Druckschrift 
1 (1482) Generalis discursus ī sūmā
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

intellectus auḡ. in li. lxxxiij. q. ꝓpter dixit augꝰ.melius dixerat in li. de tri. tn̄ dixit male in librolxxxiij. q. Ad illud pater omīa nouit in filio. dd̓mhec p̄poſitio in pōt dicē beatitudinē principij ad illudqd̓ eſt de principio. ẜm oīa diſtribuit niſi creaturis. vn̄ ſenſus ē. pr̄ nouit creaturas ī filio ſiue filiūſꝫ dupl̓r. qꝛ hec determīatio ī filio ſiue filiū pōt determīare verbū noſce̓ in ꝯꝑatōe ad noīatm̄ vel ſuppoſitū: ſic falſa. ē ſenſus. pr̄ ī filio vel filiū noſcit oīaid ē pr̄ noſcit creaturas hꝫ a filio. vel ī ꝯꝑatione adaccuſatm̄: ſic veꝝ ē. ē ſenſus. pr̄ noſcit creaturas filiū. Ad aliud qd̓ obijcit̉ in ꝯͣriū dd̓m. ſil̓r accipit̉ hec dictio oīa dr̄ pr̄ noſcit oīa ī ſeip̄o: pr̄ noſcit oīa in filio. qd̓ pꝫ illud qd̓ ſeꝗt̉ in aucͣte illa. ī ſeipſo noſcit tanꝙͣ ſeip̄m: in filio tāꝙͣ v̓bū ſuū. verbū aūtdr̄ filiꝰ reſpectu creaturaꝝ. vn̄ reſpiciēdū ſi inuenit̉ aliquā determīatio cuiꝰ poſſit filiꝰ dici principiuꝫ: tūcpōt ꝯcēdi in filio vel filiū. ſꝫ ſi ſit aliꝗd ī or̄one reſpectu cuiꝰ poſſit dici filius principiū: eſt recipiendatalis ꝓpoſitio. vt dr̄ pr̄ noſcit filiū ſapit filiuꝫ. ſꝫpōi recipi noſcit creaturas filiū.Quarto queritur. §. iiij.vtꝝ filius ſit ſapiens ſapīa ingenita. Ad qd̓ ſic arguitmgr̄ in ſent̉. xxiij. diſ. j. li. ſi ē ſapiēs ſapīa genita: necſeipſo ſapiēs ē. Si v̓o ſapīa genita ſapiēs ē: videt̉ſapiēs ſapīa ingenita. ita videt̉ ſapiēs a pr̄e apr̄e habeat oīa. Ad qd̓ rn̄det. filiꝰ tm̄ ē ſapiēs ſapiētia genita: pr̄ ſapīa ingenita. ſapīa genita ē ſapiētia ingenita vel a ſapīa ingenita. Et cuꝫ ideꝫ ſit ibieſſe qd̓ ſapiēteꝫ: relinꝗt̉ vt ſapīa geīta ſit de ſapīa ingenita. Sꝫ obijcit̉. qꝛ ſapīa ingenita ideꝫ ē qd̓ innaſcibilitas. ſꝫ ſapiēteꝫ idē ē qd̓ eſſe: pr̄ aūt ē fapiēs īnaſcibilitate. Pret̓ea. eadē ſapīa ſapiēs pr̄ formal̓rfilius. ſꝫ filiꝰ qͣi formal̓r ē ſapiēs ſapīa ingenita.nec pr̄. Rn̄ſio. ſunt idē ad modū ſignificādi ſapientia ingenita innaſcibilitas: lꝫ ideꝫ ſint ẜm. Sꝫſenſus ē. dr̄ pr̄ ē ſapiēs ſapīa ingenita: pr̄ ſapiēs ēſeip̄o a ſeip̄o. vn̄ ē qͣi formalis excluſio originis. etiā dr̄ ſapiēs ſapīa ingenita: hūc ablatm̄ ſapiētia notat̉ qͣi formalis. hūc autē ingenita origisexcluſio. Iteꝫ querit̉. ſi ſpūſſanctꝰ ſit ſapiētia de ſapiētia vel ꝓcedēs ſapīa. qd̓ videt̉: qꝛ nomē ſapīa in ẜmone ſtat eēntia. tūc .n. eēt veꝝ de eēntia eētcedens. ſꝫ ꝑſonal̓r videt̉ appropriari filio. Rn̄ſio. peraug. xv. de tri. ſpūſſanctꝰ qꝛ ē ꝓcedēs ſapīa de ſapīa:pr̄eꝫ hꝫ memoriā: aut filiū intellectū: aut ſpm̄ſanctū dilectōꝫ. neqꝫ enī eēt ſapīa ſi alius ei memīſſet vel intelligeret: ac tm̄modo ſibipſi diligeret. Sꝫ pr̄ hꝫ hec triaſunt qd̓ ip̄e. verūtn̄ illi ē vn̄ ꝓcedit. hec ē ꝯcedēda ſpirituſſanctꝰ ē ſapīa ꝓcedens de ſapīa: ne videat̉ filiꝰ tm̄ſaꝑe pr̄i aūt .ſ.ſ. Et lꝫ nomē ſapīa ſe approprieſpūiſ. appropriat̉ tn̄ adiūctū. Sumit̉ aūt ꝓcede̓attribuit̉ filio: ſꝫ diſtinctm̄ ē ſpūſſancti ab alijs ꝑſonis. Iteꝫ querit̉. an̄ filiꝰ ſit ſapiēs ſeip̄o vel ſeip̄mQuidā dicūt fieri multiplicē intelligentiā: ideo diſtinguēdū fore. ita vt dicis filiū ſapiēteꝫ ſeip̄o vel ſeip̄m. ſi ſui natura eēntia ſapientē intelligas: verꝰſit intellectus. ſi v̓o a ſeip̄o vel de ſeip̄o ſapientē intelligas: falſitati ſubiectā habes intelligentiā. Alij d̓oſimpl̓r abſqꝫ determīatōe ꝯcedūt hmōi locutōnes. filius ē ſapiēs ſe ſꝫ a ſe vel de ſe. ꝯfirmātes v̓bis hylarij filiū a ſe ſꝫ ſe agere in. ix. de trini. ait. Natureinquit cui ꝯtradicis hē̓tice hec vnitas ē. vt ita ſe agatfiliꝰ ne a ſe agat: ita a ſe agat vt ſe agat. Sꝫ q̄rique eſt drn̄tia int̓ ſe a ſe. Rn̄ſio. ſe dicit ſufficientiā agentis: a ſe v̓o notat originē vel principiū a quo ēilla ſufficiētia.

Quinto queritur. .§. v.an ſapīa dicat cauſaꝫ reꝝ. Ad qd̓ ſic pͣs. omīa in ſapīefeciſti. illa .n. qͦꝝ eſt actor deꝰ ꝯprehendūt̉ in ſcīa:oīa fecit in ſcīa. ſꝫ dr̄ oīa in ſapīa feciſti. facē̓ auteꝫ diccauſaꝫ reꝝ. ſapīa ē reꝝ. Iteꝫ ꝗa deꝰ nouit res: ſūtres. ſicut dicit aug. nec intelligit̉ ſcīa ſimplicis noticie. ex .n. ſequeret̉ deus eēt mali. intelligr̄ deſcīa approbatōis. vn̄ dic̄ mgr̄ in ſent̉. ſcīa approbatione ē cauſa reꝝ. hec ē ſapīa: ſapīa ē reꝝ. Iteꝫfilius ē ars ſapiētis dei. ars dr̄ ẜm rōneꝫ ſapīe. ſꝫ arsdicit vt cām reꝝ. ſapīa dicit vt cāꝫ reꝝ. Contra.deus dr̄ ſaꝑe ſe. ſil̓r pr̄ dr̄ ſaꝑe filiū. ꝯſtat aūt pr̄ eſt filij nec deꝰ ē ſui. ſaꝑe importat cauſalitateꝫ:nec ſapīa. Itē mgr̄. xxxv. di. iij. li. ſent̉. ſapīa ꝯſiſtit inꝯtemplatōe: ſcīa in oꝑatōe. ſapīa eſt ſpeculatōis tm̄.ſcīa v̓o dꝫ dici oꝑatōnis ita potius vt cāꝫ. Rn̄ſio.