AD L E C T O R E M i
tuta iam qualicunque vrbisfacie,a cafarum neceffitate,ad agreftium tugu-nolorum commoditatem:acommodover6. > adaedificiorum magmficentiamatque fplendorem fenfim progreftl homines, et certam aedificandi rationemper artificiofasfymmetriarumobferuationes, inueuerunt.Eoque modo,vfus,obferuatio,animaduerfioque natura,artem demumpeperit,quae primofta-tim vöcabulo, artificem fabri nomine infigniuit. Vnde Faber cuiufque reiopifex,prima inftitutione diftus eft, Graece tedton, vnde Architedturae com-mune omnibus artificijs nomen dedudtum eft. Qu^fingulari cultu, magni"ficentia, atqae nitore non modovrbes, publica priuataque aedificia expolire,de concinne ornare/ed de: magno faftu, ilupendis impenfarii fumptibus,pr£-clara & magnifica lila aedificia feptem conilruere docuit, quae humanse mdu-ftriae miracula mundus admiratur. Itaque nobiliffima Architedtura,in liim-mo collocata faitigio, totius Vniuerll ornamentum, iure nominatur. Quaeetenim vrbs ,quod oppidum aut caftrum abfque Architedturae pradidiis, velminima nominis celebritate claret T lila aedificiorum magnificentia,populi o-pes,vaftapropugnaculorum mole,murorumdeturriumdifpofitione ac ordine,A4oderatorum curam dt prouidentiam fpedtantibusnon obfcure demon-(trat. Eamproinde Daniel Barbarus,omnium Artium Principem,acdomi-nam,ludicem atque Reginam artificiorum ,deinuentorum optimo iure vo^cat. Quam de Vltruuiusfeientiam dicit, pluribusdifeiplinisde varijs eruditio-nibusornatam, cuiusiudicio probantur omnia,quaea caeteris artificibus perfi-ciuntur opera. Cuius quidem artisdignitas,ex eo maxime elucet,quod eiusnomen aprineipatu,quem inter omnes artes obtinet,fit deriuatum.QuaredcPlato Architedtumpraeeflfe inquit his,qui artibus vtuntur. Sed quifnam ego,qui Architedturaecommendationem fufeipio: Anne Gellianum lllud excide-rat,Turpius efTe exigue atque frigide laudare, quam infedtanter de grauitervituperare^ Eius itaque commendationem Architedturae peritis relinquens,ad praefensme opusconuertam. In quoquidnam ornamenti toti vniuerfope^riti Architecti vrbium, oppidorumque ibruetura contulerint,artificiofae Simo-nis Nouellani,dc Francifci Hogenbergij manus, minficaquadam induilria,tarn accurate, et ad viuum, partium fingularum proportione, et vicorum or-dine ad amufsim obferuato, exprelTerunt, vt non icones et typi vrbium, fedvrbes ipfae, admirabili caelaturae artificio, fpechantium oculis fubiectae appa-reant.Quas partim ipfi depinxerunt, partim ab ijs,fagaci diligentia conqui-fitas, atque depictas acceperunt,qui fingulas quafque vrbes perluilrarunt. ldq-ea diligentia, vt non temere, fed audadter atque confta nter affirmare audeam,nihil vnquam eiufdem argumenti vel in Italia,vel in Gallia,aut alibi prodiitTe,quodcunuttius opens artificioet veritate conferendum veniat. Inquotopo-