Eſaie
T factū ē¶vij.in diebꝰ achaꝫ filijᵈ ioathan filij ozie regis iuda:aſcēdit raſin rex ſyrie ⁊ facee filius romelie rex iſraelin hierl̓m ad p̄liandū ꝯtra
eam ⁊ non potuerūt debellare eam. Et nunciauerūtdomui dauidᵉ dicētes. Requieuit ſyriaᵍ ſuꝑ ep̄hraim⁊ cōmotum eſt cor eius etcor populi eiusᵏ ſic̄ mouēt̉
¶ In ca. vj. vbi dicit̉ in poſtil. Poſſet em̄ aliqͥs dicere¶ Additio .j.ꝙ verbū eius nō eſſet autenticū.Saias in principio ſue ꝓphetie dixit. Audite celi ⁊ auribꝰ ꝑtipe terra: qm̄ dn̄s locutus eſt ⁊ iōnullus poſſet dicere ei: ꝙ verba illa dixiſſet ſpūſuo ⁊ nō ſpū dei.niſi talis ꝯtradiceret ſue ꝓphetiequā qͥ negaret ſimiliter poſſet negare preſentē viſioneꝫ ⁊ ideo nōoportet dicereꝙ hec viſio ponitur ad ꝯfirmationē p̄dictoꝝ: ſꝫ ēviſio ꝑ ſe reuelata ꝓphete.In eodē capi. vbi dicit̉ in poſtilla: Sicut hiere. xvij.dicit̉: terra: terra: terra.¶ Additio. ij.Uod legit̉ in hicremia: terra: terra: terra audiverbū dn̄i. nō oportet vt intelligat̉ ad excitanlā maiorem attentionē ſicut iudei dicunt: ſꝫ addenotandū terre cui loquebat̉ expreſſam diſtinctionē.Erat em̄ terra cui loquebat̉ triꝑtita: cuius vna ꝑs dicebat̉ terra iudee: alia galylee: alia ꝟo trans iordanē:vtꝫ in libro qui dr̄ cāchedrin. vn̄ ad denotandū talē diuiſionē ter nominat terrā: ⁊ ideo in hoc loco cum ſeraphinter ſanctus clamabant: ad lr̄am plane intellligendum eſt ad deſignandā trinā diſtinctionē in diuinis ꝑſonis: ꝓut fides catholica tradit. vnde ⁊ quolibꝫ iſtorum trium noīm in cōcreto ſignificat ſanctitatē: vt denotet̉ pluralitas ſuppoſitoꝝ que ꝯcretiue intelliguntur. Verbū aūt ſubſtantiuū ibi ſubintellectū in ſingulari ponit̉: vt eſſentie vnitas intelligat̉. Et notanduꝫꝙ quidam expoſitores hebreoꝝ attendentes ꝙ in vnitate diuina que ſumma ē periculū eēt iterare nomīa q̄oīno ſimilia eſſent: exquo neceſſe eſſet vt intelligeret̉aliqua pluralitas: ideo aliter interp̄tati ſunt hec dictaſ. vt ſanctꝰ qͥ in primo loco dr̄: ⁊ etiā ſanctꝰ qͥ in ſecūdoloco dicit̉ intelligunt̉ in vocatiuo caſu: ſic ꝙ vterqꝫ ſeraphin clamabat ad alterū dicens. O ſancte ſanctusdominus deus exercituū ⁊cͣ. ⁊ hoc audent dicere: eo ꝙin lingua hebraica in his nominibꝰ nō eſt drn̄tia caſualis. ſꝫ hoc non valet aſpicienti ꝓprietatē harū diſtinctionū ꝓut hic ponunt̉. vn̄ tranſlatio chaldaica iſta trianomina de deo intelligit: ⁊ ideo he due expoſitiōes qͦspoſtillator ponit nō debent intelligi quaſi indifferenter conſonent litere: ſꝫ prima expoſitio nō eſt vere literalis: ſed quaſi a veritate litere fugitiua. Scd̓a aūt catholica ⁊ ꝓprie lr̄alis. vn̄ mgr̄ in. j. diſ. ij. Inter alia teſtimonia trinitatis q̄ in ve. te. inueniunt̉: hāc aucͣtemtanqͣꝫ a lr̄ali ſenſu ſumptam allegat.