Druckschrift 
... in Tertium librum .. (1493)
Entstehung
Seite
127v
Einzelbild herunterladen
 

LiberTertius

homo natural̓r appetit illumīare ⁊ delectari. ita etiā natural̓r appetit gl̓iari. et hͦ dico ẜm ipſiꝰ aīe ſup̄muꝫ. gͦ ſic̄iī nob̓ eſt reꝑiri aliqͥs virtutes ꝑficiētes et dirigētes ipſam aīaꝫ reſpectu veri illuminātꝭ. et reſpectu boni delectātis. vtpote fidē ⁊ charitatē. ita erit reſpectu arduieexcellētis. hanc autē nō eſt dare niſi ſpem. gͦ ⁊c̄. Itē lꝫoēs virtutes gͣtuite quodāmō eleuēt mente ⁊ hͦ maxim.faciāt virtutes theologice. eleuatio tn̄ ⁊ erectio ipſiꝰ animi ꝓprijſſime cōpetit ipſi ſpei. ergo ſi ꝟtus ſpei maxīeꝯſiſtit in erigēdo ⁊ eleuādo ip̄m animū. cū animꝰ noſtermagnꝰ ſit. nec ſit natꝰ erigere ſe niſi ad magna ⁊ ardua.videt̉. gͦ ꝙ obiectū ſpei qͣꝫtum ad efficaciā mouēdi teneat rōnem ardui. nō ergo obiectū ſpei ē bonū ſub rōne boni ℟ꝰ ad p̄dictoꝝ ītelligentiā eſt notandū ꝙ quidaꝫdicere voluerūt obiectū ſpei eē bonū ſub rōne futuri. dixerunt em̄ oēs affectiones aīe vel ſunt reſpectu boni velſunt reſpectu mali. ⁊ ſicut gaudiū ē reſpectu boni pn̄tisdolor ꝟo qͥ eſt affectio ſibi oppoſita eſt reſpectu pn̄tis mali. ſic ſpes ē reſpectu futuri boni. timor ꝟo reſpectu futuri mali. Qd̓ aūt mouit cos hͦ ponere fuit qꝛ poſuerūt ꝙduplex ſit tm̄ obiectū in qd̓ tendit aīa. vnū ſcꝫ veruꝫ inqd̓ tendit intellectꝰ. alteꝝ ſcꝫ bonū in qd̓ tendit affectuset ideo cū ſpes nō ſit in verū ſub rōne veri. voluerūt dicere ꝙ ſit in bonū ſub rōne boni. In hͦ tn̄ differt a charitate. qꝛ charitas eſt bonū ſub rōne boni ſimplicit̓. nō cōſiderādo pn̄s nec futurū. ⁊ qꝛ bonū ſub rōne boni ē amadū. ideo actus ipſiꝰ charitatꝭ eſt amare. Spes aūt eſt ībonū nō tm̄ ſub rōne boni ſꝫ etiā ſub rōne futuri. ⁊ qꝛ bonū futurū inqͣꝫtū futuꝝ eſt expectandū. ideo actꝰ ipſiusſpei ē expectare. et qꝛ expectare ⁊ amare ſūt diuerſi actꝰhinc ē ꝙ ſpes ⁊ charitas diuerſe ſūt ꝟtutes. non pͥncipaliter rōne diuerſitatis actuū obiectoꝝ. ſed rōne diuerſitatis actuū ꝓprioꝝ. Licet aūt hic modus dicēdi videatur aliqͥd ꝓbabilitatis habere. īterius tn̄ ꝯſideranti nōſatiſfacit dubitationi. nec ꝯſonat veritati. Nam ꝙ dr̄ꝙ nō eſt aliud obiectū motiuū potentiaꝝ aīe niſi veruꝫſub rōne veri. et bonū ſub rōne boni. ſimplicit̓ nō hꝫ veritatē. ꝓ eo ꝙ ſicut ī opponēdo tactū eſt quēadmodū rōnalis tendit in veꝝ. ⁊ cōcupiſcibilis in bonū. ſic etiā iraſcibilis tendit in arduū ⁊ magnū. Rurſus ꝙ dicit boniſub rōne boni futuri eſſe motiuū alteriꝰ affectōnisqͣꝫ bonū ſub rōne boni nō habet veritatē. ꝓ eo ꝙ bonū ſub ratione futuri deſiderat̉. ⁊ deſideriū nō eſt ſpes ſꝫ magisedā differētia amoris. ⁊ ad ipſā charitate ꝑtinet deſiderare. Ampliꝰ ꝙ dicit timorē eſſe reſpectu mali ſub ratōnemali nō hꝫ veritatē. ꝯtingit em̄ timere ſicut in opponerdo oſtenſū eſt abſtracta rōne mali. ſicut timebit deus inpatria. Preterea. ſi qn̄ malū timet̉. nō timet̉ niſi qꝛ excellens. ſi ergo affectio q̄ eſt timor in ſuo obiecto magis cōcernit excellētiā qͣꝫ maliciā ſub rōne motiui. reſtat ſil̓r ꝙ⁊ affectio ſibi correſpondens videlicet ſpes. Eſt ergoobiectū ſpei bonū quidē. ſꝫ nō ſub rōne boni. ſed magisſub rōne ardui ſiue magni. Et hͦ quidē ſic hꝫ manifeſtari. Spei em̄ duplex eſt actus. qͦrū vnus ē pͥncipiū ⁊ origo alteriꝰ. ſpes em̄ facit ꝯfidere. ⁊ faciēdo ꝯfidere facitexpectare. Nullus aūt recte ꝯfidēs cōfidit ⁊ innitit niſi in eo qͥ nec poſſit nec velit ſibi deficere: talis aūt nō ēniſi ille qͥ eſt potētiſſimꝰ in ꝟtute. ⁊ munificētiſſimꝰ in liberalitatē. ⁊ hͦ non hꝫ niſi habeat excellentiam ꝟtutis etlargitatis. Cū aūt qͥs totā fiduciā ſuā in eū poſuit qͥ excellētiſſime ꝟtutis ē et liberalitatis. magna ab eo expectat ſe aſſecuturū. Qm̄ ergo ſpes hꝫ obiectum magnū etarduū in ꝯfidēdo. hinc ē ꝙ hꝫ ꝓ obiecto magnū ⁊ arduūin expectādo. Et hinc ē ꝙ ip̄e dn̄s in qͦ ſperamꝰ magna

