Liber

ca. ij. ponenda ē hic origo ⁊ ꝓmotio huius cyri: ẜm enimꝙ habet̉ in ſcholaſtica hyſtō. Aſtrages rex medoꝝ ⁊ ꝑſarū vidit in ſomnis de ventre filie ſue egredi vitē totā aſiāoccupantē: ⁊ cum ſignificatū hꝰ quereret a cōiectoribusrn̄der̄t ꝙ ſignificabat pueꝝ ex ea naſcituꝝ: in tota aſia regnatuꝝ. ⁊ ip̄m de regno expulſuꝝ: qd̓ timens dariū cōſobrinū ſuū adoptauit infiliū: qꝛ filiū nō habebat. ſꝫ filiaꝫ vnamquā dedit cuidā militi ſimplici. ne puernatus de ea: magnorum amicoꝝ potentia vallaret̉: ⁊ cuꝫ hͦad maiorē ſecuritatē cū dicta filia eſſetgrauida. fecit tempus partus ipſiꝰ explorari. ⁊ puerū natum ad ſe apportari. quē dedit cuidā de ſuis principibusoccidendū. ſꝫ ille timens ne regnū ad matrem pueri deueniret. nō fecit. ſꝫ puerū in nemore expoſuit. ad quē ex diuina ꝓuidentia q̄ ſolet adeſſe qn̄ deficit humana: venit q̄dācanicula lactans puerū ipſum a feris ⁊ auibꝰ defendēdoquē paſtor regis inuenit ⁊ vxori ſue tradidit nutrienduꝫ:qͥ cū creuiſſet: ab alijs puerꝭ factꝰ eſt rex eoꝝ. ⁊ rebelles ſibi grauiter affligebat. intantū ꝙ pr̄es pueroꝝ cōqueſti ſt̓regi ad quē cū adduceret̉ conſtant̓ ⁊ intrepide dixit hec ſefeciſſe tanqͣꝫ rex eoꝝ. Rex ergo admirans pueri cōſtantiāin eo q̄dā ſigna ſui generis agnouit. ⁊ a paſtore veritateꝫrequirens: ip̄m eſſe nepotē ſuū inuenit. verūtn̄ erga eumplacatus fuit: credens ꝙ ſomniū ſuū impletū eſſꝫ ī regnopueroꝝ. ⁊ eū alendū tradidit illi principi cui prius eū tradiderat occidendū. filiū aūt eius clā occidi fecit: eo ꝙ fuerat inobediens ori eius: quod tn̄ illū principē nō latuit.Poſtea v̓o ꝑ tempꝰ magnū rex exercitum tradidit illi pͥncipi ad domandos aduerſarios. ⁊ ip̄e immediate receſſitIlle aūt princeps memor occiſionis filij ſui: ſuaſit exercitui. vt cyrū regem perſarū eligeret. vocans eum cyruꝫ .i.heredem. qͥ priꝰ ſpartaticus .i. catulus vocabat̉. eo ꝙ canicula lactauerat eū. qd̓ factū audiens aſtrages: collegit exercitum. vt pugnaret contra cyrū. ⁊ in primo cōgreſſu p̄ualuit. ſꝫ poſtea a cyro deuictus fuit. verū tn̄ cyrꝰ magis ſeexhibuit ei nepotē qͣꝫ victorem. naꝫ regnū hyrcanoꝝ ſibidimiſit. ⁊ dario auunculo ſuo regnū medorū. ita ꝙ poſteoꝝ mortem totū veniret ad manū ſuā. Poſtca vero cyrus ⁊ darius eius auunculus obſederūt babyloniā. quacapta ⁊ occiſo Balthaſar rege. Darius regnauit in babꝫlone duobus annis. quo mortuo. totū venit ad manū Cyri. ⁊ ſic fuit monarcha. ⁊ ī primo anno huius monarchiededit licentiā filijs iſrl̓ redeundi in iudeam. ⁊ edificanditemplū ẜm ꝙ d̓r hic. a ¶ In anno prīo cyri regis perſarū .i. anno primo qͦ monarchiā tranſtulit ad ꝑſas. qꝛ lꝫ regnū medoꝝ eēt honorabiliꝰ. tn̄ caput monarchie poſuit īꝑſide. eo ꝙ ibi primo regnauerat. ⁊ qꝛ ꝑ ſeip̄m ſublimauerant in regnū. b ¶ Ut cōple. v̓bū dn̄i ex ore hiere. Hiere .xxv. ca. Cūqꝫ impleti fuerint. lxx. anni viſitabo ſuꝑ regē babylonis ⁊cͣ. ⁊ ſil̓r. xxix. Cum ceperint impleri in babylone. lxx. anni. viſitabo vos ⁊ ſuſcitabo ſuꝑ vos verbūmeū bonū vt reducā vos ad locū iſtū. Dicūt aūt hebrei ꝙiſti. lxx. āni ſt̓ accipiēdi a tꝑe deſtructōis tēpli ꝑ nabuchodonoſor ⁊ fuerunt impleti ſexto anno darij. in qͦ cōpletūfuit templū. ſꝫ hoc eſt falſum. qꝛ ẜm oēs hyſtoriographosalios fuerūt multoplures anni. Supponūt etiā ꝙ cyrusregnauerit tm̄. xj. annis. qͥ tn̄ regnauit. xxx. ẜm hyſtoriogͣphos perſarū. Ioſephus aūt dicit ꝙ iſti. lxx. anni inceperunt a deſtructione templi predicta. ⁊ terminati fueruntanno primi monarchie cyri. Scd̓m vero expoſitores latinos iſti. lxx. anni cōiter incipiunt a deſtructione ciuitatis⁊ termīant̉ in anno primo cyri. ſꝫ qꝛ computant̉ ẜm chronicas. ad quā cōputationē ſeqͥt̉ mardocheū fuiſſe. cclix.

habemꝰ. qꝛ liber Eſdre incipit a reditu captiuitatis babꝫlonice a quo incepit regimē ſacerdotū tn̄ ſub deo principali rectore. de quo regimine dicit̉ verbū p̄aſſūptū. Eritſacerdos ⁊cͣ. In quo quidē verbo pͦ tangit̉ regētiū habilitas. cū d̓r ſacerdos .i. ſacerdotes: eo mō loq̄ndi quo dicit̉Exo. viij. Uenit muſca grauiſſima .i. multitudo muſcaꝝAd cuius intellectū ſciendū: ꝙ ẜm ph̓m primo pol̓. illi qͥſunt vigentes intellectu ſcientia ⁊ prudentia. illi ſunt aptiad regendum. qꝛ ſciunt ſe ⁊ alios dirigere in finē conumTalis aūt debet eē conditio ſacerdotū ꝓut dicit̉ Malaij. Labia ſacerdotis cuſtodiunt ſcientiā ⁊ legē requirent d̓ore eius. qꝛ angelus dn̄i exercituū ē. ſicut em̄ angelica natura ſuꝑior eſt humana ⁊ ideo homines ꝑ angelos regnntur: ſic ſacerdotes qͥ ſunt qͣſi mediatores iter deū ⁊ ppl̓mex hoc eī hūt aptitudinē ad regendū. Scd̓o in v̓bo ꝓpoſt.to tangitur huiꝰ regiminis auctoritas. cū d̓r. Suꝑ ſolioſuo. ſedere enim ſuꝑ ſoliū ꝓpriū ē habentis autoritatē diſcernendi. iudicandi. ac etiā corrigendi. Hanc autē auctoritatē habuerūt ſacerdotes a reditu captiuitatis babylonice ⁊ cura vt dictū eſt de qua pōt dici qd̓ ſcribit̉ Eſa. xvjPreparabit̉ in miſericordia ſoliū ⁊ ſedebitis ſuꝑ illud inveritate. reditus aūt de captiuitate babylonica factꝰ fuitex diuina miſericordia ⁊ fuit ꝑparatio ad hoc ppl̓us ꝑ ſacerdotes gubernaret̉. vt ptꝫ ꝑ p̄dicta. ⁊ ſic huius regimīsſoliū fuit ī miſcd̓ia