Druckschrift 
3 (1838) Immanuel Kant's kleinere metaphysische Schriften
Entstehung
Seite
30
Einzelbild herunterladen
 

30

Princip. priinor. cognit. metaphys.

quantumvls fatear, adyta quaedam recouditioris intelligentiae re-manere humano intellectui nunquam reseranda, si in interioremcognitionem desceiulere aveas, tarnen liic non de modo agitnr,sed utruin res ipsa locum habeat, cujus, cum oppositae partissenteiitia, repugnantiam inspicere, mortali cognitioni adinodumsane proclive est. .

Instantiarum cojifutatio , quas indifferentiae aequilibrii defen-sores in subsidium vocant.

Provocant adversae partis patroni, ut exemplis satisfacia-mus, quae adeo aperte voluntatis humanae ad quasvis actionesliberas indifferentiam testari videntur, ut vix qurcquain apertiusesse posse videatur. Cum par impar luditur et fabae manu re-conditae conjectando lucrandae sunt, alterutrum pröloquimurplane absque consilio et absque ulla deligendi ratione. Iliscegemina in casu principis nescio cujus proferunt, qni alicui pyxi-d«m duarum, ponderis, ligurae et speciei per ornnia similium,liberam fecit electionem, quarum altera plumbum, altera aurumrecondidit, ubi nonnisi citra rationem iieri potuit ad alterutramcapessendam determinatio. Similia de pedis dextri aut sinistriindifferenti ad promovendum libertate dictitant. Omnibus unoverbo et quod quidem mihi videtur affatim respoudebo. Quandoin principio nostro de rationibus determinantibus sermo est, nonhic unum vel aliud rationum genus intelligitur, e. g. in actioni-bus liberis rationes intellectui conscio obversantes, sed utcunquedeterminetur actio, tarnen ratione quadam determinata sit, ne-cesse est, si eam iieri opus est. Rationes objectivae in arbitriideterminatione plane deesse possunt, et motivorum cum con-scientia repraesentatorum perfectum potest esse aequilibrium,nihilo tarnen minus rationibus adhuc permultis locus superest,quae mentem determinare possunt. Hoc enim ancipiti tali du-bitatione solum efficitur, ut res a superiori facultate ad inferio-rem, a repraesentatione cum conscientia conjuncta ad obscurasredeat, in quibus ab utravis parte omnia perfecte identica esse