ꝓmittit nob̓ in ꝯſolatiōe ſpei nr̄e. iuxta qd̓ dicit AbraeGen̄. v. Noli timere Abraā. qꝛ ego ꝓtector tuus ſum.⁊ merces tua magna nimis. q. d. ego ꝓtector in qͦ debesꝯfidere. et merces tua magna quā debes expectare. Cōcedendū eſt gͦ ꝙ obiectū ſpei eſt bonum ſub rōne magniet ardui. Et qꝛ gl̓ioſū noīat magnū ſublimitate. eternuꝫnoīat magnū diuturnitate. illud intēſiue. iſtud extēſiueideo ꝯcēdi pōt etiā ꝙ obiectū ſpei ſit bonū ſub rōne glorioſi. ⁊ ſubrōne eterni. ⁊ hͦ ſub rōne excellētis ⁊ indeficientis. qꝛ duo ꝯcurrūt ad ꝑfectā rōneꝫ magnitudinis ipſius boni. Cōcedende ſūt gͦ rōnes q̄ ſunt ad ꝑtē iſtam. Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ ſicut ſe hꝫ ſcīa ad veruꝫ. ita ꝟtad bonū. dd̓m ꝙ hoc nō ē oīno ſimile. qꝛ cognitiua nonhꝫ obiectū niſi vniꝰ rōnis .ſ. veꝝ. ſꝫ affectiua cū duplicetur ī duas vires. videlicꝫ ī ꝯcupiſcibilē ⁊ iraſcibilē. obiectū hꝫ duplicꝭ rōnis. videlicꝫ bonū qd̓ ꝯcupiſcit. ⁊ arduū ad qd̓ ſe erigit. Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ ꝟtus theologica idē hꝫ ꝓ obiecto ⁊ ꝓ fine. dd̓m ꝙ ſi hͦ intelligat̉ deidetitate qͣꝫtū ad ſb̓am ſic verū eſt. qꝛ ipſe deꝰ eſt finis etobiectū eaꝝ. Si aūt loq̄mur qͣꝫtū ad rōneꝫ mouendi ſicnō hꝫ veritatē niſi in ſola ꝟtute q̄ eſt charitas. ip̄a em̄ hꝫbonū ſub rōne boni ⁊ ꝓ obiecto ⁊ fine. iō pͥncipiū tenetinter ceteras ꝟtutes ſicut īfra manifeſtat̉. ī fide aūt ⁊ ſpenō hꝫ veritateꝫ. ⁊ qm̄ in illa rōne ꝓcedit ab idētitate ẜmſb̓am ad idētitatē ẜm rationē. ideo ī ꝓceſſu illo eſt pctīẜm accidēs Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ ſic ſe hꝫ ſpes reſpctu futuri ſic̄ gaudiū reſpectu pn̄tis. dd̓m ꝙ ſil̓itudo bona ē qͣꝫtū ad differentiā futuritōis ⁊ pn̄tialitatis. ſꝫ quātum ad rōnē boni motiui nō ē ſimilitudo. Bonū em̄ ſubrōne boni qn̄ pn̄s eſt delectat ⁊ reficit ipſā ꝯcupiſcibilēſꝫ ſub hac rōne nō hꝫ eleuare ⁊ erigere. īmo potiꝰ ſub rōne