Druckschrift 
1 (1575)
Entstehung
Seite
29
Einzelbild herunterladen
 

PR AGA-

RAG A,RegniBohemixmetropohs, vrbs amplilsima,PrxfuIum,Principum, &Reguminclyta fxdes, Impe-ratoris Caro li Quarti patria, ad ripam Muldauicefluminis ,inamoenifsima &patentifsima valle, intercolles Scvineta, cxlo filuberrimo fita,in tresdiuifa eft partes,feu ciuitates,nempe,Pragam veterem,Nouam,& Paruam,quxfingulxfuam peculiarem habcntiurifdidioncm 3 füumque proprium Senatum. Praga vetus dextrum latusMuldauix occupat: in ipfa vaJlis planicie, vniuerfa magnificis adornata operibus, inter qua: celebriora haben-tur,Prxtorium,feu Senatoriadomus 3 cum turri: Lxta curia,cum templo Deiparxvirginis: Academia Impcratoris CaroliQuarti,cum alijs nonnullis CollegijsrEmporiumPannicidarum &pellionum: Curia vetus, vulgo, Rychta: Duxdomus,quondam regix,in quarum vna iam cuditur moneta:Xenodocluum npud pontem.Tacco multa templa, füos habcntia paro -chos:Scholas,qux in huius libri typo^fuis infignita nominibus 3 fe fe ledori diligenti,ob oculos ftatuunt.In turri Prxtoriana,elt infigne horologium, cui par vix m toto orbe terrarum repcriri, multi, & quidcm prxftantcs artificcs putant, quantum adartis excelkntiam attinct:nam, fi externafpedetur forma, elcgantiora mulra alia inucnirinon ncgant. Continet autem hochorologium rcuolutionem totiusanni,cum redocurfu Solis &Lunx,numcroq; certo menfium atque dierum,& afsigna-tionecalendarij,feu feftorumintegri anni,habensitemortum&occafum,meridiemq,,altitudinem folis, &Eunx,foI!htia,xquationes,quatitates dierum acnodium,incenfiones,oppofitiones,&: quadraslunx,cum cxlelti curfucongruentes,iux-ta motum nonfolumnaturalem,fedviolentum quoq;,fimiliter ortum,atq;occafum ia.fignorum Zodiaci,numerum itemhorarum triplicium 3 videlicet,integri,& dimidij horologij, atquehorarum inxqualium, feu planetariarum omni temporeconcordantium,quas horas oftendit,vna &cadem manus 3 feuindex, quimobilis exiftchs,"cumipfo fole,|de vnofignoZo-diaci in aliud,per vnum gradum fingulis totius anni diebus,tranfit.Infra fphxram horologij,forinfecus eft alia grandis fphq-ra,cui infcriptumeft diarium,feu calendarium, vbiangelusalaterccollocatus, quotidie prxfentem diem, virgula longa de-monftrat.Parte ea,qux magis vergit ad flumen inflexum,verfus Septentrioncm,Iudxi fuas fixerunt fxdes, qua: magnitudineiuftum oppidumxquarepolfunr, Nouam Pragama veteri,diftinguit fofla quxdam, olirn quidem profunda, Sc vtrinq; mu-nita muro,fed,quxiam labefadatis moenibus 3 magna ex parte complanata,in areas,& hortos cefsit.Hxc quoq; ciuitas,am-pla eft,& vltra aliquotnobiles colles protenditur,quorum vnu S.Caroli,Alterum S. Catharinx,illum Monachorum,huncmonialium fxdem,tertium S.Appollinaris,quartum Monafterium Slauorum: quintum Viflehradum appellant,in quo rui-nx veteris Arcis liodie confpiciuntur. Habet quoq; infignem Curiam,& facras xdes multas,vt in hac vrbis effigie, huiclibroinferta,confpicipoteft.ParuaPraga 3 finiftrum Muldauixlatus,tenet.Eftautem a veteri Praga, in minorem , pons amplifsi-mis,fupra Muldauiamquadratofaxo conftrudus,inledecim magnos arcus, feu fornicesporredus ,habcnsinaditu, Sc inexitu duasinfignesturrcs peruias,quo ponte, in tota Europa vix eft celebrior alter ,firobur fpedes. Longitudo huius eftS72.cubitorum Pragenfium,latitudo,quantum quatuor currus,iuxta fe collocati, occupare pofliint. Minori Pragx ab vnaparte coniungitur oppidulum Augezd : ab altera parte Collis,in quo,prxter oppidumHradezan,(itaeft arx , S. Venceflai,hodieRegum domicilium,pallatio magnificctifsimo, & templo B.Vitiauguftifsimo,maximeconfpicua.Pallatium eftam-phfsimum ,inlongitudine 2i2.in latitudine ^o.pedes continens:Superne miro artificio eft camcratum,nulla mterim colum-nari bafi;feufulcro fuftentatum.Inferne pauimcntum tarn firmum habet,vtaliquot centurixequitum in eo confiftere, Sc ha-ftis concurrcre pofsint,quale certamen,feu torneamen, eo in loco exercebatur anno i549.prxfente Mauritio, Saxonix Ele-dore.Efublimi,pendent quatuor candelabra,ex Aurichalcofabrefada,magnitudine &opereilluftria,Senatus Nurimbur-eenfis ad Cxfarcm Fcrdinandumhonorariummunus.In templiadyto, hxc habetur infcriptio. Anno lefu Chrilt.falu. 923:Sandus Vcncellausmartyr,&Duxpatrix,poft martyrium auixfux,LudmilIx, primum hic ßeato Vito Martyritemplumxdificauit:quodS. VVol(fgangus,Epifcopus Ratifponenfjs, confecrauit, & anno 968. BoleflausPius, Epifcopi federn fe-cit,cuius fecundus Epifcopus S. Adclbertus Anno 996.apud Prutenos martyrio coronatus, Sc ex Gnefna ciuitate huc traf-latus^peculiare facellum adeptus eft. Atqui Spitigncus II.Dux, Anno io6o.poft S.Procopij obitum, annis feptem, e temploS.Viti,acitem S.Adalbertivnum,idq ; auguftum,conftruxit,fed cum hxc omnia,Anno 1142. hoftili arcis direptione corru-iflfent,Rex loannes primus,anno H44- chori huius fundamenta iecit, atcjuein Metropolitanam Ecclefiam ercxit. Filius au-tem Carolus4-Rom.Imperator,etiam S.SigifmundiRcgis& martyris, multorumq;fandorumreliquijs, anno 1366. ditauit,Sc muneribus auxit.Quibus Rex Venceflaus,eiufdem Caroli filius, Anno i392.pofteriorem tcmplihuius partem adiecit, de-indecafupublico, Anno i$4i.exufta,Ferdinädus l.Rorrianorum,Hunganx,&Bohemix Rex,Anno 1555.eademhxc &in-ftaurauit,&ornauit: Hadenus infcriptio.In hoc templo videre eft bufta regia, in quibus iacent, Imperator Carolus 4. eiuf-<?|ue coniuges,Bianca, Anna vna,& altera ,Elifabet,& filius V enceslaus,Romanorum ,ac Bohemix Rex, nec non Eadiftaus,'Sc Georgias,Bohemix Reges :deniq;Regina Anna,inuidifsimi Cxfiris Ferdinandi c oniunx.Et hxc conditoria funt conti-gua.In alijs autem face!Iis,& diuerfis locis,eiufdem templi ,extant varia monumenta Epifcoporum,Principum,& Regum,&inhis quoq; Ottagari Regis,qui cum Imperatore Rodolpho prxlio decertans,vidus, Sc trucidatus eft. AnimolüsfaneRex,qui maluit cadere,quam cedereilli,quem anteahabuitminiftrumaulxluxprxfedum.AddetumulumBarbarXjConiugisSi-gifmundiCxfaris,iuxta quem vifitur facellum,memoratudignum,ab ImperatoreCarolo,4.munitifsimcextrudum,lapidi-bus viridibus,& puniceis,inftargcmmarum,relucentibus,&aurointertexto,ornatifsimevariegatum,in quofacello corpusS.Venceflji,BohcmixDucis,& martyris tumulatum,quiefcit. Ettanta prifcorum regum in huncDiuum tutelarem fuit ob-feruantia,& religio,vt Corona Regni, non alioloco, quaminfepulchro, &fupercapite huius fandi Martyris rcpofitafer-uaretur. Atq; hxc confuctudo,ab aliquot fxculoru ferie,perftitit immota, vlq ; ad turbulentifsima Zifcx tempora, vbi cumpropter ciuiles fadioncs, tumultus tumultu cumularctur,Corona in arce Karlftein,vtpotein tutiore cuftodiam,träflata eft.

