Epiſtola Pauli
8 gubernatōes genera linq guaꝝ: interp̄tatōes ẜmornū. Nūqͥd oēs apl̓i. Nunquid omnes ꝓphete: Nūquid oēs doctores: Nunquid omnes virtutes: Nūquid oēs gr̄am habent curationū: Nunqͥd oēs linguis loquūtur: Nunquids oēs interpretantur. Emut lamini autem chariſmatax meliora. Et adhuc excellēytiorē viā vobis d̓mōſtroI liguis ¶ Ca. xiij.Ihoīm loqͣr ⁊ angelorū char itatē aūt nō
chabeā. Factꝰ ſum velut esſonās aut cymbalū tīniēs? Et ſi habuero ꝓph̓iam: etf nouerī myſteria oīa: ⁊ omnē ſcīam ⁊ ſi habuero omhnem fidē ita vt mōtes trāſferā charitatē aūt nō habukero: nihil ſum. Et ſi diſtribuero ī cibos paupeꝝ ommnes facultates meas: et ſitradidero corpus meum:8 ita vt ardeā: charitatē aūtnō habuero nihil mihi ꝓpdeſt. Charitas patiēs eſt.I benigna ē. Charitas nons emulatur: non agit ꝑperaꝫ
o Gubernatōes. qͣꝫtū ad ꝑrochiales ſacerdotes.p ¶ Genera linguaꝝ. qͣꝫtū ad illos qͥ varijs linguis loq̄bātur in pͥmitiua eccleſia. ne ꝓpt̓ defectū idiomatis impediret̉ euāgelica doctrina. q ¶ Interp̄tatōes ẜmonū qͣꝫtuꝫad illos qͥ occultas ſnīas explanabāt. r ¶ Nūqͥd ꝯn̄r manifeſtat dictā diſtinctōꝫ ꝑ hͦ ꝙ tunc nonoēs admīſtratōneꝫiſte concedebāt̉ omnibus. ſꝫ diuerſe diuerſis. ſic̄ diſtinctaofficia diſtinctis mēbris corꝑis. oculusem̄ videt ⁊ pes ambulat ⁊ ſic de alijs. n̄em̄ oīa oībꝰ expediunt. ideo dicitur.r ¶ Nūqͥd eī omnesapl̓i. q. d. nō ⁊ pꝫ lr̄ag Emulamī. h̓ cōſeq̄nt̓ ordīat affectōnem hoīm circa dicta mīſteria q̄ lꝫ ſintbōa ⁊ eccleſie neceſſaria. tn̄ non ſunt ſicappetēda ſicut charitas ⁊ ſil̓ia. q̄ faciūthoīem vita et̓na di(gnū: nō ſic aūt dicta mīſteria. iō dicit apl̓s. s ¶ Emulamī .i. deſiderate. t ¶ Chariſmata meliora .i. meliora ſctīſpūs dona. v ¶ Adhuc p̄ter mīſteria. x ¶ Excellentiorē vobis viā. eundi ad patriā celeſtē. y ¶ Demōſtro. ca.ſeq̄nti. ¶ In ca. xij. vbi dr̄ in poſtil. Circa iſtā diſtinctōnē conſiderandū ꝙ ſicut dcm̄ ē gr̄e gͣtiſdate. dāt̉ ad vtilitatem ecclęſie.Additio.Ec diſtioctio apl̓i de diuiſiōe gr̄aꝝ gͣtis dataꝝ declarat̉ plene in pͥma ſcd̓e. q. cxj. art. iiij. in corꝑe q̄Ieſtionis ī qͦ ꝯtinēt̉ oīa q̄ h̓ tradit poſtillator ⁊ pleniori mō vide ibi ⁊cͣ.