Druckschrift 
Vrbivm Praecipvarivm Totivs Mvndi
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

r

I N D

magnaium laudehiftoriam confcripfit. Robertus Guagui-nius magna yirtute vir iltam habuit patriam.

E.

I i. E D E N B V R G V M, Scotorum Regia,Senatust[5 fede?,cinfta mcenibus,& arce,quse ab afferuatis libi puellis,nomenducit,valdc infignis. Ad quam ob viae anguftiam, & difticile,

prsecipitemi^acceflum, prsece!faenamqueimminetrupi,nul-

lsehoftiumcopisefubduci pofliint. Proindeinexpugnabilisomnino putatur: quanquam tamen eo bello, quo Dauid Brufius Scotise,Et Edouardus Britanniae Rex,Magna Anglise par-tem,& Scotiam omnem ad internecione vaftarunt, occupan-tibus eim Anglis,dolo fit expugnata. Agris namqj multis an-nis permanentibus incultis, tanta fame laboratum eft in An-glia pariter,& Scotia,vtequos, canes,feles,acfimiliaanima-liapenuriaaliarumrerumederint.Tradituminfuper aqui-bufdam eft,eo inopig reda&os qdofdam,vt diutinam famemnon ferentes, pueris a vicinis fuffuratis, miferabili calamita-te non pepercerint.Eo tempore Arx Edenburgenfis,eiufcemodi ftratagemate in Scotorum manus peruenit'DougIas,equesauratus,VValterum quendam, cognomentoTurris, viruo-pulentum admodum fibi deuin&um habebat.ls,naui fua, exmandatoDouglasin forthiamproficifcitur, tingensmerca-torem fe, vinacp k Gallis adferre, & ex compofito dolia quse-damfecumattulerat,ac poftridie,depromptisaliquot lage-nisadarcem Edenburgenfem pergit. Oeconomum prodireiubet,venienti lagenas dat,vinumqj guftandum. cum non parum placuiflet, (quibus nimirum lam diu, maxima viui pe-nuria fuerat)rogat,num vafafe aliqua, exeodem genere, ad-ferre velint.Enimuero,refpondit Oeconomus,remulto no-bis gratifsimam fa&urUs es,fi in tanta vini inopia,eam nobisbeneuolentiam exhibeas. Ac, quo certiorres fit,de pretio ni-hil dubitet,pecuniam prsefentein dat,poftridie vinum adfer-ri iubet, fub auroram fe ille adfuturum cum vino refpondet.Poftero die,dubia etiamnum lnce,adeft,vafa duo carpeto ad-ferens,portx extemplo aperiuntur.Cum veroin medio por-tarumconlifterent,perfraudemfoluto axe,carpentumprocidit.Ac moxDouglas(nam haudproculiam mdecumexpedi-ta militum manu confederat)cum paucis fuperuenit, ianito-resrefiftentesoccidit,arceintiJ ipfamundemoccupat. Atquetum Rex Dauid cum coniuge Ioanna ex Gallia in Scotiam re-uertitur.

41. ELBORESTADIVM.

ENCKHVSA, ignobilis quondam Hollandix vicus,qui necoppidi nuncupationem merebatur,nunc,inter cultiffima,& lautiora oppida recenfetur. Ciues habet conficienda-rum &gubernandarumnauium peritos),qui, quotemporevilis eft halecum captura,(tota nimirum seftate) ex qua com-munis plebecula vt plurimum vi&itat,nauiculas pifcatoriasdeferunt, retia, ad Nouembrem vfque menfem deferunt do-mum,& Naucleri,Gubernatoris,aut vulgaris nauitf munia,mercede condufti,obeunt. Exercitati'quippefuntnautse,quinauiculis fuis pifcatorijs velocius, quimaliaquarcunque et-iam nauis, tam aduerfo, qu&m fecundo vento vehficare no-runt.Malumnoninmedio,fedadnauicuIse latus collocant.Et,neipfam,affixumlateri velum, ventorum impetu graue,in imum deprimat,aliud eiufdem nauiculf latus, ponderofisiapidibusonerant, aiqualemvtcurfum, nauigandoteneat.Quin,& fale conficiundo excellunt. Extra onentalcm por-tam,?des habent peramplas,& falinarias officinas, in quibusex fale prius ruditer co&o,tenue, & maxime candidum conficiunt, vnde, vt laus Enckhufams maxima, ita veftigal haudcontemnendum prouenit.

