pi.I
ſimul natura. gͦ ſi ſignū eſt pn̄s ⁊ ſignatū. Sꝫ demōſtratiuū nō eſt vt vr̄. qꝛ ſi hͦ. cū demōſtret ineſſe gr̄am ⁊ noninſit. tūc vr̄ eē falſum ſignū. gͦ ⁊ falſuꝫ ſacr̄m. Item ſi ſignū eſt. aut eſt naturale. aut volūtariū. Si naturale.ſacr̄a ſunt a natura. Et ſi hͦ. cuꝫ illud qd̓ eſt naturale ſitidē apud oēs. tūc gͦ ⁊ ſacr̄a. qd̓ certū eſt eē falſuꝫ. Si volūtariū. gͦ cū volūtaria augeant̉ ⁊ minuant̉ tota die ſipatet inductiōibus. ergo pari rōne videtur ꝙ ſacramēta pn̄t mutari ꝓ voto. Si tu dicas ꝙ ſunt ſigna voluntaria. qꝛ ſunt a volūtate diuīa. ſꝫ cū talia ſint cetera creata. ⁊ om̄e qd̓ eſt ſub celo. gͦ nō dn̄t dici ꝓpt̓ hoc ſigͣ voluntaria. aut ſi hͦ. tunc pari rōne cetera creata. ¶ ℟ꝰ. adp̄dictoꝝ intelligētiā eſt notādū ꝙ ſacr̄alis medicina deſua integritate hꝫ ſignificatōꝫ. ⁊ hͦ cōis eſt ⁊ eſſentialisoībus ſacr̄is. Rō aūt huiꝰ vt credo hec eſt. qm̄ ſacr̄alismedicina ē ſufficiēs medicamē. qꝛ igit̉ hō lapſus nō tm̄lapſus ē in ꝓnitatē ꝯcupīe. ſꝫ etiā ī cecitate igͦrātie. Iōvt in vtroqꝫ curet̉ ꝑ ſacr̄m̄. n̄ tm̄ dꝫ ſacr̄m hr̄e qͥd gͣtuitūſed etiam miſticum. ⁊ ita figuratiuum ⁊ ſignificatiuuꝫRurſus qꝛ eſt ſufficiēs medicina de ſe. fert ſecū ſuum p̄paratoriū. Un̄ ſicut medicina corꝑalis nō ꝓdeſt niſi p̄paret̉ ſuſcipiēs. ſic neceſſe ē fieri ſpūalit̓. ⁊ qm̄ fides diſponit hoīem vt ei ſint ſalutifera ſacra. ⁊ motꝰ fidei exctatur ꝑ exhibitionē ſigni vt reqͥrit ſignatum. ⁊ ꝑ hoc hōdiſponit̉ ad curatione. iō tanqͣꝫ medicina efficax ⁊ ſufficiens. ſacr̄alis medicina hꝫ ſignificationē d̓ ſua integritate. ⁊ ita eēntialit̓ loquēdo ſacrm ē ſignū. ⁊ ꝑ hoc pꝫ reſponſio ad pͥmū argumētū qd̓ obijcit de medicina corꝑli. qm̄ nō eſt ſil̓e vt iā patet. ¶ Ad illud qd̓ obr̄ ꝙ cā noeſt ſignū effectꝰ. dd̓m ꝙ illud veꝝ eſt qn̄ hītudo ſignādiꝯſequit̉ habitudinē cauſandi. in ſacr̄is aūt an̄cedit. Uldd̓m ꝙ hͦ veꝝ eſt in hijs q̄ hn̄t vere ac ꝓpͥe rōnē cauſe eteffectꝰ. Uera em̄ cā natura pͥoreſt effectu. et iō a ſenſibꝰnr̄is remotior. ⁊ qꝛ ſignificatio eſt ꝑ id qd̓ ē nobis ꝓpirquū. iō ſignificamꝰ camꝑ effectū nō ecōuerſo. Sꝫ hoc n̄eſt veꝝ in ꝓpoſito. Quia em̄ ſacr̄m nō hꝫ ꝟe rōnē cauſenec gr̄a rōne effectꝰ. iō gr̄a ſb̓limiorē. ⁊ a ſenſibꝰ nr̄is remotior. Et etiā qꝛ corꝑale nob̓ ē ꝓpīquiꝰ. iō recte ꝑ illogratia aſſignat̉ ⁊ nō ecōuerſo. ꝓpoſito ꝟo illa locū hꝫ invera cā ſicut eſt ſol ⁊ luna. ¶ Ad illud qd̓ obr̄ ꝙ ſacr̄mnō ſignat ꝑuulo. dd̓m ꝙ ſignū duplicē hꝫ cōꝑationē. etad illud qd̓ ſignificat. ⁊ ad id cui ſigͣt. ⁊ pͥma