B V S C V M D V C I S-

VSC V M D V CIS, ä fyluis atque nemoribus, qux hoc loci quondam Brabantix Duci fucrunt.appellationem obtinet.vna exquatuor prxci.puis Brabantixciuitatibus: Ludoliterario.magnaciuium, & prxftantium xdificiorum frequentia, pugnaciqjpopulo, ciuili tarnen acblando,^ , nobilis. Hic multis omamentispcvcclcbris videtur Ecclcfia cum artificiofo horologio: vbi mercatura, lanificium, exterxq; mcchanicx artes flo." > rent.NatuscftinhacciuitatcGeorgius Macropedius.exccllenstriumlinguarum profeftbr.

LOVANIV M-

IOYANIVM, caput eft vrbium Brabanticarum, cxli Sc aeris benignitate nulli ccdcns aliarum, cuius jmeenus Sc iueundifsimus fitus.meritö in.| uitauit majores, vt Louaniü federnac domicilium Mufarü deligerent.Habet enim Vniuerfitatem, qua non fitaliafecundü Parifiacam numero.l(ior,nequcornatior,ex Colontcnfinatafilia.magnificetiormatre. Habet hxc vrbs lacrasxdcsquamplurimas.vnamD.Petri ftrufturatam elcgan.

gti.vt Archite&orumiudicio, nullam pluribus locisinuenias pari politura. Huiuseconfpeclu vifitur domus ciuica opcrolillima, Sc qux non vna

rc telteturolim florentiflimam vrbem fuiflcLouanium. Xcnodochium ampliflimum, Carthufianorum quoque ccEnobium intra moenia, loco ab om-ni tumultu Sc frequentia femotiflimoeft. Admuros vrbis,quaMachliniamltur,arxeftinfigni vctuftate.ad otium.rerumque vrbanarum vacationemPrincipibusaccommodata.Ercgioncturriseft.eaaltitudine, vt inde videri fereno caelo Anuerpia poflit, ofto magnis milliarijs Louaniodifsitumoppidum:vulgb,Impenfaperdita,vocitata. AgerLouanienfis.prxterquam rerum omnium, qux confcruandx hominis vitxpcropportunx funt, ctiam vini tcrax,fedtcmperati,Sc ftudioforum cercbro.quos fobrios eile dccct.conucnicntiilimi.

