Druckschrift 
[Quarta pars] (1493) [super libros Novi Testamenti]
Entstehung
Seite
269b
Einzelbild herunterladen
 

Actus

Sequitur alius prologUcas antiocenſisnatōine ſyrus cuiꝰlaus in euāgelio canitur apud antiochiā medicine artis egregius et apl̓orū xp̄i diſcipulꝰ fuit: poſteavſqꝫ ad cōfeſſionē paulū ſecutus apl̓m ſine crimine inꝟginitate ꝑmanēs d̓o maluit ẜuire. Qui ſeptuagīta⁊ qͣtuor annos etatis agēsin bythinia obijt plenꝰ ſpirituſctō qͦ inſtigāte in achaie ꝑtibꝰ euangeliū ſcribensgrecis fidelibꝰ incarnatōꝫ.dn̄i fideli narratōne on̄dit.eūdēqꝫ ex ſtirpe dd̓ deſcendiſſe mōſtrauit Cui nō immerito ſcribendoꝝ actuuꝫapl̓oꝝ ptās ī miniſterio datur vt deo in deū pleno ⁊ filio ꝑditōis extincto or̄oneab apl̓is facta: ſorte dn̄iceelectōis nūerus cōpleret̉.Sicqꝫ paulus ꝯſummatōꝫapl̓icis actibꝰ daret qͣꝫdiuꝯͣ ſtimuluꝫ calcitrantē dn̄selegiſſet Qd̓ legentibꝰ ⁊ requirentibꝰ deū breui potius voluit oſtēdere ẜmone:qͣꝫ ꝓlixius aliqͥd faſtidientibus prodidiſſe ſciens ꝙoꝑantē agricolā oꝑteat primū de ſuis fructibꝰ edere.Queꝫ ita diuina ſubſecutaeſt gr̄a vt nō ſolū corꝑibusſed etiaꝫ animabus: eiusproficeret medicina. Incipit liber actuū apl̓orū be. Luce euangeliſte. Capl̓m .j.aRimum quideꝫſermonē fecit de3omnibus o theophile que cepitLhieſus facere et

Incipit prefatio beati Hieronimi preſbyteri in librum actus apoſtolorum.Anit pſalmiſta: ambulabant de virtutibus in virtutes. Poſt apoſtolicpauli epiſtolas dudū vno vobis volumine tranſlatas dōmon et rogatōne chariſſimi actꝰ apoſtoloꝝ cōpellitis: vt trāſferā in latino: quē librū nulli dubiū ē a luca antiocheno arte medico: qui poſtea inẜuiēs paulo apl̓o xp̄i factꝰ eſt diſcipulꝰ fuiſſe editū. Ceruices premit īpoſita ſepiꝰ oneris magnitudo: qꝛſtudia inuidoꝝ reprehenſione digna putant eaq̄ ſcribimꝰ. Illoꝝ nūqͣꝫ odio ⁊ detractōe: iuuāte xp̄o meū ſilebit eloquiū. Actꝰ apl̓oꝝ nudāqͥdeꝫ vident̉ ſonare hyſtoriā ⁊ naſcētis eccīe eēīfantiā texere: ſꝫ ſi noueramꝰ ſcriptorē eoꝝ lucāmedicum cuiꝰ laus eſt in euangelio: animaduertimus pariter omnia verba illius anime lāguentis eſſe medicinam.