¶ In eodē ca. vbi dr̄ in poſtilla. Et dixit vade ad arguendū pctā regni iude.¶ Additio. iij.Icet eſaias in p̄cedētibus argueret multipliciter ppl̓m de pctīs eoꝝ: nunqͣꝫ tn̄ eoꝝ obſtinationē ꝑnunciauit: que obſtinatio in hac viſione fuit primo ſibi reuelata cū dicit̉: Audite ⁊ nolite intelligere ⁊cͣ. exceca cor populi huius. Un̄ nō eſt neceſſe dicendū ꝙ hec viſio p̄cedat alias ꝓphetias predictas: ſicut hebrei minus rōnabiliter dicunt. Nam in precedētibus arguebat pctā ⁊ ſcelera ppl̓i de mādato dei: vt dictū eſt. In hac aūt viſione ſibi iniunctum eſt vt excecationem ⁊ indurationē eoꝝ futuram tempore aduentꝰchriſti eis ꝓnunciaret.¶ In eode ca. vj. vbi dr̄ in poſtilla. Et adhuc decimatio in ea. qꝛ decime dant̉ a fidelibus eccleſie.¶ Additio. iiij.Bi nos habemus. Et adhuc decimatō in ea. inhebreo hr̄ quedā dictio q̄ licꝫ deriuet̉ a decē tn̄nō ſignificat decimatōne: ſꝫ ſignificat denā .i. numerū denariū in genere feminino: et eſt ſeuſus ẜm he-
breos: ꝙ a tꝑe huius viſionis adhuc remanebāt decem reges in iuda vſqꝫ ad tranſmigrationē babylonis incluſiueqͦ qͥdē reges apud eos ſunt ionathā: achaꝫ: ezechias. manaſſes: āmon: ozias: ioaꝫ: ioachim: icchonias: ſedechias.Poteſt etiā aliter intelligi iſte numerus denarius vt referat̉ ad illud qd̓ legitur Gen̄. xviij. vbideus cōceſſit abraeꝙ ſi inuenirent̉ ī ſodomis. x. iuſti: parceret toti ciuitati ꝓeis. vnde in hoc loco dn̄s dicebat eſaie ꝙ lꝫ ppl̓s eſſet itamalꝰ ſicut ppl̓s ſodoꝝ ꝓut s. dixeratj. ca. Audite ꝟbumdn̄i primipes ſodo.moꝝ tn̄ adhuc remanebat in ea .ſ. in iudea ⁊ hiel̓m dena:vicꝫ iuſtoꝝ qua volebat eos ſuſtinere ⁊ tolerare donec cō¶ Capl̓m. vij.muerterent̉.T factū eſt. Poſtqͣꝫ eſaias denunciauit regni iudepunitionē: hic denunciat eius liberatione a ꝑſecutione duoꝝ regū: vt tanqͣꝫ bonus ſamaritanꝰ poſt vinuꝫmortificatiuū infundat oleū lenitiuū. Sciendū tn̄ ꝙ principalis intentio ꝓphete eſt denunciare chriſti aduentuꝫ qͥinterponit̉. Vnde dicit Ra. ſa. ſuꝑ. ix. ca. zacha. ꝙ vniuerſi ꝓphete nō ſunt locuti niſi ſuꝑ annos redemptionis ⁊ addies meſſie. qd̓ eſt intelligendū de principali intento. et iōꝑs iſta in tres diuidit̉: qꝛ primo ꝑ ſignū dicte liberationiꝫdenunciat̉ chriſti incarnatio. ſecundo eius reſurrectio ſequenti ca. tercio