INDEX.
tes.tranfmittenda.icprxcisfc Antuerpiani.ideoque luculcnta resfamiliaris,Sc fortuna ciuium,qui fimul mcrcaturam.fimulq; na.uiculariam faciunt. Hinc ortus Hcnricus ille Gorichemus, virTheologiccs pcritifsimus.Edidit cadem ciuitas, Ioanncm Hariü,qui etfi nö eflet valde littcratus.virtutis tarnen,rei librari^, 5c pie.tatis.quini ftudiofiflimum fuifle accepimusiprxclaramquc fem.pcrpofu (Teoperam, in bibliotheca inftruenda, quod ctiam per.fecit. Vndique enim,non minore labore,quam fumptu.ingentcmm.ultiplicium librorum fuppelledilem fibi comparauit. Is, ciimVrbano facerdotio piaicelleret.libcralitatc Cxfaris ampliatus eftbencficio Hagenils cune, ibiq; itidem creatuseft Canomcus, quocum immenfam volüminum conquifitorum copiam, tran^mittc.ret,admiratuspopulus,tantam librorum multitudincm.ratufquevix toto orbc tot libros reperiri.Ioannem librarium, vulgo jOljtSItUtDtlt bofCfCtl/appellauit.VixitHagx diu locupletandx femperbibliotheex fux.mireintentus.Tandem anno M D. X X X11. in.fata concedens.Cxfari bibliothccam.teftato icliquit. Haud pro.eul ä ciuitaie.ctiamnum locus eft,quo caftra olim ferunt po.uifleHerculem Alemanum,exquo circüftans plaga, luculentis aliquotjmperans munieipij», adhanediem vfque, Herculc nomen reti-net.vulgö. ,5D<Uil<Ut&tttan2IrcFcl. Ex Lodouico Guicziardino.25. "GOTHA, perantiquum Thuringix oppidum, cuiusprima fundamenta a Gothis pofita,nomen ipfum wdetur innue.re.Sub Saxonix ÖcVVeimarix dueibus caftro munitifsimo incla.refeere coepit,quod nunc,ob ortam nuper in Germania feditio.n cm Crumbachicam.omnino dirutum iacet.
4. GRAN AT A,fiue GarNatx, IUibcris etiam 5c Uliberia,amplifsima, potcnrifsiinaque Rcgni Granatcnfis ciuitas, Regiaouondam Maurorum fedes iuit. Hoc vero tempore pallatio om.nium clegantilsimo,aurilero ctiam Darroamne.plurimas Hilpa.nix vrbes,prxcellir,partim montofa, patim etiam librata, orna.rur planicic.Alrifsimus in eamons.La iierra del fol, lingua verna»cula,nomen habet,cm in vcrtice multa xtate ferc collapfum eftMaurorum Fanum,quod nunc S.Helenx dicatum. Ad quod tercomnes.qui hanc vrbem.vil'cndi cupiduateilledi.adcunt, confccn.dere folent,vt eius fanimuro, fuum, 6c patrix nomen,infcribant.Idquidem ca vulgi opinionc reeeptum eft, vt is Granatamnoncxiftimetur vidifle.qui huic confuctudini non fatisfeccrit. In co.dem hoc montc Maurorum Rcgibus olim horti.vario herbarumac florum genere.ad voluptarcm 6c recreationem dcccnter vefti.ti,fuerunr,quoiumnunc etiam fatismanifefta fuperfunt inditia.Iuxta,ciilerna eft publica, imbribus colligendis, a Romanisquö.dampaiata.Inqua.prxtcrquam nulium omnino purredinis in.cpmmodumaqua lentiar,mcdicam etiam candcm elfc.Hifpani,longa funt expericntia,docli,nain pota, periculoium ventris flu.xum fedat.In latcrc ciufdcm montis.xdicula facta eft, multa an.tiquitate,öc veneranda martyrummemoria, nobilis. Los Marty.res,vulgo,Vbi putei 6: antra,in rupibus excifa,6c fcapellis cauatavidentur.quorumvtfupcrneingreftus anguftior, ita inferne lati.orisfuntfpacij,inqux Cliriftianos, quos frequenti numero,cap.tiubstencbant.noftupiotrudcre, 5c funibus folebant dimittcrc,quos,mancipioruminftar,diurnis conficiebant laboribus. Sem.pirernx horum martyruni, quos atheorum diuturna cruciauittyrannis,mcmorix,facellum heicxdificatum eft: potifsimüm ve.ro.rarijpietatisEpifcopo, qui multo tempore,infqualido.tetrocj;antro dctentus.cum libertatis fpc, priuatis, 8c Iiis quidem longeriaximis,impenfarumfumptibus,murocxlapide viuo cöftrudo,Granatenfem vrbem cinxiflct, Maurum Granatx regem, quanimultorum Chriftianorum, ex mifera feruitutc, 6c captiuitate Ii.bertatcm,ac dimifsionem.tantum opus mcrcrctur, rogauit: Nu.merum, cxpeftationernaiorcm,Iibcrtate fc donaturum Maurasrefpondit.modo Epifcopusipfe.in fua poteftatc, remaneret cap.tiuus.Pius, ac religiofus Epifcopus, communitari