Druckschrift 
Biblia latina : Mit der Glosse des Walafridus Strabo u.a. und Interlinearglosse des Anselmus Laudunensis
Einzelbild herunterladen
 

Iohannes

§ .i. inerfecto iohanne voluit dignitatē humanitatis ⁊ deitatis ꝑ miracula oſtendere nominādo locum⁊ tempu Oſt hec abijtiheſus trās mare galileę qd̓ eſt tyberiadis. Et ſequebat̉ eum multitudo magna: quia videbant ſignaq̨̄ faciebat ſuꝑ his qui īfirmabant̉Subijt ergo in montem iheſus: ⁊ibi ſedebat cum diſcipulis ſuis.Erat aūt ꝓximum paſca dies feſtꝰiudeoꝝ. Cuꝫ ſubleuaſſet ergo oculos iheſus. ⁊ vidiſſet quia multitudo maxima venit ad eum: dicit adphilippuꝫ. Unde ememus panesTvt ignorantiā diſcipuli demōſtraretvt māducēt hi; Hoc aūt dicebatfidem illius de futuro miraculo ꝯſulenstemptans eū. Ipſe enī ſciebat qͥdeſſet facturus. Reſpōdit ei philippus. Ducentoꝝ denarioꝝ panesnō ſufficiūt eis. vt vnuſquiſqꝫ moeadē ſimplicitate qua philippusdicum quid accipiat. Dicit ei vnꝰex diſcipulis eius: andreas fraterpuer hic vel rn̄us de diſcipulis fuit vel aliquisde turba.ſimonis petri. Eſt puer vnus hicqui habet quinqꝫ panes ordeaceIneqꝫ iſte adhuc ꝑfectus in fide ſdoctores nō ꝑfecte intelligētes legē. dicent qͥd cōfert lex ſalutios et duos piſces. ſed hęc quid

ſunt inter tātos; Dixit ergo iheſuſFacite homines diſcūbere. Eratſ legis littera multiplex ī ſimbolis ſadhuc īeis caro viuebataūt fęnum multū in loco. Diſcubuerunt ergo viri numero quaſi quinqꝫ milia. Accepit ergo panes iheſꝑ ſe ⁊ ꝑ apoſtolosſus ⁊ cū gratias egiſſet: diſtribuitdiſcumbentibꝰ. Similiter ⁊ ex piſcibus quantū volebant. Ut autēimpleti ſunt: dixit diſcipulis ſuis.Tilla ſubtilia ſacramēta q̄ nō poſſunt imꝑfecti caColligite q̨̄ ſuꝑauerantᶠ fragmētapere q̄ cōmittuntur apoſtolisne ꝑeant. Collegerūt ergo: ⁊ impleI varia vaſa ad portandū deputatauerunt duodecī cōphinos fragmētorum. ex quinqꝫ panibus ordeaceis ⁊ duobus piſcibus quę ſuperfuerunt his qui manducauerant.Illi ergo homīes cū vidiſſent qd̓ihūs fecerat ſignū. dicebāt. QuiaFmagne ſalutis mundo ē preco futurushic eſt vere ꝓpheta quiᶠ venturuseſt in mundum. Iheſus ergo cumcognouiſſet quia venturi eſſent vtꝓ miraculo panū volentes ſub hoc eſſe. ſub quovidebantur nō egereraperent eum ⁊ facerent eum regēIqui poſt occurrit crucifixoribꝰ Na quo deſcēderat paſcere turbas docēs proſꝑa mundi fugere etcōtra ea orarefugit iterumᶠ in montē ipſe ſolus.Ut aūt faciū eſt ſero: deſcenderūt

