APrologusV331

¶ Incipit ꝓlogꝰ libri Ieſu filij ſirach qͥ Eccl̓iaſticꝰappellatur.Ultoꝝᵖ nobis ⁊magnoꝝꝰ ꝑ legeꝫ¶A⁊ꝓph̓a ſalioſqꝫᶜ qͥſecuti ſt̓ illos: ſapīaᵇ demonſtrata ē: ᵉ in qͥbo oꝑtetᶠ laudare iſraelᵍ doctrine ⁊ ſapīecā: qꝛ nō ſolū ip̄os loquentesᵗ neceſſe eſtᵏ eē peritos: ſꝫetiā extraneosˡ poſſe diſcētes ⁊ ſcribētes doctiſſimoſfieri.ⁿ Auꝰ meꝰ ieſus poſtqͣꝫſe ampliusᵖ deditꝭ ad diligētiam lectōnis legis ⁊ ꝓph̓arū ⁊ alioꝝ libroꝝ qui nob̓ a

parentibꝰ nr̄is traditi ſuntvoluit ⁊q ipſe ſcribere aliqͥdhoꝝʳ q̄ ad doctrināˢ ⁊ ſapīaꝫꝑtinēt:ᶜ vt deſiderātes diſcere: ⁊ illoꝝ ꝑiti fieri magisfmagiſqꝫ attendāt aīoʸ ⁊ cōfirmentᶻ ad legitimā vitaꝫ.Hortor itaqꝫᵇ veīre vos cūbeniuolētia: et attentioreſtudio lectōeꝫ face̓:ᵈ ⁊ veniāhabere in illisᵉ in quibꝰ videmur ſequētes imaginemſapientie: ⁊ deficere in verborū ꝯpoſitione.ᵍ Naꝫ deficient verba hebraicaᵇ qͣndo fuerintꝭ trāſlata ad alteram linguam. Non auteꝫ

¶ Incipit ꝓlogus in Eccleſiaſticum.Ultoꝝ nobis ⁊ magnoꝝ. Iſtū ꝓlogū ꝯpofuit ieſus filiꝰ ſirach hieroſolymita: et p̄poſuiteccleſiaſtico: cuiꝰ ipſe ꝯditor fuit. Diuidit̉ autem iſte ꝓlogꝰ in qͣtuor ꝑtes. In pͥma on̄dit̉ppl̓s iſraeliticꝰ laudabilis in duobusin ſapīa .ſ. ⁊ doctrina. Sapiam em̄ dediuinis q̄ ē reſpctūcredendoꝝ habuitex lege ⁊ ꝓph̓is vn̄hic dr̄. Multoruꝫnobis ⁊ magnoruꝫꝑ legem ⁊ ꝓphetas⁊cͣ. Doctrinam ꝟod̓ moribus que eſtreſpectu agendoꝝhabuit in moralibꝰlibris. Unde dr̄ h̓.Alioſqꝫ qui ſecutiſunt illos ⁊cͣ. vel ſapientiaꝫ habuit q̄ſibi neceſſaria eratad cognitōneꝫ myſteriorum. Un̄ dīhic. Multorū nobis et magnoꝝ ⁊cͣ.Doctrina aūt habuit que neceſſariaerat ad eruditōemalioꝝ. vnde ſeqͥturQuia nō ſolū ip̄os loq̄ntes ncc̄e eſt ꝑitos eē ⁊cͣ. In ſcd̓apte auū ſuū que imitari ꝓponit: ī hͦ imitabilē on̄dit: ꝙ ꝑv̓tile ſtudiū vtilia ml̓ta ſcripſit: vn̄ dicit. Auꝰ meꝰ ieſus ⁊cͣIn tercia qꝛ de hebreo in grecū tranſlaturꝰ erat difficultatem oꝑis et vtilitatem latenter inſinuat: hortans lectores beniuolos ⁊ attentos eē: ⁊ veniā petens ſi deficiat inverboꝝ ꝯpoſitōne. Un̄ dicit. Hortor itaqꝫ vos ⁊cͣ. Subiungit aūt rōnem qͣre parcendū eſt ei .