M A C H L I N I A-

ACHLINIAM peruetcrem.ac prxelaram vrbem, excufliscüm antiquis, tum nouis auttotibus, comperimus, prifeum nomen adhuedumferuare. Ea, non male, naturx bencficio, fita, falubriaere, in primis vtitur, exteris omnibus affluit rebus, qux adhominumconfuctudinem funtnccelTarix. Mcdiamfecat.perluitqueflumcnDelia. Hancnonineptemedituliium vocauerisBrabantix, Louanio,Bruxclla, Antuerpiaque tot_ _ Iclanfsimis iimul vrbibus, interclufum,Sc vndique quatuormilliaribusdiftans, quam tetrapolim qui circumfpexerit, isiuftiflimam trianguliformam efficiet. Interim Machlinia fingulari iurifdi&ione valet, fuisque, Sc proprijs legibus vtitur, quo loci, ante alia notandum hoc eft: Grauidx matres,dum pariendi inftat tempus.relifta vrbe, in interioris Brabantix munieipium quodpiam feconfcrunt.inibi onerofxalui pondus,depofiturx, eo confi lio, VCliberi.in partem immunitatum Brabantinarum.itidem veniant. V rbsalioqui,per fe non tantum xdificiorum, tarn priuatorum, quam publicorum deferi-ptione nobilis, verum ctiam operibus.molibusque firmiflima exiftit.eoquc magis,quod dum fupra caput eft hoftis, patefa&is oftijs, viciniam omnem, diffu- •Iis aquis, inftar vafti lacus, ciuescomplere foleant,atque hoc pafto.hoftem intercludant. Cun&isautem vrbanisoperibus,fplendore, artificio, ftrufturaqueanteccllit: Bafilica D. Rumberto dicata, cui vafta, Sc prxalta imminet turris, qua in fpeculx loco, ad remotifsimarum cum ciuitatum, tum amoenifsima.xum circumftantiumpofleflionum profpe£him,vtuntur. Sccundumautem, cum dignitatis, tum magnificcntix locum, illicobtincnt fepta Pizemburgica,inquibuscommoranturTcutonicoexilloordineprocreatircligioii milites. Sedhuic vrbi dicsillefeptimus(vti ipfi vidimus)ante idusSextiles.excuntean-no, M. D. XLVI. funeftus exiftit.hoc fere mitio.Cum horrenda tempeftas cxli eflet orta ,'ecce vafta turris portx arenarix vicina, qua maxima, pulueris illiusnitrati visafleruabatur, fulminisiaftu, non modo conflagrauit.verürti ctiam afundamentisfruftulatim difietta, lacerata, reuulläque eft, vtne veftigiumquidem vllum prioris fabricx, fupereflet, quodque magis admirere, fubitum iftud, Sc inopinatum incendium,vrbanam foflam.aqux plenam, altam & fex.ccntis ampliuspalfibus latam,ex ca parte, non tantum liccauit, fed etiam arefecit.pifcibus partim co£tis,partim vero toftis, quaque verfusremotillime fpar.Iis. Quinetiammoenia flamma deflagrata,aceo vlterius.Circunftantium domoruinparietester centenum amplius palfuum interuallo,labcfa£iati, autde.formati,vacillare,fimulque vno,Sc eodcmtemporispun&o.maluminfolcns manare.non folum per vrbem, verum ctiam fuburbanam viciniam tranfcendc.re. Atnc dum modus infortuniopofitus.quantopere enim lapidum iaftus,quo inftar tonitru, cxlumcontremuit.totam ciuitatcmpermifcucrit, quantum.queruinarumpaflim ediderit, nifi ipfcprxfensq; viderit, nonfacilecrcdat vnufquifq;, Sc multi nobifeumfuperant, etiamnum oculati teftes. Hucaccedit,hominummagnacladcs, quorumampliusducentosperijflc.actriplo plures vulneratos, accepimus.afidedignisciuibus. Fulgurum.actonitruum tanta visfuit,vt vfqueab Antuerpia,Bruxellaque, fonus iftexnifcrabilis,multiscrcdentxbus terrxmotum, in vicinitatefaftum, audiretur. lndigenx veröipfi, vfquealiquo viderc videbantur cxlum ruere.ac vniuerfummundum inuerti,quippe,cum inter exteros quidam in hypogeo concamcrato.fed labefaftato triduuxnincdiamferens,femifepultusiacerct,ruderibusq; forte latitans,acircumftantibus ex traheretur,attonitoconfternatoquehomini,animofimilis,fcifcitatus eft,Num qua vniucrfi fupereft fpecies? Quodigitur Machlinia de coelo tacia, incrcdibilem fuarum rerum iafturam fecerit, id infelicitatis eius fuit, quod verodeinceps.non ex ea tantum parte,inftaurata,fed multis prxterea locis,ornata,honoris eft hoc ciufdem. Vbi feptendeeim opificum collegia.exceptis cohxrari js,ad fenatum admittuntur.quoties de requapiam graui, deliberatio fufcipjtur. quorum prxcise fex, tanta apudfuosgratia Sc auftoritate valent, (hi funt Pi.