Druckschrift 
3 (1487)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Danielis

glorioſus ſuꝑ orbē terrarum. Et non ceſſabāt quimiſerant eos miniſtri regꝭ:ſaccendere fornacē naptaS ſtupa pice malleolis:et effūdebatur flama ſuperfornacem cubitis quadragintanouem: erupit incendit quos repperit iuxtafornacem de chaldeis. Angelus autem domini deſcendit cum azaria ſocijs eiusin fornacem: et excuſſit flamam ignis de fornace: fe-

cit mediū fornacis: qͣſi ven roris flantē: retigiteos oīno ignis neqꝫ ꝯtriſtauit: neqꝫ quicꝙͣ moleſtie intulitʰ Tūc hi tres qͣi ex vnoore laudabant et glorificabant benedicebat deū infornace dicētesˡ Bn̄dictꝰ esdn̄e deus patꝝ noſtroruꝫ:laudabilis gl̓ioſus ſuꝑexaltatus in ſcl̓a. Et benedictū nomen glorie tue ſanctum laudabile ſuꝑ exaltatum in oībꝰ ſeculis. Be-

regnū ſuū. e Et ceſſabant. Deſcpͥta ꝯmēdatōediuine eqͥtatis. hic ꝯn̄r ponit̉ ꝯdeſcēſio ſue bonitatꝭincendēs noxios liberās innocētes. circa quod quatuor tanguntur. Primū eſt fornacis incendium cumdicitur. e Et non ceſ. miniſtri regis qui miſeranteos. in fornace..ſ. iſti erant fortiſſimi de exercitu regꝭ: vt dictūeſt.t Succēderefornacē napta.qd̓ eſt genus bitumis inuentūcirca babyloniāet maxīe nutritignē: vt dic̄ Saluſtiꝰ ẜꝫ alios ſt̄oſſa oliuaꝝ arefctā amurcag Et ſtu. pce malleolis. i.ſarmētꝭ. ſcd̓o ſb̓dit̉ chaldeoruꝫexcidiū cuꝫ dr̄.Et effūdebatur pꝫ lr̄a. t̓cio angelicū p̄ſidiumſubditur cuꝫ dr̄Angelus auteꝫ dn̄i deſcendit cum azaria ⁊cͣ. Quartopueroꝝ remediū dr̄. Et tetigit eos om̄ino ignis⁊cͣ. pꝫ lr̄a. Sꝫ querit̉ hic quō iſti pueri ſūt leſi īfornace. dicūt aliqͥ hoc factū eſt hoc angelusexcuſſit flamā de fornace vt hic dr̄: et appoſuit aliquarefrigeratiua interius. vnde dicitur hic fecit mediūfornacis quaſi ventum roris flantem. tunc ẜm hancviā oportet dicere erat ardor in fornace: nec ẜmeffectū. nec ẜm rem vel actum primū. Sed hoc videt̉ veꝝ. qꝛ.. dictū ē fuerūt poſiti ī fornace ligati tn̄ignis ꝯſumpſit vincula eoꝝ. qꝛ ambulabāt ī camino: ꝯſumpſit eoꝝ corꝑa ſſic patet pueris exn̄tibꝰī fornace erat ibi ardor iguis: ſolūmō ẜm vl̓ actūprimū. ſꝫ etiā qͣꝫtū ad effectū vel actū ſcd̓m: quod ēburere: exquo ꝯbuſſit vincula eoꝝ. Itē infra eo. capi.dicitur: ambulabant in medio ignis ardētis. Dicēdum igitur ſalus pueroꝝ facta eſt diuina virtute ſuſpendente actū ẜm ignis .i. effectuꝫ: manente tn̄ actuprimo. quia cum creatura obediat creatori in om̄ibuspoſſibilibus fieri poteſt virtuteꝫ diuinā conſeruariardor ignis in actu pͥmo ſine ſcd̓o. qꝛ prius pōt abſolui a poſteriori. Et ſicut poteſt virtus diuīa ſuſpēdereactus ignis ſimpl̓r: ita pōt ſuſpendere circa vnū obiectum abſqꝫ hoc ſuſpendat circa aliud. ſic ſuſpēditactum ignis circa corpora pueroꝝ circa vinculacorum: nec circa eos qui fornacē incendebāt. Sꝫ contra p̄dicta pōt ſic argui: qꝛ admīſtratio rerum obſeruatio ſunt idē realiter ẜm aliquos. Adminiſtratō aūtimportat applicatōem rei ad effectuꝫ. ergo conſeruari pōt ī actu primo ignis qͥn exeat ī ſcd̓m actū appoſito combuſtibili. Itē calefacere ſe ineſt igni. illud autem quod ſe ineſt alicui pōt ab eo ſeꝑari. ergo impoſſibile ē ignis maneat in actu primo non cōburat appoſito combuſtibili. Ad primū dicendū admīſtratio reꝝ cōſeruatio poſſunt dupl̓r accipi. Unomo ex parte cauſe inqͣꝫtuꝫ ſunt actiōes dei in ipſo mauentes. ſic ſunt ideꝫ realit̓. qꝛ in deo eſt niſi vnicaactio intrinſeca que ē ideꝫ quod ſua ſub̓a. Alio exparte effectus eſt ī creatura. ſic differt admīſtratōa ꝯſeruatōe. ſicut em̄ in artificibus videmus aliud eſtinſtr̄m ꝯſtituere in eſſe: et aliud ipſo conſtituto vti. vtpatet de ſecuri. ita intelligendū eſt ī ꝓpoſito. qꝛ creature ſunt dei artificiata. aliud eſt creaturā in eſſeducere ſeu tenere quod eſt conſeruare: et aliud ipſam