EGRA-

ICy* 7» G R A, int« alias Bohcmisevrbes.neutiquaminfima, adinitium fylua; in veteri Narifcorum patria maximefcrtili, Sc longeamceniflimoagro (T.Ri h iyj M ta eft,quondam Impcri j ciuitatibusannumerabatur, deinde Imperij dtferuit ordincm,& Bohcmii Rcgi obtemperat, nonaliam ob caufam, quam£§ ^^^quodhypotheea eft reguo Bohemicofa&a. Sita eft inamoenillima valle, adcollcm, cuiusdecliui maiorciuitatisparsfupcrsedificata ineumbit. Eft:ifeHsSS duplici muro fortiflimo circumquaq; .aliquibus etiam locis,pra:fcrtim ä flumine non ambitis,triplici:ampliflima itcm.ac muro conclufa foffa,tur,ribus verö plurimis,magnificccinfta 5c communita.Fluuium ciufdenominis, ex monte Pinifcro ortum,habet ampliftimum, aenauigabilem ad meridiemfeie, vcrlus quam plagam arx etiam vrbis condita eft,qua; fuas quoq; fingulares munitiones, muros, foflas, ac turrcshabet. Eft in vrbe magnificum templumS. Nicolai, cum duabus altis, ac orienti Soli obuerfis turribus, funt & alia pari clegantiä templa Sc monafteria. Integrum Sc magnum Senattim confti tuuntveteri Rom.moreviri ccntum,ex quibus XIX.dc antiquilfimis funt vrbis familijs,patriciofanguinc nati; Ex quibus folentcligi IIII.Confules.XIIl.alij vo-canturiudicesScScabini:Schiiusdicunt,nonexfcriptis legibus,fed ex reeeptisae longo vfucöprobatis Reipub.Egranaeconfuctudinibus.Reliquos LXVIII.Senatores,plebeios vocant. Ab huius Senatus conftitutionibus nemini liberum eft, ad fuperiorem magiftratum prouocare. Habet quoq; frumentarias aedes,omni frumentorü gencrcrefertilllmas: Armamentarium item, bellicorum inftrumentorum apparatu,inftiu£liflimum, molendinas, Xenodochia, balneapublica,portas maiores tres Sc totidem paruas.qiiae confulibus tantüm publicorum negotiorum cauia, nofturno tempore patent ; habet fuburbia lata, iuxtaportamacidifaporisfontcm,ArccsXII.pagosinfignesplurimos,acaliudoppidumRcvvirzium,tribus lapidibusab VrbcadCofleniummontem acfluuio.lum fitum.Sc propriam deniqucmonetam,qua:in Egrana tantümditionevalct.HxcGafparusBrufchius.

2p