Druckschrift 
Copulata super tres libros De anima Aristotelis
Entstehung
Seite
12v
Einzelbild herunterladen
 

Prohemium

finem in quem ordinatur. cum ergo diffinitioex ſui natura ordinatur ad demōſtrandū paſſiones de ſubiecto. ſic ille diffinitiones tale fine hn̄t dicuntur vane. Sic aūt eſt de diffinitōnibus paſſionū datis abſqꝫ ſubiecto. Exempligra. Paſſiones ire in ordine ad ſubiectum ſuntpallor faciei. tremor manuū ⁊c̄. Cauſe ꝟo iſtaꝝpaſſionum pn̄t dari ex formali diffinitioneip̄ius ire. ſed ex materiali que datur ſubiectūFormaliter aūt ſic diffinitur ira. Ira eſt appetitus vindicte. Sed diffinitio data ſubiectuꝫeſt iſta. Ira eſt ebulitio ſanguinis circa cor. etſtatim cognoſcitur quare irati palleſcūt in facieqꝛ ſanguīs tēdit īmediate ad cor. ſic derelinqͥtmēbra ext̓iora .ſ. faciē manꝰ. ille aūt pn̄tſumi ex alia diffinitione.Arguitur. Uidetur iſta autoritas non ſitad ꝓpoſitn̄. qꝛ aīa eſt aliqͣ paſſio. Dd̓mqͣꝫuis aīa ſit paſſio hꝫ tn̄ ſe modū paſſiōis ad ſuā diffinitionē. qꝛ diffinitōnes paſſionūdant̉ additamētū qd̓ eſt alterius generis. ſicaīa diffinitur additamētū qd̓ eſt eiuſdē generis. Et ideo ſicut diffinitiones paſſionuꝫ dateabſqꝫ ſubiecto ſunt vane. ſic et eſt de diffinitōne aīe data abſqꝫ corꝑe Et ſic valet ad oſtendēdum diffinito aīe eſt danda additamentiArguit̉ Diffinitiones date genus dr̄aꝫſunt diffinitiones phiſicales. ergo ſunt dyalectice. Dd̓m genus et dr̄a p̄n̄t tripliciterꝯſiderari. Uno ẜm genus hꝫ rōnem potentie. dr̄a rōem actus. ſic diffinitio datadr̄am genꝰ eſt methaphiſical̓. In ſignū cuiꝰetiā ſeꝑata a materia qualia ſunt ſubſtantie ſeꝑate ſic diffiniunt̉. Alio accipiunt̉ genꝰ etdrā. inq̄ntū genus hꝫ rationē materie et drn̄arōem forme. ſic diffinitio data genꝰ drāmē phiſicalis. Tertio capiunt̉ genus drāẜm rōem generis dr̄e. ẜm genꝰ ſignificatceptū ꝯtrahibilē drā ꝯceptū ꝯtrahentē Eteſt qd̓ dicit ſanctus thomas in de ente eēntia ex duobꝰ ꝯceptibꝰ ſcꝫ ex genere drā ꝯſtituit̉Aetertius ꝯceptus ſcꝫ ſpes Et ſic diffinitio data genꝰ dr̄am eſt loycalis. Pro quo ſciendū ē duplices ſunt diffinitiones ſcꝫ ſubſtantiarū ille date genus drām ſunt bone formal̓r finaliter qꝛ ſunt ſufficientes cauſe ad demonſtrandū paſſiones de diffinito. ſic ſunt vane. Alie ſunt diffinitiones accidentiū p̄cipuepaſſionū. que ſi dant̉ genꝰ drām ſunt qͥdeꝫbone qꝛ dant̉ ea que ſufficiunt ad bonā d̓ffinitionē. ſed ſunt vane quia attingunt finemad quem ordinantur. quia ſunt ſufficientescauſe ad demonſtrandū paſſiones. de ſubiecto.

Patet illa queſtio non habet locum de ſpeciebus ſubſtantiaꝝ.Duoītatione autē.Poſtqͣꝫ Areſto. poſuit difficultates ex ꝑte ſubſtantie anime. qd̓ quid eſt ipſiꝰ aīe. h ꝯn̄r̄ mouet difficultates de aīa que fiunt ex ꝑte accidentiū paſſionū ipſiꝰ aīe Primo mouet dubitatione Scd̓o ſoluit. Tertio ex ſolutione infert cognitio de aīa ꝑtinet ad phiſicū. Primomouet difficultatem. Secundo oſtendit illiusdifficultatis neceſſitatem. Eſt ergo iſta dubitatio. Utrum paſſiones id eſt potētie anime ſintcommunes anime corꝑi. vel eſt aliqua paſſioꝓpria ẜm quaꝫ anima ꝯmunicet corꝑi. Adhoc dicit Areſtoteles iſtam dubitatione det̓minare eſt leue. id eſt eſt facile Sunt em̄alique ꝓprietates de quibus manifeſtum eſtno ſunt ſiue corꝑe. vt ſūt iraſci ſentire. et ideoin illis manifeſtū eſt ſūt paſſiones in anima in corꝑe ſil̓. hoc inferiꝰ ꝓbat. Si aūt ſit aliqua paſſio .i. ꝓpria potentia ipſiꝰ aīe illa ponaerit intellectiua. hoc tn̄ eſt verū niſi dicat̉ intelligere ſit quedam fantaſia. ſic em̄ dicebantantiqui ponentes drām inter ſenſum intellectū. ſi ſic. potētia intellectiua erit ꝓpriaaīe Si aūt intelligere eſt ſine fantaſia tunciteꝝ ꝯtingit intelligere abſqꝫ corꝑe. qꝛ fantaſia fit organo corꝑaliSi quidem igiturFHic conſequenter aſſignat cauſam neceſſitatisdeterminationis huiꝰ q̄ſtionis. qꝛ ex determinatione huiꝰ q̄ſtionis cognoſcit̉ aliqͥd qd̓ om̄eshomines naturaliter ſcire deſiderant ſcꝫ an aīaſit ſeꝑabilis a corꝑe aut. Et hoc eſt ideo. qͥaſi aīa hꝫ in ſe aliquā potentiaꝫ oꝑationē in ꝯmunicat corꝑi tunc eſt ſeꝑabilis a corꝑeſi habeat aliqua tunc erit ſeꝑabilis Et patent iſte conditionales quarum prima eſt. ſi hꝫaīa oꝑationē potentia quā ꝯmunicat corpori ipſa eſt ſeꝑabilis. quia operatio ꝓpria reicorrn̄det rei. qꝛ oꝑatio p̄t ꝑfectior qͣꝫ.Si ergo oꝑatio eſt ſeꝑabilis a corꝑe ergo etiaꝫipſū eſſe eſt ſeꝑabile a corꝑe. Scd̓a ꝯditional̓ſic pꝫ ſcꝫ ſi aīa habeat aliquā oꝑationemin qua ꝯmunicat corꝑi ipſa eſt ſeꝑabilis. qꝛſi aīa ſepararetur abſqꝫ oꝑatione a corpore. tūceſſet ocioſa fruſtraret̉ ſuo fine quod eſt inconueniens non contingit alicui rei naturali. EtAreſto. addit in textu exemplū qd̓ eſt tale. quialinee recte ꝯuenit tangere eneā ſperam ẜm punctum. non pōt ſibi competere niſi ẜm eſt in