Druckschrift 
Rationale divinorum officiorum
Einzelbild herunterladen
 

violaceo coloreqn̄ illud occurrit extra dominicāſed in octaua rubeo. Reſtat ergo in diebus ferialibus et cōibus viribꝫ ſit indumentis vtendūquia viridis color mediꝰ eſt inter albedinem etingredinē et ruborē et ſpecial̓r inter. viij. eph̓ieet ſeptuageſimā et inter ꝑenth̓. et aduētum qn̄dn̄icale agit̉ officiū. Hic color exprimit̉ vbi dicitur cip̄ cum nardo. nardus et ercoꝰ. Ad hos quatuor colores ceteri referunt̉ ſcꝫ ad rubeū colorēcoccineus. ad ingrū violaceꝰ. qui aliter cocciusvocat̉. ad albū biſſinꝰ. ad viride croceꝰ quanꝙͣnōnulli rōſas ad maitire Scrocū ad ꝯfeſſores etliliū ad virgines referāt. De coloribꝫ eciā in finie ſequētis tractatꝰ dicet̉. Violaceo aūt colorevti in diebus quibꝫ eſt vſus nigri coloris eſtincōueniens. Vnd̓ eccl̓ia romana vtit̉ colore violaceo a prima dn̄ica aduentꝰ vſqꝫ ad miſſam vigilie natiuitatis domī incluſiue. et a. lxx. vſqꝫ adofficiū miſſe vigilie paſche excluſiue. quādoqꝫ inp̄dictis tꝑibus officiū de tꝑe agitur. exceptis. vferia cene dn̄i. et feria. vj. in paſceue. In veſtiuitatibus vero ſanctoruꝫ que in. lxx. et in aduentuoccurrūt eſt ingr̄is vel violaceis vtendū. Eteſt intelligendū in ſabbato ſancto in toto officio qd̓ agit̉ ante miſſaꝫ vtendū eſt violaceolore hoc excepto qd̓ diaconus qui bn̄dixit cereūindutꝰ dalmatica. et ſubdiaconꝰ miniſtrās indutus tumcella albis. vtūtur qꝛ bn̄dictio illa ſicutet miſſa ad reſurrectionē ꝑtinet. ſed bn̄dictionecerei expleta. diaconus remota dalmaticā aſſuītplaneta violacei coloris et tenet eam vſqꝫ duminchoat̉ officiū miſſe. ſubdiaconꝰ vero mutatveſtes. Quidā eciā in dn̄ica in ramis palmaꝝvtunt̉ albis in ꝓceſſione. et in ramoꝝ bn̄dictione dum legit̉ euangeliū et dum cantat̉ gl̓ia lausꝓpter leticiā feſtiuitatis xp̄o facte quē in p̄miſſis ꝯmemorat̉. Sed eciā romana tūc ſemꝑ vtiturviolaceo colore. et in ꝓceſſionē que fit in purificaciōe ante miſſaꝫ eo officiū illud eſt de anxiaexpectaciōe ſymeonis. et ſapit ve. te. Vtit̉ eciāeccl̓ia romana violaceo colore in qͣtuor tꝑibusſeptēbris et invigilijs ſanctoꝝ in quibꝫ eſt ieiumum qn̄ miſſa eſt de vigilia. et in diebus rogatōnum et in miſſa que dicit̉ in die ſancti marci de oficio letanie. Cum em̄ ieiunamꝰ carnem noſtraꝫcrucifigentes maceramꝰ vt ſic facta liuida criſtiliuoribus ꝯforment̉ cuius liuorē ſanati ſumꝰ. adqd̓ deſignandū tunc colore violaceo vtimur quipallidus et quaſi liuidus eſt. Teteꝝ velaminatriuꝫ coloꝝ ponunt̉ in altari in feſto paſchatisput dictū eſt in pͥma ꝑte ſub tͣctatū de picturis Se indumentis legalibus ſeu ve. te.Voniā minus plene rem ſignificatamhumana fragilitas apprehendit ſi penitus rem ſignificant ē ignoret. idcirco de indumentis legalibus ad huiuscecitatis ignoranciā ꝓpellandam. Primo ſcd̓umhiſtoriā. Secundo ſcd̓m allegoriā. Tercio veroſcd̓m tropologiā aliqua diſſeremus. Primo igit̉ſcd̓m hiſtoriā no tandū eſt quātuor erāt lega-lia indumenta ſcd̓m moſaicaꝫ legē tam minoribꝫſacerdotibus ꝙͣ principi ſacerdotū cōmunia dequibus legit̉ exo. xxviij. c. Primū dicebat̉ manaſtaſim. quod grece bracce. latine vero feminalialinea dici pōt de biſſo retorta contextū. qūo vtēbantur eo qd̓ legit̉ exo. xx. c. in fine. Non aſcēdes ad altare meū gradus ne reuelet̉ turpitudo tua. et ezechiel̓. xliiij. feminalia linea erūt inſumbis eoꝝ Scd̓um cathemone ſiue linea qd̓ nosſubunculā vel albā ſꝫ moyſes aban et appellauithebrei diſcendētes a bibilonis emiſſanea vocauerunt eratqꝫ biſſinū et duplex. Terciū baltheꝰ .i.zona vel cingulū. latus quaſi digitis quatuor ſicreticulatꝰ vt qͣſi pellis viꝑea videret̉ contextū.debiſſo. cocco purpura. et iacīcto. que qͣtuor.elementa ſignificant̉. Quartū eſt tyara. qd̓ hebrei manphie. nos autē infulā vel mitrā appellamus. a tydari pontificali plurimum differēs. qͣſiformā rotunde caſſidis repn̄tans. Suꝑ hec quatuor cōia qͣtuor ꝓprijs indumētis pontifex vtēbatur. Primū erat tunica iacinctina. ꝙͣ hebreusdicit vethit grece dicit̉ pōderis latīe talaris.habebat fimbrijs malagranata cum octuaginta tintinabulis aureis interſcalari diſpoſitavt audiret̉ ſonus cum pontifex ingrederet̉ ſanctuarium ne forte moreret̉. Scd̓m erat ephot. i.ſuphumerale de qͣtuor p̄dictis coloribꝫ auroqꝫꝯtextum ſine manicis ad modū collobi habēs apturā in pectore quandā ad magnitudinē palmiin qua longion eiuſdē menſure inſerabat̉. In cuiꝰꝑte ſuꝑiori. vicꝫ ſuꝑ humeros infibulati erantauro duo lapides omchini quibꝫ xij. noīa filioꝝiſrahel erāt inſculpta. ſex in vno. et ſex in alteroQuod aūt ſamuel et dauid induti legunt̉ ep̄hotillud erat lineū et ꝓprie quidē ephotar dicebat̉.Tercium he braice dicebat̉ heen grece logion. latine vero rōnale vocat̉. quod pontifex ferebatin pectore. dictū eſt autē racionale iudicij. qꝛ ibierat lapis in cuius ſplendore ſibi deū eſſe ꝓpiciūꝯgnoſcebant. Erat autē rōnale quadrangulumduplex in modū vnius palmi de quatuor p̄dictiscoloribus. auroqꝫ contextū. habens. xij. lapides quatuor ordines In primo ſardiū. topaſiū. etſmaragdū. In ſcd̓o carbunculū ſaphirū. et iaſpidem In tercio liguriū. achantē. et amatiſtum. Inquarto griſolitū. onebinū et berillū. In quibuserant ſcripta. xij. noīa filioruꝫ iſrahel in ſingulisſingula iuxta ordinē ſue natiuitatis. Erant eciaꝫin eo ſcripta hec duo nomīa purim et thiamim .i.veritas et diſciplina. Inſerabat̉ autem longionſuꝑhumerali a ꝑte ſuperiori per duos ānulos etduas cathenulas aureas immiſſas duobꝫ vncinisqui ſub duobꝫ p̄dictis onichinis et ſuꝑhumerali tinebant̉ infixi. ab inferiori vero ꝑte duosannulos aureos cum duabꝫ iūcturis ſiue cathenisiacinctinis colligabat̉ ephot. Quartū et vltimūerat capitis ornam̄tum vicꝫ tyara ſeu tydaris inaccutū ꝓcedens. habens circulū aureū malagranatis et floribꝫ ex qua ſupra frontem pendebat aurealamina quā petaluꝫ dicunt ad modum