¶ Liber
¶ Incipit ꝓlogꝰ ī libros eoſdem ſalomonis.Ribꝰ nominibꝰ vocatū fuiſſeſolomonem: ſcripture manifeſtiſſime docēt. Pacificū .i. ſalomonē: ⁊ idida: hoc eſt dilectū dn̄i: ⁊ qd̓ nunc dr̄ coeleth..i. eccleſiaſtē. Eccleſiaſtes aūtgreco ſermone eſt appellatꝰ. qꝛ cetū .i. eccleſiam ꝯgreget: quē nos nūcupare poſſumꝰ cōcionatorē: eo ꝙ loquat̉ ad ppl̓m. ⁊ ſermo eiꝰ nōſpēaliter ad vnū. ſꝫ ad vniuerſos dirigat̉ generaliter. Porro pacificꝰ ⁊ dilectus dn̄i ab eo ꝙregno eiꝰ pax fuerit ⁊ eū dn̄s dilexerit appellatꝰ eſt. Nā ⁊ pſalmꝰ quadrageſimuſquartus⁊ ſeptuageſimꝰ primꝰ dilecti ⁊ pacifici tituloꝑnotant̉. Qui tn̄ etſi ad ꝓphetiā xp̄i eccleſieqꝫ ꝑtinentes felicitatē ⁊ vires ſalomonis excedūt: tn̄ ẜm hyſtoriā ſuꝑ ſalomonē ſcripti ſūtItaqꝫ iuxta numerū vocabulorū: tria volumina edidit. ꝓuerbia: eccleſiaſtē canticū canticorū: in ꝓuerbijs ꝑuulū docens: ⁊ quaſi de officijs ꝑ ſnīas erudiēs. Unde ⁊ ad filiuꝫ ſermocrebro repetitur. In eccleſiaſtē vero mature virū etatis inſtituēs: ne quicqͣꝫ in mundi rebusputet eē ꝑpetuū ſed caduca ⁊ breuia vniuerſaq̄ cernimꝰ. Ad extremū iā ꝯſummatū virū: etcalcato ſeculo p̄ꝑatū in cāticis canticorū ſpōſe iūgit āplexibꝰ. Niſi eī priꝰ reliq̄rimꝰ vicia⁊ pōpis ſeculi renūciātes expeditos nos adaduentū p̄ꝑauerimꝰ nō poſſumꝰ cātare cāticūcanticorū. Sꝫ ⁊ hoc diligētiꝰ attendēdū. treslibros auctore diuerſo eē ītitulatos. In prouerbijs eī notant̉ ꝓuerbia ſalomonis filij dauid regis iſrael. In eccleſiaſtē ꝟo ꝟba eccleſiaſtes filij dauid regis hieruſalē Suꝑfluū qͥppe ē iſrael hic qd̓ male ī grecis ⁊ latinis cōdicibꝰ īuenit̉. In cātico āt cāticorū nec filiꝰ dd̓nec rex iſrl̓ ſiue irl̓m p̄ſcribit̉. ſꝫ tm̄ cāticū canticoꝝ ſalomōis Sic̄ eī ꝓuerbia ⁊ rudis īſtitutōad duodecī tribꝰ ⁊ ad totū ꝑtinet iſrael. ⁊ qūocōtēptꝰ md̓i nō niſi metropolitis cōuenit hocē hītatoribꝰ hieruſalē. Ita cāticū cāticorū adeos ꝓprie ꝑtinet̉ qͥ tm̄ ſuꝑna deſiderāt. Ad incipiētes ⁊ ꝓficiētes: ⁊ paterna dignitas. ⁊ regni ꝓprij merito vēdicat̉ auctoritas. Ad ꝑfectos vero vbi nō tīore erudit̉: ſꝫ amore ꝓpriūnom̄ ſuffic̄. ⁊ eqͣl̓ mgr̄ ē ⁊ neſcit eē ſe regē. Queoīa referunt̉ ad xp̄m ¶ Incipit alius ꝓlogus.Res libros ſalomonis .i. ꝓuerbiaeccleſiaſtē: ⁊ cāticū canticoꝝ: veteritſeptuagīta interp̄tū auctoritati reddidi vel antepoſitis lineis. ſuꝑfluaLqueqͣꝫ deſignās. vel ſtellis titulo p̄notatis. eaq̄ minus habebātur īterſerēs. vt plenius paula ⁊ Euſtochiū cognoſcatis. qͥd in libris nr̄isminus ſit qͥdue redūdet. Necnō ēt illa q̄ īꝑititrāſlatores male ī līguā nr̄am de greco ſermone verterāt oblitteras ⁊ ātiquās curioſiſſima
ꝟitate correxi. Et vbi p̄poſtero ordine atqꝫ ꝑuerſo ſnīaꝝ fuerat lumē ereptū ſuis locis reſtituēs feci ītelligi qd̓ latebat. Porro ī eo libroqͥ a pleriſqꝫ ſapiētia ſalomonis īſcribit̉. ⁊ in eccleſiaſtico quē eē ieſu filij ſirach nullus ignorat calamū tꝑaui tm̄ modo canonicas ſcripturas vobis emēdare deſiderās: ⁊ ſtudiū meuꝫcertis magis qͣꝫ dubijs cōmēdare. Iō greco⁊ hebreo p̄fatiuncula vtraqꝫ ī libro p̄miſſa eſtqꝛ nōnulla de greco hoc ad illuminatōneꝫ ſenſus ⁊ legētis edificatōꝫ. vel iuſerta hebraicetrāſ latōi: vel extrīſecus iūcta ſunt. Et idcircoqui legis ſemper peregrina memento.