Titulus.VIII.
Pro aliquā maioriᵐ. §. iiijdeclaratōne de ſtatu ꝑuuloꝝ diſcedentiū ſine baptiſmo eſt ſciendū. ꝙ anima quelibet rōnalis migrans acorpore proprio vadit ad locū glorie. que .ſ. eſt ꝑfectepurgata ab omni culpa ⁊ reatu. Et locus iſte gl̓ie dicitur eſſe celū empireū ſupremū remotū a motū. v̓tute tn̄ ſua influens in inferiora ẜm Tho. in pͥma parteAut anima vadit ad locū miſerie qui locus largo vocabulo dicit̉ infernus. ⁊ credit̉ eſſe in centro terre ſeuſub terra. Quod ꝓbat Greg. in. iiij. dialogoꝝ. pro eoꝙ dicit Iohannes in apocalipſi. ꝙ non reꝑiebat̉ quipoſſet aꝑire librum clauſuꝫ. ſignatum ſeptem ſigillisneqꝫ in celo neqꝫ in terra neqꝫ ſubtus terraꝫ. niſi agnꝰ⁊cͣ. Ge iſtis aūt diuerſis locis ſeu receptaculis animarum ſicut dicit Aug. Tempus qd̓ eſt inter hominismortem ⁊ vltimā reſurrectionē: animas varijs receptaculis continet. ꝓut vnaqueqꝫ digna eſt requie velerūna. ẜm ea que geſſit in carne duꝫ viueret. xiij. q. ij.tempus. Infernus aūt diſtinguit̉ inter locuꝫ vbi eſtpena damni .i. priuatio viſionis dei qui dicit̉ lymbꝰ. ⁊locū vbi eſt pena ſenſus .i. ignis cruciato vltra penaꝫdamni. ⁊ dicit̉ ſtrictius infernus. Qui etiā locus diuiditur in locū damnatoꝝ eternaliter. qui dicit̉ infernus ſtrictiſſima acceptōne. ⁊ locū purgandoꝝ quidicitur purgatoriū. que loca .ſ. infernus ⁊ purgatorium diuerſificant̉. ſicut ſuꝑius ⁊ inferius. ac ſi imaginaremus vnaꝫ domū plenā ignis vſqꝫ ad ſummū. ⁊ inpauimēto ſtarēt anime dānate ⁊ in ſuꝑiori ꝑte iuxtatectū anime que purgant̉. Unde Greg. dicit ꝙ ſicutſub eodem igne auruꝫ rutilat ⁊ palea fumat. ſic idemignis ⁊ reprobos cruciat. ⁊ electos purgat. ¶ Sic etiam limbꝰ eſt duplex .ſ. limbꝰ paruuloꝝ ⁊ limbo patrū.qui etiā qͣꝫtum ad ſitum differūt. ſcd̓m ſuperius ⁊ inferius. vt dictū eſt de purgatorio ⁊ inferno. ⁊ in partequidem ſuꝑiori eſt limbꝰ patrū. qui etiaꝫ dicit̉ ſinusabrahe. Sinus quidē. qꝛ quis ibi erit: abrahe. aut. qꝛnō niſi ꝑ fidem caritate informatā ibant ad illuꝫ locum aīe. cuiꝰ fidei .ſ. de vno deo. pͥmus publicus p̄dicator ⁊ ꝓteſtator fuit abrahā. declinātibꝰ alijs ad ydolatriam. Limbꝰ iſte fuit locus ſanctoꝝ patrū. a creatione mundi vſqꝫ ad morteꝫ xp̄i vel reſurrectionē. adquem locū de purgatorio aſcēdebāt tunc tꝑis ille aīeque poſt hanc vitā indiguiſſent purgatōe. Et ad iſtūlocū deſcēdit aīa xp̄i. diuinitate ſociata. quādo in cruce expirauit. ⁊ ſic in ſimbulo dicit̉ deſcēdiſſe ad infernū. ⁊ tūc eos beatificauit educēs inde in ſua reſurrectione. Nō aūt alia loca inferni viſitauit nec ab eisviſus fuit nec eos eduxit. Erat aūt ibi in limbo illo ⁊ſi nō pena ignis. tn̄ pena dāni .