¶ Capl̓m. xiij.Ilinguis. Poſtqͣꝫ apl̓s docuit de gratijs gͣtiſdatꝭHic ꝯn̄r tractat de charitate q̄ idē ē cū gr̄a gratūfaciēte. vel inſeꝑabilit̓ ei annexa. Et diuidit̉ ī tresꝑtes. qꝛ pͥmo on̄dit eiꝰ excellentiā reſpectu donoꝝ p̄dcōrū qͣꝫtū ad eiꝰ neceſſitatē: ſcd̓o qͣꝫtū ad eiꝰ vtilitatē ibi. Charitas patiēs ē. t̓cio qͣꝫtū ad eiꝰ ſtabilitatē. ibi. Charitas nūqͣꝫ excidit. Circa pͥmū on̄dit pͦ ꝙ ſine charitate nō valēt dona q̄ ꝑtinēt ad locutōꝫ. ſcd̓o ꝙ nec ea q̄ ꝑtinēt ad cognitōꝫibi. Si habuero. t̓cio ꝙ nec ea q̄ ꝑtinēt ad oꝑatōꝫ. ibi. Etſi diſtribuero. ⁊ ꝑ hec tria dona intelligūt̉ alia. dicit igitura ¶ Si linguis hoīm loqͣr .i. oīm hoīm ꝑ donū linguaruꝫb Et angeloꝝ. Circa qd̓ ſciendū ꝙ in angelis eſt duplexcognitio. vna q̄ vident diuinā eēntiā. ⁊ de illa vnꝰ non docet aliū qꝛ oēs īmediate vidēt eā. alia v̓o cognitio ē in eisde alijs ⁊ hec eſt duplex. vna de mīſterijs diuine ꝓuidentie exeq̄ndis. ⁊ de his ſuꝑiores loquūtur ⁊ docēt inferiores. ⁊ nō econuerſo. alia ē de conceptibꝰ ꝓprijs. ⁊ ſic etiaꝫinferiores docēt ſuꝑiores ⁊ loquūtur eis ſicut econuerſoCōſiderandū etiā ꝙ in angelis ē aliqͥd naͣl̓r notū alijs. etiō qn̄ illud naͣl̓r notū ab angelo ordīat̉ ad māifeſtādū alteri id qd̓ ē ſibi occultū tūc ē angelica locutio. q̄ qͥdē ordinatio depēdet ex volūtate angeli ꝓponētis vel ordinātis⁊ ſic p̄t loqͥ vni ⁊ nō alteri: ptās igit̉ hͦ faciēdi dr̄ angeli lingua. Per hͦ intelligit̉ ꝙ donū locutōis qͣꝫtūcūqꝫ excellēsnō valet ſine charitate. iō ſubdit̉. c ¶ Factꝰ ſum ſicut esſonans aūt cymbalū tīniēs. ſonꝰ em̄ taliū qͣꝫtūcunqꝫ ſit diſcretꝰ nō tn̄ ē vnꝰ ſicut aūt corpꝰ viuit ꝑ anīam qͣ carēt es⁊ cymbalū. ſic aīa ſpūalit̓ viuit ꝑ charitatē. ꝓpt̓ quod oīslocutio q̄ ē ſine charitate mortua eſt. Es aūt eo ꝙ ē planūex vna ꝑcuſſione reddit ſimplicē ſonū. iō ſignificat eos qͥv̓itatē ſimpl̓r annūciant. Cymbalū eo ꝙ ē ꝯcauū ex vnaꝑcuſſione multiplicat ſonū iō ſignificat eos qͥ v̓itatē mul
tipliciter annūciāt adducēdo plures ſil̓itudīes ⁊ eliciēdomultas concluſiones ⁊ hmōi.Et ſi habuero. h̓ ꝯn̄ridē on̄dit de donis ꝑtinētibꝰ ad coghitōꝫ. d. Et ſi habueroꝓph̓iam ꝑ quā occulta diuiuitꝰ reuelantur. ij. Pet̓. .j. nonvolūtate hūana allata ē aliqn̄ ꝓph̓ia. ſꝫ ſpūſcō inſpirati locuti ſunt ſctī dei homines ⁊cͣ.e ¶ Et ſi noueri myſteria oīa .i. deitatisocculta q̄ ꝑtinēt adſapīam .s. ij. ca. Ioqͥmur dei ſapīam inmyſterio q̄ abſcōdita ē. f ¶ Et oēm ſcientiā. ſiue diuinituſdatā vt apl̓i habuerūt ſiue hūanitꝰ acqͥſitā vt ph̓i. ¶ Etſi habuero oēm fidēid eſt ꝑfectam.h ¶ Ita vt montestranſferā. Ex hͦ obijciunt aliqͥ ꝙ nulli ſācti habuer̄t fidē ꝑfectā. qꝛ nō legit̉ aliqͥſeoꝝ mōtes trāſtuliſſe. ſꝫ hoc nō valet. qꝛmanifeſtatio ſpūs ꝑmiracula dat̉ ad vtilitatē eccl̓ie. vt sͣ dcm̄ ē. ꝓpt̓ qd̓ ſctī fecer̄t miracula ꝓut vtilitati eccl̓ie ꝯpetebat. ⁊ ſi ꝯpetēs fuitſet mōtes eq̄ trāſtuliſſent. qꝛ maiora fecer̄t