preꝑatū. ⁊ bn̄ ſubdit̉. Et ſedebit ſuꝑ illud in veritate. qꝛ a reditu captiuitatꝭ babylonice quo tēpore p̄fuerūt ſacerdotes. nō legit̉ ppl̓us iſrl̓ ita declinaſſea veritate fidei ſicut ante. qꝛ temꝑibus iudicum ⁊ regummultociens maior pars ppl̓i. immo qͣſi totus ppl̓s declinabat ad ydolatriā ꝓpt̓ quā inducta fuit captiuitas babylonica. vt patuit ꝑ p̄dicta. ſꝫ a reditu captiuitatꝭ babylonice pauci legūt̉ a vitate latrie declīaſſe vtpote tꝑe machabeoꝝ aliqͥ ex ābitiōe ⁊ aliqͥ ex antiochi nobil̓ ꝑſecutiōe. etml̓ti eꝯͣrio ꝓ v̓itate fidei legūt̉ mortē acerbiſſimā toleraſſe ad gloriā dei: qͥ eſt bn̄dictus in ſecula ſeculoꝝ Amen.¶ Capl̓m primū.N anno primo Cyri ⁊cͣ. Liber iſte a qͦincipit regimen ſacerdotum vt dictuꝫeſt. cum ſibi annexis poteſt ſic diuidi.qꝛ primo tangit̉ huius regiminis ꝓceſſus. ſecundo incidens caſus qͥ duplexeſt. in vno habetur exemplum conſtātie contra Aman. in altero exempluꝫpatiētie ī libris Heſter ⁊ Iob. Librosautē Thobie ⁊ Iudith ⁊ Nachabeorū licet ſint hyſtoriales tamē intendo eos ad pn̄s ꝑtranſire. qꝛ nō ſunt de canone apud iudeos. nec apud chriſtianos. immo de ipſis dicit Hiero. in ꝓlogo galeato qui eſtꝓlogus ſuper libros Regū ꝙ auctoritas eoꝝ non eſt efficax ad ꝓbandū aliqͥd qd̓ in contentionē vel dubiū venit⁊ iō expoſitioni eoꝝ nō intendo inſiſtere: donec cū dei adiutorio ⁊ vita comite ſuꝑ oēs libros canonicos ſcripſeriſi aūt dn̄s vitā mihi cōceſſerit. ſuper iſtos libros ⁊ alios qͥcōit̉ ponunt̉ in byblijs qͣꝫuis nō ſint de canone ſcribere:potero dn̄o cōcedente. Liber aūt iſte diuidit̉ in tres ꝑtesqꝛ primo agit̉ de reductione ppl̓i ſub ieſu filio ioſedech.ſecundo de īſtructiōe reducti ꝑ eſdrā legis doctorē. vij. c.tercio de reedificatione muri ꝑ neemiā ducē. ibi. Uerbaneemie. ⁊ iſti tres fuerunt ſacerdotes vt ex ſeq̄ntibꝰ apparebit. De ſecūdo aūt libro eſdre. nō intendo ad pn̄s me ītromittere rōne dicta .ſ. qꝛ nō eſt de canone. Circa primūprimo deſcribit̉ reditꝰ ppl̓i: ſcd̓o fundatio templi. ca. iij.Circa primū. pͦ deſcribit̉ licentia data. ſcd̓o numerat̉ turba licentiata. ca. ij. Circa primū p̄mittit̉ cōfeſſio maieſtatis. ſecundo ſubdit̉ conceſſio libertatis. ibi. Quis ex vob̓tercio cōpletio volūtatis. ibi. Et ſurrexerūt. quarto collatio pietatis. ibi. Rex qͦꝫ cyrus. Circa primū prīo ponunt̉quedā preambula. ſcd̓o cōceſſio ip̄a. ibi. Hec dicit cyrusPrimū p̄ambulū eſt. qꝛ notat̉ tempꝰ. cū d̓r. In āno pͦ cyri ⁊cͣ. Ad maiorē aūt intellectū eoꝝ q̄ dicunt̉ in hoc libro⁊ alijs de iſto cyro. ⁊ maxīe cuiuſdā dicti a me ſuꝑ Lucā.