Druckschrift 
Vrbivm Praecipvarivm Totivs Mvndi
Entstehung
Seite
39
Einzelbild herunterladen
 

ESCHVVEGA-

Sch weg a ,Hafsi2Eopp.colliimpofitum,l^taagri fcecunditate gau-dens,VVerriefluuijaquis irrigatur,cuius opportuno vfu, lfatis herba,Scexeademconfedatindura, quamThuringicum folum , frequentifoenorefuppeditat,primo,fupra hocoppidu,lapide, cimbis impofita,Mindam vlq;,Inde Vifurgi aquis,quse V Verram abforbent, Bremam,8cper totampafsim Oflladiamdefertur.DeprimoEfchvvega? initio,nihil,quod lciam,hifloriarumonumentis comprehefum inuenitur,eo,quod Hungaricis bellis atq; incendijs, tertium depaftu, deformatu-quefuerit.Francobungicumtamen chronicon, dum Carolum Magnum, circaannum Do-miniDCCXC VI. epifcopatusvariosinftituiire,Monafteria,Collegia,8cecclefias,multisinoppidis,fundaflTecommemorat,meminit8cCauffingGe,non procula Calfelaj&Efchvvegae,ab eodem, tum temporis, excitata?.Praeclara etiam extant Henrici Imperatoris Secundi, quefandum,8cHungarorum Apoftolum cognominant, erga hocoppidum merita,qui idipsuHungaricis incurfionibus deuaftatum atc.j collapfum,reftituit,nouis aedificijs auxit, 8c locu-pletauirJIirauifsimisrurfuscalamitatibusafflidum fuit,Annopoftorbem redemptum, M.CCC.LXXXVII.eo bello,c]uod inter Adolphum Moguntinum Archipraefulem, 8c HafsiaeLandgrauium,acre defseuijt,quando etiam ad Hafsiae gubernationem peruenit.

FRISLARIA.

R i s l a r i a ,infigne ac pr^ftans Hafsiae opp. vulgo Srt#l<fr/Latine,Do<ftrinapacis,vt puta,vbi verae 8c perpetuae pacis dodlrina S.Bonifacij aulpicijs, totiHafsi;E,Turingi£,Franconi£,8eFrifi£ (quemadmodum paulo poft latius)innotuit: Egraefluuij propinquitate,8cfituadmoduamoeno,ficuti vniuer-fa palsim Hafsia praecellit.muris circumcin&u turrigeris, fitum in^qualem,ficuti8cregioipfa,hincindemontofa,obtinet:Agro tamenlauto,frumen-ti,frud:uum,8cleguminumferacifsimo,etiam vini,cuiustamen fertilitate,nonefthsec regioadmodum praeftans.Et quamuis in ipfa Hafsia,Friflaria fefe confpicienda prxbeat, ad Mogu-tinum tamen Archiepifcopum pertinet,vnde varijs fortunse 8cBellon^ cafib.frequenter ex-pofita,maximasabsHafsiceducibuscalamitatesfrequenter pertulit. Quemadmodu 8ca Sa-xonibusexpugnata,8cfoedaexufl:ionedeformatafuit,quadere, ita in Saxonia fua AlbertusCrantzius lib.2.c.io.Saxones,inquit,iniuriam prioris anni vindicare volentes, mouerunt inHaffones,qui iam Francis paruerunt,8cad oppidu Friflaria pugnauerunt,magna internecio.necacdentes,quiobuiam prodirent.Ecclefiam infignemeiusoppidi,qua Bonifacius epifco-pus 8c Martyrpra*dixit incremabile, diu fruftra tentaueruntincendere.Vifi funt in albis duoiuuenes,quiincendiureftinguerent.vndeterritiSaxones,aufugerunt. Repertus eft ad oftifiaedisfacraegenib.nixisSaxoextin<ftus,faucibus hians,quafi flamamexcitaturus.Haecille.Hac .autem Ecclefiam admodu magnificam,D.Petro facram,monaftico fodalitio nobilcm,vereGermanoruBonifacius,prius VVinfridusappellatus,conftruxir. Isenim,cum amabili reli-giofifsimorum virorufocietate,Saxonib.Britanniamdeuaftantib.immanemq; inChriftia-nos tyrannidem cxercentib.verfo folo,patriaq;,exulans,8c in HafsiaeFriflariafefe conferens,Euangeliu pafsim diuulgat,facras £edesa:dificat,gentilium idoloru,8c djemonum cultu, Germanorumanimiseximit,coenobia,ceu concionatorudiuiniverbi,8<r religionis Chriftianacfeminaria,extruit.Pr£eclarifsimuetiamFuldenfemonafteriu,interHafsiam,Francia orien-talcm,8c Vuederouiam,fitu iucundo excellens,fundauit.8e non in Hafsia tantu,quam lignis&fontibusfacrificareoflenderat,fed8cinThuringiaboniverbi femen fpargens, Francoruetiam extitit Apoftolus.Quin & gentem Frifonu,paganicis adhuc ritibus imbuta,a d^monia.cacaptiuitatcliberat.Confpedis tantisBonifacijvirtutib.CarolomannusSc Pipinus RcgniFrancorum Principes,c6munitotiuscleri8cpopuliconfenfu,Moguntinenfiecclefiae habe-nas ipfi comifcrunt,eamq;,vt dignitas eminentior foret,qu£e piius alteri fubie&a fuerat,Me-tropoliticamconftituerunt,vta Bonifacio,Archiepifcopi Mogutini initiufumpferint.Iamtantus creatus epifcopus,rebus ecclefia* fua',quam optimeconftitut^,Lullo commifsis,ad eosquosdocuerat populos,magno pietatiszelo comotus,partim in fide debiles,partim relapfos,confirmados, reuertitur. Hinc tertium in Frifiam redit,vbi a furente paganorum turba, ne-farieoccifus,gloriofo martyrio,maximis lalporibusfuis finem impofuit.Hxc pauloa me fu-fiusfuntrepetita,vtHalsia,8cineaFriflariefes, cuinamfidei&religionisChriftianseprimor-dia poft Deum debeanr,pio gratoq; animo cognofcant.