VENETIAE.

E primis Venetiarum initijs,diuerla hifforiographi tradunt,Sabellico Leandetfubfcribic, prima huius inclyt.r vrbis inicia,in annum a G.N.GCCC .XXI.inci-dere,quo tempore famaiam eratfparla,tranfgrefiuros Danubium Hunnos,Ita-liae inuadcndae caula. Itaque Aquileienies,&. Patauini,ferocilsimi hoftis terrore,Sc ob vrbium fuarüm interitum, Adriacici maris infulas fuga occuparunt,& ini-:io in Riüumaltum le recipientes,prima Veneciarum vrbis fundamcntaiecere.Sitae funt in intimo finus Adriatici receffu, Infulas fere LX. (adiedtis tandem alijs duodenis)paruointcr Fe fpatio difiunclas, intercurrentibus euripis,continent. Quas a vehementiori maris impetu,agger tenuis, lictus vocant, artificio prouidae naturae, praetentus,tuetur: Is curuus, inftar arcus, Scoitijs quinis interruptus,qu£ fingula modicum portum efficiunt,nauigijs Sc aquis marinis aditumin fcftuafiäprabent. Opportuna habet flumina,quibus res omnes,cüm ad hominum vFum, ne-cefsitatemqufc, tum ad delitias ac voluptates vtiles, inuehuntur. Vt (quod didlu mirabile) in quavrbe nihil fcrmegignitüf,in ea omnium maxima Sc incredibilis exuberet copia. Quare non im-rneritfoä Iafone,L.Si inFulam.ff.de verb.oblig. paradilus delitiarum appellatur. Quid de pifciumabundantiajde aedificiorum fplendore,de Facratilsimarum aedium ornamentis,de venerandorumPatrum prudentia, referam? non immeritöingenuefatentur omnes, tarn potentem, tamnobi-lem,tam illuftrem,tam opulentam Rempub. Deorum immortaüum nutu fundatam,eorumqucprouidentia in hodiernum vfque diem moderatam eile. Quae quidem ad tantum maritima: for-tunae culmen euedta fuit,vt Domina ac Regina maris,ab omnibus Femper habita,& ab Illuftrifsi-mo Ioanne Auftriaco Caelaris Caroli V. iummi omnium Imperatorisfilio,acPhilippiCatholLci, ac Maximi Regis Fratre, fit lalutata eo tempore,quo anno fuperiore M.D.LXXII. die VII.O-dtob. Auguftini Barbarij Patritij Veneti prudentilsimis inftrudtus confilijs,innumerabilem Tur-carü exercitum fudit,vniuer(am Fere claffem cepit,ac tandem de immanilsimo ac fcedifrago hoffe,in Epiro,ad Echinadas triumphauit.Innumera hic mortalium,varijs ex orbis partibus,corporumvario cuitu,multitudo negotiatur. Ciuitas tota triplici ordine populi cöftat,Patritij Funt,Ciues,6cplebs artificum. Imperij ac Reipub.audtoritas apud Patritios conliffit,qui cum iplam vrbem,tumciuitates oppidaque ditionis V enetae, moderantur. Vrbs in regiones eff diuifä Fenas, proinde Sex-taria vocant. Plebanicas congregationes habet LXXII. Coenobia XLI. quorum decem Sc (eptemconuentus monachorum Funt,quatuor Sc XX. virginum. Fora habet coniundlatria. Incapite,quod lictus FpedtatjColumnae peringentes binae cernuntur, quarum vna D. Marci, leoninum ala-tum fignum: altera, D. Theodori ffatuam fuftinet. In ipfo intercolumnio,Fupplicia de condem-natis Fumuntur. Exornatur Forum fumptuofifsimo ac mitabili templo D. Marci, e nobilifsimopreciofiFsimoquemarmore,non minore artificio quam fumptu conffrudhim,cuius magnificen-tia,maximi Sc llupendi precij theläurus, hoc loci propter anguftiam explicari non poteft. IntegroD. Marci corpore exornatur. Vicös riui diuidunt, at tranfitus vbique pontibus coniungitur, velligneis,vel lapideis,quorum in vniuerFüm,tam plublici, quam priuati, CCCC. cenfentur. Naui-cularum numerus,quibus ciuitas peragratur, VIII. millium amplius efle putatur.Eftetiamin-tra vrbis ambitum nauale,locus mcenibus vndique validis munitus, Sc cum opportunis ad cufto-diam turnbus, quem Arlenale nominant. In quo perpetuo CCCC. occupantur homines, trire-mibus,ijsquerebus,quaead nauigationemrequiruntur, conficiendisintenti, quorum ftipendiaM.CC.inhebdomadamaureorum nummümFünt. In ipfo nauali, nauium longarum,quaeinpontibus,ad omnem occafionem parate, perpetuo Funt,numerus,ad CC. eff, praeter alia nauigiaminora. vnde vires,opesque,& amplitudo rei Venetae,quae profedtö nunc Italici nominis gloria^decusque fola eft,facile poffunt intelligi. Praepotentem hanc vrbem, eiuSque ditiones ac reg-na,Ccnturiones,atque Tribuni, ad annum Chrifti Septingentefimum gu-bernarunt,deinde Ducis audtoritare adminiftrari eeepit. Qm tarnfubtili Fortitione eligitur,nullus vt ambitiofus,vanaquegloriae cupidus,in tantam Fe dignitatemintrudere queat.

43