eius aſcenſio. ca. ix. Sciendū tn̄ ꝙ hec diuiſio non eſt preciſa: qꝛ in ſecunda ⁊ tercia parte fit mentio de ꝯtentis: in prima qͣꝫtum ad aliud: qꝛ ꝓphete frequenter replicant idem: alio tamen modo: qꝛ mō exhortatiuoloquunt̉. Pn̄s aūt capl̓m in tres ꝑtes diuidit̉: qꝛ primoponit̉ regni iude imminēs ꝑiculum. ſcd̓o ꝓmittit̉ liberationis beneficiū: ibi. Et dixit dn̄s. Tercio dat̉ huius liberationis ſignū: ibi. Et adiecit. Circa primū premittit̉ tp̄scum dicit̉. a ¶ Et factū eſt. qꝛ quarto anno regni ſui factū eſt qd̓ ſequit̉. b ¶ Filij ioathan filij ozie: ẜm ꝙ dicitRa. ſa. Hic expͥmunt̉ pr̄ ⁊ auus ipſiꝰ achaꝫ ad on̄gendūꝙ beneficiū diuinū factū ipſi achaꝫ: ꝓut in hͦ ca. deſcribit̉nō fuit factū ꝓpt̓ bonitatē ip̄iꝰ achaꝫ cū eēt ydolatra peſſimus. vt habet̉. iiij. Reg. xvj. ⁊ ꝑ ꝯn̄s indignꝰ diuino beneficio: ſed factū eſt ꝓpter meritū patris ſui ioathan qui fuitbonus: vt hr̄. iiij. Reg. xv. et ozie aui ſui qͥ dictus eſt etiaꝫazarias qͥ fuit etiam bonus ⁊ iuſtꝰ: vt hr̄. iiij. Reg. xv. Ueruntū poſtea anno. xxij. regni ſui ſuꝑbiuit: iō officiū ſacerdotale ſibi vſurpare voluit: ꝓpter qd̓ a deo lepra ꝑcuſſusfuit: quam patienter portauit habitans in domo ſeq̄ſtrata: ⁊ ſic pctm̄ eius purgatū fuit ꝑ pnīam ⁊ penā illatam.c ¶ Aſcendit raſin rex ſyrie ⁊ facee filius romelie ⁊cͣ. Iſtiduo reges non venerunt tunc ſimul contra regem achaꝫſed quilibet ꝑ ſe: ⁊ ſucceſſiue: ⁊ licet nō expugnauerint hieruſalem ciuitatem regiam: tamen de regno achaꝫ durerunt magnam predam: qꝛ nō poterat eis reſiſtere in cāpoẜm ꝙ dicit̉. ij. Paraly. xxviij. Tradiditqꝫ eū dn̄s deus inmanu regis ſyrie: q̄ ꝑcuſſit eū: magnāqꝫ predā cepit de eiꝰimperio. Et ſubdit̉ ibidem. Manibus quoqꝫ regis iſraditraditus eſt. et ꝑcuſſus eſt plaga grandi. d ¶ Et nunciauerunt .i. achaꝫ qui deſcēderat de domo dauid: ⁊ ppl̓o eiꝰ.e ¶ Dicentes. quia exercitus duoꝝ regum nō pōt ſic congregari: qͥn currat rumor ⁊ potiſſime ad illos ꝯͣ quos intendunt bellare: et quis fuerit ille rumor ſubdit̉.f ¶ Requieuit ſyria .i. rex ſyrie. g ¶ Suꝑ ep̄hraim .i. ſuꝑregnū iſrael: ſiue. x. tribuū. quia hieroboam primꝰ rex fuitde tribu ep̄hraim: vt habet̉. iij. Regū. xj. ⁊ alij poſt en̄ communiter. ꝑ hoc autē quod ſubdit̉: Requieuit ſyria ⁊cͣ. intelligit̉ ꝯfederatio duoꝝ regum ad veniendū ſimul ꝯͣ regnū iuda. ex hoc em̄ ꝙ qͥlibet eoꝝ ꝑ ſe victoriaꝫ habueratꝯͣ achaꝫ cogitauerūt ꝙ ambo ſil̓ poſſent deſtruere regnuꝫ⁊ trāſferre ad aliū: vt hr̄. jͣ. h ¶ Et ꝯmotū ēqregͥ
B B ij