DI.XIIII
XIIII
Determīat celoꝝ naturā ẜmveritatē.Ixit qͦꝫ deꝰ. fiat firmamētū in medio aqͣꝝ. etdiuidat aqͣs ab aqͥs. diuiſitqꝫ aqͣs q̄ erāt ſub firmamēto ab his q̄ erāt ſuꝑ firmamētūIciendū ē ꝙ illiꝰ celi deſcribihic creatio. ſicut ait Beda ſuꝑGene. in qͦ fixa ſunt ſidera. cuiſuppoſite ſūt aq̄ in aere ⁊ in terra ⁊ ſuꝑpoſite alie. de qͥbus d̓r.Qui tegis aqͥs ſuꝑiora eiꝰ. Inmedio gͦ firmam̄tū ē .i. fidereūcelū qd̓ de aqͥs factū eē credi p̄tCriſtallinꝰ em̄ lapis cui magnaē firmitas et ꝑſpicuitas de aqͥsfactꝰ ē. Si queꝫ ꝟo mouet. quōaq̄ nat̉e fluide ⁊ in ima labilesſuꝑ celū poſſint ꝯſiſtere. de deoſcriptū eē memīerit. Qui ligataqͣs in nubibꝰ ſuis. Qui eī īfracelū ligat aqͣs ad tp̄s vaporibꝰnubiū retentas. pōt etiā ſuꝑ celi ſperā nō vaporali tenuitate.a ſꝫª glaciali ſoliditate aqͣs ſuſpēder̄ ne labāt̉. Quales aūt ⁊ adqͥd cōdite ſint. ipſe nouit qͥ ꝯdidit. Ecce on̄ſuꝫ eſt his ꝟbis qd̓celū factū ſit .ſ. illd̓ ī qͦ ſt̓ fixa ſidera .i. qd̓ excedit aerē ⁊ d̓ qͣ materia .ſ. d̓ aqͥs. ⁊ qͣles ſint aq̄ q̄ ſuꝑilld̓ celū ſt̓ .ſ. vt glacies ſolidateDetermīat celoꝝ nat̉aꝫ ẜmqͦrūdā opīonē qͥ putāt celū illd̓eē ignee nat̉e. qͥbꝰ ꝯſētit aug. bQuidā ꝟo celū qd̓ excedit aerꝭſpacia ignee nat̉e dic̄t aſſerēteſſuꝑ aerē purū ignē eē. qͥ dicit̉ eēcelū. d̓ qͦ igne ſidera ⁊ lumīariafctā eſſe ꝯiectāt. Quibꝰ Augꝰ.ꝯſētire vr̄. Utꝝ ꝟo noīe firma-
menti celū qd̓ excedit aereꝫ anip̄e aer hic ītelligat̉. idē Augꝰ.q̄rit nec ſoluit. Hagꝭ tn̄ approbar̄ vr̄ celū illd̓ h̓ accipi qd̓ ſpācia aerꝭ excedit. Aqͣs aūt q̄ ſuꝑilld̓ celū ſt̓ dicit vaporalit̓ trahi⁊ leuiſſis ſuſpēdi guttꝭ. Sic̄ aeriſte nubiloſus exaltatiōe̓ terreaqͣs vaporalit̓ trahit. ⁊ ꝑ ſubtīles minutias ſuſpēdit. ⁊ pꝰ corpulētiꝰ ꝯglobatas pluuialit̓ refundit. Si gͦ p̄t aqͣ ſicut videmad tātas minutias ꝑueīre vt ſerat̉ vaporalit̓ ſuꝑaerē aqͥs naturalit̓ leuiorē. cur nō credametiāᵇ ſuꝑ illd̓ leuiꝰ celū minutio bribꝰ guttꝭ et leuioribꝰ ī manarevaporibꝰ. ſꝫ quo qͦ mō ibi ſit. ibieſſe non dubitamus.Tāgit qōeꝫ d̓ figura celi. cQueri etiā ſolꝫ cꝰ figure ſit celū. Sꝫ ſ .ſ. qͣꝫuis autores nr̄i ſciuerint. ꝑ eos dicere noluit. niſiqd̓ proſit ſaluti.Querit de motu celi. dQuerit̉ etiā ſi ſtet an moueat̉celū. Si moueat̉ inqͥunt quō ēfirmamentū? Siſtat quō in eafixa ſidera circūeūt? Sꝫ firmamētū dici p̄t nō ꝓpt̓ ſtationē ſꝫpropt̓ firmitatē vel t̓minū aqͣꝝītrāſgreſſibilē. Si aūt ſtat. nihilīpedit moueri ⁊ circūire ſideraRemouet dubitatōeꝫ qͣre tacuit ſcript̉a in oꝑe ſcd̓e diei qd̓in alijs dixit.Poſt hͦ q̄ri ſolꝫ qͣre h̓ nō ē dictūſic̄ in alioꝝ dieꝝ oꝑbꝰ. vidit deꝙ eēt bonū. Sacr̄m aliqd̓ h̓ cōmēdat̉ᶜ. iō eī fortaſẜ n̄ ē h̓ dcm̄. cqd̓ tn̄ ſic̄ in alijs fctū ē. qꝛ bīaripͥncipiū alt̓itatꝭ ē ⁊ ſigᵐ diuiſiōiſ
