Itaqꝫ cum improuidē toto & maximo ſil̓ agmine īeſtimabilis hoīm & equoꝝ multitudo trāſirꝫ. enormitate pōderis & cōcuſſione gradiētiū cōcrepansgelū & glacialis cruſta diſſiluit. vniuerſūqꝫ agmēquod diu ſuſtinuerat medus gurgitibꝰ. vitā tādē& cōminuta deſtituit. atqꝫ eadē rurſus fragmētisimpediētibꝰ ſubmerſit. pauci ex om̄i popl̓o ꝑ vtrāqꝫ ripam vix cōcuſſis viſceribꝰ euaſerūt.LXVI. ¶ De ſubuerſione regni macedonumper romanos & ennio poeta. Iuſtinus.O tēpe cōmiſſum eſt belluꝫ macedonicuꝫinter ꝑſeum & romanos vbi fuerūt ī auxilio ꝑſei ſordiſci. galli hiſtriani & daci.qͥ daci ſoboles getaꝝ ſunt qui cū orolo rege aduerſus baſternas male pugnaſſent. ad vltōem ſegniciecapturi ſomnū capita loco peduꝫ ponere iuſſu r̓giſcogebāt̉. mīſteriaqꝫ vxoribꝰ que ipſis ante fieri iolebat facere neqꝫ hec āte mutata ſūt quā ignominiābello acceptā virtute delerent. interea paulus emilius a romanis cōſul creat̉. cui extra ordineꝫ macedonicū bellū decernit̉. ¶Valerius. ¶ Quic cumſorte eueniſſet vt bellū cū perſa rege gereret. reuertens domū e curia filiā oſculatꝰ triſtē anīaduertit.Cauſā cū quereret. illa reſpōdit. perſā periſſe. Deceſſerat aūt catellus quē in delicus habuerat noīneꝑſa. ex quo fortuito dicto certā ſpem clariſſimi triuphi animo p̄ſumpſit. ¶ Iuſtinus. Pridie anteꝙͣbellū ꝯſereret̉ lūa nocte defecit id portētū ꝑ eo oībus p̄ſagātibꝰ finēqꝫ macedonici regni portēdi vaticinū eſt. in ea pugna marchꝰ catho oratoris filiꝰdum inter cōſertiſſimos hoſtes inſigniter dimicatequo dilapſus pedeſtre p̄lium aggredit̉. nā cadētēmanipulꝰ hoſtiū cū horrido clamore veluti iacēteꝫobtrucaturꝰ circūſteterat. At ille citius corꝑe collecto magnas ſtrages edidit. cum ad illū vnuꝫ oppͥmēdū vndiqꝫ hoſteſ cōuolarēt. dum quēdam procerū petut. gladiꝰ ei e manu elapſus. in mediam cōhortem hoſtiū decidit. ad quē recuꝑandū vmboneſe protegēs inſpectāte vtroqꝫ exercitu inter hoſtium mucrones ſeſe īmerſit recollectoqꝫ gladio ml̓tis vulneribꝰ acceptis ad ſuos cum clade hoſtiumreuertit̉. huius audaciā ceteri mirati victoriā peꝑere. ꝑſeus rex fuga cum. x. milibꝰ tarētū ſamotraciefert̉. quē gneus octauiꝰ ad ꝑſequēdū miſſus a conſule cum duobꝫ filiis alexādro & philippo cepit. captūqꝫ ad cōſulem reduxit. ¶ Oroſius. In eo prelioxx. milia peditū de ꝑte ꝑſei interfecta ſunt rex cuꝫequitatū ſubter fugit. ſed cōtinuo captꝰ atqꝫ in triumpho cū filiis ante currū actus eſt. & poſt apd̓albam in cuſtodia defecit. filiꝰ eius iunior fabricaꝫerariā ob tolerādā inopiā rome didicit ibiqꝫ conſūptus eſt. ¶ Euſebius in croni. Igit̉ anno philo metoris. xii. antiochi vero epyphaniſ. riū. macedonūregnum defecit. eodē anno enniꝰ poeta. lxx. maioranniſ articulari morbo ꝑut ſepultꝰ in ſcipioniſ mōnumēto via appia intra primū ab erbe miliarium.Quidā oſſa eiꝰ cuidā ex ianiculo trāſlata affirmātLXVII. ¶ De impietate antiochi in iudeos.