CapitulumUnicum

gum em̄ me. ſu. eſt et onus me. le. Et ad hoc poteſt induci illud pͣs. Uiam mandatoꝝ tuoꝝ cucurri: cū dilataſti cor meū. Dilatat cor charitas. quia facit ſe extendere ad omnes ⁊ omnia bona. ⁊ ipſa eſt p̄cipuū legis euangelice. Et cum hec habet̉. non ſolū itur ſed ⁊curritur ꝑ viam .i. opera mandatoꝝ dei veteris ⁊ noue legis. Importat autē curſus auiditatē. velocitatē⁊ facilitatē. quia vt ait Aug. Omnia ſeuia ⁊ inania.facilia et prope nulla facit amor. Et alibi idem. Solus amor neſcit laborem. ¶ Ꝙ lex euangelica p̄cipit⁊ prohibet quedā opera exteriora: opera tenebrarū.videlicet crimīa prohibet. Ad Ro. xiij. Abijciamusopera tenebrarū. Opera lucis mandat .i. virtutū. AdEph̓. vj. Eratis aliquādo tenebre. nunc auteꝫ lux indomīo. vt filij lucis ambulate. ⁊ hoc fuit valde decēs.cum per nouaꝫ legem efficiant̉ homines filij lucis. vtopera lucis eis mandarent̉ Ioh̓. xij. Credite in lucēvt filij lucis ſitis ait xp̄c. Et hanc lucem legis euāgelice poteſt dici pͣs. poſtulaſſe cum ait. Emitte lucemtuam ⁊ veri. tu. ipſa me dedux. ⁊ addu. in mō. ſanc. tu.⁊ in tab̓. tua. Lex euangelica continet lucem .ſ. gratiequia hoc eſt in ea principale vt dictū eſt. ⁊ veritatemdocumentoꝝ que ibi habent̉. ⁊ ipſa nos deducūt in p̄ſenti vitā .i. de vno actu virtutū ad alium inducūt faciendum ⁊ de vno ſtatu .ſ. imꝑfectiori ad alium perfectiorem ducūt illuſtrando ⁊ adiuuādo: Et demū adducūt in montē ſanctum dei .i. ad ſupernā patriā. vbiſunt plurima tabernacula .i. varia p̄mia ſanctoruꝫ. qꝛvt dicit̉ Ioh̓. xiiij. In domo patris mei manſio. mul.ſunt. ¶ Pro hoꝝ declaratōne dicit. b Tho. pͥma ſcd̓eq. cviij. ꝙ pͥncipalitas legis noue ē gratia ſpirituſſancti. que manifeſtat̉ in fide per dilectionē aperte hancauteꝫ gratiā cōſequūtur homines ꝑ dei filiū hominēfactum. cuiꝰ humanitatē primo impleuit gr̄a. ⁊ indead nos etiā deriuata eſt. Unde Io. j. dicit̉. Uerbuꝫca. fa. eſt. ⁊ poſtea ſubdit. plenū gratia ⁊ veritatis. Etinfra. De plenitudine eiꝰ nos omnes accepimꝰ. gr̄ampro gr̄a. Unde ⁊ ſubdit̉. Gr̄a ⁊ veritas ꝑ ih̓m xp̄m facta eſt. Et ideo cōgruit vt ꝑ aliqua exteriora ſenſibilia gr̄a a verbo incarnato ꝓfluens in nos deducat̉. etex interiori. gr̄a per quā caro ſpiritui ſubijciat̉. exteriora quedā opera ſenſibilia ꝓducant̉. Sic igit̉ exteriora oꝑa dupliciter ad gr̄aꝫ ꝑtinere pn̄t. Uno modo ſicut inducentia aliqualiter ad gr̄am. ⁊ talia ſunt oꝑaſacr̄oꝝ. que ī lege noua ſunt inſtituta. ſicut bapti. euka. ⁊ alia. Alia vero ſunt oꝑa exteriora. que ex inſtinctu gr̄e ꝓducunt̉. ⁊ in his eſt quedā differentia attendenda. quedā em̄ neceſſariā cōuenientiā vel cōtrarietatem habēt ad interiorē gr̄am. que in fide ꝑ dilectionem aꝑte cōſiſtit. Et hmōi oꝑa exteriora ſunt p̄ceptavel ꝓhibita in lege noua. Precepta eſt confeſſio fidei⁊ ꝓhibita negatio dei. Dicit̉ em̄ Math̓. x. Qui me cōfeſſus fuerit corā hominibꝰ. cōfitebor ⁊ ego eum corāpatre meo. ⁊ qui negauerit me coram hominibꝰ negabo eum corā patre meo. Alia vero ſunt oꝑa que nonhabent neceſſariā cōuenientiā vel ꝯtrarietatē ad fidem ꝑ dilectionē oꝑantem. ⁊ talia oꝑa nō ſunt in legeprecepta. vel ꝓhibita ex ip̄a legis prima inſtitutōne:ſed relicta ſunt a legiſlatore .ſ. xp̄o vnicuiqꝫ ẜm ꝙ alicuius curā gerere debet. ſicut vnicuiqꝫ liberū eſt circatalis determinare. quid ſibi expediat facere vel vitare. Et cuilibet reſpondenti ordinare circa talia ſuisſubditis. quid in talibꝰ faciendū vel vitandū. Undeetiam qͣꝫtum ad hoc lex euangelij. dicit̉ lex libertatisNam lex multa determinabat. ⁊ pauca relinquebathominibꝰ determināda. Sic igitur qͣꝫuis euangeliuꝫqd̓ dicitur euangeliū regni. cōſiſtit pͥncipaliter in interioribꝰ actibꝰ. propter qd̓ dicit̉ Luc. xvij. Regnumdei intra vos eſt. Et Pau. ad Ro. Regnū dei non eſteſca ⁊ potus. ſed iuſticia. pax. gaudiū in ſpirituſancto

