Proemiū in hoc opus.

¶ Prima ꝑs ſumme fratris Anthonini de florētiaordinis p̄dicatorum et Archi ep̄i florentini. In quaagit̉ de aīma ⁊ de ꝑtinētibus ad ip̄am. Incipit prohemium totius operis.Uam magnificata ſunt opera tua dn̄e: omniain ſapiētia feciſti. impleta eſt terra poſſeſſione tua. pͣs. ciij. Contemplat̉ ꝓpheta in exceſſu mentis poſitus diuinā maieſtatem.ſtupefactus ad magnitudinembonitatis eius. quā manifeſtatin oꝑibus ſuis: et ad ip̄m loquit̉ dicēs. Ꝙmagnificata ⁊cͣ. qͣſi diceret. Mirabiliter magna demonſtrata.Ubi ⁊ myſteriū ſanctiſſime trinitatis ſatis demonſtrat̉ cuius ſuffragiū ſemꝑ et poſtulare ⁊ expectare debemus. vt oꝑa bona nr̄a que ſunt ſua ad finē ꝑducatSine eo em̄ ſūmo nulla natura ſubſiſtit ait Plato.nulla ratio intelligit. nulla actio expedit. nec eo p̄termiſſo vllū rite fundat̉ exordiū. In primis igitur inſinuat miraꝫ potētiaꝫ que patri attribuit̉: ibi. Ꝙͣmagnificata ſunt oꝑa tua dn̄e. Scd̓o eximiā ſapientiaꝫque filio addicit̉. ibi. omīa in ſapiētia feciſti. Et t̓cionimiam ad nos beniuolentiā q̄ ſpūiſancto aſſcribit̉.ibi. impleta eſt terra poſſeſſione tua. ¶Ꝙtum ad pͥmū dicit Mardocheꝰ loquēs ad deū de ſua mira potētia quā on̄dit in creatione. Dn̄e rex omīpotēs: indictione tua cūcta ſunt poſita ⁊cͣ. Tu em̄ feciſti celuꝫ etterrā. et quicqͥd celi ambitu ꝯtinet̉ Heſter. xiij. Ubioſtendit̉ ſua potentia maxīa pr̄i attributa de nihilocūcta faciēs. non ex p̄iacēti materia: vt artifex. Et hͦapparet ex eoꝝ magnitudine ꝯtinua. ex eoꝝ multitudine diſcreta. ex eoꝝ valitudine variata. Nam vt d̓rEcc̄i. j. Altitudinem celi. latitudinē terre. ꝓfunduꝫabyſſi quis dimēſus eſt: q. d. nullus. ꝓpter miram magnitudinē eius. Sed ⁊ arenā maris. guttas pluuie.dies ſeculi. qͥs dinumerauit: q. d. nullus. Eccl̓. j. Dinumera ſtellas ſi potes. dixit dn̄s Abrahe. Gen̄. xij.Nec eſt numerꝰ militū eius Iob. xxv. Ualitudineꝫcreaturaꝝ ſeu earū virtutē qͥs pōt intelligere: Deusem̄ et natura nihil fruſtra oꝑat̉ qd̓ .ſ. non habeat aliquā virtutem. Quinimmo ſpeciēs reꝝ ſunt ſicut numeri. vt quelibꝫ ſpecies creature addat vnū gradumvirtutis ſuꝑ aliaꝫ. Nonne igit̉ apparet. ꝙͣmagnificata id eſt magna facta et oſtēſa ſunt oꝑa dei vt magnificet̉ potētia patris. Ꝙtum ad ſcd̓m d̓r Eccͣi. j. Fosſapiētie v̓bū dei in excelſis. Et omīa ꝑ ip̄m fctā ſūt.Eſt em̄ v̓bū filius dei. qͣſi ars q̄daꝫ oīpotentis pr̄is ꝑquā et in qua cū ſumma ratōne ⁊ optima facta ſuntomīa. Omīa in ſapīa feciſti. pͣs. Et qꝛ ſapientis eſt ordinare ẜm ph̓m. hinc eſt ꝙ omnia cū maximo ordinefacta ſunt. vt omnia teneat locū ſuum ſibi decentem.Ex qͦ apparet pulchritudo vniuerſi. ⁊ mūdū diuinaꝓuidentia regi. Omīa vtiqꝫ in ſapiētia feciſti. Demūip̄e mūdus ē velut qͥdam liber ſcriptus intus ⁊ foris:qui docet nos ſapientiā: non ſolū de diuinis cognitōnem (ẜm illud Ro. j. Inuiſibilia dei a creatura mūdi ꝑ ea que facta ſūt intellecta ꝯſpiciunt̉) Sꝫ etiamdocet ſapientiā de agendis. ẜm illud Iob. xij. Loq̄reterre ⁊ rn̄debit tibi. interroga iumēta et docebūt te.et narrabūt piſces maris dū omībus p̄ceptuꝫ quodpoſuit vt faciant ad qd̓ creata ſunt nunqͣꝫ p̄tereūt. ſealijs coīcant. terra fructificat ⁊ arbores. ⁊ nil ocioſū.Et multa et innumera documēta nobis tribuunt exꝓprietatibꝰ ſuis ad bene viuēduꝫ ⁊ ſic omīa in ſapientia feciſti .i. dandū nobis ſapīaꝫ ex eis Ecc̄i .j. effuditeaꝫ .ſ. ſapīam ſuꝑ omīa oꝑa ſua. et in minimis aīalibꝰvt formicis. Un̄ d̓r ꝓuerb̓. penl̓t. Quatuor ſūt mīma