ſcīa dr̄ multipl̓r: ſil̓r ſapīa. Sciētia .n. dr̄ vno do gratuitū. eſa. xj. ſpiritu ſcīe pietatis. Alio modoſcīa acꝗſita ẜm dr̄ ſcire eſt cauſas rei ꝯgnoſce̓. Tercō dr̄ ſcīa aſſimulatiua intellectꝰ ad reꝫ ſcitam ẜmdr̄ ſcīa dei ſignificat eēntiaꝫ diuinā vt aſſimulatā. Eodem ſapīa dr̄ donū ſapīe. eſa. xj. ſpūs ſapīe intellectus. ſic dr̄ in ſent̉. ſapīa ꝑtinet ad ꝯtēplatiōeꝫ: ſciētiaad actionē. nec ſumit̉ ibi ꝯtemplatiua ſpeculatōe pura ſꝫ ſpeculatōe a dicit̉ vita ꝯtemplatiuā quia illāregit ſapīa actiua ſcīa. Alio dr̄ ſapīa acꝗſita vt ēde ſimpl̓r eſt cāꝝ. ẜm dicit ph̓s ph̓ia pͥmadꝫ dici ſapīa: quia ē de. ſcīa acꝗſita creaturas ẜm dr̄. j. rom̄. Inuiſibilia dei ⁊cͣ. Tercio dr̄ ſapīa ītelligētia dīna de ſe vt ſapore. dicit ꝯgnitioneꝫ dei ẜm ſe reſpicit cām: ſcīā ẜm reſpic̄ effectuꝫin. querit̉ vtꝝ ſapīa ſit reꝝ. Rn̄deo cauſapōt ꝯſiderari tripl̓r: quēadmodū .n. materialis dicitur tripl̓r. Primo poſſibilis qn̄ nulla ē diſpoſitioad formā diſpoſitio qn̄ hꝫ aliqͣs diſpoſitōes ſꝫ remotas. dr̄ nccītas: qn̄ eſt in ꝓxima diſpōne ad formam.ſicut de potētia paſſiua eſt loꝗ ita de potētia actīadei. pōt .n. ꝯſiderari vel vt in potētia vel vt in diſpōnevel vt qͣi in nccītate ſiue ꝓxima diſpōne. Dicēduꝫſcīa ſimplicis noticie dicit cām. ſcīa approbatōis dicit vt cām in potētia. quia ſequit̉. ſcit approbatōe: qeſt vel fuit vel erit: ſꝫ ē. ſapīa d̓o dic̄ cām vt ī diſpontione. ſꝫ ars dicit vt ī nccītate vel ꝓxima diſpōne. nccītas .n. dicit̉ ꝯſtrīgat̉: ſꝫ cogit̉ effectꝰ. ꝓpter dicit̉ oīa ī ſapīa feciſti: qꝛ ī diſpōne ſua fecit oīa. necdicūt̉ facta ī: qꝛ ſcīa de ſe dicit in cām. Qd̓ obcit̉ dicit̉ ſaꝑe ſe. dd̓m dr̄ ſaꝑe ſe abſolute vt dſapit vel ſapit ſe: notat̉ ſcīā approbatōe delectatōe.Scīa at̄ dic̄ cām in rōne cauſe. ſꝫ vt qd̓ ē dr̄ ī ſapīareſpectiue. dupl̓r. vl̓ reſpectu ꝑſone ad ꝑſonā. vl̓ reſpectu creatoris ad creaturā. ẜm dicit̉ reſpectu ꝑſōead ꝑſonaꝫ: ſic adhuc dicit cāꝫ. vt dr̄ pr̄ ſapit filiū.ſi reſpectu creature: ſic dic̄ ſapīaꝫ approbatōe caufalitate. vt dicit̉ pat̓ ſitit creaturā.Sexto queritur. .§. vj.vtꝝ deꝰ dicit̉ ſape creaturas. Ad qd̓ ſic opponit̉. ſapīadicit̉ de eternis. ſꝫ creature ſunt eterne. ⁊cͣ. Iteꝫxxxv. di. iij. li. ſnīaꝝ. Sapīa tm̄ ſuꝑiora cognoſcimꝰ ſꝫetiā cognitis delectamur. Sapīa dic̄ ꝯgnitōꝫ cuꝫ delectatōe. ſꝫ deus hꝫ delectatōꝫ exͣ ſe. nec ſapit aliꝗdexͣ ſe. Iteꝫ ſapīa dr̄ ꝯgnitio de. ſꝫ ꝯgnitō de creatura ē ꝯgnitō de. ē ſapīa creatura. Cōtͣ. anẜ.creatura in creatore eſt creatrix eēntia. in differt ip̄a effectus in. erit eadeꝫ cognitio cauſeeffectus in. ſi cognitio cāe dr̄ ſapīa. cognitio effectus in ſil̓r dꝫ dici ſapīa. ſapit creaturas. Iteꝫin ſentent̉. primo li. di. xxxv. Sapientia eſt de temꝑalibus eternis: eſt de temꝑalibꝰ. ergo de creaturis.