Druckschrift 
5 (1493) Tabula super libros Sententiarum cum Bonauentura
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

rij ante feſtum beati Nicolai hiemalis.Primus articulus eſt intellectus oīm hoīm eſt vnꝰ idem nūcro Scd̓s eſt illa eſt falſa vel impropria intelligit Tercius ē voluntas hoīs ex neceſſitate vult vel eligit Quartus ē om̄ia que in inferioribus agunt̉ ſubſunt neceſſitati corpoꝝ ccleſtiū. QQuintus mūdus eſt eternus Sextus nūqͣꝫ fuit pͥmushomo. Septimus anima que eſt forma hoīs ẜm homo corrupit̉ corrupto corꝑe Octauus animaſeꝑata poſt mortē patit̉ ab igne corpor eo Nonus libeꝝ arbitriū eſt potentia paſſiua non actiua. Etneceſſitate mouet̉ ab appetibili Decimus deus nocognoſcit ſingula Undecimus deus cognoſcitaltud a ſe Duodecimus hūani actus regunturꝓuidentia diuina. Credecimus deus pōt dareīmotalitatem vel incorruptibilitatem rei corruptibili vel mortali. Capl̓m. vj. Iſti articuli qui ſequūtur ꝯdemnati ſunt adn̄o ſtephano pariſien̄. ep̄o de ꝯſilio magiſtroꝝ theologie. Anno dn̄i. M. cc. xxvj. Die dn̄ica qua cantat̉Letare hierl̓m in eccleſia pariſienſi. Ubi excōicauit inſcriptis omēs illos eos docuerint vel defenderint.Et pͥmo ordinant̉ illi qui ſunt de deo. Primus deus eſt trinus vnus qm̄ trinitasnon ſtat ſumma ſimplicitate. Ubi em̄ eſt pluralitasrealis. ibi neceſſario eſt additio compoſitio. exēplūde aceruo lapidum.Item deus poteſt generare ſibi ſimilē. qd̓ em̄ generat̉ ab aliquo hꝫ pͥncipiū aliqd̓ a quo dependet in deo generare eſt ſignū ꝑfectionis.Item deus non cognoſcit alia a ſe.Item deus poteſt dare perpetuitatē rei trāſmurtabili vel corruptibili vt eſt corpus humanū.Item deus ſiue pͥma cauſa poſſet ꝓducere effectūſibi equalē niſi tꝑaret ſuā potentiā.Item d̓s poſſꝫ facere pl̓es aīas in numero.Itē d̓s nūqͣꝫ plꝰ creauit intelligentiā qͣꝫ creauit.Item deus eſt infinite virtutis in duratione inactione. talis em̄ infinitas eſt niſi in corꝑe finitoſi eſſet. Et pͥma poſſet plures md̓os facere.Itē ſine agēte ꝓprio vt pr̄e ſole a deo poſſet fieri homo.Item deum in hac vita mortali poſſumus intelligere eſſentiam.Item deus potuit feciſſe pͥmam materiā. niſi mediante corpore celeſti.Item a voluntate antiqua poteſt nouū ꝓcedereabſqꝫ tranſmutatione p̄cedente.Item cauſa pͥma habet cognitionē aūt ſcīam futuroꝝ contingentiū. Prmo quia futura contingentia ſunt entia. Secūdo quia futura ꝯtingentia ſuntꝑticularia. Deus aūt cognoſcit virtute intellectiuaque pōt cognoſcere ꝑticulare. Unde ſi non eſſetſenſus forte intellectus diſtingueret inter ſorteꝫ platonē. lꝫ diſtingueret inter hoīem aſinū. Tercio ꝓpter ordinē cauſe ad cauſatū. p̄ſcientia em̄ diuina ē neceſſaria cauſa p̄ſcitoꝝ. Quarta ratio eſt ordo ſcientie ad ſcitū. qͣꝫuis em̄ ſcientia ſit cauſa fati. exquo tn̄ ſcitur determinat̉ ad alterā ꝑtē ꝯͣdictionis. hoc multomagis in ſcīa diuina qͣꝫ in ſcīa nr̄a.Item pͥmū pͥncipiū pōt eſſe ſine diuerſoꝝ factoꝝhic inferius niſi mediantibꝰ alijs cauſis eo nullūtrāſmutās diuerſimode trāſmutat niſi trāſmutatū.Itē ab vno pͥmo agente p̄t eſſe ml̓titudo effectuū

