Prologus
clus ſacerdotiū in iſrl̓ agēsẜm carnē leuita ad fidē xp̄id cōuerſus euangeliū in itaelia ſcripſit oſtendens in eoquid ⁊ generi ſuo deberet:e ⁊ xp̄o. Nā initiū principijgͦ in voce ꝓphetice excamatihonis inſtituēs ordinē leuii tice electōnis on̄dit vt p̄dicans p̄deſtinatū Iohannēfilium zacharie in voce anf geli annunciantis emiſſuꝫinnon ſolum verbum carneꝫfactum: ſꝫ et corpus domi-ni in om̄ia ꝑ verbū diuinevocis animatum in initioeuangelice p̄dicatōnis on̄Yderet vt qͥ hec legēs ſciretcui initiū carnis in dominō ⁊ ieſu aduenientis habi
s taculū caro deberet agnot ſcere: atqꝫ in ſe verbum vovcis. quod in conſonantibꝰperdiderat inueniret. Dea niqꝫ cum perfecti euangevlij opꝰ ītraſſꝫ ⁊ a baptiſmodn̄i p̄dicare deū inchoansc non laborauit natiuitatemd carnis quā ī prioribꝰ videē rat dice̓ ſꝫ totiꝰ exprimēſ exfpoſitōeꝫ deſerti numerū iegͦ iunij tentationeꝫ dyaboli:h ꝯgregatōeꝫ beſtiaꝝ ⁊ mīſteiriū ꝓtulit angeloꝝ vt inſtiktuens nos ad intelligendūſingula in breui cōpingēsl nec auctoritatem facte rei:demeret et ꝑficiendi oꝑisplenitudinem non negareto Deniqꝫ amputaſſe ſibi ptꝰ
habuit ante conuerſionem. cum ſubditur. c ¶ Sacerdotiū in iſrl̓ agens ẜm carnem leuita. qꝛ ad ſacerdotes ⁊ leuitas ꝑtinebat ſcire p̄ ceteris ſcripturas vete. teſtam̄. que dexp̄o teſtimoniū ꝑhibent. d ¶ In italia ſcripſit. vbi tūc vtgebat ſtudiū qd̓ a grecia fuerat romā tranſlatū et in eadeꝫciuitate marcus rogatꝰ a fratribꝰ ſcpͥſitiſtud euangeliuꝫ: vtdicit Hiero. in li. illuſtrium viroꝝ ⁊ exſolennitate loci ſcriptoris on̄dit̉ aucͣtasqꝛ in talibꝰ locis nōſolent ſcribē niſi homines autentici.e ¶ On̄dens in eoqͥd ⁊cͣ. ſacerdotes .n̄leuitici generꝭ qͥ debent intellige̓ ſcpͥturas ꝓph̓aꝝ teſtimoniū de xp̄o ꝑhibentiū ex hͦ reddunturmagꝭ idonei ad ſcribendū euangeliume ¶ Et xp̄o. qꝛ lꝫ breuit ſcpͥſerit euāgeliūtn̄ ſufficiēt̓ xp̄o reddidit debitū. eiꝰ euāgeliū cōplete ſcribēdo. ¶ Nam initium. Hic ꝯn̄r on̄ditHiero. ſcripture ipſius marci ordineꝫ.Circa qd̓ ſciendū ꝙmarcꝰ ī prīcipio ſui euāgelij poīt qͣndā p̄fatōeꝫ vſqꝫ ad illūlocū: fuit ioh̓es ī deſerto vbi p̄miſſa p̄fatōe incipit narratōnē. pͦ gͦ on̄dit Biero. ordinē ſcpͥture marci qͣꝫtū ad p̄fetōeꝫſeu ꝓlogū. ſcd̓o qͣꝫtū ad narratōeꝫ ſeu tractatuꝫ: ibi. Denqꝫ cū ꝑfecti. Circa primū ſciendū ꝙ marcus in p̄fatōe ſuieuāgelij ponit duas ꝓphetias. prima hr̄ Nalach̓. iij. Ecce ego mitto angl̓m meū. ⁊ loquit̉ de aduentu xp̄i in mūdo ad quē denunciandū ꝑmiſſus eſt ioh̓es baptiſta ī hacꝓphetia deſignatꝰ ꝑ angelu. angelus em̄ interp̄tat̉ nunciꝰſcd̓a hr̄ Eſa. xl. Uox clamātis in deſerto: ꝑate viaꝫ dn̄i. etloquit̉ de aduētu xp̄i in corde hūano ꝑ fidē ⁊ deuotōnem⁊ de iſtis duobꝰ on̄dit hic Hiero. lꝫ obſcure ꝙ cōtineant̉ īp̄fatōne ipſiꝰ marci euāgeliſte cū dr̄. f ¶ Nam initi. pͥn.i. initiale principiū ſeu ꝓlogū a quo incipit ſuū euangelium. g ¶ In voce ꝓphe. excla. inſti. qꝛ ꝓlogū ſuū inchoata ꝓphetijs vt dictū ē. h ¶ Ordinē leui. elect. on̄dit .i. ſueelectōnis ad ſcribendū euāgeliū on̄dit ordinē ꝑ hͦ ꝙ a pͥncipio ſuis oꝑis allegat ꝓph̓ias quaꝝ intellectū ſacerdotesleuitici generis de quibꝰ fuerat debebāt habere. i ¶ Uip̄di. io. p̄de. i. a d̓o p̄ordinatū. k ¶ Emiſſu zin vo. an̄. i. ſignificatū noīe angeli vt dictū ē. Annūciantꝭ .ſ. ioh̓is.m ¶ Nō ſolū ver. car. factū .i. aduentū xp̄i in carnē. ꝑ quaꝫin md̓o viſibilis apparuit. n ¶ Sꝫ et cor. dn̄i .i. eccīaꝫ ſeucōgregatōeꝫ fideliū. q̄ ē corpꝰ xp̄i myſticū. o ¶ In om̄iaꝑ ver. dico vo. aīatū .i. viuificatū. qꝛ ſic̄ aīa viuificat corpuvita nature. ita v̓bū diuinū qd̓ ē dei filiꝰ veniēs in mentibꝰhoīm viuificat eos vita gr̄e. ⁊ vtrūqꝫ aduētū xp̄i .ſ. ī carneꝫ⁊ ī mentē denūciauit Ioh̓es baptiſta ꝑ ſuā p̄dicatōem: etqꝛ iſta p̄dicatio ioh̓is fuit ordinata ad eruditōeꝫ fidelium:ideo ſb̓dit̉. p ¶ Ut qͥ hͦ legēs ſciret .i. aīaduertēt. q Cuiim. car. ī do. i. in xp̄m cuiꝰ caro nō hūit prīcipiū ex viro: qꝛnō de ſemīe virili natꝰ ē ſꝫ v̓tute ſpūſſancti illa caro ſctīſſima fuit formata. ¶¶ Et ihū adue. ha. l. mentē hūanaꝫ q̄ē hītaculū ipſiꝰ ihū veniētꝭ in mentē vt dictū ē. s ¶ Carodebe. agͦ .i. hō qͥ in ſacra ſcpͥtura vocat̉ caro Eſa. xl. Om̄iscaro fenū ⁊ oīs gl̓ia eiꝰ qͣſi flos agri. qꝛ ꝑ ꝓlogū marci euāgeliſte hō legens dꝫ cogͦſcere vtrūqꝫ aduētū xp̄i .ſ. ī carneꝫ⁊ in mentē. t ¶ Atqꝫ in ſe v̓bū vocꝭ .i. dei filiū ꝑ ioh̓eꝫ qͥ
vocat̉ vox verbi. ẜm ꝙ habet̉ Ioh̓. j. Ego vox clamantꝭ iudeſerto. annunciatū. v ¶ Qd̓ in cōſonantibus ꝑdiderat.i. in primis ꝑentibus ſuaſioni ſerpentis ꝯſentientibꝰ in qͦbus genꝰ humanū ꝑdidit v̓bū dei mentes viuificans vitagratie. x ¶ Inueniret. ꝑ fidē v̓bi incarnati quā p̄dicauitioh̓es. ꝓut tradit̉ ineuāgelio marci. Aliter exponit̉ ab aliqͥbus ab illo loco.g ¶ Caro de. agno.i. pr̄ carnalis ioh̓isbaptiſte .