öores, Ichthyopolx, In tedorcs, Conan j, Ccreuiliarijac Lanij) vtex ijs quotannis finguli leganturScnatores.itaquefummus magiftratus vniuerfeduode.cim.fex Patricijs.actotidemplebcijsconftatSenatoribus. Lanificij laus,id quod pacccxtcrorumBelgarum diftumfit, Machlinienfibus, in quantum dili-gentiflimaperquifitionedidicimus,prima tribuitur. quod tarnen illicolim, finecomparatione.multo fuit hübenus Sc copiofiusexercitium. Intra eius enimterritorium,fupra termilleduccnastextrinasexftitiirc.compertiftimumhabcmus. quippe,legimusquemadmodumolimtextores tribus multjtudinefrctivfqueadeo infolcfcerc, animis efferri, heque fc continerc.vtcoorto dercpentetumultu. Sccorreptisarmis,exterosciuesinuaderent: fedtumultuario iftoprxlio, inferiores mukös, fuorumamiferunt, itaquctemeritatisSc fuperbix poenam, iuremerito luerunt, neceocontentusfcnatus, immunitatum, munc.rumqucprxrogatiua.huiufmodiau&oresturbarum.priuauit. aquo vfque tempore, 8c numero opificum,Sc exiftimatione funt deminuti, licet ad hanediemtextorumcollegiumaudiat,nuncamplum,nuncomnium reliquorum primum.Hxc vrbs vti tclarum, Sc quidem optimarum.ita cortinarum multipliciumplena eft: Tormcnta.tintinnabula, denique inftrumehta, ac vala quxuis, ambigam a n alibi terrarum maiorc artificio, dcxtcrius.faciÜ usque xre conflcntur.Reperias hicitidem.omnisgcnerisnauiumarchite&os, 8cfabricatores. Inftru&iflimumin ea vrbe ad quofuiscafusfemper rerum dominus referuat arma.mentarium, tot toririentisxrcis,acferreis.totmachinis bellicisqueinftrumcntis,puta,nauibus,pontibus,carris,poftrcmb,tantarccaftrcnfi,8cmilitari fup.pelleftile affluens.ac nouiflime tot operarijs fabrisqueplenum femper, vt fpeftatonbus admirationem copia pariat. Hominum memoria celebrantur Mach.Lneaoriundi duo, IoannesGoechus, Sc ArundineusGrauis, vterqueauiftor.item Nicafius Vordxus, is, qui licet vifus vfuram eicafus, trimo eripuerit, inIitcris tarnen vfque eo profccit.tantosqucfccit progrcfTus, vt vtrmfquc Iuris profeflione.Docturxq, dignitateclaruerit, aciccirco abs Trithcmio, inter natu,ix miracula adnumeratur.Louaui j enim,ac Colonix, iura publice doeuit, interpretatusq; eft, difeipulisq; nonnulla theoremata diftauit, qux typis impref.fa,etiamdumcxtant,xtcrnumalioqui duratura.Obijtrarusille vir anno M. CCC C. LXXXXII. Hinc ibidem editus eft, (quemadmodum ipfc in oratio,nc ad Senatum Machlinienfcm aperte fatctur)Chriftophorus Longolius, vir cum propter rarita tem doftrinx.tum proptet virtutum cumulum,omni Euro,px notiilimus.quem non modo fummo femper honorc, priuati quiuishomincs,led ctiam prineipes viricoluerunt, qucmqueccrtatim multi, multis hono.rarijs muneribusdonare voluerunt, fibiq; itaeiusconfuctudinem conciliare, vel potius emerc.Scd omnium vniuerseordinumdona afpernatus, vnius Rci.pub. Florentinx, cuius aliquamdiu officiofus.ftudiofusquccxftitit.penfioncannuacontentus, multorum auftoroperum, PatauijannoM. D. XXI I.librisimmoritur. Contra, H. Erafmusille Roterodamus, in quadamfamiliaiiumepiftolaruin, adDamianumfuumGoefanumdata,fcribit, Longolium reucraluilfc Hollandinum,Sconhouiaoriundum.Atipiiauiftori,patriam profeflb,citiusfidesponcnda videtur,quam cuiuispcregrino.Scitum enim illudcft:Cui.quefuus imperat affeftus.Superant ha ctempeftate inter litcratos.Scclaros homincs.ciueifq, Machlinienfes,Rembertus Dodonxus, infignismedicus.ideMa.thcmaticesperitiflimus.