ad operationē applicare: quod eſt admīſtrare. et hocpoſterius ad ip̄m conſeruare vt patet. Licet auteꝫ poſterius poſſit eſſe ſine pͥori. tn̄ prius poteſt ſine poſteriori. et pōt ignis ꝯſeruari abſqꝫ hoc agat: tamēecōuerſo. eadē rōe pōt ſic ꝯſeruari agat in vnum et jaliud vt dictūē. Ad ſecunduꝫdicēdum calefacere ineſt ſe igni:ſꝫ hoc ē tercioꝑſeitatꝭ. tale pōtſeꝑari. Illud autēquod ſe ineſt primo: pōt abaliquo ſeꝑari: etiāvirtute diuīa. quiaponitur in eius diffinitione. valet argumētuꝫ.aūt dr̄ angelꝰ fecit mediū fornacꝭquaſi ventū ⁊cͣ. Dicendum eſt licetmiracula fiāt ſolavirtute diuina pͥncipaliter: tn̄ angelicirca hoc hn̄t aliqn̄aliquod miſteriuꝫ:ſic hic flama effuſa eſt extra fornacem factum eſt virtute angeli. ſed pueri exiſtentes intra fornacem non ſunt leſi: hoc factum ēdiuina virtute. igitur ꝓpter tale mīſterium predictum dicit ſcriptura hoc feciſſe angelum.h Tunc hi tres. Poſita cōdeſcēſione bonitatis diuinecirca pueros ꝯn̄ter ponitur collaudatio diuine maieſtatis ab ipſis. diuidit̉ ī duas ꝯtes: qꝛ primo iſti pueri deum laudant. ſecundo ad laudē dei creaturas inuitāt ibi.Bn̄dicite oīa oꝑa. Prima adhuc ī ſex. qꝛ primo laudātdeū in ſe. ſcd̓o in appropriato ſibi noīe. Et bn̄dictū nomenglorie tuę. tercio in aſſumpta humanitate. Bn̄dictus esin tēplo. quarto in btā virgine. Bn̄dictus es in throno.qͥnto ī angeloꝝ diſtinctione. Bn̄dictus es intuerꝭ. ſexto in celo empyreo continēte. Bn̄dictus es ī firmamēto. Et nota in omnibꝰ iſtis modis quatuor noībusmuniter vtitur. quia deus benedictus dr̄ ratione creationis: Laudabilis ratione ꝯſeruatōnis. Elorioſus. rōneꝯſummate fruitōis. Superexaltatus. rōne incōprehēſeꝑfectionis. qꝛ excedit omne quod de ip̄o dicimus cogitamus. vel aliter ſic. qꝛ deus dr̄. Bn̄dictus. rōne bonitatꝭGlorioſus. rōe ſapīe. vn̄ dicit Ambro. Gloria ē clara neticia. Superexaltatus. rōne potētie. Laudabilis. qͣꝫtumex iſtis deriuat̉ ꝑfectio ī creaturis. Dicit ergo primo.i Bn̄dictus es dn̄e deꝰ pr̄m noſtroꝝ. de pr̄ibus fittio. qꝛ ex meritꝭ patꝝ ꝓcedebat eoꝝ liberatio. ſequitur.k Et benedictum nomen. hoc eſt nomen domini tetragrammaton: quod eſt deo appropriatū nulli alij attributuꝫ. quia ẜm dicit ra. Moy. illud nomen ſignificatdiuinā ꝓprietatem intrinſecā om̄ibus alijs ſeꝑatꝭ. Aliaautē nomina diuina imponūtur ab operibus diuinis. ſicut patet de hoc nomine heloim in hebreo: vel deus in latino qd̓ imponit̉ a generali ꝓuidētia. ꝓpter hoc cōicat̉alijs quandā ꝑticipatiōeꝫ. vn̄ iudices dicunt̉ heloymvel dij: vt hr̄ Exo. xxij. Si latet fur: dn̄s domus applicabitur ad deos .i. ad iudices ⁊cͣ. multo magis alia noīa diuina hoc cōicātur. Nomē autē dn̄i tetragrāmatonnulli alij cōicatur: ſꝫ de ſolo deo dr̄. l Bn̄dictus es intemplo. iſtud templū eſt humanitas xp̄i. qꝛ in xp̄o hītatplenitudo diuinitatis corporalit̓: vt dicit apl̓s ad Col̓.ij. ꝓpter hoc dr̄ apoca. xx. de celeſti hierl̓m. Tēplū vidi in ea. dn̄s deus ipſe eſt templū eius agnus.m Bn̄dictus es in throno ⁊cͣ. hoc eſt in beata virgine ſpāli coniuncta eſt deo ratione maternitatis. et dicitur ꝓprie ip̄ius thronus qꝛ in gremuio eius ſe

īdoZ2 iij