¶ Capitulū .j.Arabole ſalomonis. Circa primū librūſalomonis qui dicitur ꝑabole. aliqͥ dicunt ꝙ iſte liber fuit ordīate conſcriptꝰa ſalomone vſqꝫ ad. xxiiij. ca. incluſiue⁊ in reſiduo huius libri continentur parabole a ſapiētibꝰ qͥ fuerūt cū Ezechiarege Iuda cōpoſite. Sed hoc videt̉ falſuꝫ qꝛ in pͥncipioxxv. c. premittitur quaſi pro prologo. He quoqꝫ parabolę ſalomonis quas tranſtulerunt viri ezechie. Ex quo patet ꝙ illas cōpoſuit ſalomon. ſicut ⁊ precedentes. ꝓpterquod dicunt alij. ꝙ ſalomon omnes fecit. ſed viri ezechieomnes de cedulis ⁊ membranis vbi fuerant deſcripte abaudientibus illas collegerunt in hoc libro reponendo. ⁊hec vocatur tranſlatio. Sed nec iſtud videtur verum: qꝛin principio libri non fuiſſet poſitum. He quoqꝫ ꝑabole⁊cͣ. de omnibus vniformiter predicendo. vel in fine de oībus precedentibus concludendo. hoc etiam videtur perhoc quod ibi dicitur. He quoqꝫ ⁊cͣ. quod videtur facerequandam diſtinctionem inter precedentes ⁊ ſubſequentes per modum adiunctionis ſequentium ad precedentes ⁊ ſubſequentes. propter quod alij dicunt ⁊ melius vtvidetur ꝙ omnes parabole in hoc libro contente ſunt verba notabilia a ſalomone dicta inter viros ſibi aſſiſtentes⁊ eius ſapientiam audientes. vt dixit ei regina ſaba tercioReg. x. Beati viri tui ⁊ beati ſerui tui qui ſtant coram teſemper ⁊ audiunt ſapientiam tuam. ⁊ ab iſtis verba predicta ſalomonis ſcribebantur in mēbranulis. poſtea fuerunt collecta ⁊ in vno libro collocata. ſed a quo facta fuithec collectio non habetur in hebreis doctoribus vel latinis. ⁊ hoc vſqꝫ ad. capit .xxv. excluſiue. Ab illo v̓o locoverba ſalomonis notabilia. que non erant hoc modo collecta tempore Ezechie regis iude in quo homines fuer̄tſtudioſi in verbis prophetarum ⁊ dictis ſapientum reſiduum fuit collectuꝫ. ⁊ precedenti collectioni in vno volūmine coniunctum. vnde ⁊ vltime collectioni premittiturHe quoqꝫ parabole ſalomonis quas tranſtulerunt viriEzechie regis iuda. In hebreo v̓o habetur. Quas fortificauerunt viri ezechie. quia prius erant in cedulis diſperſe⁊ quaſi neglecte. ⁊ ſic fuerunt quodāmodo fortificate qͣndo fuerunt prime collectioni coniuncte. que iam inter libros ſacros computabatur. ¶ Prima v̓o collectio cuiꝰactor ignoratur duplex eſt. vna a principio libri vſqꝫ ad decimum capitulum excluſiue. alia a decimo capitulo vſqꝫad. xxiiij. capituluꝫ incluſiue. Unde et in principio. x. ca.quaſi pro nouo prologo ponitur parabole ſalomonis ⁊c̄.Sciendum tamen ꝙ non omnes parabole a ſalomoneprolate repoſite ſunt in hac triplici collectione. quia dicitur. iij. Reg. iiij. Locutus eſt ſalomon tria milia parabolas. tot v̓o non continentur in hoc totali libro. Sciendūetiam ꝙ actores iſtarum collectionum non ſunt nec dicūtur actores huius libri. ſed ſalomon qui parabolas cōpoſuit. ſicut eſdras non dicitur actor libri pſalmorum vel qͥcunqꝫ alius qui pſalmos in vno volumine collegit. ſꝫ ip̄edauid qui pſalmos pro maiori parte compoſuit. eo mo-