tamen ex ꝯſequēti etiā ad regnū dei ſeu euangeliū ꝑtinent oīa illa. ſine quibꝰ interiores actus eſſe nō pn̄tſicut ſi regnū dei eſt interior iuſticia. pax. ⁊ gaudiū: neceſſe eſt vt oēs actus exteriores qui repugnāt iuſticiepaci. ⁊ gaudio: repugnēt regno dei. Et ideo tales actꝰprohibēdi ſunt in euangelio regni. In his vero queindifferenter ſe habent. vt comedere hos vel illos cibos: in his nō eſt regnū dei. ¶ Sciendū etiā ẜm tho.vbi ſupra. ꝙ lex noua dicitur lex libertatis. ẜm illudIac .j. Siquis ꝑſpexerit in lege ꝑfecte libertatis ⁊cͣ.Et hoc dupliciter. Uno modo. quia nō artat nos adfacienda vel vitanda aliqua. niſi que ſunt repugnantia ſaluti de ſe. que ſunt ſub p̄cepto vel prohibitione.Secūdo modo quia hmōi p̄cepta ⁊ ꝓhibitiones noslibere implere facit. inquantuꝫ ex interiori inſtinctugratie. quem lex euangelica includit: ea implet. Ip̄aem̄ gratia ſpūſſancti eſt. ſicut interior habitus infuſus. inclinās nos ad bene oꝑanduꝫ. ⁊ facit nos libere⁊ ſponte oꝑari que cōueniūt gratie. Unde apl̓s. Ubiſpiritus ibi libertas.Quod lex euāgeli/ .§. V.ca cōuenienter ordinat hominē quo ad actus exteriores. nulla alia opera exteriora determinando. niſi ſacramenta et moralia p̄cepta. que de ſe ꝑtinent ad rationē virtutis. Pro cuiꝰ declaratōne dicit. b Tho. p̄ma ſcd̓e. q. cviij. arti. ij. Lex noua in actibꝰ exterioribꝰſolum illa p̄cipere vel ꝓhibere debuit. per que ad gratiam introducimur. vel que ꝑtinent ad rectum vſuꝫgratie ex neceſſitate. Et quia gr̄a ex nobis habere nōpoſſumus. ſed ſolū ꝑ xp̄m. ideo ſacra per que gr̄am cōſequimur. ꝑ ſeip̄m inſtituit .ſ. bap. euka. ordinē miniſtroꝝ noue legis: inſtituēdo apl̓os ⁊. lxxij. diſcipulos.⁊ penitentiā. ⁊ matrimoniū indiuiſibe. Confirmatōnem promiſit ꝑ ſpūſſancti miſſionē. Ex eius etiā inſtitutione. apl̓i legunt̉ infirmos vngendo ſanaſſe. vt habetur Mar̄. vj. que oīa ſūt noue legis ſacr̄a. Quia eīin ſacramētis datur gr̄a que nō ē niſi a xp̄o. ido oportuit ꝙ ipſa ſacr̄a habēt inſtitutionē a xp̄o. Sed in ſacramentis noui teſtamēti: puta. ꝯſecrationis templivel altaris. ⁊ in celebritate ſolēnitatū ⁊ hmōi non datur aliqua gr̄a. Et ideo quia ipſa non ꝑtinent ẜm ſeipſa ad neceſſitatē gratie interioris. reliquit deus inſtituēda p̄latis pro arbitrio ſuo. ¶ Rectus aūt vſusgratie eſt ꝑ opera charitatis. que quidē ẜm ꝙ ſunt deneceſſitate virtutis. ꝑtinēt ad precepta moralia. queetiam in veteri lege tradebant̉. Unde qͣꝫtum ad hoclex noua addere nō debuit circa exteriora agēda. Determinatio aūt hoꝝ operum in ordine ad cultuꝫ dei.pertinet ad ceremonialia. in ordine ad proximum adiudicialia: ⁊ ideo quia iſte determinatōnes non ſuntẜm ſe de neceſſitate interioris gratie. in qua lex nouaconſiſtit: ideo nō cadunt ſub precepto noue legis. ſedrelinquūtur hmōi humano arbitrio. Quedam quidem ꝙͣtuꝫ ad ſubditos. que .ſ. pertinent ſigillatim advnūquēqꝫ. Quedam vero ad p̄latos temporales velſpirituales. que .ſ. ꝑtinent ad vtilitatem ꝯmunē. Sicigitur lex noua nulla alia exteriora oꝑa determinaredebuit. p̄cipiendo vel ꝓhibendo: niſi ſacr̄a ⁊ moraliap̄cepta. que de ſe ꝑtinent ad rationeꝫ virtutis. vt noneſſe occidendū. furandū. ⁊ hmōi. Ea aūt q̄ ſunt fidei.quia ſunt ſupra humanā rationē. vnde ad ea nō poſſumus ꝑuenire niſi ꝑ gratiā: ideo habūdantiori gr̄aſuꝑueniēte. oportuit plura credenda explicari. ſicutde myſterio trinitatis. ⁊ articulis incarnatōnis. quetrandunt̉ explicite in euangelio. Iudicialia aūt precepta nō ſunt poſita in euangelio quia cum ẜm ſe nōſint de neceſſitate virtutis. ſed ſolū ꝙͣtum ad ꝯmunērationē iuſticie. ideo reliquit dn̄s ea diſponenda. hisqui curam erant habituri alioꝝ tꝑalem vel ſpūalem.