ä quo multa.nccea parua opera, fubcifiuo temporelucubrata.accepimus. Dcinde PhilibcrtusilleBruxellcnfis.albogeniorü regiorüadferiptus. vir exteroqui litteratilIimus,Sccxccllcnsorator.Iacobus Vuaftelius.in (änftum illud Machliniefeconfilium.cooptatus, vir vndcquceruditus.Schonoratus,cuius F. Petrus,patredignifsimus,vtdodrinä,liccloquentia valet. Adeo, YteiusorcindigenaSenatus grauioribus quxftionibus; poftulatisq ; rc.fpondeat.Pereruditorumilluftriumcpcxtcrorum virorum,quibusaliquafcientixlausdatur,multitudine, breuitatisftudiofuperfcdcremalumusinprxfcn.tia, quam iciune fobrieque de fingulis diccre. Hxc vrbs, alma nurtix.alrrixqucfuit, Philippi I. Caroliq; illius ter maximi Imp. Ph. illius Bclgarum heri cumpatris.tum aui,quod illic tunc temporis, vtplurimum,curia hxrebat.Cuiusampliflimxprouincix vfuram, dum iam modo diftus Carolus, auix MargaritsAuftriadi.quoad vitafrucretur,daret,fedem Machlinix fixit,illa ipfa Herois.quxetiam in ea vrbe.fui femper cupida,Sc gratiofa.anno M, D. XXX. obijt. Be.neficiorum vero omnium.quibusolim aliquando,ab Hcroornatifunt,Machlinfcnfcs,parpulcerrimum hoc eft. Primuni omni um portoriorum, qux in fin.gulasmercesiuftislocisexiguntur.funtimmunes.Secundo.bona corumfirma fixaqueBelgicx tcrritorio circumfcripta.perfc libcra exiftunt.nec obligationeluntobligata( vti exterxpopulariumres: )opt.iurcprxdijscomparanda,quam immunitatem ex Caroli illius omnium nouiffimi Aeduorum Reguli BcLgarumquedomini gratia,aclibcralitate.officijs.ftudio,opera,funt demeriti.quod enim eumfumma virtute,aefortitudine, bello laborantem, femper fublc.ua(Tcnt,vix vllialijclientum,autmagisfidcrc,aut plus tribuerefolebat, acca propter, ampliftimum illum Senatum (vulgo ConfiÜum Regi um) illic annoM. CCCC. LXXIII. inftituit,cuius ipfeprineeps cflet, exteroqui triginta quatuor viralem,puta Cancellario,cohxrario,binisprxfrdibus,quatuor equiti-bus, fex fupplicumlibcllorummagiftris,initiatisconfiliarijsodo,profanis vero duodeeim, partim Doftoribus, partim prolytisconftantem. Hic Scnatus.pri.mo rerum dominum quocunquciifct,comitabatur,afl"cquebaturque.abfentc vero pri ncipe.au thero, Archigrammateus, cunftisprxerat. Eoautem, abom.nispoene Belgicx tnbunalibus.iuserat reeeptitium. Porro, cum vxoris Ioannx beneficio Philippus. I. adainpliftimam, Hifpanicnfium, Sc annexorum rc.gnorum pofleifionem vocatus,necefl"ario tranfmi tteret, eius iuflu, nouiflime anno M. D. 111. ad eam vrbem, in medio prope Bclgio fitam, itaque apprimiopportunam, l'edeisfixit illeipfefenatus,eius tarnen forma,Sc auftoritäte,nec non Confiliariorum numero,antea nonnihil immutato.qui.vti nunc eft, vnoprxfidc.fedecim confiliarijs,duobusfcribis,abepiftolis,fiuc afccrctis, o£to, Sc extera munufculorum turba. Hucgcncratim, poftciucis& tribuleisFlandris,Atrebatibus, Hollandinis,Middclburgcnfibus,Namurtibus Lucxpyrgenfibus,Valencincnfibus,poftremö illis, qui litigiofa illa prxdiacolunr, in Flandrix,Hannonixqueconfinijs,collocata(dequorumiurifdiaioneaciudicatu,Flandri 8c Hannonienfcs valdcpertinaciterinter fecontendunt)exdomefticoforo,prouocare.appellareuelicet.Frifijitem.Occidentcm folem verfus qui fpeftant.acVltraiedini.paucisabhincannis, hunc ipfumagnofeunt Senatum, tanquälecognitorcm ciuiliumcaufarum.quas ipfianteiudicaflent.Heic exformula Prxtoria thyafusTorquatorum item fiftitur. Litcis, controuerfiasqucomnes,tarn ciuilcs,quämcriminofas,femci iudex definit, nulla prouocationisprorogationeautgratia, ftanteintcrim femper fua Curix Bruxellanx.incaufiarumrccognitione,prxrogatiua auftoritate. lllo ipfo in foro, in gratum maxime peregrinorum,Gallicc litigatur.Scc. Cxtcra, qux heic,ob loci anguftiam omilfafunt,fuppeditat index.

I«