excellētis. Delectatō em̄ q̄ eſt ī gaudio reſpicit ꝯuenentiā. ſꝫ erectio q̄ ē in ſpe reſpicit excellentiā. Ad illiqd̓ obijcit̉ ꝙ ſpes ē reſpectu boni tm̄. gͦ habet obiectū bonū ſub rōne boni. dd̓m ꝙ illud nō ſequit̉. ꝓ eo ꝙ iſta nōeſt ſola rō ꝓpter quā aliqͥd tendit in bonū. qꝛ motiuumeiꝰ eſt bonū ſub rōne boni. ſed etiā ꝓpter hͦ ꝙ illud qd̓ eſtmotiuū eiꝰ ſꝑ hꝫ bonū ſibi ſubſtratu. Et hoc mō intelligedū eſt ſe hr̄e in ſpe. Illud em̄ arduū ⁊ excellēs ad qd̓ aſtquendū erigit̉ aīa nō pōt eſſe niſi bonū. Ad illud qꝛobijcit̉ ꝙ ſpes ē expectatio future beatitudinis. dd̓m ꝙſpes nō expectat beatitudinē niſi inqͣꝫtū tenet rōne magni et ardui. hͦ eſt rōneꝫ excellētis ⁊ īdeficiētis. Et qꝛ iſtaduo īportat beatitudo de ſua pͥma rōne. hinc eſt ꝙ ſpesmagis hꝫ diffiniri ꝑ beatitudineꝫ qͣꝫ alia ꝟtus. vn̄ in rone illa eſt pctm̄ ẜm accidens. Quāuis em̄ beatitudo hꝫbeat rōnem boni. tn̄ nō cadit pͥncipalit̓ ſub expectatōneſpei ſub illa rōne. ſꝫ inqͣꝫtū habet rōnem ardui. Queſtio. v. De ſpeꝑ comꝑationē ad ſubiectū. vtrū ſcꝫ ſpes ſit inparte aīe cognitiua vel affectiua? Et ꝙ ſit in cognitiuavr̄ pͥmo per illud qd̓ d̓r. j. Coꝝ. j. ſuꝑ illud Finis p̄ceptieſt charitas de cor. bo. ⁊ ꝯſci. bo. gloſa. de ꝯſcīa bona .i.de ſpe. Si gͦ ſpes ē ꝯſcīa. et ꝯſciētia ſe tenet ex ꝑte cognitionis vel cognitiue. videt̉ ꝙ ⁊ ip̄a ſpes. Itē Beda īquadā omel̓. ſuꝑ Cant̓. Deus futurꝰ eſt roni plenitudolucis. volūtati multitudo pacis et memorie ꝯtinuatioet̓nitatis. Sed ꝯtinuatio eternitatꝭ eſt dos correſpondēs expectatōni ipſiꝰ ſpei. ergo ſi illa reſpicit memoriāipſā. ergo vr̄ ꝙ ipſa expectatio ſpei in via. eſſe ī memoria habeat. ſꝫ hec ē in potentia cognitiua. gͦ ⁊c̄. ItemAug. diffiniēs ſpē in li. de ciui. dei dicit. ꝙ ſpes ē virtꝰqͥ qͥs ſe ad illud qd̓ credit ꝑuentuꝝ p̄ſumit ex hac diffinitiōe videt̉ ꝙ nihil alid̓ ſit ſꝑareqͣꝫ firmit credere ſe ꝑuen

159

3

60

61

62

63