¶ Liber

tia. Hmōi v̓o ſūt in hplici gradu. qꝛ quedā ſunt ſic remota ꝓpt̓ cognitōꝫ rei cogſcēde. ⁊ aliqͣ ex cogͦſcētis cognitōe.Et aliqͣ ꝓpter modū cogͦſcendi. Primū adhuc eſt in triplici gradu. Primus eſt ꝓpter rei cognoſcende eminentiaꝫcuiuſmodi ſunt diuiua maxime circa ꝑſonarū ꝓpria. id̓ode talibus facte ſunt reuelatōnes ꝓphetice. Eſa. vj. per ſeraphinter ſanctus clamantia ⁊ clarius eſt in nouo teſtamento. vt. j. Ioh̓. v Ures ſunt qui teſtimonium dant ī celo. pater. verbum. ⁊ ſpirituſſantus. ⁊ hi tres vnū ſunt. Secundus gradus eſt propter rei cognoſcēde latentiam. cuiuſmodi ſunt cordiu ſecreta ſoli d̓o cognita. Unde ⁊ rogitatio ſymonis magi per reuelatōnem fuit cognita petro.Act̉. viij. Unde dixit ei. In felle amaritudinis ⁊ obligatōne iniquitatis video te eſſe. Cogitabat enim gratiaꝫ ſpirituſſancti vēdere. Tercius gradus eſt propter rei cognoſcende diſtantiaꝫ. que diſtantia vno modo accipitur ex ꝑte loci. ⁊ hoc modo heliſeus per ſpiritū ꝓpheticuꝫ diſtāsper magnum ſpacium vidit Giezi accipientem muneraa naaman ſyro. vt habetur. iiij. Reg. v. Alio modo accipitur diſtantia ex ꝑte tēporis .ſ. preteriti vel futuri. Preſensenim tempus non diſtat a nobis. De diſtantibus v̓o ẜmpreteritum facta fuit reuelatio moyſi quādo prophetauide creatōne mundi. vt dicit Greg. ſuꝑ Gzech̓. De diſtantibus vero ẜm futurum fiunt cōmuniter reuelatōes ꝓphetice. vt patet intuenti ſacram ſcripturam. propter quod ꝓphetia diffinitur a caſſiodoro ſic. Prophetia eſt diuina īſpiratio rerum euentus immobili veritate denuncians.Secundo aliqua ſunt remota a cognitōne noſtra propterconditōnem cognoſcentis. ⁊ hoc propter aliquem cognoſcentis defectum. qui ſuppletur per ſpiritū propheticumEt hoc modo. Abias ſylonites cognouit vxoreꝫ hieroboam domū ſuam ingredientem. qͣꝫuis cecus eſſet. vt habetur. iij. Reg. xiiij. Tercio modo aliqua ſunt remota a cognitōne humana propter cognoſcendi modū. ſicut ſalomon habuit noticiam animaliū ⁊ plantarū. vt habet̉. iiReg. iiij. non per exercitiū ſtudij ſed ꝑ inſpiratōnem ſpirituſſancti. Circa ſecunduꝫ notandū ꝙ ad prophetiam proprie dictam requiritur cognitō intellectiua ẜm ꝙ habeturDan̄. x. Intelligentia opus eſt in viſione. ⁊ ideo ſi alicuifancto cōmunicetur aliquid ad prophetiaꝫ pertinens. abſqꝫ tali intelligentia non dicitur propheta. niſi forſitan valde large ⁊ improprie. quod cōtingit tripliciter. Uno modo ſicut ī viſiōe. ſicut pharao vidit ſpicas Gen̄. xlj. Et balthaſar manum ſcribentem in pariete Dan̄. v. ille dormiēsiſte vigilans. neuter tamen eoꝝ fuit propheta. quia viſionem non intellexit. ſed Ioſeph ⁊ daniel qui viſiones intellexerunt. Secundo hoc contingit in locutōne. ſicut Cayphas Ioh̓. xj. dixit quid propheticum. d. Expedit