Diſtinctio. xiiij. de produium ⁊inſenſibilium continentium.Ixit quoqꝫ deus. fiat firmamentū ⁊cͣ. Supra7legit mgr̄ de ꝓductione illius forme q̄ eſt qͣſi generale pͥncipiū diſtinguēdi ceteras corporaleformas in hac ꝑte agit de ꝓductione reꝝ qͣꝫtum ad formas ſpāles. Et qm̄ ꝗ̄dā res ſunt ſimplices. ꝗdā mixte.ſiue qdā ſunt inſenſibiles. q̄dā ſenſibiles. iō ꝑs iſta habet duas. In pͥma agit mgr̄ de ꝓductiōe ſimpliciū ⁊ inſenſibiliū. In ſcd̓a ꝟo de ꝓductiōe mixtoꝝ ⁊ ſenſibiliū.jͣ. di. xv. dixit etiā deꝰ. p̄ducāt aq̄ reptile ⁊cͣ. Et qm̄ corpora ſimplicia ſiue inſenſibilia ſunt in duplici differentia. q̄dā em̄ ſt̄ cōtinentia. quedā cōtenta. iō ꝑs pͥma ha-
bet duas. In pͥma agit de ꝓductiōe ⁊ diſtinctiōe coꝑꝑalium qͣꝫtuꝫ ad res cōtinentes. In ſcd̓a vero qͣꝫtū ad rescōtentas. ibi. ſequit̉ dixit deus congregent̉ aq̄ ⁊c̄. Prima ꝑs in qua ſcꝫ agit̉ de rebus cōtinentibꝰ vtpote de celis ⁊ celorū diſtinctiōe habet quattuor ꝑtes. In primadeterminat celoꝝ naturā. In ſcd̓a tangit qſtione de figura. ibi. q̄ri etiā ſolet cuiꝰ figuro In tertia q̄rit de motu. ibi. q̄ritur etiā ſi ſtet aut moueat̉. In quarta ꝟo remouet qndam dubitatiōeꝫ. ibi. poſt hec qri ſolet quare ⁊c̄. Om̄s he ꝑtes remanet indiuiſe p̄ter pͥmā q̄ diuiditur in duas. In pͥma determinat naturā celoꝝ ẜm veritatē. In ſecūda ẜm qͦrūdā opinionē. ibi. Quidā ꝟo celū ⁊c̄. Et ſic breuiter tria inquirit mgr̄ in hac ꝑte. celoꝝnaturā. figurā. ⁊ motū.
a Glaciali ſoliditate aqͥs ſuſpēdere ⁊c̄. Cōtra.exhͦ vr̄ ſupponer̄.q̄ ille ſit de ſeōderoſe ⁊ ꝙ ibiteneāt̉ ꝑ violētiſoliditatꝭ. qd̓ ēordinē vniuerſie tatꝭ. dd̓ꝫ ad hͦ ꝙaqͣs illas cōꝑaſoliditati. n̄ ꝓgͣuitatē ſꝫ ꝓpt̓ ctinuitate ⁊litatē qꝛ nō flinec refluunt nde orſuꝫ deſcēdūb. Suꝑ illd̓ leuiꝰ celū minutioribus guttis ⁊cͣCōtra ſi hoc veruꝫ eſt. vr̄ firmementū poroſune eſſe. cum ꝑ illucpoſſint gutte acnanare. Uidetiā illd̓ eſſe altrabile. ſi ſuſcperegrinas impreſſiones. dd̓nad hoc ꝙ n̄ vultdicer̄ ꝙ aque modo per ſubtiliatꝭoneꝫ caloris potranſeant celuiſidereū quia nūqͣꝫ illuc aſcenderunt. ſed per cōparationem nature que modovſqꝫ ſuper aere:eleuat aqͥs. vultqͣſi aminori arguere ꝙ diuinevirtus aquas ſipra firmamentūſine natura p̄iudicio potuit cōſtituere cū in ſuapoteſtate eēt ma
gis ⁊ magis corpus ſubtiliare.Ideo em̄ fortaſ. ⁊cͣ. Contravidet̉ iſta ratioita bene eſſe adoppoſitum ſicutad propoſitum.cōbinariuſ plusaccedat ad vnitatē qͣꝫ aliqͥs alius numerus.Reſpōdenduꝫ ēad hoc. ꝙ iſta ratio magiſtri eſtallegorica. veratamen eſt. Quāuis enim binariꝰ inter numeros minꝰ ab vnitate recedat. primo tn̄ hꝫ rōnemreceſſus in ſe. etꝓpter hͦ ꝑ ip̄m intelligit̉ diuiſiomagꝭ qͣꝫ ꝑ aliosnumeros ⁊ receſſus ab vnitatevirtutꝭ ⁊ ꝑfectionis. Alia tn̄ ratio lr̄alis ē. quāfacit magiſter inhiſtorijs. qꝛ ſcd̓odie notatur facta eē diſtinctioaquaruꝫ ab aqͥsq̄ diſtinctio ⁊ ſiinchoata fueritin ſecundo die.fuit tn̄ ꝯſummata in tertio. cumdicit̉ cōgregent̉aq̄ in locū vnumEt qꝛ diuina viſio ſignat approbationē poſt ꝑfectioneꝫ. hinc eſtꝙ ſcriptura tauit ſecundo dicverbū videndi:
DI.XIIII
Beda ꝙ celū dicit̉ cre
vsͣ. ciij
qua maa factuꝫ
nō aquepn̄t eē ſuꝑ
Quare dicatur firmamentum.
.fuper Gen̄.