ſ. qꝛ verba hebraica melius ſonāt in ꝓpria lingua qͣꝫ ad aliam tranſlata. Etde hoc ponit multa exempla: vn̄ dicit. Deficiūt verba hebraica ⁊cͣ. In quarta ꝑte on̄dit qn̄: vbi. qualiter. ⁊ qͣre copoſuit librū iſtū. Qn̄: cū dicit. Nam in octauo ⁊ .xxx. āno⁊cͣ. Ubi: cū dicit. Poſtqͣꝫ ꝑueni in egyptum ⁊cͣ. Qualit erqꝛ diligenter ⁊ laborioſe: vn̄ dicit. Itaqꝫ bonū ⁊ neceſſariū putaui ⁊cͣ. Quare: vt informaret eos qͥ ẜm deū volūtviuere. Un̄ dicit. Dare et illis qui volebātꝭ aīm intēdere⁊cͣ. Expone lr̄aꝫ ſic. ¶ a ¶ Sapīa mul. ⁊ magno. myſteriorum alijs natōnibꝰ occultorū: ẜm ꝙ dr̄ in psͣ. Non fecittaliter om̄i natōni: ⁊ iudicia ſua non manifeſtauit eis.¶ Demōſtrata eſt .i. manifeſtata. ¶ b ¶ Nobis. iudeis.b ¶Per legē ⁊ ꝓph̓as .i. ꝑ pentatenchū moyſi. ⁊ libros ꝓphetarū. vel: Per legē .i. ꝑ legiſlatorē .ſ. ꝑ moyſen: ⁊ ꝑ prophetas qui in nobis fuerūt: ⁊ per alios doctores.c ¶ Qui ſecuti ſunt illos .i. qui fuerūt poſt illos: ſicut fuitſalomon: ⁊ phylo: ⁊ ceteri. vel: Qui ꝑſecuti ſunt .i. qͥ imitati ſt̄ illos in ſcriptis vtilibꝰ faciendis. ¶e ¶ In qͥbus .i.ꝓ quibus .ſ. lege ⁊ ꝓphetis: ⁊ alijs doctoribꝰ. vl̓. In qͥbꝰ .i.qͥbus mltꝭ ⁊ magnis myſterijs ſibi taliter manifeſtatꝭ.f ¶ Oꝑtet .i. opportunū eſt. ¶ f ¶ Laudare iſrl̓ .i. ꝯmendabilem dicere ppl̓m iſraeliticū. g ¶ Doctrine et ſapīe cā.qꝛ habuit ſapīam de diuinis qͦ ad credēda: ⁊ doctrinā demoribus qͦ ad agenda: Uel qꝛ habuit ſapīam ſibi neceſſariam ad cogitatōeꝫ myſterioꝝ: ⁊ doctrinā que neceſſariaeſt ad eruditionē alioꝝ. Hec vltima expoſitio magis cōcordat cū ſeq̄nti lr̄a qua dr̄. Quia nō ſolū ipſos loquētes⁊cͣ. Continua ſic. Oportet laudare iſrael cā ſapīe quā habuit in ſe: ⁊ cauſa doctrine alijs impenſe: ex qua potuer̄tꝓficere: ⁊ vtrunqꝫ neceſſarium fuit .i. vtile.Quia nō ſolū ipſos loquentes .i. ipſos docentes.71 ¶ Neceſſe eſt. id eſt vtile.