eſt eēntia⁊ hꝫ ip̄am ſꝑ in actu. ſcd̓am at hꝫ in hītu. et a pͥma d̓r ſignū nō a ſcd̓a. vn̄ circulꝰ ſuꝑ tabernā ſꝑ eſt ſignū etiā ſinullꝰ aſpiciat. ſic ſacramētū ſꝑ ſignū eſt qͣꝫuis nullꝰ cogͦſcat. Sꝫ tn̄ ad huc nō ſoluit̉. qꝛ qͣꝫuis ſit ſignū. nō tn̄ ſignificat huic. Iō dd̓m ꝙ ſic̄ ꝑuulo ſufficit fides aliena.ita ſufficit ꝙ ſignificet̉ ip̄i ꝑuulo in alio. vn̄ qͣꝫuis nō ſignificet ei in ſe. ſignificat tn̄ in alio. ¶ Ad illud qd̓ q̄ritur qͦ genere ſigni ꝯtinet̉. dd̓m ꝙ aliqͣ ſacra ſignificauerunt qd̓ futuꝝ erat. vt legalia aliqͣ qd̓ p̄teritū ī ſacramēta noſtra. q̄ ſignt paſſionē p̄teritā ſicut dicit glo. ſuꝑ illud Ro. vj. cōſepulti eſtis. Glo. quicqͥd geſtū eſt ī cruce xp̄i. in hijs nō tm̄ dictis ſꝫ etiā geſtis figurat̉. loquiſde ſacramētis. Sūt etiā ſigna demōſtratiua. qꝛ ſignātquod donat̉. Un̄ duplicē habēt ſignificatōꝫ. ꝓpriā ſcꝫ ⁊allegoricā. Propriā reſpectu pn̄tis. ſꝫ allagoricā reſpe5 ctu p̄teriti. Qd̓ gͦ obr̄ ꝙ ſignū ⁊ ſignatū ſimul ſunt natura. dd̓m ꝙ veꝝ eſt ſub rōne ſigni. non aūt oꝑtet ꝙ ſimulſub rōne rei ſignificate. qm̄ hec intentio ſignoꝝ nō ponit reꝫ eſſe niſi apud animā. Similiter quod obijciturꝙ ſi ſunt demōſtratiua tūc ſunt falſa. dd̓m ꝙ ſignum duplicē habet veritatē vt dicit Anẜ. Unā ab inſtitutionealiaꝫ ab vſu. Ab inſtitutione. quia impoſita eſt ad hocſignandū. ⁊ hec veritas nō poteſt ꝑmutari. Alia veri-
tas eſt ẜm vſum ſcꝫ qn̄ ſignificat illud ad qd̓ eſt inſtituta per vſum ⁊ hanc veritatē am ittit. Signuꝫ ergo ſacramētale quantū ad primā ſꝑ eſt verum. ſimiliter qͣꝫtūad ſcd̓am ſemꝑ eſt verum. qͣꝫtum eſt ex ꝑte ſui ſiue etiaꝫdantis. ſed impeditur ſolum a ꝑte ſuſcipientis. ideo ſacramentū nō falſificat̉. ſed male recipiens falſus ⁊ victus iudicatur. ¶ Ad illud quod obijcitur ꝙ nō eſt nō 2turale nec volūtariū. dd̓m ꝙ ſacramentū habilitatē adſignificandū habet ex natura. ſed actualitatē habꝫ ex inſtitutionē. Unde hugo dicit ꝙ tria ſunt in ſacramēto.ſimilitudo ex creatione. ſignificatio ex inſtitutiōe. ſanctificatio ex benedictione. Prima eſt indita per creatorē. ſecūda adiuncta ꝑ ſaluatorē. tercia admīſtrata ꝑ diſpēſatorē. Quod ergo ob̓. qͦd ē deo volūtariū nobis ē naturale. dicēdū ꝙ veꝝ ē ſi det rei illud nō ſolū vt in ea ſitſed etiā vt ſit ab ea. ita ꝙ ſit a pͥncipijs ſubiecti. ⁊ qꝛ tal̓rō nō eſt ī ſacramētis. ideo ꝟe ⁊ ꝓpe ſūt volūtaria. ⁊ ſicpatet ꝙ ſūt ſigna ⁊ qualiter ſignificant.