LVGDVNVM.
JOANNES METEL LV S S E QV A N V S, Eruditifsimo viro Georgio Bruno,S. D.Perifli Brune,vr qnw de Lug"jduno vrbe adcepiffem, vel ex libris.vel umicorum colIoqufjs.qu .T Vera putarem, tibi paucis ego perfcriberem, quia prx-jcipuas torius Orbis vrbes lirreris.ad vernm earum efflgiem accommodatis.complertare. Quoigitur, qua poflum,ttbilatis-Jfaciam,ru ä me, quem muiris officqs perpetux beneuolentix tibi deuinxifti, fic habeto.
| L V G l) V N V M, vrbs elf Gallix Celticx, in Secufianiv fira, ho.Iie.vt oli;n,3£ en sorio, SC mulris rebus alr^s, celeber--rima. Legibus.moribus.SC inftitutis.refle antiquirusconititurain fuilTe.cuin alia mnira .tum,quod haflenus eius Gallix tra-fflus Metropolis fuerit.SC Arcliiepilcopi fedes, eaqj ralis, qua: primas ten.'ar.SC reliquarü Galli c Ecclefiarfi caput fit.often-dunt, Huic vrbi, qua; parti Gallix ä le nomen dedir, polt quam ab Atnad.ro primo Sabaudix Duce, per teftamentum e> le'garo Francixregibus ceisir.Gubernator prxficitur, qui SC vrbem,SC eius prouinciam, qux fatis late patet.adminiftrat. Fe-1 rax folum, SC amrrnum, commodumcy fitum habet. Nam frucliferis duobus collibus.ab vna parre cirtgttur : alteram duoprxftantes fluurj alluunt. Araris,qui quam leniisim^ exSequanis defluens.mediarn interfecar.SC Rhodanus.qui rapidifsimoeurfu,ex Alpibus per AHobroges.cerris momijs ad oricntem.adlabitur. /Edium elegantia tum ftrutftura.necnon Itoi tis prxftat. Opibus autem ficfloret: vt nullialij/altcm in Gallia,cedere vidcatur. Harum opum cauflam, fluuris illis prxcipuam tribuunt. Quia cum rnultas vtbes illi obeant,ferp in Ligufticum maris ftnum exonerent: harc vero vrbs,Europa prope in media, fita fit.SC quafl Francix cor putetur : facultatem quxcunque,qua libeat, exportandi, tum etiam importandi, prxbcnt, etiam ex prxcipuis Europx nationibus, liaud procul difsitis. Sola enim Sabaudia inter-iecla.hxc vrbs SC ltaliam.SC Gcrmaniam attingir. Eo adcedir.quod quaterannueeo.vndique gentium mercarores, commeant.publicarum nun-dinarum.qux varqs ad negotiationem firmandam priuilegiis infigniuntur.gratia. Qux res abcxteris incredibile lucrum, atque decus,non folumhuic vrbi, fed etiam toti eiüs agro, reliq axqj etiam Gallix.concilisr.df eam infuper haminibus replet, onmis generis artificiorum perifis. Ntquefacile alia vrbs reperictur , Trape2itis, libraroslp rcfcrtior. Proximis annis, dum Gallia bellis ä religionis Audio ciuilibus, furfum dcorfumq; verfarctur.arx ä Carolo Rege.mottbus coercendis.primum huic vrbi iniefta. Quod ad eius antiquirarem pertinet: L.Munatius Plancus, nobilis O-raror SC Prxtoriur.Marci ruHfiauditor,dux deducendx.vt ait Enfebius.Colonix.dum Galliam regerer,adlctfrus ab Auguftodicitur:&' vrbis.qu«.infulaefl.fundamentaiecifle. Eainfula.trianguliformam exprimir. Duo enim illi.quos diximuj,fluun,ofculo qnafi muriioftfecoinpltflentes.cliio«iuslareraconftituunt.tertium difficilibus.afperisqj montibus,inrer vtrumqj clauditur, Multo tarnen ante dcdiuftain eocoloniam vibs erar.escptiobilis.nomen'q; ei, Inful* Gallicx.fuit Eam Romani, non folum priuatis egregq.s xdificfis, verum etiam pubiicis operibus, qnoi um fingtilis.v tait Seneca,fingulx vrbes illuflrari pofsint.ornarunt. In ea autem, argenteam, xreamip mone'am perpctuo cuderunt. Quin SC Agtippa, Gallixomnisitinera, ex lucdiftinxit. In eaquoque Gallix totius tributa.ac veftigalia, tan quam loco commodiore, colltgerunt. Qi x Gallix tnbuta,tanti fuifle prouentus acmoinenti narrantur.vt ab Iiis vnicum lrnperh robur penderet. Metiro igitur immutiis fuit. Nam Plinius lib.llll. cap.XVill. Secufiani.inquit, liberi.in quorum agro.Colonia Lugdunum. Er Digeftorum bb. L.Tit. XV. cap.vltitno Paulus lurifconlultus , I.ugdu-ncnfes Gallos, fic enim ait.acViennenfcs in {xarboncnfi, iuris Italici facir. In infula adltucexftant, liaud oblura, tantx veruftatis.vefligia Ncmp«forum Veneris.in Foruieram vulgo corruptum. In quo,quod etiam olim celcberrimum fuit.Veneris templum vifirttr . Hoc in foro IiabirafTc te-runtur.fexagtnta Colonix diuerfarum fexaginta prouinci um, Lugdunenfi fubiedfx. Ära itaque in ea erar,dignitatis cximix,gentium.LX nu'mero.infcriptum habens titulum,earumcp rtatua vna.altaiubindequoqucingenslocataetf ara, Fuiridtm locus,extrcendis nundlnis conftttutus.Islp propter ipfarum.omnibus e locis lucricauAa.frequentiam,Forum Mercurij diiffus elf, fupra eius Foruieie monfem, fpeculum artis adeo ad-.tnirabilis,ira fuifle collocatum referunr, vt vrbsipfa Lugdunum, ex longinquis Sabaudix montibus.clareconfpicetetur. Itaque Romani Senato-res Lugdunum,etiam propter amcrnitafem loci, fxpe concelTerunt. Porro autem,e regione Foruiere, adfurgit antiquum illud Efnaium Monafto-rium,fitum inter Rhodanum Ararim. Eo loci qua hi fluurj coniiuunr, Templum ab vniuerfis Gallo,communi dcfignatum impenfa, AuguftoCxfari dicatum eft. lfthic Athenienfcs: cum eorum non pauci, propter cxdem filrj Min eis Creicnflnm regis, bello vaffata patria, fedibus incertijvagarentur, ac tandem in lianc infulam migrafftnr: Acadrmiam pro more gentis,exftruxere. Cxfarem deinde Inlium, Gallix viflorem, ea famapermotum, Latinam in eadem vrbe quoque fieri iufside, Suetonius fcribir,quam a" fc.Ca faris aram,adpellauir. Eo Orarores vndique.Druides inprimis Athenienfium xmulijCxteri etiam do&i viri,conuemebanr,qtio ferne! annis fiiiguli.»,tani Grxcf .quam Latinr orationes certatim haberenr,atque difputarent. Conftiruta quidem lex rjs erat.vt qui Grxca Latmaq; lingua foret eloquenrior, is, prxmium laturus, magna auri vi,ä deuilto,donaretur.arque laudaretur: qui vero,quid,vel prxter rem,vel futile.orationi inferuifTet.pcrnx nc mine.auf exccptafn a notarijs orationem fuamfpongia,vel linguaipfe delerer,aut ccrte virgis cxderetur.vel terin Ararim mergererur. Qtiamobrem,false lutienalis, Saiyra piima, eorum me-tum.irriiit. Palleat.inquir.vt nudis prefsit qui calcibus anguem, Aur Lugdunenfem Rhetor diGturus ad aram . Sed äi extra vi bis pomcria veteresilli Arcus,qui via inSecufianos.quos vulgus Forertum modo uominar,confpiciuntur: neenon anrra.Sf perforatx quinque milliaiium longitudi-ne,rupej,aqux in vrbemducendx.vererairem mulra nuinifmara, inferiprionesque lapidum, prxclarain antiquitarcm plenifsimf ttffanrur . Antevero,quam hxc vrbs ä Romanis Colonia deduceretur: quod aure deuiffas Gallias fuit: qnanta ciuiratis Lugdunenfis amplimdo, potentia'cp fuc-rit,libro rertio Polybius indicat,nempc,rcgni tum fniffe Mctropolim. Hannibalem,ait,traie(5to fiumine Rhodano:id quod paullo fupra QuiritiimDelphinatus oppidum contigit: quoniam P.Africanus Scipio pedem rerraviiTe in Italiarn, miffo in Hifpaniam fratre, ne quid tnmultus oriretur,Lffum longifsimis itineribus exercitnm, Lugduni.tum feipfum etiam,reficere ftatuiffc . Poltquam veto in Sebufanos adpuüflef: & certior fnitutefTet,inter duos fratres, adoccupandum Lugdunenfe regnum, pugnam adparari : natu maiori petenii, opem tulifle .ipftimqj regno confirmafle.Quamobrem ab eo rege, propter rantum beneficium Hannibal noh folum annona,verum etiam multis alri« necefl"arr|s rebus inftrutfus fuit: nu-dumcj Hannibalis miliiem is rex laccrum veftiuir. Er eundem Hannibalem, armatus proprio exerciru , per Allobroges, innere dierum decem mi'liarium.ad Alpium vfque partemillam.qux Bernardi nomen obtiner.dcduxit. Sed falicirarem huius Vrbis.vr fir. magna elf calamiras poftea con-fecuta. Centü enim annis,ab