mortuos ſuſcitādo: cecos illuminādo ⁊ hmōi q̄ fieri nō pn̄t niſi v̓tute diuīa. trāſlatio v̓o mōtiū v̓tute demonū poſſet fieri ſi dimitterēt̉ ꝓprie v̓tuti. ¶¶ Charitatē āt n̄ hūero nihil ſum. qͣꝫtū ad eē gl̓ie. Sciēdū etiā ꝙ apl̓s h̓ loqͥt̉ de ſapīa ⁊ ſcīa ꝓut ſūt gr̄e gͣtiſdate q̄ hr̄i pn̄t ſine charitate. ſicut ꝓph̓ia ⁊ fides. n̄ āt ꝓut ſapīa ⁊ ſcīa ꝯputāt̉ īter. vij. ſpūſſctī dona q̄ ſtīſeꝑabilit̉ charitati annexe. k ¶ Et ſi diſtribuero. h̓ ꝯn̄ridē facit de donis ꝑtinētibꝰ ad oꝑatōꝫ. d. Et ſi diſtribuero.i. pluribꝰ diuiſero. qꝛ pietas ad plura ſe extēdit.l ¶ Oēs facultates meas. ꝑ hͦ tāgit̉ ꝑfecta pietas mat. xix.Si vis ꝑfectꝰ eē vade ⁊ vēde vniuerſa q̄ hēs ⁊ da pauꝑibꝰ⁊cͣ. Int̓ oꝑa v̓tutis q̄ ſt̓ ad ꝓximū ꝓ pͥncipali pōit oꝑa pretatꝭ. qꝛ ſic̄ dr̄. ij. ad Cimo. .iiij. Pietas ad oīa vtil̓ ē ꝓmiſſionē hn̄s vite q̄ nūc ē ⁊ future. m ¶ Et ſi tra. cor. meum⁊cͣ. Int̓ oīa q̄ ſuſtinet hō ꝓpt̓ deū martyriū ē potiſſimum⁊ maxīe qn̄ qͥs offert ſe volūtarie. ꝓpt̓ qd̓ hͦ expͥmit̉ cū dr̄.Et ſi tra. corpꝰ me. offerēdo volūtarie ꝓpt̓ xp̄m.n ¶ Ita vt ardeā: qd̓ ē martirij genꝰ acerbiſſimū o ¶ Charitatē āt n̄ ha. ni. mi. ꝓdeſt ad ꝯſecutōꝫ vite btē. qꝛ charitasdirigit yꝑa ad finē vltimū ꝓpt̓ qd̓ ip̄a ſb̓lata deficiūt ab illo fine. p ¶ Charitas patiēs ē. h̓ ꝯn̄r on̄dit̉ eminētia charitatis qͣꝫtū ad vtilitatē. qꝛ ꝑ ip̄am īplēt̉ oīa v̓tutis oꝑa. expͦ hͦ on̄dit̉ ī duobꝰ actibꝰ generalibꝰ v̓tutis cū dr̄. charitaspatiēs ē. oīs eī actꝰ v̓tutꝭ ꝯſiſtit ī hͦ ꝙ aliqͥs bn̄ ſuſtīet ſibi illata mala. vel ī hͦ ꝙ bn̄ oꝑat̉ bona. qͣꝫtū ad pͥmū dr̄. Charitas patiēs ē qͣꝫtū ad ſcd̓ꝫ. ¶¶ Benigna ē .i. fac̄ patiētē inmal̓ tolerādis. ⁊ benignū ī bōis oꝑādꝭ. benignitas em̄ dr̄qͣi bōa igneitas. qd̓ fit qn̄ ex igne charitatꝭ animꝰ hōis ſicliq̄ſcit ꝙ bōa hīta n̄ ſibi ſoli retīet ſꝫ ad alios extendit.r ¶ Nō emulat̓. ꝯn̄r explicat magꝭ ī ſpēali oꝑa v̓tutuꝫ qͥ ꝑcharitatē efficiūt̉. Et diuidit̉ ī duas ꝑtes. qꝛ pͦ on̄dit qͣlitercharitas fac̄ vitare malū ſcd̓o qͣl̓r fac̄ agē bonū: ibi. Congaudet. Circa pͥmū ſciēdū ꝙ hō n̄ agit malū ꝯͣ deū ſic ꝙ einoceat. ſꝫ ſibi ⁊ ꝓxīo bn̄ nocet. Prīo gͦ on̄dit ꝙ charitas facit vitare malū ꝯͣ ꝓximū. ⁊ hͦ malū vl̓ ē ī affectu vt qn̄ qͥsdolet d̓ bōis ꝓxī ⁊ d̓ mal̓ eꝰ gaudꝫ qd̓ ſit ꝑ īuidiā quā remouet charitas. qꝛ ꝯͣriat̉ ei directe. iō dic̄. r ¶ Nō emulatur .i. n̄ īuidet. hꝫ eī emulari pl̓es ſignificatōes q̄ ꝯtinet inhͦ v̓ſu. Emulor īflat̉ amat īuidet ac imitat̉. vel malū ꝯtraꝓximū ē ī effectu. ⁊ ſic dr̄ d̓ charitate. s ¶ Nō agit ꝑpe