vobisvt vnus moriatur homo pro populo. ⁊ non tota gens pereat. Intendebat enim ſolum dare cōſilium de morte xp̄iꝙ eſſet expediens. qͣꝫuis eſſet innocens. ne occaſiōe ip̄iusvenirent romani ⁊ tollerent locū ⁊ genteꝫ. ſed a ſpirituſancto factum eſt ꝙ hoc conſiliuꝫ ſic protulit. ꝙ mors xp̄i futura foret ꝓ ſalute ſpirituali totius mundi ip̄o caypha h̓ignorante. ⁊ ꝓpter hoc non fuit propheta proprie loquedo. ſicut nec aſina balaam fuit animal rationabile. qͣꝫuisper linguam eius fuerit ꝓlatum verbum rationale angelo linguam illius mouente abſqꝫ tamē cognitione aſineſicut plenius dixi ſuꝑ Ioh̓. Tercio modo cōtingit hoc inoperatōe .ſ. quando ſpūſſctūs impellit aliqueꝫ ad aliquidagendū. quod hꝫ proſperuꝫ euentuꝫ. qͣꝫuis homo ſic motus hoc ignoret. ſicut iudicum. xj. dicitur de iepte ꝙ irruitin eum ſpūs dn̄i .ſ. ad pugnandum contra filios ammoſtn̄ non fuit ſibi reuelata victoria futura: ⁊ ꝓpter hoc nō dicitur ꝓpheta: ſed talis motus vocat̉ ſpūſſancti inſtinctusqui eſt caſus ꝓphetie ẜm doctores .i. aliquid deficiēs a ratione prophetie. ⁊ talis motus eſt ſimilis motui ipſius bene fortunati. qui mouet̉ ad aliquid bene agendum ſine tamen ratōne ⁊ cognitōne preuia: vt habet̉ in libro de bonafortuna. differt tn̄. quia motꝰ bene fortunati eſt a cauſa naturali .ſ. ab influētia orbis vel intelligentie motricis. vt di-

modo in tota ſcriptura ſacra. qꝛ hic eſt ſubiectū ſeu materia ꝑ modū laudis. ꝓpter qd̓ dr̄ liber pſalmoꝝ id eſt laudū diuinarū ꝓpter qd̓ etiam ab alijs doctoribꝰ cōiter dr̄ ꝙcōtinet totā ſacrā ſcripturā ꝑ modū diuine laudis. Et idede magnitudine materie huiꝰ libri pōt dici illud Exo. iij.Uadā ⁊ videbo viſionē hāc magna. qd̓ eſt verbū moyſiinterp̄tatur extractus de aquis. qꝛ nullus eſt aptus ad cōſideratōem veritatis in hͦ libro cōtente: niſi fuerit extractꝰab aquis voluptatū pn̄tis vite. Unde dr̄ Eſa. xxviij. Queintelligere faciet auditū .ſ. dn̄s. Et rn̄det ꝓpheta. Ablactatos a lacte auulſos ab vberibꝰ .i. a corꝑis voluptatibus¶ Tercio in v̓bo ꝓpoſito tangit̉ cauſa formalis cū dr̄ ſuirexit. Circa qd̓ ſciendū ꝙ duplex ē forma .ſ. forma tractādi⁊ for̄a tractatꝰ. For̄a tractatꝰ ē diuiſio libri. d̓ qͣ dicet̉ pꝰ ī libri ꝓſecutōe. Forma v̓o tractandi eſt modus agendi quin ꝓpoſito eſt modus deū laudandi. vt p̄dictū eſt qͥcquidem̄ in hoc libro cōtinet̉. ꝑ modū diuīe laudis ponit̉. lausꝟo diuina oratio ē ſeu ſpecies or̄onis. Pratio aūt ẜm Damaſ. eſt aſcenſus mentis in deū. qui quidē aſcenſus notatur cū dr̄ ſurrexit. ꝓpter qd̓ dr̄ in pſalmo. lvj. Exurge gloria mea exurge pſalte. ⁊cͣ. Gloria eſt clara leticia cū laudeCognitio aūt ip̄ius dauid in hͦ libro cōtenta fuit valde clara qͣntum ſe extendit cognitio ꝓphetica. vt iā in ꝑte tactuꝫeſt. ⁊ poſtea plenius tanget̉. Eſt etiā deſcripta ꝑ modū diuine laudis vt dictū eſt. ⁊ ideo bene vocat̉ gloria ꝓpter qd̓dicit dauid. Exurge gloria mea. ⁊ addit. Exurge pſalteriū⁊ cythara. qꝛ aliqui pſalmi ab eo deſcripti cantabant̉ ī muſico inſtrumēto. qd̓ vocat̉ pſalteriū. ⁊ aliqui in cythara. vtvidebit̉ in ꝓſequēdo. ſicut ⁊ mō aliqͥ cantus ſiue note maꝓprie vocātur in viola. ⁊ alij in alijs inſtrumētis.