DI.XXXIIII
tionem. ⁊ habebūt etiā dolorē. Scient em̄ ꝓpter quidfacte ſunt. ⁊ ſcient ſe illo bono merito originalis culpeeſſe priuatos ⁊ ꝓpterea dolorē habebunt. ⁊ affectionesdoloris in eis alternabunt̉. attamē nō habebūt dolorequi mercatur dici vermis. quia nō habebunt remorſuꝫꝙ perdiderunt illud bonū ꝓpter ꝓpriā negligentiam ⁊ꝯtemptū. ⁊ ꝓ tanto dolor eoꝝ erit multo minor qͣꝫ dolor adultorum. Sed qm̄ plura vident̉ incōuenientia ſequi ſi ponat̉ ip̄os dolere ſicut in opponēdo mōſtratumeſt. tū ꝓpter hoc. qꝛ dolor ille ē abſqꝫ patiētia ⁊ abſqꝫ ſpe⁊ ita cū murmure ⁊ deſperatione. Tū etiā qꝛ dolor aīredūdat in carnē. ⁊ ſi talis dolorex deliberatione ꝓcedit. nō videt̉ eſſe abſqꝫ actuali obligatione. ¶ Proptehec ⁊ hijs ſil̓ia eſt tertius modus dicēdi. videlicet ꝙ aīpuuloꝝ carebunt actuali dolore ⁊ afflictione nō tamencarebunt cognitione. Et illud poteſt ſatis rationabiliter intelligi per hunc modū. Decedētes em̄ in ſolo originali quaſi medium tenent inter habētes gratiā ⁊ culpam actualem. ⁊ quoniā ſtatus retributionis reſpondere debet ſtatui vite preſentis. in tali ſtatu debent aīeparuulorum poni vt quaſi mediū teneant inter beatos⁊ eternis ignibus cruciatos. Quoniā igitur beati carent malo pene ſenſibilis. ⁊ cum hoc habet dei viſionē.Damnati econtrario ſunt in tenebris ⁊ puniunt̉ penaſenſibili. Paruuli ẜm rectum ordinē diuine equitatisdebēt cōmunicare in vno cū dānatis. ⁊ in alio cū beatꝭſed nō poſſunt cōmunicare cū beatis in habendo diuinam p̄ſentiā. qꝛ tunc in nullo cōmunicarēt cū damnatp̄ſentia em̄ viſionis dei nō ſtat cum pena ſenſibili. ideocum beatis cōmunicant in hoc ꝙ carent om̄i afflictiōeexteriori vel interiori. cuꝫ dānatis vero in hoc ꝙ pͥuantur viſione dei ⁊ lucis corꝑalis. Paruuli igitur ſic diuino iudicio iuſto inter beatos ⁊ ſimpliciter miſeros q̄ſi in medio ꝯſtituti hoc nouerunt. vt tamē ex vna parte ꝯſideratio generet deſolationē. ex altera ꝯſolationēita eq̄ lance diuino iudicio eorum cognitio ⁊ affectio libratur. ⁊ in tali ſtatu perpetuat̉. vt nec triſticia deijciatnec leticia reficiat. ſed in hoc mirabilis oſtēditur ordodiuine ſapiētie que cuncta nouit ſuis locis diſponere⁊ ad ſui gloriam ordinare Nā ſicut in beatis potiſſimemanifeſtat̉ miſcd̓ia. ⁊ in damnatis potiſſime claret iuſticia. ſic in iſtis manifeſtat̉ miſcd̓ia ſimul ⁊ iuſticia. etex hoc patet ꝙ nō facit fruſtra deus anīas quas nouitde corꝑe an̄ ſuſceptationē baptiſmatꝭ egreſſuras. Oīaem̄ facit deus ad gloriā ſuā manifeſtādā. Un̄ ſi tu queras quid ꝑuuli faciant vtrum addiſcant vel conferantcato actuali ẜm eius cau-
vel aliquod aliud opus exerceant. breuiter gͦ reſpōdeoꝙ diuine iuſticie equitas ⁊ īmutabilitas in eodē ſtatuqͣꝫtum ad corpꝰ ⁊ quātū ad aīam. ſiue quo ad cognitiuāſiue quo ad effectiuā ꝑpetualiter eos ꝯſolidat. vt nec ꝓficiant nec defixiant. nec letent̉ nec triſtent̉. ſed ſemꝑ ſicvniformit̉ maneāt vt ſint materia laudādi diuinū iudicium qd̓ ſic eſt equū ⁊ iuſtū. vt nullū bonū remaneat irremuneratū. ⁊ nullū malū remaneat impunitū. ⁊ perfectiſſime teneat mediū inter ſuꝑfluū ⁊ diminutū. Scd̓mhanc igit̉ poſitionē ꝯcedende ſunt rōnes on̄dentesꝙꝑuuli nō ſentiunt ſpūalē dolorē. ¶ Ad illud vero qd̓obijcitur in ꝯtrariū de Ioh̓. Criſo. dd̓m ꝙ intelligit̉ dehijs qͥ excludunt̉ merito actualis pctī. qͥ vermē ꝯſcientie ⁊ remorſum ſunt habituri. ⁊ iō nō habet locū in paruulis. ¶ Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ triſticia neceſſario ſeqͥt̉qn̄ deſideriū nō