magis, iquamprtuatocommodo ftudens, dum perpetuis cruciari carceribus,quam folus ( alijs permultis Chriftianis in fumma feruitutc de.gentibus) libcrtate frui maluit,diuturnum ac voluntarium mar.tyrium,incolumitati multorum prxpofuit. Atque fqualorc rän-dern carceris cneftus, ad fclicem, xtcrnamque bcatorü patrtamemigraujt.Is locus Hifpanis, Masmoros, dicitur. Anno ä Ch. N.M. E>,LI111.pr.Tclarum,Socictati Iefu,Collegium,in florentifsi.ma hac^ Granatenfi vrbe inftitutum eft, ad quod ftabiliendum,plurimumiuuit Petrus Guerrcrius.eius vrbis Archiepifcopus, P.P.Societatis Iacobi Iainis, 6c Alt'onfi Salmaron, vita & eruditio.ne,inConcilioTridentino,cuiinterfuit,commotus, Qui inftitutiCollcgij amplificator, deinde fuit.
2i. G RVN1NG A.vrbsfummxdignitatis in Frifia.Ptolo.mxo Phileum, A viriditate pratorum nuneupatam exiftimant,cuius primordium ac nomen,ahj Gruno Francorum Duci, AlijPrianro.Antcnoris fratrij alij verö Grunio cuidam Troiano, at-tribuunt.eiusque initiuminannum,ante Chrifti aduentum, trc.cente(imum,feptuagelimumfeptimum,rcijciunt. Hunc eundemTroianum,templum 111 hac vrbe.mirandi opens, condidilfc tra.dunt,vndique quondam peruium,8c multis fubnixum columnis,nunc verö muro claufum.A Saxonix Duce graues olim calamita.teSjGruninga pertulir.
H.
2+. HAMBVRG A,quafi Hammonis Burgum.vel.vt Cel.tes,Hammonipolis,Thietmarfls,HoIfatis, öcStirmatis quondamMetropolis,in VVagria regionc VVandalice, Cta, nunc infcriorisSaxonix vrbs prxdarifsima,vbi Pipinus, eiusque filius Carolu«Magnus, ucarium femper adminiftrarorem habucrunt. QuemPomerani,ac Dani eijcientes,vrbem ipfam inuadunt.ac igni tan.dem perdunt.Collapiam deinde,aevaftam, Carolus Magnus re.ftaurat. Plura de hac vrbe Krantzius in Saxonia fua 5c Wandalia.Dodor Becanus verö in originibus Anucrpianis hunc in modumde Hamburgo fcnbit: Quidam a Iouc Hammone ( quem villo-fumarictinafacie,Grcgorio Gyraldo afferente, depingebatanti.quita»)nomen Hamburgo datum credunt,quod in ea \rbe, hxceffigics ad Caroli vfq; xtatem.a quo fit euerfa, manfiflet. Harn,monis cquidtm nulium apud Cymmeriorum colonos culturafuiflc.fatis lcio, atq; idcirconeq; vrbi inde nomen daium : quasqua de caufa, Hamburg fit difta, non facilefitin tanta feriptotüinopia.explicare.Saxo ab Hama quodam pugile, quem Starcartc.rusillicdcuicerit,vocatamdicit,led cam fabulam plus quam ani.lern mihi non peifuafit.Ham, vt alias partes aliquando molis ali.cuius cibanx lignat,vt,dum dieimus Boterham, quo pars pani«indudo butyrofignificaturiita pernis falitis 6c fumo iiccatis, obcxccllentiam maxime,frequentifsimeq; nomen hoc eft attributü.Quamuis lgitur umnes eibarix molis partes (ignifiict,dc por. inatarnen carne maxime eft in vfu. At nulla gens eft, qua cquide no.ui, apud qua carms porcin^ infumatf plus abfumatur.quani in li-la lnieriore Saxoni^ parte,in qua Hamburgüpririccps 6c anriquil.fimumoppidum fuifle.ex Caroli hiftoriaiatiseftapertutn.qui to.tius Septentrionalis,6cTranlal bianx Gcrmanix mctropolitanihiefedem collocauit.Suipicorigitur hie olim celebcrrimum lal.iamenroruin 5c carnis porcinx fumo duratx.emporium tuilfc:atq; hincomnes Saxones maritimos 6c infulares, 8c vicinos etiam
{mpulos litorales.nauibus fuis,quibusmarein!eftum plerumqu«iabcbant,commeatum,8c eibaria ad diuturnas nauigationes nc.ceflaria petiuiftc: que, quod carne porcina infumata.quam hucvndique venalcm finitimi portabanr, maxime conftaient, locumhuius mcrcatus Hamburg nominarunr.id eft, oppidtt pernarum,fiuepetafonum,6c cxteiarum porci partiumlalc iumoq; ad Ion.gosvfus confcruatarum.Qui regionis lllius naturam, Scviucndiconfuetudinem,6c (itum Hamburgi norit, atque ea ad antiquasSaxonum6c Francorum,qui vicini crant,piraticas 6c alias naui-gationes contulerit,non dubito, quin ftatim huic mex conicdu.r$ fit a(Icnfurus.Hui.ufquc verba 6c conieduiam Doc Becani re-tulimus.
