Druckschrift 
... in Secundum librum Sententiaru[m] (1493)
Entstehung
Seite
183v
Einzelbild herunterladen
 

LiberSecundus

na. Originali em̄ debet̉ ſolum carentia viſionis dei. ethec eſt vna pena. ſed multis culpis multe debēt reſpōdere pene. gͦ ⁊c̄. Item hocip̄m oſtendit̉ in cōparatione ad ſequelā. Originale em̄ nō ſolūmodo eſt ab origīe.ſed etiā origo eſt ⁊ principiū omniū maloꝝ. Si gͦ qd̓ ꝑſuꝑabundatiā dicit̉ vni ſoli ꝯuenit. ⁊ ſtatus eſt ꝑ reductionē ad vnū. videt̉ ꝙ origīale peccatū nō ſit niſi vnūſolū. Item hocip̄m videt̉ in cōparatione ad ſubiectūOriginale em̄ eſt in aīa rōne ꝯiunctionis ſue ad carneꝫſi ergo vna eſt caro cui anima ꝯiungitur. ⁊ vnica vnione vnitur. ⁊ vnitas eſt in anīa ẜm ꝙ carni vt ꝑfectibilivnitur. videtur ergo ꝙ neceſſario peccatū originale ſitvnū. Item hocip̄m oſtendit̉ per cōparationē ad oppoſitum. Originale em̄ peccatū eſt carentia debite iuſticie. ſed debita iuſticia cuius originale peccatū eſt priuatio in homīe nō erat niſi vna. quia in vno innocentevna eſt innocentia. gͦ ⁊c̄. Sed cōtra hoc arguitur primo autoritate ſuꝑ illud p̄s. Ecce in iniquitatibꝰ conceptus ſum. glo. iniquitates ſunt peccata originalia. etmulte auc̄tates ſunt ad hoc in littera. Item hocip̄mvidetur rōnibus ſumptis per eandē viā ꝑ quā ſumebātur ad oppoſitum. Et primo rōne ſumpta a cauſa. Originale peccatū eſt in nobis ꝓpter peccatū primoꝝ parentū. ſꝫ adam ⁊ eua plura cōmiſerunt peccata. gͦ videtur ꝙ plura ſint in nobis originalia. qui qua rationeredundat in nos peccatū viri. eadē ratione mulieris. Item hocip̄m videt̉ rōne ſumpta a pena. qꝛ vni culpe vnica debet reſpondere pena. ſed multa genera penalitatū ad originale peccatū conſequit̉. vt fames. ſitmors. infirmitas. ⁊cͣ. Et quattuor dicit Beda nobis ꝑpeccatum originale eſſe inflicta. ſcꝫ infirmitatē. ignorātiam. concupiſcentiam. ⁊ maliciam. videtur igit̉ ꝙ ẜmdiuerſa penalitatū genera ſit diuerſitas originalium. Item hoc ip̄m videt̉ ꝑ cōparationē ad capitalia ſubſequentia. Habitꝰ em̄ diuerſificāt̉ ꝑ actus. ⁊ actꝰ per obiecta. ſi gͦ originale peccatū reddit hoīeꝫ ꝓcliuū ad. vij.peccata capitalia q̄ ſunt diuerſoꝝ geneꝝ. videt̉ ꝙ in qͦlibet hoīe ſit multitudo originaliū. Itē hocip̄m oſtēditur ꝑ cōparationē ad ſubiectū. qꝛ oēs vires aīe inficiuntur ꝑ originale peccatū. ſed multiplicatis corruptibilibꝰ. multiplicant̉ corruptiones. ⁊ in diuerſis potertijs diuerſi ſūt habitꝰ. gͦ ī vnoquoqꝫ hoīe necc̄e ē ponere multiplex originale. Itē hocip̄m videt̉ ꝑ cōparationē ad oppoſitū. qꝛ ꝑ originale pctm̄ eſt pͥuatio omniuꝫvirtutū cū ꝑ ip̄m fiat incuruatio aīe ad vicia oībꝰ ꝟtatibus oppoſita. gͦ ſi plures ꝯtingit in nobis reꝑiri virtutes. plures in nobis ꝯtingit reꝑiri culpas originales.℟º. dd̓m. ꝙ ſic̄ vult magiſter Hug. Origīale pctm̄ dupliciter dicit̉. Uno mō dr̄originale peccatum qd̓ eſt origo omniū peccatoꝝ. ⁊ ſic pctm̄ Ade d̓r originale pctm̄.⁊ hͦ mō originale pctm̄ nō tm̄ eſt vnū ſpē. verūētiā vnūnumero. Alio mō dicit̉ originale pctm̄ qd̓ eſt in nobisab origine. ⁊ a qͦ etiā cetera vicia ſumunt in nobis orinem. ⁊ hͦ mō querimꝰ h̓ de vnitate origīalis pctī. Adhuiꝰ igit̉ q̄ſtionis dilucidationē intelligendū eſt ꝙ cumquerimꝰ de vnitate alicuiꝰ. aut q̄rimꝰ de vnitate ẜm ſpeciē ⁊ formā cōmunē. aut querimꝰ de vnitate ẜm numeꝝ⁊ ſuppoſitū. Si pͥmo mō loꝗ̄mur de originali peccato.ſic vnitatē hꝫ ẜm ſpēm eo mō ẜm ꝙ pctm̄ d̓r habere ſpeciem. Unitas aūt iſta in origīali peccato venit pͥncipaliter ex ꝑte boni qd̓ pͥuat. ⁊ ex ꝑte pctī ade ꝑ qd̓ introductum eſt. h̓ eſt ex ꝑte oppoſiti ⁊ ex ꝑte pͥncipij. Una eniꝫeſt ẜm ſpēmoriginalis iuſticia ⁊ innocētia. cuius pͥuatio eſt originale pctm̄. Una etiā fuit inobedientia rōne