39. ESCHVVEGA. *

40. ESSENDIA.

K

58. FORVM VVLCA NI, officinae aluminisapudPu-teolos,vulgo Solfataria, quafi Sulphuraria,quai vr.dique to-tacollibus aridis acferuidis circundatur, quos Leucogeos afquallore ac liuore fulphuris,tefte Plinio,dixere veteres, no-nulliveroPhlegrxos,abafsiduocrepitu,quem intimi ardo-res gignunt, quo etiam cognometo proximum finum mariscircumfcripfit Syllius Italicus illis verfibus

illic,qiwsfulpbure pingues rblegrxi legere fmus.luxta hos colles qfficin» exiftunt fulphuris, quod vfque i

l

Plinij memoriahincmittitureleftifsirnum. Atqueex jfis pa-tetareafulphurea,duorumcircitermillianorumambitu.ForumVulcani,abantiquis di&a, vt Strabo eftauthor. Nec in-congrue,quandoprimoafpe&u,caliginofa,&quafi caminufornacisingreflurisiftuet, &quam tremitu vndiquecolliu,feruore lacunarum,vapore,igne,inftabili folo horrida,haudtuto quis aufir,nifi certis fenutis adire ; oboccultos, quos ful-phuns incendium cotinuo demohtur,anfra<ftus, in quos mi-fereahquospeflundatos,acfulfocatos,accepimus. Eftautemadcaputhuiusarea:lacuna,interalioshiatiis, aquarum fer-uentifsima: quxob varium ignis,acaquarum fimul erupen-tium imperum;modoamplior vifitur,modoangtiftior,aco-uatafpecie,vndeNauis,fiuepotius,(vtmultis placet) Abyf.fus,dicitur,quseimmenfigurgitis inftar,luridis,tetns,acpu-tidifsimisfcatetaquis,tantoqj feruore falientibus, vtproie-&aqua:cunqueanimalia,citilsimeabfumat,ac adofla vfqueconficiat. In hoc Vulcani foro, fulphurea conflantur potoriavafcula.quorum vfum,lienofisprodefle,compertum eft.36. FRANICHERIA.

38. F R A NC OB V R G VM,haudignobileHafsia:,qua Regioipfa VVeftphaliam refpicit, oppidum.

56. FRlCATORIA Baiana.

56. FricatoriaBaiana,videBaineumTrituli inlndice,

39. F RI S L A R1 A,Hafsue oppidum.

57. Le FVMAROLE Agnano.

G-

58- GAIETTA, videCaieta.

47. G A M A N O D V11V M,vide5alrzburgum.

56. G A V R VS; Gallicanus:Mafsicus,Synonymafunt,mo-tisCampama; felicis, c]uiliodie Gerro vocatur, vtreferuntBIondus& Leander. Malsici, & Gauri memoriaeftapudPli-nium,Liuium,Ciceronem,Statium,&Vibium. Galiicanumfateorme apudneminem antiquorum hadlenusobfcruafle.Sed Calligula mos eftapud Liuium; pro quo Gallicanus per-peram h.-^entBlondus & Leander.

17. GELDRlA M,eam Clfe vi bem,vnde regio ipfa vniuerfaadpellationem obtinuerit,nominisratio plane confirmar.Vrbem autem idconfequutam nominis,ab immani quadar. ,eo loci,caefa beftia,ex aliorum fenten tia,in ipfa defcriptionc,retulimus.Sunt tamen etiam nonnulli,qui vel a Gelduba,ci -iusfrequentermeminitTacitus,velaGerlaco,fecundo GeJ-driae prxfe&o,Geldros appellatos,exiftiment.Priorem ramefententiam,de trucidata adEfcuIam arborembeftia,primaGeldriaeinfignia,confirmarevidentur, quaitres Efculanosflores, incampo flauoexhibebant. Annofalutis M. CCC.XXXlX.Reinaldus GeldriteDux,CarmelitarufocietatiCoIlegium,in hocoppidofundauit.

57. S. G E R M A NI fudatorium.

31. GO VDA, Hollandiatopp. inoftioaluei Gouda:, cuius& nomen refert,ad flumen lfellae fitum eft, Leida, quarto d;Efitum milliari,copiofum,diups,populoabundans, virosha-buit complures litteris claros, vt Henricum & Ioanne, quosTritemius infuo virorumilluftriucatalogomemorat. Gui-lieimum Hermanum, & Cornelium Aurelium,Hiftoriogra-phos & Poetas.Hermannum Goudanum Theologum, & Ia-cobumPoetam infignem. Vicinum Goudae ccenobium ellRegularium fratrum,nomine,Stein,in quo Erafmus Roterodamus,adolefcens,inftitutummonafticum profeflusfuit.

56. Golfo di Napoli. Vide finus Baianus in Indice.9. GRATIANOPOLIS.

57. GROTTA dellaSibylla.

56. GrottaTraconaria,confuledefcriptionemmontisMife-rii in Indice.

57. GROTTA delicani.

H.

Haga Comitis,vide Delphium in Indice.41. HALBERSTADIVM,infignisSaxonixvrbs, perati-gufto Canonicoru collegio cslebris,qua: anno poft orbem re-demptum nSo.graui calamitatceodifsidioeft prefla, quodVlricus Epifcopus cum Henrico Leone fouit, quando infeli-citerpugnatumaciuibus, capta vrbs, alioqui munitifsima,ab hoftibus exuita,Ecdefia fimiltter primaria,in quam clerus& populus } tanquamad tutifsimum afylum confugerat: ca-

tf ptus &

\