34. HEIDELBERG A, iuxta Neccarum 8c Hcrcinium»I'tolcmxo Budoris, Gcrmanicc Heidelberg, ä nigroru vacinco-rurn vel btunorum.teutonice Heideiber, nmltitudine.olim Van.gionum imperio fubdita fuit: Palatini verö comircs partes ab hi*fumplerunt, adeoque creucrunt, vt eorum iuri nuncadfcribatur,Eft 6c Florentifsimum Heidelberg^ Gymnafium ä Marfilio primoRe&ore, initio inftitutü, 6c ä Ruperto Palatino,Anno M. CCC.X XX XVI. multis priuifcgijs donatum.
37. H E R BIPO 1.1 S.vu'go Wirtzburch. Francis orietalisvrbs inelyta,quam Moganus fluuius ex Bohcmi^ montibus ortus,perlabitur.in qua Diana, vfque ad tempora B. Kiliani.martyriccolebatur,qui Duci Gotzbcrto.acvniuerf^ditioni fidei Chriftia#n^p^dotriba iuit.eius filius Hetanus, in montc Hcrbipolenfi B.Mari^ virgini.primamdicauitEcclefiam.A Ptolem^o Ardauiumdicitur,alij ManopoIim,tefte Abbate Spanheimio,vocant Pluradehaevrbein Chronicis Argentinenfibus, Hxc vrbs eo nominefclix.quiaSocictatis Icfu collegiü habrar, ä Frederico EpilcopoHcrbipolenfi Franconif Duce,inftitutum cui deinde eius fucceft.for,Iulius,exnobili Echitcrorum familia.Acadcmiam ipfam vni.ucrfam.adieeit.
2. HIS PALIS,Seuilla Taraph^;celebre 6c peruetuftum,in HifpaniaBcticcprouinci^.in ripa Bethis fluminis emporium,quod Gaditanimaris littus.amoenifsimo fitu illuftrat. Hancvr.bcm.inquit Marineus Siculus, ab Hifpano,Hcrculis nepote con.ditam.vulgus aflerit, cuius ego fententi^ nee accedo, necrefra.goriinccrtum eft enim,quod nee autorc, nee ratione probatur.Verum cnimuero,cuiufcunquc fit autoris,vbs eft maxima,6c opu.lcntifsima.mcoqueiudicio, multisiHifpani? ciuitatibus, nc dicäomnibus antcponcnda.Eft enim ambitumagna,forma rotunda,vifupulchra.templis eelebris.Sacerdotibus exculta, multis equütibus nobilis,ciuibus plena, domibusinfignis, plateii ÖC vidi hi«laris,hortis 5c fontibus amoena, tuta propugnaculis, mernibu*cinda.defcnfa portis öc turribus, campis iucunda.agrorum fru»gibusabundans.oliuctisöc magnis oliuis, olcoque tcclix, merca#torum commercijs diues.artibus adornata mcchanicis, 6c libera*libus ftudijs illuftris. Plena multis pifeium gcnciibus, 6c magniscitrcis, palmetis; 6cpalmuhs, 6c arborum fructibus exuberans.Oftio maris,6c nauigabili flumine,pontcque,admodum dcleda.bilis.Tama dcniqucicruaiOBinium copia exccjlit,yt in ca multo
vi-
r