& zelo mathatie. Comeſtor.Altiochus itaqꝫ ab egipto repulſus ꝑ nūcios romanoꝝ redūt in hieruſalē cum furore. & aꝑuerūt ei portas fauētes ſibi &int̓emit cōtraria ſētiētes. & expoliauit tēplū menelao ductore tollēs vaſa. & poſuit in tēplo ydoluꝫiouis olimpiaci vel hoſpitalis. oblatōes moſaycasfieri prohibuit. altare eneū amouēs. & carnē ſuillāedere. & ydolo īmolare coegit iudeos. arcem quoqꝫ muniuit in ciuitate dauid in qua poſuit preſidiūmacedonū. qui iudeis erāt in omibꝰ inhumani naꝫquoſcūqꝫ circūcidiſſe filios ſuos repiſſēt ſuſpendebant & ꝑuulos ad colla eoꝝ. ridētes aūt ſ. mariteiudeos hoc pati de cōſuetudine nature ſue ſe nō eēcognatos iudeoꝝ fatebant̉. & ꝙ hactenꝰ p̄dicauerant tēplum ſuꝑ gariſim dei eē maximi negauerūttunc multi iudeoꝝ ſpēte quidā timore iuſſa regisſecuti ſunt. probati uero paternis legibꝫ adheſerūtErat aūt vir de modm ſacerdos noīe mathathiaſde vice ioachim. erātqꝫ ei filii. v. iohānes. ſymō iudas. eleazarꝰ. & ionathā. hi vidētes mala induti ciliciis plāxerūt. & venerunt emiſſarū directi a regein modi ſtatuētes ydola. Tūc quidā ex iudes immolauit in medio & ſurgēs mathathiaſ cū ſuiſ trucidauit eum ſuꝑ aram. & nūcios regis interenit.arā quoqꝫ deponēs clamauit. qui dei eſt ſequat̉ me& cum omni tribū ſua exiit in ſolitudinē. oīa relinquens. multiqꝫ cum filiis & vxoribꝰ ad ſolitudinēcōfugerunt. malētes herbis vti ꝙͣ inquinari. Tuncemiſſarii regis ⁊ggreſſi ſunt eos in diebꝫ ſabbatoꝝquibꝰ eis nephas erat arma mouere & ꝑcuſſeruntquoſdā. alios in ſpelūcis globis fruniferis ſuffocātes. & ꝑierunt ex eis. l. milia. plures auteꝫ liberatiadiūcti ſunt mathathie & eum iudicem ſibi ſtatuerūt. qui eos docuit pugnare in ſabbatis dicens. Siſuꝑ hoc legem ſeruaueritis eritis hoſtes legis. dantes cauſam vt ꝑeat populꝰ dei. & lex cum populoꝑibit. anno vno hunc geſſit magiſtratū & mortuꝰeſt. Sane in ꝓphanatōne antiochi cum cogerent̉ iudei a paternis legibꝰ recedere due mulieres delateſunt ſuos natos circūcidiſſe quas in faucibꝫ ad ubera ſuſpenſis. cum publice ꝑ ciuitatē circūduxiſſentcarnifices ꝑ muros precipitauerūt. Eleazarꝰ quoꝫvnus de prīcipibꝰ ſcribaꝝ & etatē profectꝰ. aꝑtoore hyans cōpellebat̉ ſuillaſ & ſacrificū carneſ māducare. Quidaꝫ vero eius veteres amici carnes licitas ſecreto afferētes rogabāt vt ſimularet ſe ad impium regis māducare. quod renuens aiebat. adoleſcētibꝰ potius exēplum forte derelinquā & plagispemptus. memoriam virtutis dereliquit.LXVIII. ¶ De. vii. machabeoꝝ martiribus.Ontigit aūt &. vii. fratres vna cum mr̄eapprehēſos cōpelli a rege ad eſum carnisporcine. quibꝰ renuētibꝰ iuſſit rex corameis ſartagines & ollas eneas ſuccēdi. & primogenito linguā amputari. cuius cute capitiſ abſtracta& ſūmitate pedū & manuū p̄ciſa. coram matre &fratribꝰ miſſus in ſartaginē torquebat̉. in eundemmodum ſinguli fratꝝ ad ordinē geniture torq̄bant̉p̄miſſa tn̄ vnicuiqꝫ exhortatōne vt regi obedirꝫ &viueret. Supra modū aūt mater mirabilis ſingl̓oshortabat̉ ad martiriū que & ipſa nouiſſime poſt filios defūcta eſt. pro hac tāti prerogatiua martiriiaſſerunt plurimi de his ſeptē fratribꝰ eccleſiā ſolēnizare. ¶ Iohānes criſoſtimꝰ in ſermone de machabeis. Sepe quidē mater ſi uideat filiū ſuum febribꝫeſtuare ita ꝑturbatur vt ardores illiꝰ cupiat in ſuamēbra trāſferre. & ſanitatē ſuam in filium tranſfūdere. & cum vera ſit in cunctis matribꝰ talis affectio. manifeſtuꝫ eſt ꝙ mater illa. vii. machabeoꝝgrauiꝰ in ſuppliciis filioꝝ puniebat̉. ꝙͣ ſi ipſa pateret̉. et maior erat paſſio in matris viſceribꝰ ꝙͣ in filioꝝ corꝑibus. o amariſſimuꝫ illud ſimul et dulciſſimum matris ſpectaculū. amariſſimuꝫ inꝙͣ ꝓpternaturā affectōnis humane. et ꝓpter ipſoruꝫ faciecormētoꝝ. dulciſſimuꝫ vero ꝓpter virtutē fidei q