40

niet genoeg aan PETRUS bekend geweest is; want de-ze spreekwijze beteekent, indien van vrienden gewagwordt gemaakt eene verzekering en aanbeveling (1).Dewijl nu volgens de bekentenis van EHENDORF, si-LAS zich later niet meer onder de begeleiders vanPAULUS bevond, kan hij zich ligtelijk op reis bij PE-TRUS gevoegd hebben en met hem naar zijn

gekomen. De reis naar Tfowe en het verblijf in dezestad, is in het geheel niet van den tijd en de plaats af-hankelijk, wanneer en waar de brieven van PETRUSgeschreven zijn.

ƒ roo.n yyyA-ojys'? rzyy ÜT.

^K^'ocAfë, waarover EHEVDORF zooveel spreekt,laten wij vooreerst onaangeroerd, dewijl ons doelis, het Anti-Roomsche Spook te bezweren. Uit deop het einde bijgevoegde Verhandeling van den be-roemde TETAVlus zal zich het tijdvak met betrekkingtot laten bepalen. Schrijver dezes geeft

zich voor eenen Roomschen Exorcist uit, niet vooreen' Antiochischen ; hij gebruikt derhalve het Latijn-sche en niet het Griekschc Exorcismusboek, ofschooner somtijds eenige Griekschc woorden in voorkomen.

En.END0RF kan het niet loochenen, dat voor deaankomst van den 11 . PAULUS te J?07Me verscheideneChristenen in deze wereldstad waren. Of dit slechtsChristenen uit de Joden, dan of ook onder hen Chris-tenen uit de Heidenen waren, kan ons hier onver-schillig zijn ; genoeg PAULUS schreef zijnen brief aan

(1) Launrooi 77ct'*MM, # CArowtc. 7*aw. 77. jmy. lig.