terre. et ip̄a ſapiētiora ſapiētibꝰ. Formice ppl̓us infirmus qui parat ſibi cibū in meſſe. Lepuſculus. plebsinualida qui in petra collocat cubile ſuū. Regem locuſta non habet: ⁊ ꝑ turmas gradit̉. Stellio manibꝰnititur ⁊ morat̉ in domibꝰ reguꝫ. Sapīa hoꝝ q̄ eſt naturalis inſtinctus. docet nos ſapīam. Et formica docet ſolicitudinē acqͥſitōnis ſapientie. Lepuſculꝰ cautelam ab erroribꝰ ⁊ euaſionibꝰ. Cū em̄ ſit aīal multūtimidū. et a venatoribꝰ et canibꝰ inſequat̉. in petra ſetutum putat et ſapīe vacans. cuius initium eſt timordn̄i. ne capiat̉ a venatoribꝰ gentium vel hereticoꝝ eiroribꝰ: in petra fi dei collocat qͥetē ſuā et mētis inheſionē. Locuſta inſtruit ſaltū ꝯtemplatōnis cū turmacollatōnis. Ita em̄ paſcit̉ in herbis virētibꝰ ſcripturarū ſapiens. vt frequēter ad modū locuſte in altū ſeleuet meditatōis ⁊ oratōnis. Nec ſolus incedit. ſꝫ cūturba ſapientū ſentit. Stellio iunuit laborem boneoꝑatōnis. Nam ſi aliqn̄ acuto nō emīeat ingenio tn̄manibꝰ bonoꝝ opeꝝ quaſi reputans ad exequēdumqd̓ ſapit. in domibꝰ regū .i. in cetu ſapientū collocat̉.et ſic omnia in ſapiētia feciſti. Ꝙtum ad terciumapparet certe eius ad nos nimia beniuolētia. qꝛ oīafecit deus ꝓpter hominē (ait Augꝰ) que cū tanta potentia ⁊ ſapientia facta ſūt. Et hoc ē qd̓ ſubdit. Impleta eſt terra poſſeſſione tua. Terra homo eſt. quiaterrā gerit in quā reuertit̉. terram terit. de terra exiſtit. Et iſtam impleuit deus poſſeſſione ſua. Poſſidꝫdeus celeſtia. terreſtria. diuina. Et his omībꝰ impleuit terrā hominē. Terreſtria dans ad vſuꝫ. pſalmiſ.Omnia ſubieciſti ſub pedibꝰ eius. ⁊c̄ Celeſtia .i. āgelos ad miniſteriū Heb̓. j. Nonne admīſtratorij omēsſpūs ſunt. miſſi in miniſteriū eoꝝ ⁊cͣ. Quid magꝭ deꝰpoſſidet qͣꝫ filiū ſuum? Et hominē deo impleuit quādo verbū caro factū eſt. Ioh̓. j. Sic deꝰ dilexit mūdum mīorem hominē videlicet. vt filiū ſuū vnigenitū daret. Un̄ aꝑte dici poteſt. Impleta eſt terra poſſeſſione tua. Ueꝝ inter omnia alia aīalia. ſapiētiſſimꝰ Salomō ad imitandū formice ſapientiā inuitat.dicens. Uade ad formicā o piger ⁊ cōſidera vias eiꝰ:et diſce ſapientiā. q̄ cum nō habeat ducē nec p̄ceptorem nec principē. parat in eſtate cibū ſibi. ⁊ ꝯgregat īmeſſe qd̓ comedat. ꝓuer. vj. ¶ Equidē inter eſtatem⁊ autumnū etatis ꝯſtitutꝰ. arpitratꝰ ſum neceſſariuꝫfore ex frumētis doctrinaꝝ q̄daꝫ recolligere ad meiſubſtentatōneꝫ. ne ſi cōtingeret ad hyemaleꝫ ſenectutem deuenire fame deficere. Senilis em̄ etas. memoria ⁊ viſu debilitata caligat̉ ⁊ exhauſtis corpus mēbris: occupatōnibꝰ aliqn̄ multiplicatis nō valet: necei tp̄us vacat ad reuoluendū multitudinē librorum.Intelligēs aūt in oſſibꝰ meis pigritiaꝫ inſitā. ad eaꝫexcutiendaꝫ cōſideraui formicā. inter aīalia mīmuꝫ⁊ deſpectabile. ſed ſapientibꝰ ſapientiorem illā eſſe: ⁊ideo imitandā. Cum em̄ non habeat ducē nec p̄ceptorem in oꝑe ſuo. ꝓuidet tamē ſibi ꝓ hyemis tꝑe cuꝫpoteſt diſcurrere. Ducem fateor me non habuiſſe ingrāmaticalibꝰ: niſi in pueritia ⁊ debilē preceptorem.Nullū habui in alia facultate excepta ꝑte dyaletice. ⁊ ſatis interrupte. Sed nec principē mihi ſtudiumimꝑāteꝫ. exp̄latōne. Auiditate tn̄ ⁊ ſuauitate tractꝰveritatis p̄cipue moralis ſapīe: ex his q̄ mihi occurrerūt legenda pauca recollegi mihi grata. Neqꝫ eniꝫformica omnia inuēta cibaria colligit: nec p̄cioſiora:ſed que nouit ſibi ꝯgrua. Illas igit̉ ſublimes theorias in librarijs ꝯprehēſis. magiſtris ⁊ ſciētia ꝑfectꝭdimiſi. Que aūt iudicaui apta ad materias p̄dicationū. ⁊ audientiā ꝯfeſſionū. ⁊ cōſultatōneꝫ in foro aīaruꝫ. accepi a doctoribꝰ pluribꝰ in theologia vel iureperitis. nō intēdēs indoctus ⁊ om̄is ſcientie ignaruspoemata cōdere: ſed recollectōneꝫ facere. more fratrū ꝓ me ⁊ meis ſimilibꝰ qͥ mecū erāt. quibꝰ nec inge-