eo tempore quo eamJSlunatius condidit, faralis ignis totam.intra vnam tantü no<ftem,abfumpfir,vt inter vrbem nullam.Sf vrbem longe nobilifsimam tquam Strabo totius Gallix, excepta Narbone, popuiofifsimä, fuo etiam teinpote fuiffe narrat: fola vna noxinterfuerii. Id quod Seneca epiftola ad Liberalem Lugdunenfem .X C 11. deplorai. Hinc faflum quidam putant: tum horrante quoque loci fa-lubrirate : vt fupremo monte renouaretur. Starim enim Romani eam reftituerunt. De eius vrbi» Romanis Magillratibus , in aeminiftratienereip.conftat Auguftum Imperatorem.cum Iulius pater Galliam,in Belgicam.Celticam, Aquiianiamcj)diuifin"et : ex edicto lato, icrrarnm orb«m,quodSffacrx litcrx tradunt.emenfum, late patentes tresillas Gallix partes,in quatuor, Narbonenfem,Aquitaniam,Lugdunenlem,Belgican ip,nempe totas fub Imperium Romanum redaflas.confudifle Quam quadripartitam diuiftonem, Index Ma^iAratuum citiilium ,& Militaru m Oc-cidentis, fequens.ex ea, Gallix prouincias omnes Septcndecim,excepta tarnen Brirannia.vt äi Marcellinus, SC Rufus.conftiruit. Lugdunenfi igi-tur prouincix.is Index Confularem.fubfeptem Prouinciarum vicario.artribuit. Hanc rtirfum in Lugdunenfem Primam,Secundam,Tertiam,Ho-noricam, Sl Senonariam partirur: earumcp Angulis,prxterqnam Primx, Prxftdem prxRctt Videtur autem hie Index, circiter 1 hcodoAi tetrporacolleflus. Idem.de Magiftris Militum Prxfentialium, quos pedirum adpellat prxfcflis, fic ait. In Prouincia Lugdunenfi Prima, Prxfetftus claisisAraricx.Caballoduno. In Prouincia Lugdunenfi Senonia.Prxfeftus clafsis Anderecianorum.Parifius. In Prouincia Tarraconenfi.Prxfeftu» Lx*torum Teutonicianorum: Cornura, Senonix Lugdunenfis. Prxfe<flus Lxtorum Batauorum, SC Genttlium Sueuorum, Boiaca«: & ConftanrixLugdunenfis Secundx. Prxfeffus Lxrorum Genrilium Sueuorum, SC Cenornannis.Lugdunenfis Terrix . Prarfeiflus Lxtorum Francorum Rhe-donas,Lugdunenfis Tertix . Habuit hxc Vrbs, clariffimos in liferis viros. Nam.ne de cxreris dicam.vnus L. Plotitis, in ea narus elf,is,qui, SuetO"nio de'claris Oratoribus teAe,Romx primus, Rhetoricam Larinam, docuit.longxuuscpfuit. Ab hoc,fe puerum.cnm Qiiiniflo fratre, Cicero pri-mum effeinftitutum commemorar. Sufcepta demnm in ea Vrbe, per pios Fideles,Antonino vero Imperafore.Chriftiana religione.edira ftiit eo-rundemftrages.loco Vrbis,qui Arhanacus.adpcllarur . Vbi Martini templum,Benediflinumcp ctrnobium,cxftnu r him ert, qua R hodanus SC Ara-ris,corunt. Quorum,quadraginta o:lo prxcipui nominantur. His fuccefsit lrenxus, Polycarpi martyris auditor.qui fuit Ecdefix iiiffeftus. Sedfecutaperfecutione,martyriocoronaturis,AnnoChrifti CLXXV. Marco Antonino fmperatore, clanuffe dicitur . Ornnem prcpeVrbis popu-lum.ea perfecutio gladio fuftulit. Refertur enim.nouendecim millium martvriim numerus fuifle. Iraqj Ararim fluuiiim.horitm l'anguine :ex Gor»gutlione.hoc eft.gurgite, fic ä re ipfa nuneupato vico,ex quo cxforum fanguis,vti rorrens defltiebat: vique prope Marifconcm,vrbem in Heduis,rubuifleaiunt. Et hinc eidem Arari nomen Sagonx, nimirum ä ianguine.mit inditum . Friere SC alrj multi Litgduni illuftres,& virx fanclimonia"littcrisip.celebres Epifcopi.tum alri : Baldomerus.Stephanus, Defiderius.Nicetius, Hyppipodius,Alexaiider,Agobardus,Perfgrinus,Iuflus,Elpidius,Lupus,Annemundus,Eucherius,Anriochus,Sacerdo«,Eugeiidius, Romanus Abbas.Aurelianus.Domitianus Abbas,& FauAus.poeta.xqualis Botftrj,Claudiani,Mamerci,Sf Cafsidiori, doflitsireorum viroriim,qtii Theodoricoa fecretis fuifle putatur. Fuit SC celebris Ha nums Epifcopus. Dequibus.SymphorianusChainperius Lugdunenfis Medicus, in libello de antiqnxate 8C origincYrbis Lugdunenfis,SC viris eiufdemiilulftbus.
lO