Solucō dicimus ꝙ dies in ſeptimana non ordinant̉ ſcd̓mordinē planetaꝝ ſed ſcd̓m regimē eoꝝ ī ſingulis diebꝰ. Vn̄ quia viderūt philoſophi. ꝙ ſolregnabat pͥma hora diei dn̄ice. ideo diem illaꝫdenominarūt a ſole. Item quia viderūt qꝛ luna regnabat pͥma hora ſcd̓e ferie. ideo die illūdenoīauerūt a luna. et ſic de ceteris ſicut patꝫex diſtinctōe horarū diei facta inter planetasper ordinē ſucceſſiue. Rurſus a dictis planetis ph̓i noīa ſumpſerūt. eo ꝙ a ſingul̓ aliquidin homine eſſe voluerūt. vt a ſat̉no cādiditatem. a ioue temꝑanciā a marte feruorem a ſoleſpūm. a venere voluptatē. a mercurio eloquēciā. a luna cor. Et qꝛ ordo planetaꝝ vltra numerum ſeptenariū nō ꝓcedit. ſed ad pͥmum reuertit̉. Ideo tm̄ ſeptem dies in ſeptimana ſunta ſapientibꝰ cōſtituti. Nūc videndū eſt quadie ſeptimane quilibet menſis intret. De hͦ duplex racio habet̉. Prima per hos ꝟſus Altadomat dn̄s gratis beat equā gerentes. Cōtemnit fictos augebit dona fideli. In iſtis verſibus ſūt xij. dictiones xij. menſibꝰ ẜuientes. pͥnia pͥmo ſcd̓a ſcd̓o. et ſic ꝑ ordinē. ſūpto imcioa ianuario ita ꝙ quecūqꝫ fuerit inicialis literaalicuiꝰ iſtaꝝdictionū eadem erit littera kalēdaꝝ menſis cui ſeruit illa dictio. verbi gracialta eſt pͥma dictio et ſeruit pͥmo menſi. ſcilicꝫianuario et a eſt pͥma litera illiꝰ dictionis altaergo a eſt pͥma litera ianuarij. Item domat eſtſecūda dictio. que ſeruit ſcd̓o menſi. ſcꝫ febru.et deſt pͥma litera iſtiꝰ dictionis. ergo deſt pͥma litera febrū. et ſic de alijs. Item dicit ſeqn̄sverſus ꝑ ſillabas qd̓ p̄cedētes ꝑ dictōes Adādegebat ergo ciphos adrifex. Habita autēlitera kalendaꝝ facile poſſumus ſcire qua feria quilibet menſis intret. Per litterā eniꝫ dominicalē illiꝰ anni ꝓcede. cōputādo dies perlr̄as ſubſequentes vſqꝫ ad lr̄am que eſt in kal̓.mēſis cuiꝰ diei introitum ſcire optas in qua feria occurret in tali feria intrabit ille menſis.Secundā racio ꝑ ꝙͣ ſcire pōt qͣ feria qͥlibꝫ mēſis intret eſt ꝑ regl̓ares et cōcurrētes. Nota ꝙin anno ſolari ſunt qnͥquagītadue ſeptimane.et vnus dies vel duo ſi ſit biſextus. ꝓpter quādiē variant̉ ſingl̓is annis pnͥcipra menſium. Siem̄ hoc āno incipiat ianuariꝰ a die dn̄ico. totoillo anno a. que eſt pͥma lr̄a ianuarij erit dn̄icalis. Cum ergo ventum fuerit ad finem āmi illd̓a finale kalendarij. quod inſcribit̉ illi diei queeſt vltra integras ſeptimanas rep̄ſentabit diem̄ dn̄icum. ergo ſequēs a. qd̓ iteꝝ eſt inicialeianuarij. rep̄ſentabit ſecundā feriaꝫ. ⁊ ſic totoillo āno erit illa variaco. eodem modo ſingulisannis variant̉ micia menſiū ꝑ diuerſas ferias.Et ſi ſit biſextꝰ duplex erit variacio. Prima inkal̓. ianuarij ſecunda in feſto ſancti mathie. vtergo ꝯputiſte ſcire poſſent. qua feria quolibꝫanno quilibet menſis inciꝑet. inuenerūt duosnumeros vnū inuariabilē. qui vocat̉ regularisſolaris ferial̓. alium variabilē. qui vocat̉ concurrēs. de quibꝰ breuiter eſt dicendum Videndum eſt autē pͥmo. qͥd ſit regl̓aris ſolaris ⁊vnde dicat̉ et vn̄ habeat ortum. et qͦt regulares quiſqꝫ menſis habeat. Regularis eſt numerus inuariabil̓ datꝰ mēſi. qui adiūctus ꝯcurrēti declarat quā feria ſeptimane quilibet menẜintret. cuiꝰ fuerit illa regl̓aris Dicit̉ aūt regūlaris a regula. qꝛ inuariabil̓ eſt ſicut regula.Solaris dicit̉ ad differenciā lunaris de qͦ infradicetur Habent autē ortum regulares a matcō. Nam in mēſe marcij. ſūt v. regl̓ares ſeuv. ꝓregulari. Marciꝰ em nō habuit iniciuꝫ in pͥmoanno mundi ſeu ſeculi. ymo dicit̉ mūdus factusfuiſſe in illo mēſe. in die quō dicit̉. xv. kal̓. ap̄lis. vel vt alij dicunt viij. kalen. Si enim cōputes ordine retrogrādo dies ſeptimane vſqꝫ adkale nd̓. marcij. inuenies. qd̓ qnͥta feria mūdꝰincepit. Si tn̄ ante marciū fuit. et hec eſt cauſaquare marcius quinarium numerum habuit ꝓregulari Regulares vero aliorum menſium ſicformantur. iungas regl̓are s mēſis cum diebꝰeiuſdem et ab illa ſūma ſubtrahe vij. quocienspoteris. ⁊ regularem ſequētis menſis quod remanſit indicabit. verbi gracia. Marciꝰ habetv. regulares. et dies eiꝰ ſūt xxxj. redige in fūniam et ſunt xxxvj. ſubtrahe. vij. quociens poteris et remanet vna dies. q̄ dat̉ menſi ſequētipro regulari. Item aplis habet xxx. dies. etvnum regularem qui cōſtituūt. xxxj. ſubtrahevij. quociens poteris et remanebūt iij. que dātur maio pro regularibus. et ita de alijs vſqꝫad marcium Poſſumus eciam ſcire menſiū regulares per hos verſus Eſt aſtris clara fulgentibus ara deoꝝ. Grata bonis eſtat gratiſſima cūiqꝫ fideli. In iſtis verſibus ſunt xij. dictiones. xij. menſibus ſeruiētes. prima primo ſecunda ſecundo. et ſic per ordinem ſumpto incio a marcio. ita ꝙ quota fuerit littera primaalicuius iſtaꝝ dictionum in alphabeto. tot regulares habet ille menſis. cui ſeruit illa dictioverbi gracia. Eſt. eſt prima dictio ⁊ ſer. uit primo menſi. ſcilicet marcio et ē eſt prima litteraiſtius dictionis eſt. et eſt quinta in alphabetoergo marcius habet v. reguīares Item aſtris.eſt ſecunda dictio et ſeruit ſecūdo menſi. ſcꝫ ap̄.et a eſt prima litera iſtius dictionis. que ē eciam prima in alphabeto ergo aprilis habꝫ vnūregularem. et ſic de alijs Eunc dicamus de