Item pͥmū pͥncipiū non eſt cauſa ꝓpria eternoꝝ niſimethaphorice .i. quia conſeruat ea. quia niſi eſſꝫ. eanon eſſent.Item ſicut ex materia poteſt aliquid fieri ex agēte. ita nec ex agente poteſt aliquid fieri ſine materiaEt deus eſt cauſa efficiens. niſi reſpectu eius habet eſſe in potentia materie.Item entia declinant ab ordine cauſe pͥme in ſe cōſiderate. licꝫ in ordine ad reliquas cās agentes invniuerſo. Hoc eſt error quia eſſentialior inſeꝑabilior eſt ordo entiū ad cām pͥmā qͣꝫ ad cās inferiores.Iteꝫ deus poteſt eſſe cauſa noui facti. nec poteſtaliquid de nouo ꝓducere.Item deus poteſt mouere celum motu recto. Eteſt ratio. quia tunc relinqueret vacuū.Item deus poteſt irregulariter .i. alio qͣꝫ mouet mouere aliqͥd. qꝛ in eo ē diuerſitas volūtatꝭ.Item deus ē eternus in agendo mouēdo ſicut ineſſendo alioqͥn ab alio determīaret̉ qd̓ eſſet pͥus illoIteꝫ illud qd̓ de ſe determinat̉ vt deus. aut ſemꝑ agitaut nunqͣꝫ multa ſunt eterna.Item deū neceſſe eſt facere qͥcqͥd īmediate fit ab ipſoError. ſiue intelligat̉ de neceſſitate coactiōis. qꝛ tolit libertatē arbitrij ſiue de neceſſitate īmutabilitatꝭquia ponit poſſibilitatē aliter faciendi.Item pͥmū pͥncipiū pōt i mediate ꝓducere generabilia. quia ſunt effectus noui. Effectus autē nouꝰexigit cām īmediatā que pōt aliter ſe habere.Item pͥmū pͥncipiū p̄t aliud a ſe ꝓducere. qꝛ om̄isdifferentia eſt inter agens factu eſt naturam.Item deus pōt īmediate cognoſcere ꝯtingentianiſi aliam cām ꝑticularem ꝓximam.Item ſi om̄s cauſe fuerint aliqn̄ in quicte neceſſe eſtdeum ponere mobilem.Item deus eſt pͥma neceſſaria cauſa pͥme intelligētie poſita ponit̉ effectus. ſunt ſimul duratione.Itē deus eſt neceſſaria motus corpoꝝ ſuꝑioꝝ ꝯiunctionis diuiſionis ꝯtingentis in ſtellis.Itē ad effectus oēs ſunt neceſſarij reſpectu cauſe pͥme ſufficit ipſa pͥma ſit īpedibilis. ſꝫ exigit̉ cauſe medie ſint īpedibiles. Error. qꝛ tuncdeus poſſet facere aliquē effectum nouū ſine cauſis poſterioribus.Item deus poſſit agere ꝯtraria hoc eſt mediāte corpore ccleſti qd̓ eſt diuerſum in vbi.Item deus eſt infinitus virtute. non qꝛ faciat aliqͥdde nihilo. ſed qꝛ cōicat motū infinitū.Item deus pōt in effectū cauſe ſecūdarie ſine ip̄acauſa ſecūdaria. Error.Item effectus īmediatus a pͥmo debet eſſe vnus tm̄ ſimilimus pͥmus.Item deus vel intelligentia infundit ſcīam anīehumane in ſomno niſi mediante corpore celeſti.Item plures ſunt motores primi celi. Error.Item pͥmū īmobile ſimpliciter mouet niſi mediāte aliqͦ motu tale mouēs īmobile ē ꝑs moti ex ſe.Item potentia actiua que poteſt eſſe ſine oꝑatione permixta potentie paſſiue. Error. ſi intelligat̉ dequacūqꝫ operatione.Item d̓s poteſt indiuidua multiplicare ſub vnaſpecie ſine materia.Item forma quā oportet fieri eſſe in materia. nonpoteſt agi ab illo agit ex materia.Item deus pōt facere accidens eſſe ſine ſubiecto

q 2