ſ. de retardatōne gloriequaꝫ expectabāt. que aliqualit̓ affligebat eos. Ꝙͣuisem̄ purgati eſſent a peccato originali. inquātum ip̄mpeccatū inficiebat ꝑſonas eoꝝ. tū qꝛ nondū erat natura humana purgata ab ip̄o originali. que purgatafuit in genere ⁊ vt in cauſa ꝑ paſſionē xp̄i ſoluētis adedebitū. ⁊ ideo detinebant̉ illi parētes in tali loco ⁊ pena. Unde eccl̓ia in hymno. ſoluit a pena miſeros ⁊cͣ .ſ.xp̄c. ¶ In limbo aūt paruuloꝝ qͣꝫuis nō videat̉ deꝰ.tamē de priuatōe talis viſionis penā nō habēt. ⁊ cuꝫtales ꝑuuli migrāt a corꝑe. impͥmunt̉ ſeu cōcreant̉ inintellectibꝰ eoꝝ ſpēs reꝝ naturaliū. ſicut et oībꝰ alijsaīabꝰ de corꝑe egrediētibꝰ. que dicit̉ ſcīa indita. ad qͣsſpēs ſeu ſil̓itudines reꝝ intellectꝰ ſe ꝯuertens. meliusintelligit que naturali cognitōe ꝯgnoſci pn̄t. ꝙͣ aliqͥsph̓s mūdi. ⁊ ſic in ſpeculatōe reꝝ pn̄t aīe taliū paruūloꝝ valde delectari. qd̓ facere nō pn̄t dānati. ꝙͣuis habeant talē ſcīaꝫ. qꝛ abſorbent̉ a penis. Reſurgēt aūt⁊ ip̄i ꝑuuli in vltima reſurrectōe ſicut ⁊ alij. cū corporibo ſuis ꝓprijs. illius ſtature quā habuiſſent in. xxxiijanno ſi vixiſſent: nō habituri nec penā nec gl̓iam. Sꝫ
in qͦ loco habitaturi nouit deꝰ. Aīe aūt ip̄oꝝ ꝑuuloꝝiuuari nō pn̄t vel liberari a tali ſtatu ſuffragijs nr̄isqd̓ trahi pōt ex v̓bis Aug. qͥ loquēs de ſuffragijs q̄ fiunt ꝓ defunctis. ſic dicit. Eis ſolis hec ꝓſunt. qͥbꝰ cuꝫviuerēt hoc ſibi (vt poſtea poſſent ꝓdeſſe) meruerūt.xiij. q. ij. tp̄s. Sꝫ claꝝ eſt ꝙ tales ī vita nihil meruer̄t.¶ De queſtione vtꝝ virgo maria fuit cōcepta in peccato originali. Capitulum ſecundū.T quia de peccato oriIginali facta eſt mētio. hic incidēter ponat̉materia ſeu q̄ſtio. de qua qͦtidie a curioſisdiſputat̉. ⁊ infructuo ſe .ſ. de ꝯceptū v̓ginis gl̓ioſe. ponēdo ea q̄ ſenſerūt doctores tā antiqͥ ꝙͣ moderni. de hͦdimittēdo determīatōeꝫ ſancte eccl̓ie. ¶ Ꝙuis enimnō ſit determīatū ꝑ eccl̓iam virginē eſſe ꝯceptā in peccato originali vel nō. ꝓpter qd̓ abſqꝫ p̄iudicio ſalutislicet vnicuiqꝫ tene̓ alterā opi. q̄ ſibi placeat. Tn̄ ſi bn̄ꝯſiderēt̉ ſcripture. ⁊ dicta doctoꝝ antiqͦꝝ ⁊ modernorū. qui fuerūt deuotiſſimi v̓ginis gl̓ioſe. manifeſte pꝫex v̓bis eoꝝ. ip̄am in pct̄o originali ꝯceptaꝫ fuiſſe. Sꝫtenētes ꝯtrariā opi. extorquent dicta eoꝝ ꝯtra intentionē dicētiū. Et pͥmo on̄dit hoc