¶ Queſtio. iij. cUtꝝ ſacͣmēta ſint gratie ꝯtentiua. Et ꝙ ſic videt̉ ſuꝑ illud pſal. Poſuit tenebras latibulū. glo. latuit diuītasin carne. remiſſio peccatorum in baptiſmo. ſed diuinitas erat in carne ẜm veritatē. ergo ⁊ remiſſio peccatoꝝin baptiſmo. ſed illa eſt per gratiā. ergo gratia eſt in baptiſmo. Item hugo aperte dicit ꝙ ſeptem concurruntad ſanandū hominē. ſcꝫ deus. medicus. homo. egrotꝰ.gratia antidotum ⁊ vas ſacramentū ⁊cͣ. ⁊ vltimo dicitꝙ vas eſt ſacramentū. ⁊ ſubiungit quare. quia continetgratiam ſicut vas ſeruat medicinam. Item idem hugoin diſtinctione ſacramenti aꝑte dicit ꝙ ſacramentuꝫ exſanctificatione continet aliquā inuiſibilē ⁊ ſpiritualeꝫgratiam. ergo gratia eſt in ſacramento ſicut in continēte. Item idem ratione videtur. quia in ſacramento altaris corpus chriſti verum quod ſignatur nō ſoluꝫ ibieſt tanqͣꝫ in ſigno. ſed ẜm veritatē cōtinet̉ ibi. alioquinnō differret a ſacrificijs ve. legꝭ. ergo ſimiliter ſi baptiſmus eſt ſacramentū noue legis. nō ſolū eſt ibi gratia tāqͣꝫ in ſigno ſed etiam ibi eſſentialiter continet̉. Item ſidicas ꝙ illud nō conueniret. quia gratia eſt accidens.⁊ debet eſſe perfectio creature nobiliſſime ſcꝫ rationalis. ⁊ ita nō debet contineri in creatura irrationali. Cōtra. nobilior eſt diuina eſſentia qͣꝫ ſit gratia que procedit ab ip̄a. ſed creatura nō rationalis eſt capax diuineeſſentie. ergo multo fortius gratie. Iteꝫ accidens quodnō habet ortum a principijs ſubiecti. nō determinat ſibi materiam. ſed gratia eſt huiuſmodi. ergo nō determinat ſibi materiam. ergo poteſt eſſe in qualibet creaturaergo ⁊cͣ. ¶ Item in ſacramento altaris videmus ꝙ ſuntaccidentia materialia. ſed tamen virtute ſacramenti ſuſpenduntur a materia. ita ꝙ nō ſunt in aliquo ſubiectoergo cum gratia ſit multo ſpiritualior. videtur ꝙ magꝭſit apta vt ſit in alijs ſacramentis ẜm eſſentiam ⁊ veritatem. nō tamen vt in ſubiecto. ergo videtur ꝙ ſit ponendum ꝙ gratia ſit in ſacramento ſicut in continente.Contra. gratia eſt media inter naturam ⁊ gloriam. ergo nihil eſt capax gratie quod nō eſt capax glorie. cumipſa ſit tanqͣꝫ intima diſpofitio. Sed nullum ſacramētum eſt capax glorie. gͦ nec gratie. Itē ſi gratia eſſet prius in ſacramento. cum accidentia nō mutent ſubiectuꝫnunqͣꝫ illa gr̄a trāſiret ad aīam. gͦ fruſtra eſſet. ſed hͦ nōeſt ponendū. gͦ nec primū. Item gratia cuꝫ ſit perfectioanime. ⁊ ꝑfectio q̄ eſt accidens dependet ab anīa. ml̓tomagis qꝫ anima a corpore. ſed anīa nunqͣꝫ creatur niſi īcorpore. ſꝫ ſimul creatur ⁊ eſt cum corpore. gͦ multo for-
27
21
9
22
351
24
25s
26
a 4