nam propriā. ſed etiā alias ꝑ quandā redundantiā. q̄ ſuntinſtruende ꝑ ſanā doctrinaꝫ. talis aūt fuit apl̓oꝝ perfectiocollata eis a ſpūſctō. nā ꝑ ſapīam ⁊ eloquentiaꝫ facti ſuntapti ad predicandū euangeliū ꝑ vniuerſum munduꝫ. ⁊ hͦnotat̉ cum dr̄. Repleti. Eccl̓i. xj. Si replete fuerint nubesimbres effunderunt ſuꝑ terrā nubes iſte ſunt apoſtoli deqͥbus dr̄ Eſa. lx. Qui ſunt hi qͥ vt nubes volāt. nubes iſtefuerunt ſcīa ⁊ eloquentia replete ꝓpter qd̓ effuderunt ſuꝑvniuerſam terrā imbres euangelice doctrine. vn̄ ⁊ in quolibet ip̄oꝝ fuit impletū qd̓ dr̄ Eccleſi. xxxix. Ip̄e tanqͣꝫ inbres emittet eloquia ſapīe ſue. ⁊ ſic ptꝫ ſcd̓m. Circa terciūcōſiderandū qd̓ donū ſpūſſancti cōfirmans ⁊ ꝑficiens adpublicatōem euangelij nō ſolū fuit datuꝫ vni apl̓o. ſꝫ oībꝰnec ſolis apl̓is ſꝫ etiā alijs diſcipulis ſimul exiſtentibꝰ. ẜmꝙ dicit Hiero. in epl̓a ad paulinū d̓ oībus ſacre ſcripturelibris. ⁊ j. ca. huiꝰ libri dr̄. Erat aūt turba hoīm ſimul ferecxx. ⁊ hoc notat̉ cū dr̄. Oēs. In qͦ expͥmit̉ cetus ſuſcipiēsſpūſſancti donū ẜm ꝙ ſcribit̉. jͣ. c. ij. Et dū cōplerent̉ diespentecoſtes erant oēs diſcipuli ꝑiter in eodē loco ⁊ factuseſt repente de celo ſonus tanqͣꝫ aduenientis ſpūs vehemētis ⁊ repleuit totā domū vbi erant ſedentes ⁊ ſic pꝫ primūpͥncipale. Circa ſcd̓m v̓o qd̓ eſt euāgelij publicatio. qd̓ ponit̉ ibi. Et ceper̄t loqͥ. Duo notant̉ ad hͦ neceſſaria .ſ. excluſio timoris. et on̄ſio feruoris. pͥmū notat̉ cū dr̄. Et ceperūtꝑ hͦ inſinuat̉ manifeſte ꝙ ante loqͥ non audebant. īmo necetiā apparere ẜm ꝙ dr̄ Ioh̓. xx. Cum ſero eſſet die illa vnaſab. ⁊ foras eſſent ⁊cͣ. ſꝫ recepto ſpūſſctī dono qd̓ foras mittit timorē. ẜm ꝙ dr̄. j. Io. iiij. Perfecta charitas foras mittit timorē: timor iſte fuit excluſis ab apl̓is ⁊ cōſtantia eisdata. vn̄ qͥlibet eoꝝ potuit dicere illud. p̄s. lxxvj. Nūc cepihec mutatio dextere excelſi. qꝛ qͥlibet cepit hr̄e conſtantiāterrore maloꝝ ſublato ⁊ hͨ mutatio fuit dextre excelſi. dantis apl̓is cōſtantiā p̄dicandi. ſcd̓m v̓o .ſ. on̄ſio feruoris notat̉ cū dr̄. Loqͥ. qͥ feruor in actu p̄dicandi recepto ſpūſſctōſtatim fuit oſtenſus corā iudeis vulgaribꝰ. cū dr̄. jͣ. ij. ca. ꝙpetrus feruent̓ locutus eſt de ip̄o. d. Uiri frēs. liceat audēter vobis dicere ⁊cͣ. ⁊ ſubdit̉ ibi. Qui gͦ receperūt ẜmoneseiꝰ baptizati ſunt. ⁊ appoſite ſunt in die illa aīe circiter triamilia. ſcd̓o fuit oſtenſus corā iudeoꝝ principibus quibꝰpetrus ⁊ iohannes cōſtanter rn̄derunt. jͣ. iiij. ca. Nō poſſumus q̄ vidimꝰ ⁊ audiuimꝰ nō loqͥ. poſtea fuit oſtenſus etiam corā gentibꝰ. vn̄. jͣ. xiij. iudeis contradicentibꝰ euāgelice p̄dicationi dr̄. Tūc ꝯſtant̓ paulus ⁊ barnabas dixeruntvobis oꝑtebat primū loqͥ v̓bū dei. ſꝫ qm̄ repellitis illud etindignos vos iudicatis eterne vite. Ecce conuertimur adgentes ſic enim nobis precepit dominus. cui eſt honor etgloria in ſecula ſeculorum Amen.

Incipit prologus ſuper actus apoſtolorū.Ucus antiocenſis ⁊cͣ. In iſto ꝓlogo procedit̉.ꝑ hūc modū. primo ponit Hiero. multipliceꝫauctoris notificatōem. ſcd̓o in ſcribēdo euāgeliū on̄dit ip̄ius fidelitatē: ibi. Hic ſpūſctō inſtigante ⁊cͣ. qꝛ fideliterſcripſit euangeliuꝫ.tercio dicit ꝙ cōgruum fuit vt ſcribēdiactus apl̓icos haberet ptātem. vn̄ dicit.Cui nō immerito.qͣrto dicit Hiero. ſevitare ſermonis ꝓlixitatē: ibi. Qd̓ legentibꝰ ⁊cͣ. Ꝙ v̓o lucas fuit medicus officio. qͥnto officij ip̄ius on̄dit vtilitatemibi. Quē ita diuina⁊cͣ. Iſta ſufficiant d̓prologo iſto. sͣ. eniꝫfere totus exponit̉in ꝓlogo ſuꝑ Lucā Capitulum. j.Ximū quiUdē. Hic in☞ cipit lib̓ A.ctuū apl̓oꝝ. in qͦ ſanctus lucas primo ſecōtinuat ad precidētia. ſcd̓o ꝓſequit̉ ſb̓ſequentia: ibi. Et cōueſcens. Precedentia v̓o dicta ſctī Iuce ſunt in eiꝰ euāgelio: in qͦ incipiens aa xp̄i p̄curſore. cōceptōem xp̄i. natiuitatē. cōuerſatōem. ⁊ p̄dicatōem. mortē. etreſurrectōeꝫ. ⁊ aſcēſioneꝫ declarauit ethͦ eſt quod dicit.a Primū quideꝫid eſt pͦ .ſ. in euangelio. b Sermonēfeci de oībus. nō dicit oīa. qꝛ oīa factaxp̄i non pn̄t per ſingula ſcribi. ẜm ꝙ dicit̉ Ioh̓. vlti. Suntautē ⁊ alia multa q̄fecit ih̓s q̄ ſi ſcribāt̉per ſingl̓a nec ip̄marbitror mundi capere eos qui ſcribēdi ſunt libros. ſꝫ dic̄.c De omnibus qꝛde ꝑtinentibꝰ ad xp̄iconceptōꝫ. natiuitatem. vitā ⁊ mortē. reſurrectōeꝫ ⁊ aſcēſionē aliqua ſcripſit.d O theophile.Hic erat qͥdaꝫ ep̄saſie cui ſcpͥſerat euāgeliū. vt pꝫ in eiꝰ ꝓlogo. ⁊ eidē ſcpͥſit hūc libꝝ Que cepit ih̓s face̓ ⁊ docē̓. ne ſil̓is eēt ſcrib̓ ⁊ phariſeis d̓ qͥbꝰ dr̄ imꝓperādo Nath̓. xxiij. Dicūt em̄ ⁊ nō faciūt. Bn̄ em̄ doce⁊ male viuere nihil aliud eſt qͣꝫ ſe ſua voce damnare.