implere negligit: ęuangelica q̨̄ ꝑfectiora ſunt ⁊ ſubtiliora multo minus implere valebit.VI.Doſt hęc abiit. Poſt verba quibꝰ deitatis ſuę ⁊ humanitatis archana mōſtrauit: miraculo quinqꝫ panū quis eſſet ſubdit. vnde ait. poſt hęcabijt. Id ē. hͨ inuſitata ⁊ viſibilia ad cognitionē inuiſibilis dei ducūt. Sed⁊ myſtica ſunt. Mare enim ē ſeculum galileę .i. rotę. quia hic ē volubilitasnō erectio ad deum. Hoc tranſit iheſus reſurgēdo. vnde eum quē primumvna genſ iudeoꝝ: iamſequit̉ multitudo gentium. cupiēs inſtrui. ſanari ⁊ ſatiari. Iheſusautē diſcipulis in mōte ſpūalibꝰ altiora cōmittēs: turbis inferioribus ſimpliciora: ꝓximo paſca hoc agit docens eos. quibus facitdebere tranſire de mūdanis ad cęleſtia. Oculi iheſu ſunt dona ſpiritus. q̨̄ miſertꝰ aperit.ne errent veniētes adſe. Ipſe ſciens tēptatdiſcipulū. vt ille tarditatē ſuę fidei agnoſceret qui p̨̄ſente creatorede paucis ſufficientiāmultis poſſe fieri: dubitare nō debuit. Et pereius ignorantiā ſignificat ſpūalem intelligentiam iudęos in lege ignorare.Trans mare.Lyberiadis ⁊ capharnaum in eodem littoreex ꝑte noſtra. vltra inalio littore oppoſito locus eſt vbi miraculumiſtud factū eſt. Nec ꝓprie vocat̉ mare. ſed q̨̄dam magna iordanisrefluxio.Et ſequebat̉ ⁊cͣViſo hoc miracl̓o gētium magna turba ſequit̉. quia ſicut eos qͦsa corꝑis infirmitate ſanabat. intus ſpiritꝰ reintegrabat ſic ipſos amorbo īcredulitatis ſanabat̉. Cum ſubleuaſſet. Exemplo ſuo nosammonet leuare oculos cordis noſtri. vt ſi forte eo ducēte ad altitudinē actionis ⁊ ſcientię aſcendere ꝑmittamur. Turba ſequētiū carnaliū cogitationū nos nō ꝑturbet. necab altitudine ꝯtemplationis deijciat. ſed eā ſpūalibus eſcis quantū caperepoſſit paſcere curemus.Reſpōdit ei philippus. Adhuc philippus lacte doctrinę nutritusſolidū fidei ⁊ cognitionis cibū caꝑe nō valens: iuxta ſuę virtutis facultatēreſpōdit. impoſſibile exiſtimās tot paucis poſſe refici. ſꝫ eruditur deo nihil eēimpoſſibile. Philippus etiā qui interpretat̉ os lampadis figuram gerit prędicantium. quibꝰ in altitudine cum chriſto ꝯſtitutis de carnaliū hominū cogitationū turba paſcēda dominus quotidie loquit̉.Ducentorū. Centenarij duplicatus ſignificat ꝑfectioneꝫ bone actionis ⁊ rationalis ſciētię: q̨̄ erudiendis in fide non ſufficiunt. niſi eis altitudotheologie addat̉. q̨̄ animas ꝑ bonam oꝑationem purgatas ⁊ ꝑ ſcientiam rerum creaturarū illuminatas. ad ꝯſumnatā ſpūalium refectionum plenitudinem perducit.Eſt puer vnus. Hic puer ē moyſes legiſlator. cuius lex nemineꝫ adꝑfectum duxit. Unus quia vnitatē ęccleſię futurā p̨̄figurabat. Hic. i. in veteri. t. qd̓ qͣꝫuis nouo clareſcēte iam vileſcit: adhuc tn̄ oīo nō receſſit.

