ARNHEMIVM

Rnhbiivm ,TacitOjVt Diujeus,&B.Rhenanusa{Terunt,Arcuacum Geldria: op-pidum,in dextri Rhenio(tij,dextra ripa,medium milliare abeo loco, vbialtera fitRhenilediojcuiusdextrumbrachium Iflula,acibidemfoflaDrufiana,diciincipit,Afciburgium,idefl,Dousburgum vfqj.Iflfule veronomen eioflio manet,vfiq;dummari Auflrali,vulgo ©^frjf^cxcipiatur.Oppidum eftflorens vtcunq;,acprimariaVelaunia:infi.>l.r,qu^&: Vcenauia,id efl,PaludiiInfula, vulgo ^ClflW/appella-

uir.Tnferiorin(ukparsHollandianuncupatur,&Vltraied:enfistraclus,circaBata-

uodurum,id efl,dBict* fc Sufrfic&fn/vbi Rheni mediusalueus nomen mutat in Lcciam. Eflautem eius in-fulx territorium paludofum,ac vliginofum,fyluisq; confitum, vtpote qua: ferinarum aflfatim prcebentvenatum;eius lateraclaudunturabortulfliila, aSeptentrioneeomari,quod ^»l&frjfCvocant,abocciden-te,^tc^fflu.ameridie Rheno,feu Leciofluuio,vndeabundepifcium ipfisfuppeditatur. Supremum Gel-driceius& Cancellaria, Arnhemium obtinet, fubditashabens vrbes,earumq; prsefeduras,VVageningu,Hattemum,Hardc rouicum,Elburgum,fitas omnes in ea Geldrice partc, quae V elauia vulgo nuncupatur.Complures etiam continetvicos,fuos habentcs magiflratus,omnes tamen fummo VelauuiaePraefedoiubiedos.ArnhcmijautemGeldri^ Duxfedem olim,acPrsetorium habebat.Ibidemnunc& Prouinci^Prcefedus degit,8c Curi^ Iudicialis Geldriae atq; Zutphanice Senatus,quem magiftratum inftituit Caro-lus V.pofleaquam eam Prouinciam armis Anno M. D.XLIII.recepiflet.In eum Magiftratum adlegitv-num Cancel!arium,&:Senatoresdecem;eorumquatuor exnobilifsimis,quatuor GeldriieRegionum vi-ris,fexreliquosexIuris&: legumconfultis.Hi magnaprorfusaudoritateiusdicunt,necab eorum fententiaconcefla eft appellatio.Eft hac ipfaquoq;in vrbeRatiocinariumaPhilippo CatholicoRege inftitu-tum AnnoM.D.LlX.adquod omnesGeldri£e,Zutphaniseq; Magiftratus,fiueiurisdicendi,&rerum criminalium Prsefedgfiuepecunisepublicae, atque ^erarij Quseftores, fuas adminiftrati muneris rationesreferreiubentur.

VENLONVM.

Enlo n vm ,opp.Geldria:,arte &: natura munitum,in dextra fluminis Mofie ripa conditum,& di-midiodifsitum aStralamilliari,mercimonijspollet. Vbianno M.D.XLIII.Cliuias Dux Caro-lo V.C^fari fefe dedidit,concordia intervtrunq; Principem deinde cofequuta. Hinc GuilielmusVel JiuSjhomo dodifsimus prodijt.

GELDRIA.

E LD RI A ,paruis duobus milliaribus Strala diflira,vrbs ipfa cft,abs qua tota Rcgio nomen ,idquchacocca(ioncaccepcrit:Sunt,quiconftanti narrationeperhibent,tempore Caroli Calui Impera.toris,circa Iocum illum,inquo eftGeldria oppidum, horrendam quandam, ac vcnenofambelua,ijsquc locis anteid tempus nunquam vifam cognira mquc,fub arborc cfculo delituifle, magnitudi.nisimmenfae,fa:uitiaEqueincomparabilis.ha:cagros,camposquedeuaftans,ncc pecoribus, nec iu.mentisparcens,ipiisetiam hominibus,aquibusnonabftinuit,vfqueadeoformidabilisob inexple.bilem voracitatem,acatrocitatem euaiit,vt finibusfuiscedere complures, fefeq ; folitudinibus ab.derccoegerit.Duo vcro cuiufdam aPonthe filij, partim, vt fibiipfis.partim etiam, vt publico vici.norum commodoprodeflent,miristechnis, audaciaque incredibili beluam aggrefli, poft dubium,varium£ertamenac ludam, tandcm fuperiores belua cuafere, eaqueinterfeda, haud ita procul a Mofa fluuio, ad Ncrite ripam, in me.moriam rei arcem extruxere,cui Geldre nomen fecere,voce ex continuo & miferabili,ac identidem repetito mugitueiusbeluae,quem,dumc^dcretur,edebat,mutuata.

RVREMVNDA

V R E M VN D A,Praccipuum poft Nouiomagum GeldriaeDucatus oppidum,ad Rurxfluuijoftf.um fitum,vbi Mofa:mifcetur,habitatorefrequens,iitu,natura,artequemunitnm,tribus Venlonomilliaribusdiftans. Epifcopali noftris temporibus dignitateornatum,cui D. VVilhelmus DamaiiLindanus,varijsinreThcologicaa:ditislibrisclarus,primusepifcopus prseeft. Nobilium ingenio.rum Ruremunda fcrax quouis remporefuit.Hincnamqueediti Bartholomcus ille,CoenobijBeth.leemitici Prior,multorum auftor opcrum,Et Dionyiius Rickel,eiufdcm CoenobijMonachus, vireximie do&us ac celebris, multorum libroru m tanta cum laude Scriptor,vt pra:ter D. Auguftinumapud Latinosparem habueritnemincm.Sub Rurcmunda,& vrbes<5c Magiftratuum funt prxfedurae: Vrbcs quidem,VenIonum,Gcldria,Stralena,VVachtendonchum,& Herculis vrbccula,vulgo ^rcfelrnginDucatuIuliacenfijPrsefeclur^autcm harum ipfarum vrbium,& magiftratuum Keflelij,Monsfortis,Melderij,Crickenbekij,Echtij.Sub Otthone 111.Geldrici Ducatus Comite, maxima Ruremundaincrementa fumpfit.eam namque tunc temporis vil.lam,muriscinxit,&ciuilibuspriui.legijsconfecrauit.

17