x ¶ Eſſe peritos. ſꝫ etiā extraneos .i. alienigenas vtileeſt. AlPoſſe fieri doctiſſimos: ⁊ diſcentes. ab alijs.ni ¶ Et ſcribentes ꝑ ſe. q. d. nō expedit: ꝙ ſoli iſraelitici ſicut veriti: ſed expedit ꝙ diſcentes ab eis poſtmodūpoſſint doctores fieri.pri habent. Dicentes. ⁊multū videt̉ ibimelior littera: ⁊planior qͣꝫ pͥma.Et rn̄det ei qd̓priꝰ dixerat: loquentes ⁊ ē ſenſus. Non ſoluꝫipſos loquētes.id eſt docentes.Neceſſe eſt peritos eſſe: etiā extraneos .i. alienigenas: vel aliosab ip̄is edoctosNeceſſe ē poſſefieri et dicentesalijs .i. doctoresEt ſcribētes doctiſſimos .ſ. ſcriptores vel cōditores libroꝝ ꝑitiſſimos. Iſtaꝫlr̄aꝫ magꝭ approbo. Uel alit̓ abillo loco. Doctrine ⁊ ſapiētie cā.quaſi dicat: laudabilis erat de ſapientia quaꝫ habebat: ⁊ de doctrinaquā alijs impēdere poterat. Quia non ſolum ip̄os loquentes. ſcꝫ moyſen et ꝓphetas: qui ꝑ ſpiritūſanctuꝫloquebant̉. Neceſſe eſt peritos eſſe. quia ſoli docebantur a ſpirituſancto immediate. Sed etiam extraneosid eſt alios qui iſtam gr̄am nō habebant. Neceſſe eſtpoſſe fieri diſcentes et ſcribentes .i. doctores ⁊ ſcriptores doctiſſimos.n ¶ Auus meus ieſus. filius ioſedech qui fuit vnus delxx. interp̄tibus. cuiꝰ nepos fuit iſte ieſus filiꝰ ſirach.Poſtqͣꝫ ſe amplius. qͣꝫ alij. vel: Amplius. p̄ ceterisſcripturis. p ¶ Dedit ⁊cͣ. voluit ⁊ .i. etiam.q ¶ Ipſe ſcribere aliqͥd hoꝝ .i. aliqͥd extrahere ⁊ ſcribere de libris qͦs legerat. notabiliter dixit aliqͥd: qꝛ ſcripſit dūtaxat .i. tm̄modo vel ſ. r ¶ Que ad doctrinaꝫmoꝝ. s ¶ Et ſapiam diuinoꝝ ꝑtinent. ¶t ¶ Ut deſiderantes diſcere. ſapientiā et doctrinā.v ¶ Et illorum periti fieri magis .i. habere peritiā dediuinis ⁊ moralibꝰ. Ex ¶ Magiſqꝫ attendant animoid eſt vt d̓ die in diē plus ⁊ plus ſint intenti ꝑ ea q̄ legerint in ſcriptis eiꝰ. 7y ¶ Et ꝯfirment̉. ꝑ ea que ibi inuenerūt. z ¶ Ad legitimam vitā .i. ad vitaꝫ gr̄e legedei informatā. a Mortor itaqꝫ vos lectores vel qͥcunqꝫ vultis addiſcere. ⁊b ¶ Uenire cū beniuolētia.vt benigne ignoſcatis mihi ſi in aliquo defecerim. qͥaopus eſt difficile. Fc ¶ Et attentiori ſtu. lect. facere. ideſt vt attente ſtudeatis et legatis: quia opus eſt. vtilevel ſic. Hortor itaqꝫ vos venire cuꝫ beniuolentia q̄ adaffectuꝫ vt nō inuideatis. Et attentiori ſtu. lec. facerequo ad intellectū: vt nō erretis. d ¶ Et veniā habere .i. mihi ignoſci. Fe ¶ In illis in quibus vi. ſe. imag.ſapientie. que eſt in ꝑabolis ſalomonis quē imitamurin hoc libro. Et hortor veniam habere .i. mihi ignoſci¶ ¶ Peficere in verboꝝ ꝯpoſitōne .i. in ordine vl̓ ornain illis quibus videmur.tu verboꝝ: Si ꝟo ita ornate non ordino verba in oꝑeiſto: ſicut ſunt in hebraico: et bene indulgēdum ē mihig ¶ Nam deficiūt verba hebraica .i. minꝰ eleganter ſonant. 7h ¶ Qn̄ fue. trāſla. ad aliam lingua. Hoc pōtexꝑiri in lingua ſua: multa .n. bene ſonanti vna linguaq̄ ſatis male ſonāt in alia: vel ad minꝰ nō ita bū̄ ſonāt