Quīqꝫ. Quinqꝫ panes ſūt vetꝰ lex ī. .v. libris moyſi. Ordeacei. qꝛ cibꝰ ērudiū. Medulla ordei tenaciſſima palea ⁊ vix ſeꝑabili tegit̉. ſic ſpūalis ſenſus hebręus populus puerili ſenſu legē portat quaſi onus nec clauſis paſcit̉nec alios paſcit. Duo piſces ꝓphetę ⁊ pſalmi. iam tꝑantes auſterum ſaporēlegis. Vel duo piſces. duę ꝑſone conſtitute in regimine populi: regia ⁊ ſacerdotalis. q̨̄ inter turbas fluctuantis populi quaſſant̉ nec deficiunt. in quibus vnꝰ chriſtus ſignificat̉ rex ⁊ ſacerdos. Fęnuꝫ: quia carnaliter ſapiebātī carnalibꝰ quieſcebātQuibꝰ vero venit chriſtus rex ⁊ ſacerdos carnem calcant vt ſpiritualiter reficiāt̉. Quīqꝫmilia populus qͥ ſub lege: vt languidi in quīqꝫ porticibus. Sed viri .i. ꝑfectiores qui ſūtdigni numero p̨̄ter infirmam etatē ⁊ fragilēſexum: ſunt quinqꝫ milia .i. ꝑfecte. v. ſenſibꝰcorporeis dominant̉ ⁊hi reficiunt̉ a chriſto.Accepit panes: nō nouos creauit. quia antiquā ſcripturam nō ſoluit ſed impleuit ⁊ docuit. Gratias agit docens nos de omnibusbeneficijs gratias agere. ⁊ intimās de noſtrarefectōne ſe gaudere ⁊ſalute. Multiplicauitqͥa de paucis illis totſcripturę emanauerūtFragmenta ſunt ſecretiora. q̨̄ ꝯmunis nō capit populus: hęc colligunt apoſtoli ⁊ cōmittuntur abiectiſ mundi⁊ corde ꝑfectis. Uidētes ꝓphetam vocantforſan ideo: quia adhuc in fęno reſident.Sed ⁊ vere ꝓpheta dicitur. quia dum aliqͥdp̨̄ſens docet angelꝰ dicitur: dum futurum p̨̄dicit. ꝓpheta: tamē qͥaverbum caro factū eſtdominus ē angeloruꝫ⁊ ꝓphetarum. Sed hęc quidſunt inter. Quaſilegis littera. vel corporei ſenſus quid ꝓſuntad multitudinē in te creditoꝝ: qui ſpūalia alimenta ſunt petituri q̨̄ omnemlitterā omnēqꝫ corporeū ſenſum ſuꝑant.Facite homines diſcumbere. Magiſter veritatis prius in ſimplicitate litterę quaſi in infimis locis ⁊ in ſimplicitate viſibilis creaturę auditores erudiuit. vt ſic in altitudinē ꝯtemplationis erigant̉. Illi ergo homines. Illi nondū plena fide ꝓficiebāt qͣre hunc deūdicere neſciebant. Nos certiores illis dicimus. hic ē verbū ſine quo nō eſt ꝓpheta vel angelus.Iheſus ergo. Qui volunt rapere ⁊ regem facere ſignificant diſcipulos ⁊ alios credenteſ: qui volunt p̨̄uenire tēpus regni eius: putantes eum ſicveniſſe vt iam regnaret: ſed hoc tēpore colligit̉ regnum qḋ in fine erit manifeſtum cū dicet. Percipite regnū qd̓ vobis p. e. Fugit ergo nō timens teneri. qui poſtea eiſdē colloquit̉ ſed ſignare volens ꝙ altitudo eius nō poteſt ītelligi. Fugit in montē .i. aſcendit cęlos: ſolus ſacerdos īterpellans ꝓ populo foris ꝯſtituto qui interim iactat̉ fluctibus. vnde ſubdit. Ut aūt fa. ē ſero Ut aūt factū. Sero mūdi ē poſt aſcenſionē chriſti ī quo diſcipuli deſcendunt ad labores mūdi ⁊ regunt nauē .i. eccleſiam. Et tenebrę iam factęſunt: quāto accedit finis mundi tātomagis frigeſcit caritas: creſcūt errores: