Diſt. III. Ca. II.FLiber .I.

penitentia. Secundus vero nō eſt deneceſſitate I Et qͣꝫuis nūqͣꝫ ſit certus de peccati remiſſione. tamen ꝓpter hoc nō oportet penitentiā exteriorem eſſe perpetuam. quia nō exigiturin talibus certitudo ſcientie. ſed ſufficit certitudo coniecture probabilis.vt eſt quādo homo fecit probabiliterquod ex parte ſua erat faciēduꝫ ſcꝫ dolendo. confitendo. ſatiſfaciēdo. cauendo. N De hac vero penitentiaThomas de aquino ſic dicit. Duplexeſt penitentia quedam interior alia exterior. Interior eſt qua quis dolet depeccato cōmiſſo et talis debet penitencia durare vſqꝫ ad finem vite. ſemperem̄ debet homini diſplicere ꝙ peccauitſi em̄ placeret peccaſſe. iaꝫ ex hocipſopeccatū incurreret. et fructū venie perderet. Exterior eſt. qua quis exterioraſigna. doloris oſtendit. et verbotenuspeccata ſua confitetur ſacerdoti abſoluenti. et iuxta eius arbitrium ſatiſfac̄et hāc nō oportet durare vſqꝫ ad fineꝫvite ſed ad terminatū tempus ẜm mēſuram peccati. Unde etiā ploratus etlacrime ad actum exterioris penitencie pertinēt. qui nō ſolūmodo dēt eēcontinuus ſed etiā nec oportet ꝙ duret ad finem vite qꝛ merces oꝑis penitentis eſt plena remiſſio peccati. etquantum ad culpam ⁊ quantū ad penam. poſt cuius conſumptionē nō eſtneceſſe ꝙ homo vlterius exteriorē penitentiā agat. ꝑ hoc tamē nō excludit̉continuitas penitētie qualis dicta eſtL Propterea ſciēdum eſt hoc cūcontritio quātū ad id qd̓ ē diſplicentia quedam in appetiturōis ſit. actuspenitentie virtutis nunqͣꝫ pōt eſſe ſuperfluus ſicut nec quantum ad intenſionem. ita nec quantum ad durationēniſi ẜm ꝙ actus vnius virtutis. impedit actuꝫ alterius magis neceſſariuꝫ

pro tempore illo. Un̄ quantūcūqꝫ homo continue in actibꝰ huius diſplicecie eſſe poſſit magis. melius eſt duſſimodo actus aliaruꝫ virtutū vacet ſuotempore ẜm ꝙ oportet. Sed paſſiones poſſunt habere ſuperfluū et diminutum et quātum ad intenſionē ⁊ qͥntum ad durationeꝫ. Et iō ſicut paſſitdoloris. quā voluntas aſſumit. det eēmoderate intēſa. ita dēt moderate durare: ne ſi nimis duret homo indeſperationem et puſillanimitatē ⁊ hmoivicia labat̉. vnde ad virtutē oportettenere mediū in paſſionibus Triſtitiautē que in appetitu ſenſitiuo penitertis ꝯſequit̉ ex diſplicentia voluntatipaſſio quedam eſt. id circo moderādaeſt ẜm virtutem. quia eius ſupernuſtas eſt vicioſa. quia inducit in deſpelrationem. vnde apoſtolus. Conſoſamini ſcilicet penitentem. ne forte hibundantiori triſtitia abſorbeatur. quhmōi eſt et talis ꝯſolatio debet eē mōderatiua triſticie ¶ Et notāduꝫꝙ gaudium ſeculi impeditur per doſorem contricionis. non autem gaudiuquod de deo eſt. quia habet doloreꝫ iīſum pro materia. hec thomas de aquino. Per hec igitur dicta informamurꝙ debita penitentia et congrua. ſi adhibetur certis exceſſibus et peccatipoſtqͣꝫ perfecta fueritt ⁊ conſummataplenam remiſſionem peccatorum qtum ad culpam et quantum ad penehuiuſmodi obtinebit. poſt cuius ecutionem non eſt neceſſe. vt homo vterius agat penitenciam exterioremN Circa quod etiam notanduꝫꝙ penitentia non eſt conſiderāda ciꝰca quantitatem temporis ſed ẜꝫ qdꝰlitatem cōpūctionis ⁊ emēdatōiſ naquāto plus qͥs compūgit̉ in fletibꝰmaiorē ꝓ ſuis reatibꝰ dolorē hꝫ. talꝰcitius a ſordibꝰ pctōꝝ purgat̉ Un vꝰ