¶ Quarto tangit̉ cā finalis cū dr̄ in nobis .i. ad vtilitateꝫ⁊ ſalutē nr̄am. homo em̄ eo ꝙ eſt capax dei ꝑ cognitōnem⁊ amorē eſt ordinatus ad quendā finē ſuꝑnaturalē ẜm illud Eſa. lxiiij. qd̓ oculus nō vidit nec auris audiuit. ⁊ ī corhominis nō aſcendit que p̄parauit deꝰ diligentibus ſe. Etqꝛ ad finē totaliter incognitu nullus pōt ſe dirigere. iō neceſſariū fuit aliqua diuinitus hominibꝰ reuelari. ꝑ que dirigerētur in finē ſuꝑnaturalē. hmōi aūt eſt ſacra ſcripturareuelata ꝓpter qd̓ d̓ ea dicit apl̓s Roma. xv. c. Quecunqꝫſcripta ſunt ad nr̄am doctrinā ſcripta ſunt. vt ꝑ pa. ⁊ ꝯſol̓.ſcripturaꝝ ſpem habeamus. que ſpes eſt expectatio certafuture btītuūinis. Liber aūt pſalmoꝝ cōtinet totā ſacramſcripturā ꝑ modū laudis. id̓o eſt toti eccīe valde vtilis adſpem ⁊ ad cōſecutōem future beatitudīs. De quo poſſumus dicere illud Luce .j. Erexit cornu ſalutis nobis in domo dauid pueri ſui. Deꝰ em̄ ſanctus ⁊ benedictꝰ erexit nobis cornu ſalutis .i. ſcripturā ſacrā efficacē ad conſeq̄ndaꝫſalutē que eſt ſcriptura libri pſalmoꝝ vt dictū eſt in domodauid pueri ſui. qꝛ dauid ꝓ maiori ꝑte fuit auctor huiuslibri per quē ſi corde teneat̉. ⁊ oꝑe impleatur. in pn̄ti gratia habebit̉. ⁊ gl̓ia in futuro. Quod nobis cōcedat qui eſtbenedictus in ſecula ⁊cͣ.D euidentiā maiorē huius libri ⁊ aliorū libroꝝ ꝓphetaliū quoꝝ expoſitōi intēdo ſnſiſtere poſt iſtuꝫAnteqͣꝫ deſcendā ad textū huius libri querit̉ vtruꝫdauit fuerit eximius ꝓphetaꝝ. Et arguit̉ pͦ ꝙ nō. qꝛ Deūtero. vlti. dr̄. Non ſurrexit vltra ꝓph̓a in iſrael ſicut moyſes ⁊cͣ. gͦ videtur ꝙ moyſes fuerit excellentior ꝓph̓a qͣꝫ dauid. Itē Math̓. xj. dr̄. Inter natos mulierū non ſurrexitmaior iohāne baptiſta. qͥ fuit propheta gͦ dauid nō fuit eoexcellentior. In contrariū arguitur ꝑ gloſam pſalmi ſupra allegatā. q̄ dicit ꝙ dauid fuit eximius prophetarum.¶ Reſponſio. Quoniam iſta queſtio mota eſt ꝓpter ītellectum prophetarum generaliter. ideo quatuor hic ſunt videnda. Primum eſt de quibus fit reuelatō prophetica. ſecundum de gradibus prophetie. terciū de vario tactu ſpirituſſancti circa mentem prophete. quartum de comparatione ipſius dauid ad alios ꝓphetas. Circa primuꝫ ſciendum ꝙ propheta ẜm nominis interpretatōnem dicit̉ qͣi ꝓcul fans. quia denunciat ea que procul ſunt ſeu remota anaturali cognitōne humana. ⁊ ideo de talibus eſt prophe