implet̉. dd̓m ꝙ veꝝ eſt qn̄ nec implet̉in ſe. nec fit recōpenſatio ẜm eſtimationē deſiderantisQuando vero ẜm eſtimationem deſiderantis aliquarecompenſatio fit. non neceſſe eſt triſtari. ſicut multiqui vellent eē in paradiſo. bn̄ ꝯſolant̉ de ſtatu vite preſentis. qꝛ ꝯtenti ſunt eis que habēt qͣꝫuis modicū habeant. ⁊ ſic in ꝑuulis intelligēdū eſt eē. ꝙ eis ſufficiat ſtatus ſuus. nec eleuāt oculos ad opes qͣs habere nō poſſunt. ¶ Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ aīa ꝑuuli ꝯcupiſcētiā hꝫ.dd̓m ꝙ ſicut ī hac vita nec ꝯcupiuit nec deſiderauit aliꝰqͥd qd̓ nō debuerit. ſic etiā nec in futura vita. ſed ip̄i diuina ſnīa collocati erūt īter fugā ⁊ appetitū. ita ꝙ neutrum eis dn̄abit̉. ⁊ iō nec habebunt actuale gaudiū. necactuale ſuppliciū. vnū em̄ reprimit̉ ꝑ alteꝝ. ¶ Ad illudqd̓ obijcit̉ de ſanctꝭ patribꝰ. dd̓m ꝙ ſancti patres ſpeꝫ⁊ certitudinē habebat de futura gloria habenda. ⁊ gratiam etiā habebāt ꝑ quā dn̄m aliquo mō cognoſcebant⁊ ideo nō ſequit̉ ꝙ equaliter punirent̉ vt ꝑuuli ꝓ eo ꝙplus habebant ꝯſolatōis ¶ Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ maiordolor ē alicui cum priuat̉ abſqꝫ cauſa. dd̓m ꝙ ꝑuulibene ſcient ex cauſa ſe eſſe priuatos. ſed quia illam cāmnō a ſe habuerunt. ſed aliunde contraxerūt. ideo nec dolorē nec remorſum habebunt. verbū aūt predictuꝫ intelligitur in punitione iniuſta. ⁊ in qua punitus punienti remurmurat. ſic aūt nō eſt in ꝓpoſito. ¶ Ad vltimūdd̓m ꝙ affectiones ꝑuuloꝝ ſtabiliuntur iudicio equitatis diuine. nō tamē totaliter quietantur ſicut affectiones bonorum in patria. Unde ſicut differt immunitasa paſſione ſiue a ſenſu pene in ꝑuulis ⁊ beatis qꝛ ī btīseſt dos. in paruulis no. ſicut dictum eſt. ſic intelligēdūeſt de quietatione ex parte affectionū anime.
Oſt p̄dicta de peccato actuali ⁊c̄. ¶ Iſta totalis ꝑs ſecundi libri in qͣ magiſter agit de lapſuhomīs diuiſa fuit in tres ꝑtes. ẜm ꝙ tripliciterꝯtingit ꝯſiderare corruptionē peccati. duabꝰ gͦ partibus terminatis in quibꝰ magiſter egit de peccato quoꝑſona corrūpit naturam. ⁊ iterū de peccato quo natura corrumpit ꝑſonā vtpote de originali. ſequit̉ hic tertia pars in qua agit̉ de peccato in quo ꝑſona corrumpit ſe. hoc eſt de peccato actuali. ⁊ durat vſqꝫ ad finemlibri. Diuiditur aūt hec pars in duas. In pͥma determinat de peccato ſiue de malo ẜm id qd̓ eſt. Scd̓o vero qualiter in voluntate habeat malum ſiue peccatumcōmitti. jͣ. di. xxxviij. Poſt p̄dicta de volūtate ⁊c̄. Prima ꝑs habet duas In pͥma determinat de peccato ſiue
malo ẜm eius cauſalitatē. Scd̓o vero ẜm eius qͥdditatem. jͣ. diſt. xxxv. Poſt hec videndū eſt quid ſit peccatam. Prima ꝑs ꝯtinet p̄ſentem diſtinctionē. Et diuiditur in duas. In pͥma agit magiſter de malo quantuꝫad cām originalē. In ſcd̓a de malo qͣꝫtum ad ſubiectumſiue cām efficientē. ibi. Oſtenſa origine mali ⁊c̄. Primaꝑs habet tres ꝑtes. In pͥma aperit ſuā intentionē in generali. In ſcd̓a vero on̄dit ꝙ malū ortū habꝫ a cā bonaibi. Cauſa ⁊ origo ⁊c̄ ¶ In tertia vero ꝙ eſt a voluntatelibera. ibi. Mala aūt volūtas ⁊c̄. Similiter ſcd̓a parspͥncipalis hꝫ tres. In pͥma on̄dit ꝙ malū eſt a bono. cōfirmās hoc auc̄tate Aug. Scd̓o vero elicit quoddamcorrelariū. ſcꝫ ꝙ in hijs ꝯtrarijs fallit regula dialeti corum. ibi. Ideoqꝫ in hijs ꝯtrarijs ⁊c̄. In tertia vero ⁊ vl̓tima remouet quoddā dubiū. ibi. Ad hoc aūt qd̓ dictūeſt ⁊c̄. Et ſic ſuppoſito ꝙ maluꝫ ſit. duo manifeſtat magiſter de malo .ſ. a quo ſit. ⁊ in quo.
50
51
52
53
54
49.