apl̓s ad Ro. iij. vbidicit ꝙ oēs in adā peccauerūt ⁊ egēt gl̓ia dei. ⁊ nullūexcipit niſi xp̄m. vt ptꝫ ex eo qd̓ ſequit̉. ⁊ in glo. ibidē.Dicitur etiā Iob. iij. Expectet lucē ⁊ nō videat. necortū ſurgētis aurore. vbi loquit̉ ꝓph̓a de nocte que deſignat originalē culpā. que nullo mō vidit lucē .i. xp̄mqꝛ ſolus ip̄e ſine originali peccato cōceptus. Auroravero v̓go maria cuiꝰ ortū ip̄a nox culpe originalis nōvidit. qꝛ an̄ fuit ſanctificata. ⁊ a peccato originali mūdata. ꝙͣ nata in mūdo. Sic exponit. b Tho. in. iij. parte. q. xxiij. Eccͣs etiā. vij. c. dicit. Uirū vnum de millereperi mulierē aūt nullā inueni. Uir iſte fuit xp̄c. numerus aūt millenariꝰ ponit̉ iuxta morē ſcripture. determīatus ꝓ indetermīato .i. ꝓ omni cetu ſanctoꝝ. inter quos ſolus xp̄c reꝑtus eſt ſine peccato aliquo. nōaūt aliqua mulier. Ita exponit dn̄s Io. dn̄ici ſuꝑ eccleſiaſtes. vbi etiā ꝑ multa originalia ſanctoꝝ antiqͦrum ⁊ rōnes ꝓbat ꝓpoſitū. Pſalmiſta etiā ait. ſanctificauit tabernaculū ſuū altiſſimus. ¶ Doctores etiam ſancti ⁊ quoꝝ doctrina approbata eſt ab eccleſia.hoc clare dicūt. Dicit em̄ Auguſtinꝰ ī libro de ꝑfectōne iuſticie. Quiſqͥs fuiſſe vel eſſe in hac vita aliquemhominē vel aliquos hoīes. puta excepto vno mediatore dei ⁊ hominū. quibꝰ nō fuerit neceſſaria remiſſiopeccatoꝝ. ꝯtrarius eſt diuine ſcripture. vbi apoſtolꝰait. Per vnum hominē peccatū intrauit in mūdū. etper peccatū mors. ⁊ ita in oēs homīes ꝑtrāſijt. in quoomnes peccauerūt ⁊ neceſſe eſt. vt in pia ꝯtentōe aſſerat poſſe eſſe homīes. qͥ ſine mediatore xp̄o liberante⁊ ſaluante. ſint liberi ſaluiqꝫ a peccato. Ideꝫ in librode nuptijs ⁊ cōcupiſcētia ſic ait. Sine carnis cōcupiſcentia que accidit ex peccato. cōcipi voluit qui futurus erat ſine peccato. vt hinc etiā doceret oēm que decōcubitu naſcitur carnē eſſe peccati. quādo quidē ſola que nō inde nata eſt nō fuit caro peccati. Itē Grego. xj. moraliū. ca. vltimo ſic dicit. Solus redemptorin carne ſua vere mūdus extitit. quia nec ꝑ carnalemdelectationē venit. Idem in glo. ſuꝑ Exo. ait. Om̄esin peccatis nati ſumus ⁊ ex carnis delectatione cōcepti. culpam originalē nobiſcum traximus. ¶ Idemleo papa in ſermone de natiuitate. Sicut a reatu nullum dominus liberū reperit. ita ꝓ liberandis omnibus venit. ¶ Item Ambroſius ſuꝑ Aucam. Solusex natis de femina. ſanctus dominus Ieſus. qui terrene contagia corruptele immaculati ꝑtus nouitatemnō ſenſit ⁊ celeſti maieſtate depulit. ¶ Itē Hilarius