cuius totū genꝰ humanū eſt corruptū. ⁊ iō ẜm ſpēm originale pctm̄ eſt vnū in nobis. Si aūt loꝗmur de vnitate originalis qͣꝫtū ad numeꝝ. ſic dd̓m. ꝙ in vno hoīe eſtvnicū. Et rō huiꝰ eſt. qꝛ pctm̄ duplicit̓ numerat̉. Autrōne ſubiecti in qͦ. ſic in diuerſis hoībꝰ diuerſa ſunt peccata. Aut rōne actꝰ ꝑ quē hō culpabilis efficit̉. ſic qͥ pluries luxuriatꝰ eſt plura hꝫ pctā. Neutro iſtoꝝ modorūoriginale pctm̄ multiplicat̉. ſꝫ remanet indiuiſum. naꝫin vno hoīe vna ē aīa q̄ ꝑ originale pctm̄ inficit̉. Itevniꝰ homīs vna eſt generatio in qua ⁊ ꝑ quā originalepctm̄ tranſfundit̉. ⁊ iō originale pctm̄ in vno homīe eſtvnū ſolū qͣꝫtum ad vnitate ẜm ſpēm. ⁊ qͣꝫtum ad vnitatem ẜm numeꝝ. Et ꝯcedende ſunt rōnes q̄ hͦ oſtendūt. Ad illud gͦ qd̓ pͥmo obijcit̉ de glo. in ꝯͣriū. Iniqͥtates:dicit pctā originalia. dd̓m ꝙ ſicut dic̄ mgr̄ ꝙ frequēterin ſcriptura accipit̉ plurale ꝓ ſingulari ⁊ ecōuerſo. ſic̄mgr̄ exemplificat in lr̄a. Rō aūt qͣre ſcriptura originale cū ſit vnū pluraliter noīat. eſt ꝓpter multiplicitateminclinationū ad malū q̄ ex originali pctō naſcunt̉. Adillud qd̓ obijcit̉ ꝙ originale peccatū ortū hꝫ a pctō pͥmorum ꝑentū. dd̓m eſt ꝙ quēadmodū in generatōne ꝓlispater ⁊ mr̄ ſunt quaſi vnū pͥncipiū cōpletiuū ita ꝙ neuter eoꝝ ꝑ ſe ſufficit qͣꝫuis ſint diuerſe ꝑſone ⁊ diſtincte.ſic ⁊ in origīalis pctī trāſfuſiōe intelligēdū ē. ⁊ ſic pctm̄ade ⁊ pctm̄ eue fuerūt diuerſa. ꝓut tn̄ in originali pctōinficiebat̉ in vtroqꝫ vis generatiua. vnū pctm̄ originale in ꝓle cauſabāt. ita ꝙ ſicut pͥncipaliter virtus generatiua reſidet penes viꝝ. ita etiā tranſfuſio originalispͥncipaliter attribuit̉ viro. Nihilominꝰ tn̄ vtriqꝫ attribuitur ſuo modo. vnde friuola eſt illa q̄ſtio qua querit̉vtrū tranſfunderet̉ originale ſi tm̄ vir vl̓ tm̄ mulier peccaſſet. qꝛ cū ad generationē duo ꝯcurrant tanqͣꝫ vnumpͥncipiū. nō