ſ. zachariaſdeberet agnoſce ꝙangelus ei apꝑensverū ſibi ānūciauerat. qꝛ ꝓpter dubiuꝫv̓bi eiꝰ factꝰ ē mutꝰ.t ¶ Atqꝫ in ſe v̓bumvocꝭ .i. loquelā articulatā. y ¶ Qd̓ inconſonā. ꝑdiderat.qꝛ lꝫ muti poſſint ſonare vocales ſaltemaliqͣs n̄ tn̄ cū eis pn̄tſonare conſonātes.x ¶ Inueniret. qꝛ zacharias ī natiuitatefilij firmit̓ credēdorecuꝑauit loq̄lā qͣmꝑdiderat v̓bis angeli diſcredēdo.y ¶ Deniqꝫ cū ꝑfec.euā. ⁊cͣ. Hic ꝯn̄r on̄dit ordineꝫ ſcpͥturemarci qͣꝫtū ad narratōeꝫ ſeu tractatū ſui euāgelij: on̄denseū ordīate ſcpͥſiſſe ꝑ hͦ ꝙ aliqͣ omiſit. eo ꝙ ſufficiēter erāt amath̓. exp̄ſſa. aliqͣ etiā ab eodeꝫ math̓. dicta breuit̓ tetigit.vt vitaret ꝓlixitatē et v̓boꝝ mathei on̄dēt firmitateꝫ. qꝛ inore duoꝝ vel triū teſtiū ſtat oē v̓bū. ⁊ ī hͦ etiā ꝙ aliqͣ addidit math̓. dicta ad ꝑfectā enāgelij deſcpͥtōeꝫ. ⁊ hͦ ē qd̓ dicit̉y ¶ Deniqꝫ cū ꝑfe. euan. opꝰ intraſſet .i. narratiōeꝫ euāgelijincipiēs: ⁊ dicit ꝑfecti euāgelij: qꝛ lex moſayca lꝫ eēt bonatn̄ fuit imꝑfecta. qꝛ ppl̓o rudi ⁊ imꝑfecto fuit data. ideo dr̄Heb̓. vij. Nihil ad ꝑfectum adduxit lex. ſꝫ euāgeliū imꝑfectōnem legis ſuppleuit. vel aliter dicitur.a ¶ Perfecti euā. vt cōtinuat̉ lr̄a cū hͦ qd̓ ſequit̉. b ¶ Et abap. do. p̄di. de. inchoans. qꝛ xp̄s tꝑe p̄dicatōnis ſue inceperat. xxx. ſue pietatꝭ annū: vt hr̄ Lu. iij. qd̓ ē tp̄s etatꝭ ꝑfecte ⁊ ẜm hͦ pōt dici. a ¶ Perfecti euāgelij opꝰ intrans ⁊cͣeo ꝙ incipit narrationē euāgelij ſui a baptiſmo xp̄i: qͦ tꝑein etate fuit ꝑfecta. e ¶ Non labo. nati. carnis .ſ. chriſti.d ¶ Quā in prioribꝰ viderat .ſ. dictꝭ Nath̓. ad vitandū ſuꝑfluitatē. c ¶ Sꝫ totiꝰ expͥ. expoſ. deſerti .i. quō pꝰ baptiſmum īmediate intrauit deſertū ibi habitādo. f ¶ Numerum ieiunij .ſ. xl. dieꝝ qͥ numerꝰ ē myſticus eo ꝙ conſurgitex denario qͣternariū ducto in qͦ ſignificat̉ ꝙ impletio decalogi in fide v̓bi incarnati in qͣternario euāgelioꝝ deſcripti. ducit ad vitā beatā ẜm ꝙ dicit ſaluator Nath̓. xix. Sivis ad vitā ingredi ſerua mandata. g ¶ Tentatōneꝫ dyaboli. q̄ pleniꝰ deſcribit̉ Nath̓. iiij. h Congrega. beſti. ⁊mīſte. ꝓ. angeloꝝ: vt on̄dēt ꝙ aīalia irrōnabilia ⁊ creatureintellectuales celeſtes obediāt ei. i ¶ Ut inſtituens nos⁊c̄. ad hͦ p̄dicta breuit̓ tetigit. vt inſtrueret nos. k Ad intelligendū ꝙ eadē latius dicta a matheo vera eēt. iō ſubdit. l ¶ Nec aucͣtem facte rei .i. euāgelij deſcripti a math̓.m ¶ Demeret. ſꝫ magꝭ adderet ⁊ ꝯfirmaret. n ¶ Et ꝑficiēdi oꝑis ⁊cͣ. addēdo aliqͣ his q̄ a matheo fuerāt p̄dicta.o ¶ Deniqꝫ amputaſſe. Hic ꝯn̄r on̄dit p̄dicti ordinis ratōnem. licet em̄ ſpūſſanctꝰ principal̓r cā fuerit huiꝰ ordinatedeſcriptōnis. Narcus tamen fuit cauſa inſtrumentalis:⁊ ex parte eiuſ hic aſſignat̉ dicti ordinis cauſa. ⁊ primo exeius humilitate. ſcd̓o ex ſtudioſitate: ibi. Cuiꝰ ꝑ ſingula.