pateret̉ deus ꝙ vir incorruptꝰ mulieri corruꝑte cōmiſceret̉ vel econuerſo. Debet em̄ ſiue in ſtatunature inſtitute. ſiue in ſtatu nature corrupte ſeruari ꝓportio ⁊ ꝯformitas viri agētis ad muliere ſuſcipiētemcum in actu illo efficiant̉ vna caro. Ad illud qd̓ obijcitur de multiplicitate penaꝝ. dd̓m. ꝙ vni culpe rn̄detvna pena pͥncipalis. plures aūt poſſunt eſſe nō pͥncipales. Principalē aūt dico penā eternā. nō pͥncipalē penam tꝑalem q̄ qͦdāmodo eſt ad bonuꝫ ordinatiua. Uelpͥncipalē voco illā q̄ pͥmo ꝓ culpa infligit̉. nō pͥncipalēvero q̄ ad iſtā ꝯſequit̉. Originale aūt vna pena eternapunit̉ videlicet carentia viſionis dei. Unica etiā penatꝑali pͥncipaliter videlicꝫ mortalitate carnis. ſꝫ ad motalitatē multe cōſequunt̉ penalitates. Ad illud qd̓ )obijcit̉ de ml̓tiplicitate inclinationū. dd̓m. ꝙ ſicut vnacorda rupta qua multa colligant̉. ſequit̉ laxatio multorum. ⁊ tn̄ vna eſt ibi pͥma corruptio ⁊ laxatio. ſic intelligendū eſt ⁊ in ppoſito. qꝛ iuſticia innocentie ꝑ originale peccatū pͥuata. oēs vires aīe relaxant̉. vna tn̄ eſt corruptio loquēdo eēntialiter. plures aūt intelligedo cauſaliter. Ad illud qd̓ obijcit̉ ꝙ eſt corruptio diuerſaꝝ.virium. dd̓m ꝙ veꝝ eſt. ſed ſicut gratia ponit̉ eſſe in vūribus aīe ꝓut tn̄ ꝯtinuant̉ ad vnitatē ſb̓e aīe. ⁊ iō vnseſt gr̄a in oībꝰ viribꝰ. ſic ⁊ originale pctm̄ eſt corruptiopluriū viriū. ꝓut tn̄ ille vires in vnitate ſb̓e vni carnihabēt vniri. Et ſic intelligēdū eſt illud verbū qd̓ ab aliquibus ꝯſueuit dici. ſcꝫ ꝙ originale ineſt aīe ẜm ſua centiam. hͦ em̄ nō eſt intelligendū ꝙ ip̄am ſb̓am aīe originsle pͥus reſpiciat qͣꝫ potētias. Nā cōtrariū huius dicitAnẜ. in li. de ꝯcep. virgi. ꝙ tā iuſticia qͣꝫ iniuſticia primo eſt in voluntate. ⁊ loquit̉ ibi exp̄ſſe de pctō originali. Et ſic intelligendo ꝙ originale pctm̄ vt culpa eſt. ſit

35

36

35

34

40